หลังมติคณะรัฐมนตรี (ครม.) วันที่ 10 พฤษภาคม ยุติการอนุญาตอาชญาบัตรพิเศษสำรวจแร่ทองคำและประทานบัตรทำเหมืองแร่ทองคำ รวมถึงคำขอต่ออายุประทานบัตรด้วย โดยในกรณีบริษัท อัครา รีซอร์สเซส จำกัด (มหาชน) เพื่อบรรเทาปัญหาความเดือดร้อนของพนักงาน และเตรียมการเลิกประกอบกิจการ จึงเห็นควรให้ต่ออายุใบอนุญาตประกอบโลหกรรมไปจนถึงสิ้นปี 2559 จากเดิมหมดอายุวันที่ 13 พฤษภาคม พร้อมทั้งให้บริษัท อัคราฯ เร่งปิดเหมืองและฟื้นฟูพื้นที่ให้เป็นไปตามเงื่อนไขการอนุญาต

สั่งกพร.ดูข้อกม.ยุติสัมปทานปี71

เมื่อวันที่ 12 พฤษภาคม นางอรรชกา สีบุญเรือง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสากรรมเปิดเผยว่า ขณะนี้มอบให้ฝ่ายกฎหมาย กรมอุตสาหกรรมพื้นฐานและการเหมืองแร่ (กพร.)พิจารณา ใบประทานบัตรของเหมืองแร่ทองคำชาตรี ซึ่งมีบริษัทอัคราฯ เป็นผู้รับใบอนุญาต และจะสิ้นสุดในปี 2571ว่า จะดำเนินการต่ออย่างไร เพื่อให้สอดคล้องเป็นไปตามแนวทางมติ ครม.วันที่ 10 พฤษภาคม ที่ต้องยุติการประกอบกิจกรรมเหมืองแร่ ไปพร้อมกับการประกอบโลหะกรรมของบริษัท ซึ่งใบอนุญาตประกอบโลหะกรรม ครม.ให้ระยะเวลาสิ้นสุดสิ้นปีนี้นอกจากนี้ ได้สั่งให้กพร.ดูแลมาตรการแผนงานฟื้นฟูสภาพแวดล้อม หลังเหมืองแร่ยุติประกอบกิจการ โดยให้ยึดตามเงื่อนไขในรายงานการศึกษาผลกระทบด้านสุขภาพ (อีเอชไอเอ) และรายงานการศึกษาผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อม (อีไอเอ)

“ส่วนกรณีที่ยังต้องพิจารณาคือ ใบประทานบัตรของบริษัท อัคราฯที่ทำเหมืองแร่ชาตรี และจะหมดปี 2571 ฝ่ายกฎหมายต้องไปดูให้เป็นไปตามแนวทางของครม. และในทางปฏิบัติเมื่อนโยบายของครม.ต้องการให้ยุตินโยบายเหมืองแร่ ดังนั้น แม้ใบอนุญาตทำเหมืองจะหมดปี 2571 แต่การประกอบโลหะกรรมซึ่งเป็นขั้นตอนสำคัญจะสิ้นสุดสิ้นปีนี้ บริษัทก็ไม่สามารถทำอะไรต่อได้ หรือถ้าจะทำกิจการต่อ แต่ถลุงทองคำ หรือ หลอมทองไม่ได้ ก็ไม่มีประโยชน์” รมว.อุตสาหกรรม กล่าว

อัครฯแปลกใจ-ผิดหวังมติครม.

ช่วงบ่ายวันเดียวกัน บริษัท อัครา รีซอร์สเซส จำกัด (มหาชน) เจ้าของเหมืองแร่ทองคำชาตรีจ.พิจิตร นำโดย นายสิโรจ ประเสริฐผล ประธานเจ้าหน้าที่บริหารด้านการเงิน และ นายเชิดศักดิ์ อรรถอารุณ ผู้จัดการฝ่ายประสานกิจการภายนอก แถลงข่าวเปิดใจเหมืองทองอัครา หลังที่ประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) มีมติให้ยุติการอนุญาตอาชญาบัตรพิเศษสำรวจแร่ทองคำและประทานบัตรทำเหมืองแร่ทองคำ รวมถึงคำขอต่ออายุประทานบัตรทั่วประเทศ โดยให้ต่ออายุใบอนุญาตประกอบโลหะกรรมไปจนถึงสิ้นปี 2559 จากเดิมที่สิ้นสุดปี 2571 พร้อมให้บริษัทฯปิดเหมือง และฟื้นฟูพื้นที่ตามแผนที่วางไว้ เพื่อลดความขัดแย้งในพื้นที่

