คำถาม การปลูกข้าวด้วยตอซังเป็นแบบไหนครับ ผมขอทราบวิธีปลูกข้าวด้วยตอซังด้วยครับ

สะอาด มนตราตรึง

คำตอบ การปลูกข้าวด้วยตอซัง เป็นการทำนาข้าวด้วยตอซังข้าวเดิมแทนการหว่านด้วยเมล็ดพันธุ์ข้าว โดยย่ำตอข้าวเดิมให้ล้มหลังการเกี่ยวข้าว ตามฤดูกาลเสร็จเรียบร้อย ภายในเวลา 10-15 วัน ต้นข้าวรุ่นที่ 2 จะแตกหน่อขึ้นมาจากกอข้าวเดิม ต้นข้าวที่งอกขึ้นมาใหม่ จะเติบโตและให้ผลผลิตเช่นเดียวกับข้าวนาหว่านน้ำตมในครั้งแรก หลังจากเก็บเกี่ยวข้าวแล้ว

วิธีการปลูกข้าวด้วยตอซัง ตามคำแนะนำของนักวิชาการเกษตร ได้ดังนี้

1.พื้นที่แปลงนา ต้องเรียบสม่ำเสมอกัน พื้นที่ที่เป็นท้องกระทะ แบบตรงกลางลึก ด้านข้างเป็นที่ดอน ไม่ควรทำการปลูกข้าวล้มตอซัง เพราะจะทำให้มีน้ำขัง และทำให้ตอซังเน่า ส่วนต้นข้าวที่ปลูกครั้งแรกด้วยเมล็ดนั้น ต้องแข็งแรง ปราศจากโรคแมลง

2.การเก็บเกี่ยวข้าวในระยะพลับพลึง โดยระบายน้ำออกจากแปลงนา ให้ดินมีความชื้นที่เหมาะสม ประมาณ 50% ทดสอบได้ด้วยการหยิบดินในแปลงนามาปั้นเป็นลูกกระสุนได้ แสดงว่ามีความชื้นที่เหมาะสมแล้ว

3.ทำการเกลี่ยฟางข้าวให้สม่ำเสมอ โดยไม่ต้องไถพรวนดิน และหว่านกล้าเหมือนการทำนาหว่านน้ำตม แล้วทำการย่ำให้ตอข้าวให้ทั่วถึงเสมอกัน หลังจากนั้น 10-15 วัน ให้สูบน้ำเข้านา อย่าให้ดินแห้งเกิน 10 วัน และคอยดูแลน้ำไม่ให้ขาด หลังย่ำตอข้าวแล้ว อย่าให้น้ำขังจนกว่าข้าวจะงอก มิเช่นนั้นข้าวเปลือกที่ตกอยู่บนพื้นดินในนา จะงอกขึ้นมาแทรกกับต้นข้าวที่งอกจากตอ ทำให้มีข้าวสองรุ่นอยู่ในแปลงเดียวกัน ถ้าเกิดมีข้าวสองรุ่นที่อายุไม่เท่ากัน จะทำให้ข้าวแก่ไม่เท่ากัน และเก็บเกี่ยวลำบาก

4.การปลูกข้าวตอซัง จะเริ่มตั้งแต่หลังการเก็บเกี่ยว ให้ทำการกระจายฟางคลุมตอซังทั่วแปลงนา โดยใช้ลูกยางย่ำตอซัง ประมาณ 4 เที่ยว ย่ำให้ราบเรียบติดกับพื้นดินฟางที่คลุม อย่าให้ตอซังกระดกขึ้น จากนั้นประมาณ 3-4 วัน ข้าวจะเริ่มแทงหน่อเล็กจากข้อที่ 2-3 หรือปลายตอซังออกมา

5.หลังย่ำตอซังแล้ว ต้องตรวจสอบว่า ฟางที่คลุมควรให้มีความหนาพอเหมาะ อย่าคลุมบางหรือหนาเกินไป แต่ถ้าพบว่าจุดใดหนามากเกินไปให้เอาออก

6.จากนั้น ปล่อยทิ้งไว้รอจนกว่าหน่อข้าวงอกขึ้นมา จะมีใบ 2-3 ใบ เมื่ออายุข้าวประมาณ 10 วัน นับจากวันย่ำตอซัง

7.ให้สังเกตว่า การเจริญเติบโตจะแตกต่างกันกับข้าวหว่านน้ำตม โดยต้นจะใหญ่กว่า รากจะหนาแน่นกว่า หาอาหารได้ดีกว่า ข้าวล้มตอซังที่สมบูรณ์ จะแตกหน่อ 3-4 หน่อ ต่อ 1 ตอซัง

8.สูบน้ำเข้าแปลงนา และใส่น้ำหมักชีวภาพ ในอัตรา 200 ลิตร ต่อพื้นที่ 15 ไร่ ระวังอย่าให้น้ำมาก จะทำให้ฟางที่คลุมลอย

9.การใส่ปุ๋ย ให้ใส่หลังระบายน้ำเข้า 1 วัน ให้ใส่ปุ๋ยสูตรเร่งการเจริญเติบโต และเร่งขบวนการย่อยสลายของตอซังและฟาง จากนั้นรักษาระดับน้ำในนาไม่ให้รั่ว เพื่อไม่ให้ปุ๋ยที่ใส่สูญหายไป คอยดูแลการเจริญเติบโตของต้นข้าว จนถึงวันเก็บเกี่ยว

การปลูกข้าวแบบล้มตอซัง จะช่วยให้เกษตรกรสามารถลดต้นทุนในการเพาะปลูกได้มาก ได้ผลผลิตไม่ต่างจากการปลูกในครั้งแรก เทคโนโลยีการปลูกข้าวแบบล้มตอซังนั้น มาจากเทคโนโลยีชาวบ้านที่เกิดจาก ภูมิปัญญาท้องถิ่น เกษตรกรเป็นผู้ค้นพบโดยบังเอิญมานานแล้ว และเป็นวิธีการปลูกแบบเก่า ทั้งยังเกิดผลดีต่อดินโดยตรงคือ ฟางข้าวที่นวดแล้ว จะเน่าเปื่อยผุพัง เป็นปุ๋ยธรรมชาติ ทำให้ดินร่วนซุยดีขึ้น และช่วยลดปริมาณการใช้ปุ๋ยเคมีลงได้อย่างมาก ทำให้ได้ต้นข้าวที่แข็งแรง และทนทานต่อการรบกวนของศัตรูพืชมากกว่าข้าวหว่านนาน้ำตมด้วย

นาย รัตวิ