ที่ลานเวทีเอเทรียม ศูนย์ประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ นายวิตถวัลย์ สุนทรขจิต รองเลขาธิการคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามยาเสพติด เป็นประธานในพิธีเปิดตัวสื่อการเล่นพัฒนา EF (Executive Functions) ชุด “เล่นล้อมรัก” สร้างภูมิคุ้มกันยาเสพติดในเด็กปฐมวัย โดยมีนายณัฐวุฒิ สกิดใจ ดารา นักแสดงชายยอดนิยมและบุตรชาย น้องภูดิศ สกิดใจ ร่วมพิธีเปิดฯ เมื่อวันที่ 2 เม.ย.ที่ผ่านมา

นายวิตถวัลย์ เปิดเผยว่า แผนแม่บทในเรื่องของการป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติดของ สำนักงาน ปปส.ได้ร่วมกันทำขึ้นระหว่างภาคีที่เกี่ยวข้องทั้งหมดทุกหน่วยราชการ โดยมีการกำหนดยุทธศาสตร์เอาไว้ 8 ยุทธศาสตร์ ซึ่งมีงานหลักๆที่ต้องปฏิบัติอยู่ 4 ด้าน คือ งานป้องกัน งานบำบัด งานปราบปรามยาเสพติด และด้านการบริหารจัดการ โดยงานที่ทาง สำนักงาน ปปส.ได้ทำมาอย่างต่อเนื่องก็คืองานด้านป้องกันและปราบปราม ซึ่งปัจจุบันได้ขยายวิธีการป้องกันและปราบปรามโดยการขอความร่วมมือกับต่างประเทศ เพื่อจะยกระดับการปราบปรามออกไปนอกประเทศและยังเป็นการป้องกันและปราบปรามจากนอกประเทศเข้ามา

สำหรับงานด้านบำบัดรักษา ปปส.ได้ทำมาโดยตลอดเป็นเวลา 10 ปี ที่ผ่านมา 1-2 ปี ได้มีการปรับระบบการทำงานให้เกิดความเป็นเอกภาพเป็นให้โอกาสกับคนที่หลงผิดจริงๆ ส่วนงานป้องกันแม้ว่า สำนักงานปปส.จะทำงานมาโดยตลอดตั้งแต่ก่อตั้งสำนักงานปปส. มา37 ปี แต่งานป้องกันที่ทางปปส.ทำ เหมือนกับว่ายังไม่ได้เข้าไปถึงแก่นของปัญหา นั่นอาจเป็นเพราะว่า เราไปมุ่งแต่เฉพาะกลุ่มมากเกินไป ซึ่งเป็นกลุ่มที่เล็ก ความควบคุมของงานจึงไม่เกิด แต่ปัญหายาเสพติดกลับเคลื่อนที่เร็วมากและกลุ่มเป้าหมายมีการเคลื่อนที่โดยตลอด เดิมที่กลุ่มผู้ติดยาเสพติดเป็นกลุ่มวัยรุ่น แต่ขณะนี้ได้ขยับลงมาระดับกลุ่มมัธยม ซึ่งบางครั้งจากการจัดค่ายบำบัดยาเสพติด มีการพบเห็นในเด็กปฐมด้วยซ้ำ ซึ่งตรงนี้จากการหารือร่วมกัน ถ้าเราไม่ป้องกันเด็กตั้งแต่เล็กเลย โดยการสร้างภูมิคุ้มกันจริงๆขึ้นมา เมื่อเด็กทุกคนโตขึ้นมาโอกาสที่เขาจะไปสัมผัสสิ่งแวดล้อมต่างๆที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว และอาจเป็นสิ่งแวดล้อมที่ใจร้าย หรือสิ่งแวดล้อมที่โหดร้ายมากว่าในอดีต โอกาสที่เขาจะไปสัมผัสกับสิ่งแวดล้อมเหล่านี้จะมีสูงขึ้น สำนักงาน ปปส.จึงได้ตัดสินใจร่วมกับนักวิชาการ และผู้ที่เกี่ยวข้องกับกลุ่มที่เราให้ความสำคัญในช่วง 5 ปี ก็คือกลุ่มปฐมวัย ซึ่งเป็นจุดแรกเริ่มในการที่ดำเนินการของเด็กปฐมวัย

โดยการทำงานดังกล่าว ปปส.ได้ดำเนินการมาแล้วปีนี้เป็นปีที่ 2 แล้ว เด็กที่ผ่านการพัฒนา EF (Executive Functions) ที่คุณครูสะท้อนมา สามารถจัดการกับปัญหาที่ตนตระหนักว่าเป็นสิ่งอันตรายต่อตนเองและสังคมได้อย่างมีประสิทธิภาพ นับไว้ได้ว่าเห็น ความคืบหน้าและเห็นผลทางบวกกับการทำงานกับเด็กปฐมวัยค่อนข้างจัดเจน เขามีความพร้อมที่จะเรียนรู้ มีความคิดและพฤติกรรมที่จะเติบโตขึ้นไปอย่างแข็งแกร่ง สามารถดำรงชีวิตอยู่ในสังคมได้อย่างปลอดภัย สามารถรับมือกับสภาพแวดล้อมในปัจจุบันที่มีการเปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็วได้ พร้อมที่จะเผชิญหน้ากับสิ่งเร้าต่างๆมากมาย รวมไปถึงยาเสพติด