จี้เร่งพิสูจน์สาเหตุสารปนเปื้อน

โดย นายเชิดศักดิ์ กล่าวว่า บริษัทแปลกใจและผิดหวังต่อมติ ครม. แต่ก็เข้าใจเหตุผลของการตัดสินใจดังกล่าว และขอวิงวอนให้ภาครัฐเห็นใจผู้ประกอบการ ซึ่งบริษัทฯมีข้อเรียกร้อง 2 ข้อ คือ 1.ให้หาข้อเท็จจริงสาเหตุความขัดแย้งด้านผลกระทบสุขภาพ และสิ่งแวดล้อมของชาวบ้านที่อยู่รอบเหมืองแร่ทองคำชาตรี ตามหลักของวิทยาศาสตร์และธรณีวิทยา เพื่อความชัดเจน เป็นธรรมกับทุกฝ่าย โดยเฉพาะชาวบ้านตัวจริงที่อาศัยอยู่รอบเหมืองฯ และ2.บริษัทฯยินดีร่วมมือเพื่อให้ความจริงปรากฎ ทำให้เกิดมาตรฐานและเป็นต้นแบบของอุตสาหกรรมเหมืองแร่ทองคำในประเทศไทยต่อไป

อย่างไรก็ตาม บริษัทฯยังไม่ได้รับหนังสือแจ้งอย่างเป็นทางการจากทางกระทรวงอุตสาหกรรม จึงยังไม่สามารถทราบได้ว่าจะทำอะไรได้บ้าง และในส่วนการฟื้นฟูพื้นที่นั้น บริษัทฯดำเนินการควบคู่ไปกับการประกอบกิจการอยู่แล้ว ตามแผนการดำเนินงานภายใต้มาตรการ EHIA

แทงกั๊กฟ้องกลับชี้หนทางสุดท้าย

ผู้สื่อข่าวถามว่า บริษัทฯจะมีการฟ้องร้องอุทธรณ์คำสั่งดังกล่าวหรือไม่ นายเชิดศักดิ์กล่าวว่า เรื่องการฟ้องร้องยังอีกไกล บริษัทฯต้องรอรับหนังสือฯที่มีความชัดเจน ถึงจะทราบว่าต้องดำเนินการอย่างไร และทางบริษัทฯกับกระทรวงอุตสาหกรรมนั้นทำงานร่วมกันด้วยดีมาตลอด เรื่องการฟ้องตนจึงอยากให้เป็นหนทางสุดท้ายที่จะทำ

เมื่อถามถึงกรณีผู้ถือหุ้นใหญ่ของบริษัท อัคราฯ ซึ่งเป็นกลุ่มทุนจากออสเตรเลียนั้น จะมีการฟ้องไทยด้วยกลไกระงับข้อพิพาทระหว่างรัฐและเอกชนผ่านอนุญาโตตุลาการระหว่างประเทศหรือไม่ นายสิโรจกล่าวว่า ต้องปรึกษากับทีมทนายความก่อนว่ามีช่องทางไหนทำได้บ้าง แต่เราเริ่มจากจุดที่ว่า ทำทุกอย่างถูกต้อง ฉะนั้นคำสั่งที่ออกมาไม่เป็นธรรมและไม่มีเหตุผล เหมือนกับยังไม่ได้ทำอะไรผิด อย่างไรก็ตาม การลงทุนมีแผนระยะยาว อยู่ดีๆให้หยุดจึงต้องรอศึกษารายละเอียดในหนังสือข้อสั่งการอย่างเป็นทางการก่อน เพื่ออุทธรณ์กับราชการ หรือดำเนินการไปตามกฎหมายทั้งในและต่างประเทศต่อไป

แรงงานสั่งช่วยหางานคนเหมือง

ในส่วนการช่วยเหลือคนงานของเหมืองทองคำชาตรีนั้น พล.อ.ศิริชัย ดิษฐกุล รมว.แรงงานเปิดเผยว่า หน่วยงานของกระทรวงแรงงานคือ กรมพัฒนาฝีมือแรงงาน(กพร.)และกรมการจัดหางาน (กกจ.) ได้ลงพื้นที่ไปดูแลแรงงานแล้ว ซึ่งจะดำเนินการฝึกอาชีพ อบรม ให้แรงงานที่ต้องการเปลี่ยนงาน รวมถึงหางานรองรับ ทั้งหมดอยู่ระหว่างดำเนินการ

