เลาะรั้วเกษตร : เรื่องน้ำๆ

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/308853

281225166

เลาะรั้วเกษตร : เรื่องน้ำๆ

วันศุกร์ ที่ 15 ธันวาคม พ.ศ. 2560, 06.00 น.

ได้ยินดีกับอดีตอธิบดีกรมชลประทาน สมเกียรติ ประจำวงษ์ ได้ไม่กี่วัน ชนิดที่เจ้าตัวยังไม่ได้ตั้งหลักแสดงความสามารถให้เป็นที่ประจักษ์สักเท่าไร ก็ต้องงุนงงเมื่ออธิบดีสมเกียรติ ต้องพ้นจากตำแหน่งอธิบดีกรมชลประทาน เพื่อไปดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการสำนักงานบริหารจัดการทรัพยากรน้ำแห่งชาติ ตามคำสั่งของหัวหน้า คสช. พลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา โดยอาศัยอำนาจตามมาตรา 44

พร้อมกันนี้ก็ส้มหล่นใส่ รองอธิบดีกรมชลประทาน ทองเปลว กองจันทร์ ที่เป็นแคนดิเดตอธิบดีกรมชลประทานก่อนหน้านี้ไม่กี่วันเช่นกัน แต่คราวนี้ขึ้นเป็นอธิบดีกรมชลประทานแบบไม่มีคู่แข่ง แต่มาพร้อมกับปัญหาสถานการณ์น้ำท่วมจังหวัดทางภาคใต้หลายจังหวัด เรียกว่าทุกขลาภนี้มากับน้ำ

อันว่า สำนักงานบริหารจัดการทรัพยากรน้ำที่ว่านี้ เป็นหน่วยงานที่หัวหน้า คสช. พลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา ใช้มาตรา 44 จัดตั้งขึ้น ด้วยเหตุผลว่า เพื่อให้การบริหารจัดการทรัพยากรน้ำเป็นไปอย่างบูรณาการ มีประสิทธิภาพ และยั่งยืน

ในคำสั่งดังกล่าวยังระบุด้วยว่า แม้การบริหารจัดการทรัพยากรน้ำที่ดำเนินการอยู่ จะมีหน่วยงานรับผิดชอบโดยตรงในด้านการปฏิบัติการแต่ก็ไม่สามารถทำงานแบบบูรณาการกันได้ทั้งด้านข้อมูล แผนงาน โครงการ งบประมาณ การติดตามประเมินผลเชิงนโยบาย การวางแนวทาง กำกับ ควบคุมการปฏิบัติการ จึงจำเป็นต้องสร้างองค์กรขึ้นมาใหม่ คือ สำนักงานบริหารจัดการทรัพยากรน้ำแห่งชาติ นี่แหละ

สำนักงานนี้ขึ้นตรงต่อนายกรัฐมนตรี โดยมีหน้าที่ บูรณาการข้อมูลสารสนเทศ แผนงาน โครงการ งบประมาณ บริหารจัดการ ติดตามและประเมินผลการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ เพื่อประโยชน์ในการกำหนดนโยบายการบริหารจัดการน้ำทั้งระบบ

ในกรณีฉุกเฉินและมีเหตุจำเป็น ให้สำนักงานบริหารจัดการทรัพยากรน้ำแห่งชาติ มีอำนาจจัดตั้งศูนย์เฉพาะกิจชั่วคราว มีอำนาจขอเจ้าหน้าที่จากส่วนราชการต่างๆ มา
ปฏิบัติงานได้ตามความจำเป็นและเหมาะสม ยิ่งไปกว่านั้นจะมีการพิจารณาโอนหน่วยงานที่ต่ำกว่าระดับกรม จากส่วนราชการต่างๆ ไปเป็นของสำนักงานนี้ด้วย พูดง่ายๆ คือ ณ วันนี้สำนักงานนี้ยังไม่มีอะไรเป็นของตัวเอง……

