นายชัยณรงค์ จันทร์แสนตอ ผู้อำนวยการศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรสุโขทัย เปิดเผยว่า ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรสุโขทัย ได้ศึกษาระบบการปลูกพืชแบบผสมผสาน เน้นปลูกไม้ผลเป็นพืชหลัก จากนั้นทำการคัดเลือกพืชที่มีศักยภาพในพื้นที่มาปลูกแบบผสมผสานแล้วให้ผลผลิตดีซึ่งมีการศึกษาต้นทุน รายได้ และผลกำไรไปพร้อมกัน เพื่อเป็นแนวทางสำหรับเผยแพร่ให้เกษตรกรได้นำไปใช้ในภาวะที่ต้องเผชิญกับความแปรปรวนของสภาพแวดล้อม เช่น สถานการณ์ภัยแล้งขณะนี้

สำหรับแนวทางการสร้างรายได้จากการปลูกพืชผสมผสาน จะเน้นปลูกพืชหลักเป็นไม้ผล และปลูกพืชชนิดต่างๆ เสริมเข้าไปเพื่อสร้างรายได้ระหว่างที่พืชหลักยังไม่ให้ผลผลิต โดยมีไม้ผลหลัก เช่น มะม่วง มะปราง ละมุด และปลูกแซมด้วยไม้ผลที่ให้ผลผลิตเร็ว เช่น มะละกอ เพกา กล้วยหอมทอง หรือปลูกพืชอายุสั้น ได้แก่ พืชผักสวนครัว พืชสมุนไพรต่างๆ เช่น พริก ตะไคร้ ชะอม เป็นต้น แนวคิดของการปลูกพืชแบบผสมผสานหลายชนิดในพื้นที่ดินเดียวกัน ปลูกช่วงเวลาเดียวกัน เหลื่อมฤดู หรือปลูกตามกัน ล้วนมีวัตถุประสงค์เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพของการใช้พื้นที่ดินให้เกิดประโยชน์สูงสุด ส่วนวิธีการเลือกชนิดพืชขึ้นอยู่กับพื้นที่และความต้องการผลผลิตของตลาดในแต่ละพื้นที่

นายชัยณรงค์ กล่าวอีกว่า การปลูกพืชแบบผสมผสานในจังหวัดสุโขทัย เกษตรกรสามารถเลือกพืชที่มีความจำเป็นในการบริโภคในครัวเรือน หรือตลาดมีความต้องการ สามารถขายได้ในราคาที่สูง รูปแบบการปลูกมีทั้งแบบเป็นแถวเป็นแนว หรือเป็นแบบการเลียนแบบธรรมชาติด้วยการปลูกไม่เป็นแถวเป็นแนวปะปนกันไป ดังตัวอย่างแปลงปลูกพืชผสมผสานของ นางสาววิรัสดา เที่ยงแท้ เกษตรกรบ้านเลขที่ 64/1 หมู่1 ตำบลท่าทอง อำเภอสวรรคโลก จังหวัดสุโขทัย ที่ปลูกพืชแบบผสมผสานในพื้นที่ 7 ไร่ โดยเน้นปลูกไม้ผลเป็นพืชหลัก ได้แก่ มะม่วงโชคอนันต์มะม่วงน้ำดอกไม้ มะม่วงเขียวเสวย ละมุดมะปราง แซมด้วยพืชอายุสั้น ได้แก่กล้วยน้ำว้า และกล้วยหักมุก พื้นที่ว่างระหว่างทรงพุ่มไม้หลักปลูกเพกา มะนาวฝรั่ง มะละกอ เป็นการปลูกพืชอายุสั้นต่างๆ แบบไม่เป็นแถวเป็นแนว การปลูกพืชที่มีช่วงเวลาของการเก็บเกี่ยวผลผลิตต่างกันทำให้เกษตรกรมีรายได้ตลอดทั้งปี ในพื้นที่ 7 ไร่ มีต้นทุนการผลิตไม่รวมค่าแรงงาน ประมาณ 10,000 บาท/ปีรายได้จากการขายผลผลิตประมาณ 70,000-80,000 บาท/ปี

ทั้งนี้ เกษตรกรที่สนใจติดต่อขอข้อมูลเพิ่มเติมที่ ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรสุโขทัย ตำบลคลองตาล อำเภอศรีสำโรง จังหวัดสุโขทัย เบอร์โทร.0-5568-1384