เหมืองชาตรีเปิดทำงานปกติ

วันเดียวกัน ผู้สื่อข่าวรายงานจากจังหวัดพิจิตรว่า ที่เหมืองแร่ทองคำชาตรีของบริษัท อัคราฯ ในต.เขาเจ็ดลูก อ.ทับคล้อ ยังคงเปิดดำเนินการตามปกติ มีการระเบิดหินในเวลา 12.15 น.ของทุกวัน และ รถบรรทุกแร่หินและกากแร่ เข้าโรงประกอบการ ตลอดทั้งวันทั้งคืน โดยบรรยากาศที่ศูนย์อัคราเพื่อชุมชน บริเวณหมู่ที่ 3 บ้านหนองระมาน ต.เขาเจ็ดลูก พนักงานก็ยังคงทำงานปกติ พร้อมเปิดจุดอำนวยความสะดวกให้ผู้สื่อข่าวที่มาสังเกตการณ์ และอำนวยความสะดวกข้อมูลให้พนักงานที่ต้องถูกเลิกจ้าง

จัดหางานพิจิตรหางานรองรับพนง.

โดย นางเพ็ญจันทร์ บุญฮก จัดหางานจังหวัดพิจิตรเผยว่า ได้เตรียมพร้อมติดต่อประสานผู้ประกอบการ ที่มีตำแหน่งว่างงาน จำนวน 602 อัตรา รวมถึงอาชีพ อิสระสำหรับ ไว้รองรับพนักงาน ที่มี อยู่ 1057 คน ที่มีอัตราเสี่ยงถูกเลิกจ้างหลังมีคำสั่งปิดเหมืองคำ ซึ่งทางสำนักงานจัดหางาน สามารถรองรับงาน หากพนักงานไม่เลือกงาน ได้ครบถ้วน โดยพนักงานสามารถลงทะเบียนการว่างงานกับจัดหางานจังหวัดได้ โดยจะได้เงินชดเชยการว่างงานในอัตรา 50% ในระยะเวลา 6 เดือน เพื่อบรรเทาความเดือดร้อนในช่วงว่างงาน

ปลัดอุตฯปัดถูกกดดันไขก๊อก

ในส่วนนายอาทิตย์ วุฒิคะโร ปลัดกระทรวงอุตสาหกรรมให้สัมภาษณ์ถึงการลาออกก่อนถึงกำหนดเกษียณอายุราชการ โดยยืนยันว่า สาเหตุที่ลาออก ไม่ได้มาจากโดนกดดันตามที่มีกระแสข่าว แต่ต้องการออกไปทำหน้าที่ลูกที่ดีของพ่อแม่ สามีที่ดีของภรรยา และพ่อที่ดีของลูก เพราะ เมื่อครั้งดำรงตำแหน่งก็อยากทำงานให้ดี ไม่มีข้อบกพร่อง เมื่ออายุมากขึ้นก็อยากพักผ่อน มีเวลาให้ครอบครัว และต้องการเปิดโอกาสให้คนรุ่นใหม่ที่มีความพร้อมเข้ามาบริหารงานแทน

“อยากลาออกช่วงวันเกิดที่จะถึงและเพื่อให้รัฐมนตรีเตรียมหาบุคคลมาแทน เพราะปีนี้จะมีคนเกษียณถึง 7 คน กว่าจะตั้งปลัดกระทรวง ตั้งข้าราชการตำแหน่งอื่นๆก็จะใช้ระยะเวลาถึงสิ้นปี ดังนั้น เพื่อให้มีการสานงานต่อเนื่อง จึงเลือกที่จะลาออกก่อน เป็นสิ่งที่วางแผนไว้นานแล้ว”นายอาทิตย์กล่าว

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า ระหว่างให้สัมภาษณ์กับสื่อมวลชน นายอาทิตย์พูดด้วยน้ำเสียงสั่นเครือและมีน้ำตาคลอ เมื่อถามว่าร้องไห้เพราะมีเรื่องอัดอั้นหรือไม่ นายอาทิตย์ ตอบว่า ตื้นตันใจ เหมือนได้ระบายความในใจออกมา เพราะการเปิดเผยกับสื่อมวลชนครั้งนี้เป็นความจริงทุกประการ เมื่อถามต่อว่าลาออกแล้วจะไปทำอะไร นายอาทิตย์กล่าวติดตลกว่า อาจจะไปเป็น NGO แต่จะเป็น NGO ที่มีความรู้ มีความคิด