https://www.thairath.co.th/news/foreign/2958684

10 ก.ย. 2569 10:56 น.

• ข่าว
• ต่างประเทศ
• ไทยรัฐออนไลน์

อิหร่านอาจ “แยกชิ้นส่วน-ศึกษา” โดรนใต้น้ำสหรัฐฯ หลังกองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติยึดได้ทั้งลำ

กองกำลังอิหร่านยึดโดรนใต้น้ำรุ่น Dive-LD ของกองทัพสหรัฐฯ ที่ลอยเคว้งกลางทะเลได้ทั้งลำ เปิดโอกาสให้อิหร่านนำเทคโนโลยีไปศึกษาและถอดแบบ หรือที่เรียกว่า “วิศวกรรมย้อนกลับ” ขณะที่นักวิเคราะห์มองว่า อาจไม่ได้ทำให้อิหร่านได้เปรียบทางทหาร แต่ถือเป็นชัยชนะด้านการโฆษณาชวนเชื่อ และเป็นความเสียหายต่อภาพลักษณ์ความเหนือกว่าทางเทคโนโลยีของสหรัฐฯ

การที่อิหร่านสามารถยึดโดรนใต้น้ำของกองทัพสหรัฐฯ ไว้ได้ เปิดโอกาสให้อิหร่านศึกษาวิเคราะห์และมีความเป็นไปได้สูงที่จะนำมาทำวิศวกรรมย้อนกลับ (Reverse Engineering) หรือกระบวนการแกะรอย วิเคราะห์ และศึกษาโครงสร้างหรือการทำงานของชิ้นงาน อุปกรณ์ หรือซอฟต์แวร์ที่มีอยู่แล้ว เพื่อทำความเข้าใจวิธีการสร้าง ก่อนนำไปพัฒนาต่อยอดหรือสร้างชิ้นงานใหม่ ซึ่งถือเป็นความเพลี่ยงพล้ำครั้งสำคัญของกระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ และบริษัทผู้ผลิตอย่าง แอนดูริล (Anduril)

เหตุการณ์ดังกล่าวเกิดขึ้นกับโดรนใต้น้ำอัตโนมัติ (AUV) รุ่น Dive-LD ซึ่งออกแบบมาสำหรับภารกิจลาดตระเวนระยะไกลและปฏิบัติการใต้ทะเลล้ำสมัยที่สามารถทำงานได้นานหลายวันโดยแทบไม่ต้องพึ่งพามนุษย์ แม้ว่ากองทัพสหรัฐฯ และบริษัทแอนดูริลจะพยายามลดทอนความสำคัญ โดยระบุว่าเป็นโดรนรุ่นเก่าที่เกิดข้อขัดข้องทางเทคนิคและลอยลำอยู่กลางน้ำก่อนถูกเก็บกู้ แต่เหตุการณ์นี้ได้กลายเป็นประเด็นอับอายของวอชิงตัน

ในอดีต สหรัฐฯ เคยเผชิญปัญหาลักษณะเดียวกันนี้มาแล้ว เช่น กรณีอิหร่านยึดโดรนสอดแนมไร้คนขับ RQ-170 Sentinel ได้ในปี 2011 ซึ่งต่อมาอิหร่านอ้างว่าสามารถแกะรอยและผลิตโดรนเลียนแบบขึ้นมาได้เองในประเทศ รวมถึงความพยายามของกองทัพเรือสหรัฐฯ ในปี 2022 ที่ต้องส่งเรือลาดตระเวนและเฮลิคอปเตอร์เข้าสกัดกั้นกองเรืออิหร่านที่พยายามลากจูงโดรนผิวน้ำ Saildrone ในอ่าวเปอร์เซีย

สถานเอกอัครราชทูตอิหร่านประจำประเทศต่างๆ ได้โพสต์ข้อความเยาะเย้ยสหรัฐฯ ผ่านแพลตฟอร์ม X อย่างต่อเนื่อง โดยสถานทูตอิหร่านประจำกานาโพสต์ข้อความระบุว่าเจ้าหน้าที่สามารถเก็บกู้ยานดำน้ำดังกล่าวได้ในช่องแคบที่อยู่ภายใต้การควบคุม พร้อมเปรียบเปรยว่าเหมือนการเก็บขวดพลาสติกจากอวนจับปลา ขณะที่สถานทูตอิหร่านประจำเมืองไฮเดอราบาด ประเทศอินเดีย โพสต์ติดตลกว่าจะมีพิธีแกะกล่องโดยทีมวิศวกรย้อนกลับในเช้าวันรุ่งขึ้น

ฟาร์ซิน นาดิมิ นักวิชาการอาวุโสจากสถาบันนโยบายตะวันออกใกล้ มองว่า อิหร่านใช้ทุกโอกาสเปลี่ยนเหตุการณ์นี้ให้เป็นชัยชนะทางโฆษณาชวนเชื่อ ซึ่งช่วยให้กองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติอิสลาม (IRGC) สามารถนำไปต่อยอดพัฒนาเทคโนโลยีของตนเองได้

ด้านไบรอัน คลาร์ก ผู้อำนวยการศูนย์แนวคิดและเทคโนโลยีการป้องกันประเทศจากสถาบันฮัดสัน ระบุว่า วิศวกรอิหร่านน่าจะสามารถแกะระบบกลไกทางกายภาพของโดรนได้อย่างแน่นอน เนื่องจากมีประวัติความสำเร็จในลักษณะนี้มาหลายครั้งแล้ว แต่อาจติดข้อจำกัดด้านระบบป้องกันซอฟต์แวร์ภายในที่ออกแบบมาเพื่อความปลอดภัยของข้อมูล

เหตุการณ์ดังกล่าวยังสะท้อนถึงความขัดแย้งในการสื่อสารระหว่างบริษัทแอนดูริลและกองทัพเรือสหรัฐฯ โดยในขณะที่กองทัพเรือพยายามระบุว่าเป็นโดรนรุ่นเก่าและไม่มีข้อมูลชั้นความลับ แต่แอนดูริลกลับทำการตลาดโดรนรุ่น Dive-LD ว่าเป็นยานใต้น้ำอัตโนมัติที่มีความยืดหยุ่นและน่าเชื่อถือสูงที่สุดรุ่นหนึ่งในตลาด รวมถึงใช้เป็นต้นแบบในการพัฒนายานดำน้ำขนาดใหญ่อย่าง Ghost Shark ของออสเตรเลีย

โมนา ยาคูเบียน ผู้อำนวยการโครงการตะวันออกกลางจากศูนย์ศึกษายุทธศาสตร์และนานาชาติ (CSIS) สรุปว่า เหตุการณ์นี้แสดงให้เห็นถึงความเชี่ยวชาญของอิหร่านในการใช้ประโยชน์เพื่อสร้างภาพลักษณ์ความไร้ประสิทธิภาพของสหรัฐฯ และตอกย้ำความสามารถในการควบคุมพื้นที่บริเวณช่องแคบฮอร์มุซของตนเองได้อย่างชัดเจน.

ที่มา Reuters