5 ธันวาคม ของทุกปี เป็นวันคล้ายวันเฉลิมพระชนมพรรษา พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช “ในหลวงรัชกาลที่ 9” พระมหากษัตริย์ผู้เป็นที่เคารพรักยิ่งของปวงชนชาวไทย และยังทรงได้รับการยกย่องในฐานะ “บุคคลสำคัญของโลก” อาทิ ในห้วงเวลา 1 ปีเศษนับตั้งแต่พระองค์ท่านเสด็จสวรรคตเมื่อ 13 ต.ค. 2559 จนถึงวันที่ 26 ต.ค. 2560 ซึ่งมีพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ ณ มณฑลพิธีท้องสนามหลวง องค์กรระหว่างประเทศก็ได้ร่วมแสดงความไว้อาลัยแด่พระองค์ท่านด้วย

อาทิ 28 ต.ค. 2559 ณ ที่ประชุมสมัชชาใหญ่ องค์การสหประชาชาติ (UN) นครนิวยอร์ก สหรัฐอเมริกา ปีเตอร์ ทอมสัน ประธานสมัชชาสหประชาชาติ นำผู้เข้าร่วมประชุมจากทั่วโลกร่วมแสดงความไว้อาลัย พร้อมกล่าวว่า พระองค์ทรงครองราชย์ถึง 70 ปี และได้รับการเทิดทูนอย่างที่สุด เนื่องจากพระมหากรุณาธิคุณในการพัฒนาความเป็นอยู่ให้กับประชาชน ทรงยึดมั่นในพระราชปณิธาน “เราจะครองแผ่นดินโดยธรรม เพื่อประโยชน์สุขของมหาชนชาวสยาม” อย่างแท้จริง โดย UN ได้ทูลเกล้าฯ ถวาย รางวัลความสำเร็จสูงสุดด้านการพัฒนามนุษย์ (UNDP Award) ในปี 2549

เช่นเดียวกับเมื่อ 26 ก.ย. 2560 ที่สำนักงานใหญ่ องค์การการศึกษา วิทยาศาสตร์ และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ (UNESCO) กรุงปารีส ประเทศฝรั่งเศส อิรินาโบโควา เลขาธิการ UNESCO นำคณะผู้เข้าร่วมประชุมสันติภาพนานาชาติ (International World Peace) ร่วมถวายสดุดี พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช โดยกล่าวว่า ในหลวง รัชกาลที่ 9 ทรงเป็น “นักพัฒนาผู้ยิ่งใหญ่” โดยเฉพาะ “ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง” ของพระองค์นั้นถือเป็น “มรดกของมนุษยชาติ” ในการแก้ปัญหาความทุกข์ยากของผู้คนอย่างสันติและยั่งยืน

ทั้งนี้ ในหลวงรัชกาลที่ 9 ทรงให้ความสำคัญกับ “ทรัพยากรน้ำ” เป็นพิเศษ ดังข้อมูลจาก สำนักงานคณะกรรมการพิเศษเพื่อประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ (กปร.) ระบุว่า นับตั้งแต่ปี 2495-2559 มีโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริทั้งสิ้น 4,685 โครงการ ในจำนวนนี้เป็นโครงการพัฒนาด้านแหล่งน้ำถึง 3,204 โครงการ อีกทั้งยังกระจายทั่วทุกภูมิภาค แบ่งเป็นภาคเหนือ 1,233 โครงการ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 841 โครงการ ภาคใต้ 627 โครงการ และภาคกลาง 503 โครงการ

ปราจีนบุรี จังหวัดในภาคกลางที่อยู่ห่างจาก กทม. ไปทางทิศตะวันออก ด้วยระยะทางร้อยกว่ากิโลเมตรซึ่งถือว่าไม่ไกลนัก
ทีมงาน “แนวหน้าวาไรตี้” มีโอกาสไปเยี่ยมชม อ่างเก็บน้ำนฤบดินทรจินดา หรือชื่อเดิมคือ โครงการห้วยโสมงอันเนื่องมาจากพระราชดำริ ตั้งอยู่ที่ ต.แก่งดินสอ อ.นาดี ซึ่งสำหรับชาวปราจีนบุรีแล้วนี่คือ “มรดกจากพ่อหลวง ร.9” มอบให้ไว้สำหรับแก้ปัญหาในพื้นที่ ทั้ง “น้ำท่วม-น้ำแล้ง” ที่เกิดขึ้นซ้ำซากทุกปีมานาน

