เจดีย์สุเหล่มหาเจดีย์กลางชุมชนในย่างกุ้ง

ในยุคอาณานิคมที่อังกฤษเข้ามาครอบครองอินเดียเมื่อกว่า 200 ปีมาแล้ว (ศตวรรษที่ 19) ต่อจากนั้นอังกฤษก็เข้าครอบครองพม่าเมื่อประมาณกว่าหนึ่งศตวรรษที่ผ่านมา โดยพม่าในบางเขต เช่น ยะไข่ ตะนาวศรี มีสถานะเป็นส่วนหนึ่งของอินเดีย (British India) หลังยุคสงครามอังกฤษกับพม่าในครั้งที่ 1 ครั้นต่อมาหลังสงครามอังกฤษกับพม่าครั้งที่สอง พม่าตอนใต้ก็ถูกผนวกเป็น British Burmaโดยอังกฤษถือว่า British Burma คือส่วนหนึ่งของ British India แล้วจากนั้นก็ได้เกิดสงครามอังกฤษกับพม่าครั้งที่สาม ซึ่งผลของสงครามครั้งนี้ทำให้พม่าทั้งหมดตกเป็นของอังกฤษอย่างเด็ดขาด โดยมีนามเรียกว่า British India ผู้ที่ศึกษาประวัติศาสตร์ยุคดังกล่าวจะเรียกว่ายุคจักรวรรดินิยมในเอเชีย ดังนั้นพม่า (ในอดีต) จึงตกอยู่ภายใต้การปกครองของอังกฤษ (British rule in Burma) ในช่วงพ.ศ.2367-2491

ผลพวงทางด้านสถาปัตยกรรมในยุคที่พม่าตกเป็นอาณานิคมของอังกฤษยังคงปรากฏเด่นชัดมาจนถึงทุกวันนี้ จนทำให้ย่างกุ้ง (เมืองหลวงเก่าของพม่า) ได้รับการยอมรับว่าเป็นดินแดนอาณานิคมของอังกฤษในทวีปเอเชียที่มีตึกรามตามแบบยุคโคโลเนียลหลงเหลืออยู่มากมายที่สุด ซึ่งก็เป็นเช่นนั้นจริงๆ เพราะถ้าหากจะเปรียบเทียบอาคารยุคโคโลเนียลในย่างกุ้งกับอาคารยุคโคโลเนียลในประเทศอื่นๆ ในแถบเอเชียแล้ว รับรองว่าในย่างกุ้งมีอาคารยุคโคโลเนียลมากที่สุด

โบสถ์เซนต์แมรี

กาลเวลาที่ผ่านพ้นไปกว่าร้อยปี ประกอบกับการเกิดเหตุไม่สงบภายในประเทศเมียนมาหลายต่อหลายครั้ง ส่งผลให้อาคารเก่าแก่ที่ทรงคุณค่าในด้านศิลปะถูกปล่อยให้เสื่อมโทรมอย่างน่าเสียดาย แต่ก็ยังดีที่ประชาชนเมียนมาและรัฐบาลตระหนักถึงคุณค่าของอาคารเหล่านี้ จึงได้พยายามฟื้นฟูบูรณะอย่างจริงจัง เพื่อหวังจะให้อาคารยุคโคโลเนียลเหล่านี้กลับมามีชีวิตอีกครั้ง

ในอดีตอาคารเหล่านี้คือที่ทำการของรัฐบาลอังกฤษที่เข้ามาปกครองพม่า บางอาคารเป็นโรงเรียน โรงพยาบาล รวมถึงอาคารที่พักอาศัย แต่ที่สำคัญคือในย่างกุ้งมีโบสถ์คริสต์ที่สวยงามหลงเหลืออยู่เป็นจำนวนมาก อาทิ โบสถ์เซนต์แมรี โบสถ์เซนต์ออกุสติน โบสถ์เซนต์ฟรานซิส โบสถ์โฮลี ทรินิตี เป็นต้น

ปัจจุบันนักลงทุนด้านอสังหาริมทรัพย์จากต่างประเทศ โดยเฉพาะจากย่านประเทศตะวันตกได้เข้าไปเจรจากับรัฐบาลเมียนมาเพื่อขอเช่าอาคารเก่าเหล่านี้ โดยจะบูรณะซ่อมแซมให้อาคารที่ถูกปล่อยร้างมานานหลายสิบปีกลับมาอยู่ในสภาพที่ดีดังเดิมและสามารถนำกลับไปใช้ประโยชน์ได้ ดังนั้นจึงพบว่าอาคารเก่าจำนวนไม่น้อยได้ถูกปรับปรุงเพื่อทำเป็นอาคารสำนักงาน และทำเป็นโรงแรมที่มีสถาปัตยกรรมแบบตะวันตกที่งดงาม

