กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ได้ร่วมกิจกรรมการส่งเสริมและพัฒนาการมีส่วนร่วมของชุมชนในพื้นที่ป่าอนุรักษ์ (สสอ.) โดยปีนี้ส่งพื้นที่ป่าต้นน้ำขุนลาวในเขตอุทยานแห่งชาติขุนแจ จ.เชียงราย สังกัดสำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 15 เข้าชิงรางวัล ซึ่งหน่วยจัดการต้นน้ำขุนลาวได้ใช้กิจกรรม สสอ. เป็นกลยุทธ์ในการสร้างการมีส่วนร่วมกับชุมชนในพื้นที่ป่าต้นน้ำ โดยร่วมกับอุทยานแห่งชาติขุนแจ โครงการพัฒนาคุณภาพชีวิต มูลนิธิโครงการหลวง และมูลนิธิสายใยแผ่นดิน ในการส่งเสริมคุณภาพชีวิตของ 8 ชุมชน โดยส่งเสริมการทำเกษตรอินทรีย์ภายใต้ร่มไม้ใหญ่ ซึ่งมีผลผลิตที่สำคัญ คือ เมี่ยง ชา และกาแฟ จนทำให้ได้รับรางวัลในระดับดีเด่น (ดีเด่น ดีเยี่ยม ดี) 2 รางวัล คือ ประเภทรางวัลสัมฤทธิผลประชาชนมีส่วนร่วม และประเภทรางวัลผู้นำหุ้นส่วนความร่วมมือ

นายอภิรุณ คำปิ่นคำ ผู้ใหญ่บ้านหมู่ที่ 7 กล่าวว่า หากย้อนไปในช่วงหลายสิบปีที่ผ่านมา ในหมู่บ้านของตน ชาวบ้านยึดอาชีพการทำไร่เสาวรส เป็นหลัก ซึ่งการทำไร่เสาวรสจะต้องมีการเปิดพื้นที่ป่า จนทำให้เกิดการขัดแย้งระหว่างเจ้าหน้าที่ของอุทยานและชาวบ้านอย่างรุนแรง ต่อมา ในชุมชนได้เกิดภัยธรรมชาติจึงทำให้ตนและชาวบ้านได้ กลับมาคิดและทบทวนถึงความรู้ที่เจ้าหน้าที่อุทยานแห่งชาติ เคยได้ชี้แจงและให้ความรู้กับชาวบ้านถึงผลกระทบต่างๆ ที่เกิดขึ้นจากการบุกรุกทำลายป่า และทราบถึงความสำคัญของป่าต้นน้ำ เนื่องจากหมู่บ้านของตนอยู่ในพื้นที่ป่าต้นน้ำ การปลูกเสาวรสซึ่งนอกจากจะต้องเปิดพื้นที่ป่าเพิ่มแล้วยังมีการใช้ยาฆ่าแมลง จนส่งผลให้น้ำมีสารเคมีปนเปื้อน ปัจจุบันชุมชนของตนหันมาปลูกกาแฟ ซึ่งเป็นกาแฟอินทรีย์รักษาป่า ไม่มีการใช้สารเคมี จนทำให้ได้รับมาตรฐาน USDA Organic การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นนอกจากชุมชนมีรายได้มากขึ้นแล้ว คนในชุมชนก็มีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น และพื้นที่ป่าก็ไม่ถูกทำลาย ทั้งนี้อยากเชิญชวนทุกชุมชนหันมาช่วยกันอนุรักษ์ป่าต้นน้ำ และให้ความร่วมมือกับเจ้าหน้าที่ของรัฐในการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติเพื่อคนในชุมชนและลูกหลานของเราสืบต่อไป