คำถามขอทราบความรู้ความเข้าใจเรื่องธาตุอาหารพืชด้วยครับ

คมสรณ์ โชติสว่าง

อ.เมือง จ.กาญจนบุรี

คำตอบ

ธาตุอาหารพืชมีความสำคัญต่อการเจริญเติบโตของพืช นอกจากก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ น้ำ และออกซิเจนแล้ว ยังมีธาตุอาหารพืชในดินอีก 14 ชนิด ที่จำเป็นต่อการเจริญเติบโตของพืช โดยแบ่งออกเป็น 3 กลุ่ม คือ 1) ธาตุอาหารหลัก 2) ธาตุอาหารรอง และ 3) ธาตุอาหารเสริม

ธาตุอาหารหลักประกอบด้วยธาตุอาหารพืช 3 ชนิด คือ

1.ธาตุไนโตรเจน (N)เป็นธาตุอาหารที่ช่วยในการเจริญเติบโตของพืช ช่วยทำให้พืชใบเขียวตั้งตัวได้ โดยไนโตรเจนยังเป็นส่วนหนึ่งของเซลล์พืชในการสร้างโปรตีน ช่วยในกระบวนการสร้างอาหารและสร้างพลังงานให้กับพืชเป็นส่วนหนึ่งของการสร้างคลอโรฟิลล์ ที่ทำหน้าที่สังเคราะห์แสง ช่วยให้พืชเจริญเติบโตอย่างรวดเร็ว พบมากในปุ๋ยหมักและพืชตระกูลถั่ว

2. ธาตุฟอสฟอรัส (P)เป็นธาตุอาหารที่มีส่วนสำคัญที่ช่วยในการสังเคราะห์แสง มีส่วนช่วยในการผลิตแป้งและน้ำตาล ฟอสฟอรัสมีส่วนช่วยในการเปลี่ยนพลังงานแสงอาทิตย์เป็นพลังงานทางเคมีในพืช ช่วยผลิตอาหาร มีส่วนช่วยในการเจริญเติบโต กระตุ้นการออกดอกและการเจริญเติบโตของรากมักพบในปุ๋ยหมัก เศษอาหารและกระดูกป่น

3. ธาตุโพแทสเซียม (K)เป็นธาตุอาหารที่มีอยู่ในดินชั้นล่าง จะถูกดูดซึมโดยรากพืช มีส่วนช่วยในการสร้างโปรตีน ทำให้ผลมีคุณภาพ ลดโรคพืช โพแทสเซียมเป็นแร่ธาตุที่อยู่ในดิน วัตถุอินทรีย์และปุ๋ยอินทรีย์

ธาตุอาหารรองประกอบด้วยธาตุอาหารพืช 3 ชนิด คือ

1. แคลเซียม (Ca)เป็นธาตุอาหารที่ช่วยในการแบ่งเซลล์ ผสมเกสร การงอกของเมล็ด มีส่วนสำคัญต่อโครงสร้างของเซลล์พืช ช่วยในการลำเลียงอาหาร ช่วยในการปรับสมดุลทั้งกรดและด่างของพืช

2.แมกนีเซียม (Mg)เป็นธาตุอาหารที่เป็นองค์ประกอบของคลอโรฟิลล์ ช่วยในการสังเคราะห์กรดอะมิโน วิตามิน ไขมันและน้ำตาล ช่วยในการสังเคราะห์แสง และช่วยกระตุ้นการทำงานของเอนไซม์ที่จำเป็นต่อการเจริญเติบโต

3.กำมะถัน (S)เป็นธาตุอาหารที่เป็นองค์ประกอบของกรดอะมิโน วิตามิน และโปรตีน ช่วยสร้างคลอโรฟิลล์ ช่วยเพิ่มการเจริญเติบโตของรากและเมล็ดพืช ทำให้พืชแข็งแรงและทนต่อความเย็น

ธาตุอาหารเสริมประกอบด้วยธาตุอาหารพืช 8 ชนิด คือ

1.โบรอน (B)เป็นธาตุอาหารที่ช่วยในการสร้างสารอาหารและควบคุมสารอาหารที่จำเป็นต่อการพัฒนาการเจริญเติบโตของ
เมล็ดพันธุ์ ช่วยในการออกดอก ผสมเกสร ช่วยในการติดผลและย้ายน้ำตาลมาสู่ผล

2.ทองแดง (Cu)เป็นธาตุอาหารที่ช่วยในการเจริญเติบโตของระบบสืบพันธุ์พืช ช่วยในการเผาผลาญอาหารของรากพืชและเป็นประโยชน์ต่อการใช้โปรตีนของพืช ช่วยสังเคราะห์คลอโรฟิลล์และกระตุ้นการทำงานของเอนไซม์

3.คลอรีน (CI)เป็นธาตุอาหารที่พบในดิน มีบทบาทสำคัญเกี่ยวกับฮอร์โมนพืช ช่วยกระตุ้นการย่อยอาหารสำหรับพืช

4.เหล็ก (Fe)เป็นธาตุอาหารที่จำเป็นต่อการสร้างคลอโรฟิลล์ สังเคราะห์
คลอโรฟิลล์และสังเคราะห์แสง

5.แมงกานีส (Mn)เป็นธาตุอาหารที่ช่วยในการทำงานของเอนไซม์ มีส่วนประกอบของคาร์บอนไดออกไซด์และการย่อยไนโตรเจน

6.โมลิบดีนัม (Mo)เป็นธาตุอาหารที่พบธาตุชนิดนี้ในดิน ช่วยในการดึงไนโตรเจนออกมาใช้งานและช่วยในการสังเคราะห์โปรตีน

7.สังกะสี (Zn)เป็นธาตุอาหารที่ช่วยสังเคราะห์ฮอร์โมนออกซิน คลอโรฟิลล์และแป้ง ควบคุมการย่อยน้ำตาลของพืช ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งในการทำงานของเอนไซม์ที่มีส่วนในการควบคุมการเจริญเติบโตของพืช และจำเป็นต่อการเปลี่ยนสภาพของคาร์โบไฮเดรต

8.นิกเกิล (Ni)เป็นธาตุอาหารที่สำคัญต่อเอนไซม์ ทำหน้าที่ปลด
ปล่อยไนโตรเจนให้อยู่ในรูปที่จะนำไปใช้ได้ และยังช่วยในกระบวนการงอกของเมล็ด
อีกด้วย

ธาตุอาหารพืช เป็นธาตุที่มีความจำเป็นต่อพืช เมื่อพืชไม่ได้รับธาตุอาหาร ก็จะไม่สามารถดำรงชีพได้ เมื่อเราสามารถแก้ไขโดยให้ธาตุอาหารนั้นแก่พืช อาการขาดธาตุอาหารเหล่านั้นก็จะหายไป พืชก็จะสามารถกลับมาดำรงชีพเป็นปกติได้

นาย รัตวิ