เลาะรั้วเกษตร : เรื่องข้าวอีกสักครั้ง

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/244102

วันศุกร์ ที่ 11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2559, 06.00 น.

281225166

ประเทศไทยเป็นประเทศเกษตรกรรม เป็นข้อเท็จจริงที่ทุกคนยอมรับ ผลผลิตทางการเกษตรของไทยส่วนใหญ่นอกจากจะเลี้ยงดูผู้คนในประเทศแล้ว ยังมีเหลือส่งออกไปเลี้ยงดูประชากรโลกด้วย ดูๆ ไปแล้วก็ไม่น่าจะเป็นประเทศที่มีปัญหาอะไร แต่กลับตรงกันข้าม ผลผลิตทางการเกษตรของไทย โดยเฉพาะพืชเศรษฐกิจหลักๆ ที่ทำรายได้ให้กับประเทศในระดับต้นๆ มักจะประสบปัญหาแทบทุกปี เช่น ข้าว มันสำปะหลัง อ้อย ปาล์มน้ำมัน ข้าวโพด และ ผลไม้ ไม่ปัญหาราคาตกต่ำ ก็ปัญหาภัยพิบัติในรูปแบบต่างๆ ที่ไม่อาจคาดเดาได้ ทั้งน้ำท่วม ฝนแล้ง ศัตรูพืชระบาด

ในบรรดาพืชเศรษฐกิจที่เอ่ยมานั้น ข้าวดูจะเป็นพืชที่มีปัญหาทุกปี ปัญหาก็ซ้ำซาก คือราคาตกต่ำ ไม่ว่ารัฐบาล หรือกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ จะมีมาตรการใดๆ ออกมาเพื่อป้องกันปัญหา แต่ก็ไม่ได้ผลไม่ว่าจะเป็นการลดต้นทุนการผลิต การลดพื้นที่ปลูกข้าว การขอร้องให้ชาวนางดทำนาปรัง ด้วยคาดหมายว่าจะช่วยบรรเทาปัญหาราคาตกต่ำได้ แต่พอถึงฤดูเก็บเกี่ยวข้าวมาถึง ปัญหาเดิมก็กลับมาอีกคือ ราคาตกต่ำ ดูจะเป็นวงจรที่ไม่รู้จักจบสิ้นที่ทุกรัฐบาลจะต้องเผชิญ

คิดถึงคำพูดของนายกรัฐมนตรี พลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา ที่ว่า ทุกรัฐบาลที่ผ่านมา หรือแม้แต่รัฐบาลปัจจุบันนี้ก็ตาม แก้ปัญหาที่ปลายทางจนเป็นความคุ้นเคย คือแก้ปัญหาเมื่อข้าวออกสู่ตลาดแล้ว รัฐบาลนี้พยายามจะแก้ปัญหาที่ต้นทาง ได้แก่ การปรับเปลี่ยนพื้นที่ปลูกข้าวที่ไม่เหมาะสมไปปลูกพืชอื่นแทน ลดพื้นที่ปลูกข้าวลง และลดต้นทุนการผลิต ดังที่กล่าวมาแล้ว ถึงกระนั้นเกษตรกรก็ไม่ค่อยจะสนใจ ประชาชนก็ไม่สนใจว่ารัฐบาลพยายามจะแก้ปัญหาที่ต้นทาง แต่จะสนใจเหตุเกิดที่ปลายทาง คือ ราคาข้าว ซึ่งที่ผ่านมาทุกปีก็ไม่ค่อยจะปรากฏว่าราคาข้าวสูงเป็นที่น่าพอใจของเกษตรกร ยกเว้นการรับจำนำข้าวสมัยรัฐบาลของนายกฯ ยิ่งลักษณ์ ชินวัตร ซึ่งข้าวที่รับจำนำยังคาโกดังข้าวอยู่เป็นจำนวนมหาศาล บางส่วนก็เสื่อมสภาพไปแล้ว อีกหลายส่วนก็ไม่มีใครซื้อ