ที่น่าหวั่นใจ คือท้ายคำสั่งจัดตั้งสำนักงานบริหารจัดการทรัพยากรน้ำแห่งชาตินี้ ระบุว่า “ในกรณีที่เห็นสมควร นายกรัฐมนตรี หรือคณะรัฐมนตรี อาจเสนอให้ คสช. เปลี่ยนแปลงคำสั่งนี้ได้” นั่นหมายถึงว่า อาจยุบเลิกหน่วยงานนี้ได้ถ้าการดำเนินงานไม่เป็นไปตามเป้าหมายที่ตั้งไว้…เช่นนั้นหรือเปล่า…ไม่แน่ใจ แต่ที่แน่ๆ ท่านผู้อำนวยการ สมเกียรติ ประจำวงษ์ ก็คงกลับไปกรมชลประทานไม่ได้แล้ว……

อันที่จริง เรื่องการจัดตั้งหน่วยงาน หรือรวมหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับน้ำมาจัดตั้งเป็นหน่วยงานใหม่นี้ขยับกันมานานกว่า 20 ปี แต่เป็นการยากที่จะรวมหน่วยงานที่เกี่ยวกับ
น้ำซึ่งตามข้อมูลที่ทราบมาว่ามีถึง 33 หน่วยงานมาไว้เป็นหน่วยงานเดียว กรมทรัพยากรน้ำ จึงพยายามร่างกฎหมายกลางของประเทศออกมาเพื่อให้หน่วยงานต่าง ๆ มาทำงานร่วมกันภายใต้กฎหมายนี้ ซึ่งน่าจะมีทางเป็นไปได้มากกว่า จึงได้มีการเสนอร่างพระราชบัญญัติทรัพยากรน้ำต่อครม. ตั้งแต่ปี 2540

มีการจัดประชุมรับฟังความคิดเห็นของประชาชนมาเรื่อยๆ จนได้ร่าง พ.ร.บ. ที่คิดว่าสมบูรณ์ และ ครม. มีมติให้บรรจุร่าง พ.ร.บ. ไว้ในแผนพัฒนากฎหมายแห่งชาติเมื่อปี 2548 จนถึงปี 2550 ครม.มีมติรับหลักการของร่าง พ.ร.บ.ฉบับนี้ และส่งสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณา

ทางเดินของร่าง พ.ร.บ. ทรัพยากรน้ำ ของไทยช่างยาวไกล และใช้เวลานานมาก จนปี 2560 ก็ยังไม่สามารถประกาศใช้ได้ แถมยังมีเรื่องราวที่เป็นประเด็นร้อนกวนใจรัฐบาล คสช.อีก นั่นคือมาตรา 39 การเก็บค่าน้ำ ที่เกษตรกร และใครต่อใครออกมาโวยวาย ซึ่งเกิดขึ้นก่อนที่จะประกาศจัดตั้งสำนักงานบริหารจัดการทรัพยากรน้ำแห่งชาติขึ้นไม่นาน…..แล้วต่อแต่นี้เรื่องของการบริหารจัดการน้ำจะไปต่ออย่างไร พ.ร.บ. บริหารจัดการทรัพยากรน้ำ พ.ศ………จะออกมาอย่างไร…

หันกลับไปดูประวัติศาสตร์อันยาวไกลถึง 115 ปีของกรมชลประทานที่ใช้ชื่อภาษาอังกฤษว่า Royal Irrigation Department แสดงให้เห็นว่าเป็นหน่วยงานที่พระมหากษัตริย์ (รัชกาลที่ 5) ทรงจัดตั้งขึ้น พัฒนามาอย่างต่อเนื่อง มีหน้าที่ครอบคลุมเกือบครบทุกเรื่องน้ำ แม้พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช รัชกาลที่ 9 ก็ทรงพระราชทานพระราชดำริเกี่ยวกับการบริหารจัดการน้ำผ่านกรมชลประทานมาโดยตลอด ทำไมจึงไม่ใช้กรมชลประทานเป็นแกนหลักในการบริหารจัดการน้ำ ส่วนจะเพิ่มเติมหน่วยงานไหนเข้ามา หรือจะพัฒนาเป็นหน่วยงานระดับที่ยิ่งใหญ่ขนาดไหนจะมิง่ายกว่าหรือ……..

แว่นขยาย

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s