เฉลิมเกียรติ คงวิเชียรวัฒน์ รองอธิบดีกรมชลประทาน กล่าวว่า ในอดีตพื้นที่ลุ่มน้ำปราจีนบุรีมักต้องเผชิญปัญหาน้ำท่วมและภัยแล้งเป็นประจำแทบทุกปี เนื่องจากปริมาณน้ำจากลำห้วยโสมงที่ไหลมาจากอุทยานแห่งชาติปางสีดาและอุทยานแห่งชาติทับลานมีเป็นจำนวนมาก จึงก่อให้เกิดน้ำท่วมในฤดูฝน เมื่อเข้าสู่หน้าแล้งน้ำจำนวนมากก็จะแห้งหายไป เนื่องจากไม่มีแหล่งกักเก็บน้ำไว้ใช้ประโยชน์ ตามมาด้วยปัญหาน้ำเค็มรุกล้ำและน้ำเน่าเสีย “บางปีถึงขนาดไม่สามารถผลิตน้ำประปาให้กับชุมชนได้” เพราะไม่มีน้ำผลักดันน้ำเค็มและเสียออกทะเล

เฉลิมเกียรติ เล่าต่อไปว่า กระทั่งในปี 2521 พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ทรงมีพระราชดำรัสครั้งแรกเกี่ยวกับการแก้ไขปัญหา โดยให้กรมชลประทานไปพิจารณาวางโครงการอ่างเก็บน้ำ 3 แห่ง ได้แก่ อ่างเก็บน้ำพระปรงอ่างเก็บน้ำห้วยยาง และอ่างเก็บน้ำห้วยโสมง อย่างไรก็ตาม ด้วยความที่อุทยานปางสีดาและทับลาน ซึ่งอยู่ติดกับพื้นที่โครงการถูกประกาศเป็นแหล่งมรดกโลกทางธรรมชาติ ทำให้ต้องดำเนินการอย่างรอบคอบ

กระทั่งเดือนส.ค. 2552 เมื่อคณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลกไม่ขัดข้องหากจะดำเนินการก่อสร้างอ่างเก็บน้ำ และต่อมาในเดือนต.ค. ปีเดียวกัน คณะรัฐมนตรีในขณะนั้นได้อนุมัติโครงการ การก่อสร้างจึงเริ่มขึ้น ส่วนชื่อ “อ่างเก็บน้ำนฤบดินทรจินดา” ก็เป็นชื่อที่ในหลวง รัชกาลที่ 9 พระราชทานในปี 2559 โดยอ่างเก็บน้ำแห่งนี้มีลักษณะเป็นแหล่งน้ำขนาดใหญ่ เขื่อนสูง 32.75 เมตร กว้าง 9 เมตร ยาว 3,967.51 เมตร เก็บกักน้ำได้ 295 ล้านลูกบาศก์เมตร

รองอธิบดีกรมชลประทาน เผยว่า ขณะนี้งานก่อสร้างตัวเขื่อนและอาคารประกอบได้เสร็จสมบูรณ์แล้ว เหลือเพียงแต่งานก่อสร้างระบบชลประทานฝั่งซ้าย ประกอบด้วย คลองส่งน้ำสายใหญ่ ความยาว 46.968 กิโลเมตร คลองส่งน้ำสอยรวม 37 สาย ความยาวประมาณ 139.710 กิโลเมตร และคลองระบายน้ำยาวรวม 44.100 กิโลเมตร ส่งน้ำให้พื้นที่ชลประทาน 94,800 ไร่ ในเขต ต.แก่งดินสอ อ.นาดี ต.บ้านนา ต.บ่อทอง ต.เมืองเก่า และเทศบาลตำบลกบินทร์บุรี อ.บินทร์บุรี

นอกจากนี้ยังมีงานก่อสร้างระบบชลประทานฝั่งขวา ประกอบด้วย คลองส่งน้ำสายใหญ่ ยาว 14.569 กิโลเมตร คลองส่งน้ำสายซอย 9 สาย ความยาวรวม 19.346 กิโลเมตร คลองระบายน้ำความยาวรวม 8.950 กิโลเมตร ส่งน้ำในพื้นที่ชลประทาน 16,500 ไร่ ในเขต ต.แก่งดินสอ อ.นาดี โดยงานก่อสร้างทั้งหมดมีกำหนดแล้วเสร็จภายในปี 2563 อย่างไรก็ตาม แม้จะยังไม่สมบูรณ์เต็มร้อย แต่เมื่อฤดูฝนปี 2559 ที่ผ่านมา อ่างเก็บน้ำแห่งนี้ได้ช่วยบรรเทาผลกระทบเหตุน้ำท่วมย่านตลาดเก่ากบินทร์บุรี รวมทั้งพื้นที่เศรษฐกิจในเขต อ.กบินทร์บุรี อ.ศรีมหาโพธิ และอ.เมือง