เรื่องของข้าว สำหรับคนไทยมิใช่เป็นเพียงพืชอาหารที่คนไทยทุกคนต้องบริโภค แต่ข้าวยังเป็นวิถีชีวิต เป็นวัฒนธรรมที่อยู่คู่กับชาติไทยมาช้านาน แม้พระมหากษัตริย์ก็เกี่ยวข้องกับข้าว สิ่งที่ยืนยันได้ คือ พระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรก
นาขวัญ ที่พระมหากษัตริย์ตั้งแต่สมัยกรุงสุโขทัยทรงกำหนดให้เป็นพระราชพิธี และมารื้อฟื้นอีกครั้งในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชการที่ 5 และฟื้นฟูให้เหมาะสมกับยุคสมัยอีกครั้งในสมัยพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ซึ่งได้เสด็จพระราชดำเนินเป็นองค์ประธานทุกปี มาช่วงหลังที่ทรงพระประชวร ก็ยังโปรดเกล้าฯ ให้สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร เสด็จพระราชดำเนินแทนพระองค์ โดยหวังให้พระราชพิธีนี้เป็นขวัญกำลังใจแก่ชาวนาผู้ปลูกข้าว

วงการข้าว มิได้มีแต่ชาวนาผู้ปลูกข้าว กับประชาชนทั่วไปที่บริโภคข้าวเท่านั้น แต่วงการข้าวยังมีธุรกิจโรงสีข้าว และธุรกิจค้าข้าว ทั้งภายในประเทศและส่งออกข้าวไปต่างประเทศ และอาจจะมีแถมนักการเมืองที่เอาเรื่องข้าว และชาวนามาเป็นประเด็นต่อรองทางการเมืองอีกต่างหาก ทุกองค์ประกอบมีส่วนทำให้เกิดปัญหา ส่วนปัญหาจะอยู่ที่องค์ประกอบใดมากกว่ากันนั้น กระทรวงเกษตรและสหกรณ์น่าจะได้ทำการศึกษาวิจัยดู

อีกทางหนึ่ง กระทรวงเกษตรฯ น่าจะจัดประกวดโครงการแก้ปัญหาเรื่องข้าวราคาตกต่ำ โดยเปิดโอกาสให้ประชาชนทั่วไป เสนอแนวทางแก้ปัญหาข้าวอย่างมีเหตุมีผล และมีทางเป็นไปได้ แล้วนำโครงการที่ชนะเลิศมาเป็นแนวทางการดำเนินงาน ตั้งเงินรางวัลไว้สูงๆ เพื่อเป็นแรงจูงใจให้มีคนช่วยรัฐบาลคิด ลำพังคนในรัฐบาลเอง หรือข้าราชการประจำ ก็อาจจะคุ้นเคยกับการแก้ปัญหาแบบเดิมๆ และแก้ปัญหาที่ปลายทาง อย่างที่นายกรัฐมนตรีตั้งข้อสังเกตไว้

ส่วนการแก้ปัญหาที่ปลายทางที่รัฐบาล และกระทรวงเกษตรฯกำลังทำอยู่ในขณะนี้ อยากให้เป็นการแก้ปัญหาที่ปลายทางครั้งสุดท้าย ไม่ว่าจะเป็นการให้ทหารไปช่วยชาวนาเกี่ยวข้าว ให้กองทัพช่วยซื้อข้าวจากกลุ่มสหกรณ์การเกษตร ให้หน่วยงานใน
กระทรวงเกษตรฯเอง ช่วยเอาข้าวจากสหกรณ์ไปขาย หรือมีคนเสนอให้เรือนจำทั่วประเทศซื้อข้าวจากชาวนา เป็นต้น วิธีการต่างๆ เหล่านี้ทำได้ก็ทำไปเพื่อบรรเทาปัญหาให้ผ่อนคลายลง ส่วนคนที่ไม่ได้ทำอะไร ก็น่าจะอยู่เฉยๆ ไม่ต้องออกมาสร้างกระแสให้สังคมสับสน….ว่าไหม…

แว่นขยาย

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s