โดยสื่อการเล่นพัฒนา EF (Executive Functions) เป็นการดำเนินการตามยุทธศาสตร์การป้องกันกลุ่มผู้มีโอกาสเข้าไปเกี่ยวข้องกับยาเสพติดปี 255-2562 เพื่อสร้างภูมิคุ้มกันยาเสพติดในเด็กปฐมวัย (ช่วงอายุ 3-6 ปี) ผ่านชุดสื่อพัฒนาทักษะทางสมอง EF โดยเสริมสร้างทักษะ“ความสามารถของสมองในการบริหารจัดการชีวิต” (การคิดเชิงบริหาร = Executive Functions : EF) อันสำคัญ 9 ประการ ได้แก่ 1) จำเพื่อใช้งาน (Working Memory) 2) ยั้งคิด ไตร่ตรอง (Inhibitory Control) 3) ยืดหยุ่นความคิด (Shift/Cognitive Flexibility) 4) ควบคุมอารมณ์ (Emotional Control) 5) จดจ่อใส่ใจ (Focus/Attention) 6) ติดตามประเมินตนเอง (Self-Monitoring) 7) ริเริ่มลงมือทำ (Initiating) 8) วางแผนและจัดระบบดำเนินการ (Planning & Organizing) และ 9) มุ่งเป้าหมาย (Goal-directed Persistence) ซึ่งจากผลงานวิจัยพบว่า EF จะเริ่มพัฒนาในช่วงอายุ 0-6 ปี ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่สำคัญที่สุดของการเติบโตอย่างก้าวกระโดดของทักษะ EF เมื่อพ้นอายุ 6 ขวบ การพัฒนาทักษะจะพัฒนาต่อจนถึงช่วงวัยรุ่นและผู้ใหญ่ตอนต้น

โดยถ้าเราสามารถใส่ทั้ง 9 ปัจจัย เข้าไปในเด็กที่ยังบริสุทธิ์อยู่โดยการฝังไว้ในสมองของเขา เมื่อถึงเวลาที่เขาจำเป็นต้องใช้ก็จะกระตุ้นความจำที่เป็นประโยชน์อยู่ในสมองออกมาใช้คล้ายๆเป็นการฝังชิฟหรือฝังข้อมูลไว้กับเด็กเลย เมื่อเขาโตมาแล้วไปเจอเหตุการณ์ที่ไม่พึงประสงค์เขาจะสามารถตัดสินใจได้ด้วยตัวของเขาเอง ซึ่งในเรื่องของทักษะ EF ปปส.คาดหวังว่า ถ้าเราสามารถปลูกฝังเด็กกลุ่ม 0-6 ขวบนี้ได้ เมื่อเด็กเหล่านี้โตขึ้นมาอนาคต ประเทศไทยจะได้เยาวชนรุ่นใหม่ที่ไม่เกี่ยวข้องกับยาเสพติดเพราะมีภูมิคุ้มกันที่ชัดเจน และความคาดหวังที่มากกว่านั้น ในเรื่องของทักษะของ EF ตัวประกอบของ EF ไม่เฉพาะมีผลต่อการป้องกันยาเสพติดแต่จะสร้างให้เด็กที่โตขึ้นมีจริยธรรมและคุณธรรมด้วย

สำหรับเครือข่ายที่เป็นพันธมิตรที่เป็นภาคีหลักเริ่มต้นในการดำเนินการ ได้แก่กลุ่มรักลูกกรุ๊ป กับมหาวิทยาลัยมหิดล และปปส. จากนั้นก็ได้ชักชวนภาคีในสถานศึกษา ได้แก่ กระทรวงศึกษาธิการ และกรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย ซึ่งมีภาคีย่อยๆ อาทิ สพฐ.และกรมการปกครองส่วนท้องถิ่นซึ่งจะดูแลศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก รวมทั้งกรุงเทพมหานครด้วยเช่นกัน ซึ่งจะช่วยกันพัฒนาเครือข่ายในเรื่องการใช้ทักษะ EF ให้เกิดประโยชน์มากที่สุด

ทั้งนี้ สื่อพัฒนา EF เพื่อสร้างภูมิคุ้มกันยาเสพติดในเด็กปฐมวัย ชุด “เล่นล้อมรัก” ของสำนักงาน ป.ป.ส. แบ่งออกเป็น 2 ส่วน ได้แก่ ชุดสื่อความรู้สำหรับครูปฐมวัย เป็นเครื่องมือเฉพาะสำหรับครู สร้างความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับ EF และการปรับใช้ในกิจกรรมการเรียนการสอนให้กับเด็กปฐมวัย ประกอบด้วย คู่มือ “EF ภูมิคุ้มกันชีวิตและป้องกันยาเสพติด : คู่มือสำหรับครูอนุบาล” DVD “EF ภูมิคุ้มกันชีวิตและป้องกันยาเสพติด : DVD แนะนำการส่งเสริม EF ในเด็กปฐมวัย สำหรับครูอนุบาล”สื่อการเล่นพัฒนา EF ประกอบด้วย 3 เกมหลัก ได้แก่ การ์ดเกมพัฒนา EF  เกมกระดาน “เมี้ยว เมี้ยว มามา จะพาไปหาแม่”และเกมกระดาน “ต้นกล้าผู้กล้าหาญ”  นอกจากนี้สามารถนำไปประยุกต์เล่นเป็นเกมอื่นได้อีกมากกว่า 10 เกม อย่างไรก็ตาม หัวใจสำคัญอยู่ที่คุณครูต้องมีความเข้าใจในคุณค่าของสื่อพัฒนา EF ทั้งชุดนิทาน “อ่านอุ่นรัก” และชุดสื่อ “เล่นล้อมรัก” รู้จักใช้สื่อรู้จักจัดการกระบวนการเรียนรู้ที่เหมาะสมให้กับเด็ก และส่งเสริม EF ให้กับเด็กอย่างสม่ำเสมอต่อเนื่อง ทักษะสมองเหล่านี้จะดำรงคงอยู่ต่อไป อันจะส่งผลให้เด็กไทยรุ่นใหม่ห่างไกลยาเสพติด