โมเดลอาคารที่ทำการรัฐบาลอังกฤษ ยุคโคโลเนียลในย่างกุ้ง (เก็บรักษาไว้ในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ย่างกุ้ง)

อาคารรัฐสภาเก่า

(นายพลอองซาน ถูกสังหารในอาคารแห่งนี้)

กลุ่มนักกิจกรรมสังคม (NGO) ที่ทำงานด้านการอนุรักษ์โบราณสถานของย่างกุ้ง ที่มีชื่อว่า ย่างกุ้งเฮอริเทจ (Yangon Heritage) พยายามเรียกร้องและเชิญชวนให้ภาคประชาสังคม และภาครัฐของเมียนมาช่วยกันอนุรักษ์และบูรณะอาคารเก่าเหล่านี้ ด้วยวัตถุประสงค์ที่ว่าเพื่อให้ความงดงามของโบราณสถานเหล่านี้กลับคืนมาอีกครั้ง

นักวิชาการด้านสถาปัตยกรรมของย่างกุ้งบอกกับ Mr.Flower ว่า อังกฤษได้เข้ามาจัดผังเมืองให้ย่างกุ้งในยุคอาณานิคม ผังเมืองจึงเป็นตารางตามแบบอังกฤษ ส่วนถนนสแตรนด์ที่อยู่ริมแม่น้ำอิระวดี ก็ทำเลียนแบบถนนในกรุงลอนดอนที่เลียบแม่น้ำเทมส์ เพราะฉะนั้นอาคารต่างๆ บนถนนสแตรนด์ช่วงที่อยู่ใกล้กับท่าเรือย่างกุ้งจึงเป็นที่ทำการต่างๆ ของหน่วยงานรัฐตั้งแต่ยุคอาณานิคม เช่น ธนาคารกลาง อาคารกรมเจ้าท่า อาคารกรมศุลกากร กรมภาษีอากรที่ทำหน้าที่เก็บภาษีไม้สัก เกลือ และฝิ่น เมื่อไปเยือนอาคารต่างๆ บนถนนแห่งนี้แล้ว นักท่องเที่ยวที่กระเป๋าหนักก็มักจะแวะเวียนเข้าไปนั่งดื่มกาแฟในโรงแรมเดอะสแตรนด์(The Strand) โรงแรมเก่าแก่อายุกว่า 100 ปี สร้างในรูปแบบวิคตอเรียน (สร้างค.ศ.1896) ที่ยังคงอนุรักษ์ไว้ให้มีสภาพดีดังเดิม หรือหากนักท่องเที่ยวบางรายที่ต้องการสัมผัสความขลังของอาคารเก่าแห่งนี้ ก็จะต้องเข้าพักในโรงแรมสแตรนด์ ซึ่งค่าพักคืนหนึ่งก็ตกเป็นเงินหลายพันบาท ตามประวัติระบุว่าโรงแรมนี้สร้างโดยพี่น้องตระกูล Sarkie ซึ่งเป็นผู้มีชื่อเสียงมาในการสร้างโรงแรมหรูหราในภูมิภาคอุษาคเนย์ ตัวอย่างที่เห็นชัดๆ คือโรงแรมโอเรียลเต็ล มาเลเซีย และโรงแรมราฟเฟิล สิงคโปร์

ต้องบอกตรงๆ ว่าในย่างกุ้งมีอาคารสไตล์โคโลเนียลให้คุณชมอีกมากมายนับไม่ถ้วน ถ้าหากคุณสนใจจะไปสัมผัสความงามของอาคารเหล่านี้ด้วยสายตาของคุณเอง โดยการเดินไปเรื่อยๆ ไม่ต้องเร่งรีบ แล้วละเลียดชมความวิจิตรของสถาปัตยกรรมยุคอาณานิคมในย่างกุ้ง โปรดติดต่อทัวร์คุณแหน แล้วผม Mr.Flower จะพาคุณไปเที่ยวชม โปรดติดต่อ 091-7233615

อาคารเก่ายุคโคโลเนียลมีให้เห็นมากมายในย่างกุ้ง

ตึกสูงระฟ้าเริ่มแผ่กระจายให้เห็นมากมายในย่างกุ้ง