จากเหตุการณ์เพลิงไหม้ อาคารเกรนเฟลล์ ทาวเวอร์ กรุงลอนดอน ประเทศอังกฤษ ซึ่งเป็นอาคารพักอาศัยสูง  24  ชั้น ที่เกิดเพลิงไหม้อย่างรุนแรง มีผู้เสียชีวิต 50 ราย และสูญหายไปอีกจำนวนมาก เป็นเหตุเพลิงไหม้ที่ร้ายแรงใจกลางมหานครลอนดอน และเกี่ยวข้องทางด้านความปลอดภัยในมาตรฐานการออกแบบอาคารสูงและการใช้วัสดุในการตกแต่งอาคาร สมาคมสถาปนิกสยาม ในพระบรมราชูปถัมภ์ (ASA) ขอให้บุคลากร หรือผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องในวิชาชีพนี้ รวมถึงประชาชนให้ตระหนักถึงความสำคัญของความปลอดภัยของสิ่งปลูกสร้างในประเทศไทยด้วย

ทั้งนี้ ผู้แทนสมาคมฯ พ.ต.ท.ดร.บัณฑิต ประดับสุข กรรมการกลาง และผู้เชี่ยวชาญด้านความปลอดภัยอาคาร เห็นว่า ขณะนี้เป็นจังหวะเหมาะสมที่จะให้ทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องตระหนักถึงความสำคัญกับเรื่องมาตรฐานความปลอดภัยในงานสถาปัตยกรรมอย่างจริงจัง เพราะเหตุการณ์ร้ายแรงแบบนี้ ก็เคยเกิดขึ้นในประเทศไทย สำหรับสาเหตุและการลุกลามของไฟภายนอกอาคารในเหตุการณ์ครั้งนี้ได้ตั้งสมมุติฐานโดยยึดหลักการพฤติกรรมของไฟประกอบกับกลไกของการลุกลามของไฟภายนอกอาคาร (EXTERNAL FIRE SPREAD) และข้อมูลข่าวสารจากต่างประเทศ

พ.ต.ท.ดร.บัณฑิต ประดับสุข

สรุปได้ว่า “ต้นเพลิงเริ่มจากอาคารพักอาศัย” ซึ่งสันนิษฐานว่าจะเป็น “ห้องครัว” เมื่อเกิดการระเบิดหรือลุกไหม้ ความร้อนและเปลวไฟก็เล็ดลอดออกเข้าสู่ช่องว่างของระบบเปลือกอาคาร เมื่อควันและเปลวไฟลอยขึ้นไปจนสุด ก็เกิดการสะสม และลุกลามสู่ระบบเปลือกอาคารซึ่งเป็นแผ่น ALUMINUM COMPOSIT (ACP) โดยเข้าสู่ช่องว่างระหว่างแผ่น ACP กับฉนวนกันความร้อนซึ่งเป็นช่องว่างกว้างประมาณ 5 เซนติเมตร

ควันและเปลวไฟจะลอยขึ้นเพราะความร้อนไปในแนวตั้งของเปลือกอาคาร เกิด “ปรากฏการณ์ปล่องควัน” (CHIMNY EFFECT) ซึ่งส่งผลให้เกิดการลุกลามอย่างรวดเร็วในแนวตั้ง และแผ่ไปในแนวนอนของแต่ละชั้นจนลุกลามอย่างรวดเร็วโดยรอบของอาคาร ซึ่งการดับเพลิงก็กระทำได้ยาก เนื่องจากความสูงของอาคารและเกิดขึ้นที่เปลือกอาคารภายนอก

จากข้อสมมติฐานดังกล่าว พิจารณาได้ว่าบทบาทของสถาปนิกซึ่งมีส่วนสำคัญอย่างมาก เนื่องจากเป็น “ต้นน้ำของการออกแบบ” สถาปนิกควรมีความรู้และความตระหนักในเรื่องภัยต่างๆ ที่จะสามารถเกิดขึ้นของตัวอาคาร จากบทเรียนนี้เป็นบทเรียนที่มีค่ามากสำหรับการออกแบบเพื่อให้เกิดความปลอดภัยในงานสถาปัตยกรรม เช่น การออกแบบรูปร่างของแปลน รูปทรงอาคาร เปลือกอาคาร การใช้วัสดุ การแบ่งส่วนอาคาร (COMPARTMENT) และเส้นทางการหนีไฟ เพื่อไม่ให้เกิดการสูญเสียต่างๆ เกิดขึ้น

“อาคารเก่า” จุดเสี่ยงเพลิงไหม้ พบได้ทั่วไปใน กทม. 

ที่มา : http://dragosroua.com/trip-to-thailand-day-2/bangkok-china-town-wrecked-building/#.Wc3ufNSLRkg

ปัจจุบันในพื้นที่กรุงเทพฯ เป็นพื้นที่ที่มีความเสี่ยงต่อการเกิดเหตุเพลิงไหม้ เนื่องจากมีปัจจัยที่เข้ามากระตุ้นหลายด้าน ไม่ว่าจะเป็นความแออัดของพื้นที่ มีการก่อสร้างอาคารสูงเป็นจำนวนมาก ดังนั้นการออกแบบตัวอาคารจึงจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องตระหนักถึงความปลอดภัย ขณะที่ภาครัฐเองก็ตระหนักถึงการใช้วัสดุประเภทนี้ โดยเตรียมที่จะออกกฎกระทรวงที่เกี่ยวกับการใช้วัสดุที่เป็น ACP เพื่อให้เป็นมาตรฐานในการประเมินความเสี่ยง การออกแบบและการแก้ไขปรับปรุงทั้งอาคารเก่าและใหม่ เพื่อให้เกิดความปลอดภัยต่อไป

ชมคลิป

หมายเหตุ : เหตุเพลิงไหม้อาคารเกรนเฟลล์ ทาวเวอร์ (Grenfell Tower) กรุงลอนดอน ประเทศอังกฤษ เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 14 มิ.ย. 2560 เวลาประมาณ 01.00 น. ตามเวลาท้องถิ่น ตัวเลขผู้เสียชีวิตที่ยืนยันได้อยู่ที่ 68 ศพ และมีผู้ได้รับบาดเจ็บอีก 74 คน

โดย สมาคมสถาปนิกสยาม ในพระบรมราชูปถัมภ์ (ASA)