28 ก.ย.59 – ศาลรัฐธรรมนูญ นัดชี้ว่าร่างรัฐธรรมนูญฉบับแก้ไขเพิ่มเติมของคณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ (กรธ.) ถูกต้องครบถ้วนตามคำถามพ่วงที่ผ่านประชามติ เมื่อวันที่ 7 สิงหาคม หรือไม่ โดยมีการนัดประชุมเพื่อแถลงความเห็นด้วยวาจาและลงมติตั้งแต่เวลา 10:00 น.

ประเด็นสำคัญในการวินิจฉัย คือ จะเป็นการชี้ว่า ส.ว.มีอำนาจเพียงใดในการเลือกนายกฯ โดยตามร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญของ กรธ. ให้ ส.ว.มีเพียงอำนาจในการเลือกนายกฯเท่านั้น แต่ก็มีความเห็นจากสมาชิกสภานิติบัญญัติ (สนช.) ซึ่งเป็นผู้ตั้งคำถามพ่วง ที่เห็นว่า ส.ว.ควรมีอำนาจในการ “เสนอชื่อ” ผู้ที่จะเป็นนายกฯด้วย

เนื้อความของร่างรัฐธรรมนูญฉบับแก้ไขเพิ่มเติม ของ กรธ. มีการแก้ไขเฉพาะในมาตรา 272 ซึ่งอยู่ในส่วนของบทเฉพาะกาลเพียงมาตราเดียว คือ

“มาตรา 272 ในระหว่าง 5 ปีแรก นับแต่วันที่มีรัฐสภาภายหลังการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรตามมาตรา 268 การให้ความเห็นชอบเสนอบุคคลซึ่งสมควรได้รับแต่งตั้งเป็นนายกรัฐมนตรี ให้ดำเนินการตามมาตรา 159 เว้นแต่การพิจารณาให้ความเห็นชอบตามมาตรา 159 วรรคหนึ่ง ให้กระทำในที่ประชุมร่วมกันของรัฐสภา และมติที่เห็นชอบการแต่งตั้งบุคคลใด ให้เป็นนายกรัฐมนตรีตามมาตรา 159 วรรคสาม ต้องมีคะแนนเสียงมากกว่ากึ่งหนึ่งของจำนวนสมาชิกทั้งหมดเท่าที่มีอยู่ของทั้งสองสภา

ในวาระเริ่มแรก เมื่อมีการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรตามมาตรา 268 แล้ว หากมีกรณีที่ไม่อาจแต่งตั้งนายกรัฐมนตรีจากผู้ที่มีชื่ออยู่ในบัญชีรายชื่อพรรคการเมืองแจ้งไว้ตามมาตรา 88 ไม่ว่าด้วยเหตุผลใด และสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจำนวนไม่น้อยกว่ากึ่งหนึ่งของจำนวนสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรทั้งหมดเท่าที่มีอยู่ เข้าเสนอชื่อต่อประธานรัฐสภาขอให้รัฐสภามีมติยกเว้นเพื่อไม่ต้องเสนอชื่อนายกรัฐมนตรีจากผู้ที่มีชื่ออยู่ในบัญชีรายชื่อที่พรรคการเมืองแจ้งไว้ตามมาตรา 88 ในกรณีเช่นนั้น ให้ประธานรัฐสภาจัดให้มีการประชุมร่วมกันของรัฐสภาโดยพลันและในกรณีที่รัฐสภามีมติด้วยคะแนนเสียงไม่น้อยกว่าสองในสามของจำนวนสมาชิกทั้งหมดเท่าที่มีอยู่ของทั้งสองสภา ให้ยกเว้นได้ ให้ดำเนินการตามวรรคหนึ่งต่อไป โดยจะเสนอชื่อผู้อยู่ในบัญชีรายชื่อพรรคการเมืองแจ้งไว้ตามมาตรา 88 หรือไม่ก็ได้”

ทั้งนี้คำถามพ่วงที่ผ่านประชามติคือ “ท่านเห็นชอบหรือไม่ว่า เพื่อให้การปฏิรูปประเทศเกิดความต่อเนื่องตามแผนยุทธศาสตร์แห่งชาติ สมควรกำหนดไว้ในบทเฉพาะกาลว่า ในระหว่าง 5 ปีแรกนับแต่วันที่มีรัฐสภาชุดแรกตามรัฐธรรมนูญนี้ ให้ที่ประชุมร่วมกันของรัฐสภาเป็นผู้พิจารณาให้ความเห็นชอบบุคคลซึ่งสมควรได้รับแต่งตั้งเป็นนายกรัฐมนตรี”