ตะลอนเที่ยว : วัดไพชยนต์พลเสพย์ราชวรวิหาร วัดโปรดเกศเชษฐาราม

วันอาทิตย์ ที่ 8 มีนาคม พ.ศ. 2569, 06.00 น.

วัดวาอารามของพุทธศาสนาในเมืองไทยมีมากมายจำนวนทั้งสิ้นประมาณ 4 หมื่น 4 พันแห่ง จังหวัดที่มีวัดมากที่สุดไล่ลำดับได้ดังนี้ นครราชสีมา (ประมาณ 2,200 วัด) อุบลราชธานี (ประมาณ 2,000 วัด) และร้อยเอ็ด (ประมาณ 1,700 วัด) ส่วนกรุงเทพมหานครมีวัดทั้งหมดประมาณ 500 วัด

การมีวัดมากมายในเมืองไทย เพราะพระพุทธศาสนาคือศาสนาประจำชาติ ดังนั้นผู้คนที่มีกำลังทรัพย์มากพอ จึงสร้างวัดเพื่อทำนุบำรุงและส่งเสริมพระพุทธศาสนา ดังมีคำโบราณว่าไว้ดังนี้ เจ้านายชั้นสูงและบรรดาเศรษฐีไทยนับแต่โบราณกาล นิยมสร้างวัดวาอาราม เพราะเห็นว่าเป็นการบำรุงพระศาสนา และถวายเป็นพุทธบูชา แล้วยังเป็นเครื่องประดับเกียรติบารมีของตนเอง

วันนี้จะพาไปกราบนมัสการพระพุทธรูปและชมสถาปัตยกรรมที่งดงามของวัดสองแห่งคือ วัดไพชยนต์พลเสพย์ราชวรวิหาร วัดโปรดเกศเชษฐาราม จังหวัดสมุทรปราการ

วัดไพชยนต์ฯ มีประวัติว่าพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาศักดิพลเสพ กรมหมื่นศักดิพลเสพ ทรงเป็นแม่กอง ก่อสร้างเมืองนครเขื่อนขันธ์ให้แล้วเสร็จหลังจากถูกทิ้งค้างไว้ ดังนั้น สมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาศักดิพลเสพจึงทรงทำตามพระราชบัญชา แล้วทรงสร้างวัดแห่งหนึ่งในเขตคลองลัด หลังจากทรงขุดคลองลัด และทรงสร้างป้อมเพชรหึงษ์ และพระราชทานนามวัดว่า ไพชยนต์พลเสพย์ แต่มีคำสันนิษฐานว่าวัดนี้แต่เดิมชื่อวัดกรมศักดิ หรือวัดปากลัด แต่ในสมัยรัชกาลที่ 3 พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว มีชื่อว่าวัดวังหน้า แต่ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวน่าจะพระราชทานนามใหม่ว่าวัดไพชยนต์พลเสพย์ สถาปัตยกรรมของวัดเป็นแบบพระราชนิยมในสมัยรัชกาลที่ 3 คือหน้าบันพระอุโบสถเป็นแบบคล้ายวัดราชโอรสารามฯ หรือแบบจีน เพราะไม่มีช่อฟ้า ใบระกา หางหงส์ เป็นการผสมผสานสถาปัตยกรรมไทยเข้ากับจีน

พระประธานเป็นแบบมารวิชัย ประดิษฐานบนบุษบกยอดปรางค์ทำด้วยไม้สัก บุษบกงองค์นี้สมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาสุรสิงหนาถ วังหน้าในรัชกาลที่ 1 (พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช) ทรงสร้างถวายใช้เป็นที่ประดิษฐานพระพุทธสิหิงค์ ณ พระที่นั่งพุทไธสวรรย์ ครั้นสมัยรัชกาลที่ 3 วังหน้าในยุคนั้นคือสมเด็จกรมพระราชวังบวรมหาศักดิพลเสพ ทรงให้เชิญบุษบกนี้ประดิษฐานพระพระประธานของวัดศักดิพลเสพย์ เนื่องจากทรงเห็นว่าบุษบกว่าง เนื่องจากรัชกาลที่ 2 ทรงให้อัญเชิญพระพุทธสิหิงค์ไปประดิษฐานในพระอุโบสถวัดพระแก้ว ในพระบรมมหาราชวัง วัดไพชยนต์ฯ จึงเป็นวัดของกรมพระราชวังหน้าในสมัยรัชกาลที่ 3

วัดโปรดเกศเชษฐาราม คือวัดที่อยู่ท่ามกลางวัฒนธรรมมอญ เป็นวัดพุทธแบบรามัญ ในย่านพระประแดง วัดนี้ก่อสร้างโดยพระยาเพ็ชรพิไชย (เกตุ) นายกองที่ร่วมสร้างเมืองนครเขื่อนขันธ์ สมัยรัชกาลที่ 2 วัดนี้มีสถาปัตยกรรมแบบพระราชนิยมในรัชกาลที่ 3 คือพระอุโบสถไม่มีช่อฟ้า ใบระกา หางหงส์ หน้าบันพระอุโบสถประดับด้วยปูนปั้นลายเครือเถาประดับเครื่องลายคราม พระประธานเป็นปางมารวิชัย นามว่า พระพุทธชินนาถศาสดา และยังมีพระพุทธไสยาสน์ในพระวิหาร ส่วนบานหน้าต่างเป็นศิลปะแบบตะวันตก วาดเป็นภาพปริศนาธรรม และยังมีพระมณฑปกลางสระน้ำ สถาปัตยกรรมไทยแบบเจดีย์ย่อเหลี่ยมไม้สิบสอง ภายในประดิษฐานพระประธานปางมารวิชัยขัดสมาธิเพชร พระพุทธบาทจำลองประดับมุก จุดเด่นของวัดนี้คือภาพวาดที่สะท้อนความเป็นเมืองของตะวันตก เป็นงานของขรัวอินโข่ง

>>>>>ขอบคุณภาพประกอบจากกลุ่มเที่ยวอิ่มบุญ<<<<<

หากสนใจเที่ยวชมโบราณสถานในไทยแบบเจาะลึกรายละเอียดของความงามของพุทธศิลป์

และสถาปัตยกรรม โดยเที่ยวแบบกลุ่มเล็ก ๆ โปรดติตต่อ Mr. Flower 0917233615