เมื่อวันที่ 11 กันยายน 2560 ที่ผ่านมา สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ (ก.พ.ร.) ได้จัดงานสัมมนาวิชาการประจำปี พร้อมจัดพิธีมอบรางวัลเลิศรัฐ ประจำปี พ.ศ.2560 ให้แก่ส่วนราชการที่ได้รับรางวัล จำนวน 3 ประเภทสาขา ได้แก่ สาขาบริการภาครัฐ สาขาคุณภาพการบริหารจัดการภาครัฐ และสาขาการบริหารราชการแบบมีส่วนร่วม ซึ่งกรมพัฒนาที่ดินได้รับรางวัลบริหารภาครัฐแห่งชาติ สาขาคุณภาพการบริหารจัดการภาครัฐ รางวัลการพัฒนาการบริหาร ระดับดี “ผลงาน : การพัฒนาที่ดินบนพื้นที่สูงอย่างยั่งยืน หมู่บ้านนอแล ตำบลม่อนปิ่น อำเภอฝาง จังหวัดเชียงใหม่ โดยศูนย์ปฏิบัติการพัฒนาที่ดินโครงการหลวง สำนักงานพัฒนาที่ดินเขต 6”

นายสุรเดช เตียวตระกูล อธิบดีกรมพัฒนาที่ดิน กล่าวว่า จากสภาพพื้นที่ทำการเกษตรของบ้านนอแล ต.ม่อนปิ่น อ.ฝาง จ.เชียงใหม่ ที่มีความลาดชันค่อนข้างสูง ทำให้เกิดปัญหาต่างๆมากมาย เนื่องจากการทำเกษตรกรรมขาดระบบการจัดการที่ดี มีการบุกรุกทำลายป่าไม้เพื่อใช้เป็นพื้นที่การเกษตร โดยการหมุนเวียนเปลี่ยนพื้นที่เพื่อทำการเพาะปลูกไปเรื่อยๆ ก่อให้เกิดการชะล้างพังทลายของหน้าดิน เกิดการสูญเสียของชั้นดินที่มีธาตุอาหารพืช ทำให้ทรัพยากรดินเสื่อมโทรม ส่งผลให้ผลผลิตทางการเกษตรลดลง

สำหรับการแก้ปัญหาในเบื้องต้น ศูนย์ปฏิบัติการพัฒนาที่ดินฯ ได้เข้าไปดำเนินการสำรวจสภาพการใช้ดินเดิม มีการเก็บตัวอย่างดินเพื่อวิเคราะห์ธาตุอาหาร การจัดฝึกอบรมเกษตรกรให้เข้าใจในมาตรการอนุรักษ์ดินและน้ำ ทั้งในด้านการใช้ประโยชน์ที่ดิน การป้องกันการพังทลายของดิน การดูแลรักษาระบบอนุรักษ์ดินและน้ำและการปรับปรุงบำรุงดินด้วยอินทรียวัตถุ เช่น การปลูกแฝกเสริมขอบของขั้นบันได เพื่อป้องกันดินทรุดตัว การใช้ใบหญ้าแฝกคลุมดินเพื่อรักษาความชื้น สนับสนุนการปรับปรุงดินด้วยพืชตระกูลถั่ว (ถั่วพุ่มดำ) เพื่อเพิ่มปริมาณอินทรียวัตถุและธาตุอาหาร ปรับสภาพดินกรดด้วยปูนโดโลไมท์ ส่งเสริมการผลิตและการใช้ปุ๋ยหมัก น้ำหมักชีวภาพ และสารอินทรีย์ชีวภาพอื่น ๆ โดยใช้จุลินทรีย์สารเร่งพด. ในกระบวนการผลิต โดยปัจจุบันมีศูนย์เรียนรู้ของกรมพัฒนาที่ดิน ซึ่งเป็นอาคารเพื่อผลิตปุ๋ยหมักและน้ำหมักชีวภาพ การสนับสนุนถังหมักและกากน้ำตาลเพื่อใช้ในการผลิต รวมถึงการแบ่งกลุ่มเกษตรกรมีจำนวน 24 กลุ่ม เพื่อผลิตปุ๋ยหมัก น้ำหมักชีวภาพ พด. 2 สารไล่แมลง พด. 7 โดยใช้เศษวัสดุจากในแปลงมาผลิต จากการเข้าดำเนินการตั้งแต่ปี พ.ศ. 2546 จนถึงปัจจุบันพื้นที่ที่ปรับสภาพดินมีค่า pH สูงขึ้น ปริมาณอินทรียวัตถุสูงขึ้น เกษตรกรทำกินในพื้นที่เดิมมีรายรับจากการจำหน่ายผลผลิตมากขึ้น สภาพความเป็นอยู่ดีขึ้น มีรายรับเฉลี่ย 68,000 บาทต่อปี ปัญหายาเสพติดลดลง และเป็นจุดเรียนรู้ที่ให้บุคลากรภายนอกทั้งในประเทศและต่างประเทศเข้ามาศึกษาดูงานทุกปี

นับเป็นความสำเร็จของการพัฒนาพื้นที่บ้านนอแล จากอดีตมาสู่ปัจจุบัน ทำให้มีการผลิตพืชได้ตลอดปี โดยใช้พื้นที่ไม่มาก มีการแก้ไขปัญหาแบบครบวงจรและมีประสิทธิภาพ ส่งผลให้เกษตรกรมีรายได้ที่มั่นคงและความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น