“หลังการดำเนินการสร้างเสร็จสมบูรณ์ จะทำให้สามารถขยายพื้นที่ชลประทานในเขต อำเภอนาดี และอำเภอกบินทร์บุรี ได้ถึง 111,300 ไร่ นอกจากนี้ยังช่วยบรรเทาปัญหาน้ำท่วมในฤดูฝน และปัญหาขาดแคลนน้ำในฤดูแล้ง รวมทั้งช่วยรักษาระบบนิเวศน์ ผลักดันน้ำเค็ม น้ำเน่าเสีย ในแม่น้ำปราจีนบุรีและแม่น้ำบางปะกง” รองอธิบดีกรมชลประทาน ระบุ

ขณะที่ สุชาติ ธนะพฤกษ์ เจ้าของสวนนายแป๊ะ กล่าวว่า ในอดีตตนเคยปลูกมะนาว แต่เกิดปัญหาน้ำแล้งในฤดูร้อน และปัญหาน้ำท่วมในฤดูฝน จึงเปลี่ยนไปปลูกพืชไม้ผลที่สามารถทนต่อสภาพแวดล้อม ซึ่งช่วงเริ่มต้นก็ยังมีปัญหาน้ำในหน้าแล้งไม่เพียงพอ ทำให้ต้องปรับวิธีการผลิตให้เข้ากับปริมาณน้ำที่มีอย่างจำกัดจากธรรมชาติ จนวันนี้เมื่ออ่างเก็บน้ำสร้างเสร็จแล้ว ทำให้สามารถผลิตไม้ผลคุณภาพดีได้ โดยตนมีแผนที่จะฟื้นการประมงขึ้นมาใหม่ เนื่องจากไม่มีปัญหาน้ำท่วมเกิดขึ้นอย่างที่ผ่านมา

ด้าน ภานุมาศ สามสีเนียม เจ้าหน้าที่อาวุโส หัวหน้าโครงการห้วยโสมง กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่าและพันธุ์พืช กล่าวเสริมว่า อ่างเก็บน้ำนฤบดินทรจินดายังส่งผลดีต่ออุทยานแห่งชาติทับลานและปางสีดา เพราะด้วยเขื่อนที่ยาวถึง 4 กิโลเมตร ผนวกกับมีภูเขาล้อมรอบ จึงมีสภาพเหมือน “ป้อมปราการ” ป้องกันการบุกรุกป่า อีกทั้งยังเป็น “แหล่งน้ำ” ให้กับสัตว์ป่าในพื้นที่ ซึ่งหลังจากเริ่มมีการกักเก็บน้ำเมื่อเดือนส.ค. 2559 พบทั้งช้าง กระทิง หรือแม้แต่สัตว์หายากอย่าง “นกอ้ายงั่ว” มาอยู่ใกล้ๆ อ่างเก็บน้ำ ชี้ให้เห็นว่ามีความอุดมสมบูรณ์เกิดขึ้น

“สิ่งสำคัญอีกประการหนึ่ง คือ การสนับสนุนอาชีพให้แก่ประชาชนรอบโครงการ เช่น การมอบปัจจัยการผลิตทั้งด้านพืช ด้านปศุสัตว์ และประมง ตามแนวเศรษฐกิจพอเพียง พร้อมทั้งหน่วยงานที่เกี่ยวข้องทำความเข้าใจกับชาวบ้าน เพื่อกำหนดกติกาหมู่บ้านและข้อบังคับผู้ทำการประมงในอ่างเก็บน้ำ เพื่อเป็นการควบคุมและจัดระเบียบการทำการประมงไม่ให้เกิดผลกระทบต่อเขตพื้นที่อุทยานโดยรอบ เพื่อสร้างคุณภาพชีวิตให้กับชาวบ้านควบคู่กับการรักษาสิ่งแวดล้อมให้พื้นที่ให้เกิดความสมบูรณ์และยั่งยืน” เจ้าหน้าที่อาวุโส หัวหน้าโครงการห้วยโสมง กล่าวทิ้งท้าย