เมื่อวันที่ 20 ม.ค. จงหนานซาน ผู้เชี่ยวชาญด้านระบบทางเดินหายใจและหัวหน้าคณะกรรมการสุขภาพ ซึ่งทำการสอบสวนการระบาดไวรัสในเมืองอู่ฮั่น ยืนยันผ่านสื่อว่าไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ (2019-nCoV) ที่พบในเมืองอู่ฮั่น ตอนกลางของประเทศ มีการระบาดจากคนสู่คนแล้ว รวมถึงพบผู้เสียชีวิตรายที่ 4 อีกทั้งยังคาดว่าตัวเลขของผู้ติดเชื้อในขณะนี้สูงเกิน 200 คนแล้ว

“ไวรัสโคโรนาอู่ฮั่น ไวรัสปอดอักเสบอู่ฮั่น ไวรัสอุ่ฮั่น”

เหล่านี้เป็นคำเรียกของโรคที่เกิดจากไวรัสสายพันธุ์ใหม่ที่พบได้ตามหน้าการรายงานข่าวต่างๆ โรคดังกล่าวมีสาเหตุจากเชื้อไวรัสที่มีชื่อทางวิทยาศาสตร์ว่า 2019-nCoV หรือ Novel coronavirus 2019 โดยผู้ติดเชื้อไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่จะมีไข้ ไอ หายใจลำบาก ปอดอักเสบ รวมทั้งท้องเสีย จนอาจนำไปสู่การเสียชีวิต

31 ธันวาคม 2019 องค์การอนามัยโลกได้รับการแจ้งอย่างเป็นทางการจากจีน ถึงการพบโรคปอดบวดรุนแรงในหลายกรณี ซึ่งเกิดในเมืองอู่ฮั่น ซึ่งเป็นเมืองที่มีประชากรมากถึง 11 ล้านคน ทางตอนกลางของประเทศตั้งแต่ช่วงเดือนต้นธันวาคม

1 มกราคม 2020 ทางการจีนเริ่มกักตัวผู้ป่วย และเริ่มมีการสอบสวนเพื่อระบุแหล่งที่มาของโรค โดยศูนย์ควบคุมและป้องกันโรคแห่งสหรัฐอเมริกา (CDC) ระบุถึงตลาดค้าอาหารทะเลแห่งหนึ่งในเมือง ที่อาจเป็นศูนย์กลางต้นกำเนิดของโรคระบาด โดยจีนสั่งปิดตลาดดังกล่าวแล้ว

9 มกราคม องค์การอนามัยโลกได้ประกาศพบการระบาดของไวรัสชนิดใหม่อย่างเป็นทางการโดยเกิดจากเชื้อไวรัสประเภทไวรัสโคโรนา ซึ่งเป็นไวรัสที่อยู่ในจำพวกเดียวกับโรคที่เกี่ยวข้องกับหวัดและปอดในหลากหลายโรค ตั้งแต่ไข้หวัดใหญ่ ไปจนถึงโรคร้ายแรงอย่างโรคซาร์ส ซึ่งเคยระบาดอย่างรุนแรงเมื่อ 17 ปีก่อน

ตลาดค้าปลาเมืองอู่ฮั่น แหล่งต้นกำเนิดการระบาด

เหยื่อรายแรก

วันทื่ 11 มกราคม สาธารณสุขจีนยืนยันว่า พบผู้เสียชีวิตจากไวรัสสายพันธุ์ใหม่เป็นรายแรก เป็นชายวัย 61 ปี

จากนั้น 13 มกราคม พบผู้ติดเชื้อนอกจีนเป็นครั้งแรกในประเทศไทย เป็นนักท่องเที่ยวหญิงชาวจีนวัย 74 ปี

15 มกราคม คณะกรรมการสาธารณสุขของจีน กล่าวว่า ยังไม่พบการระบาดระหว่างคนสู่คน แต่ยังไม่ปฏิเสธความเป็นไปได้ที่จะระบาดจากคนสู่คน

16 มกราคม ญี่ปุ่นพบผู้ติดเชื้อรายแรกเป็นชายวัย 30 ปี จากจังหวัดคานากาวะ ซึ่งพบประวัติเคยพำนักในเมืองอู่ฮั่นในช่วงต้นเดือนมกราคม

17 มกราคม พบเหยื่อรายที่สองเสียชีวิต เป็นชายชาวเมืองอู่ฮั่นวัย 69 ปี

ระบาดคนสู่คน

วันที่ 20 มกราคม พบผู้เสียชีวิตรายที่สาม พร้อมๆกับพบตัวเลขของผู้ติดเชื้อเพิ่มอย่างกระโดดในหลักกว่าร้อยราย โดยพบผู้ติดเชื้อกระจายตามหัวเมืองใหญ่ของจีนตั้งแต่กรุงปักกิ่ง นครเซี่ยงไฮ้ ไปจนถึงนครเซินเจิ้นในทางตอนใต้ โดยพบการบันทึกตัวเลขผู้ติดเชื้อกว่า 200 ราย

ในวันเดียวกันนี้เอง พบตัวเลขผู้ติดเชื้อในต่างประเทศเป็นชาติที่ 3 ที่เกาหลีใต้ โดยเป็นชาวจีนที่เดินทางมาจากเมืองอู่ฮั่น รวมถึงเจ้าหน้าที่ทางการจีนได้ยอมรับผ่านสื่อว่า พบผู้ติดเชื้อ 2 รายในมณฑลกวางตุ้งของจีน ที่ติดเชื้อจากการติดต่อจากคนสู่คน

และล่าสุดในวันนี้ (21 ม.ค.) พบผู้ติดเชื้อเสียชีวิตเป็นรายที่ 4 เป็นชายสูงอายุ วัย 89 ปี

ไม่เพียงแค่ตัวเลขผู้เสียชีวิต ขณะนี้พบเจ้าหน้าที่ทางการแพทย์ของเมืองอู่ฮั่น 15 ราย พบการติดเชื้อจากไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่แล้ว

เมื่อวานนี้ ( 20 ม.ค.) นางเยา บี หยิน รัฐมนตรีสิ่งแวดล้อมของมาเลเซีย แถลงว่า ตั้งแต่ช่วงไตรมาส 3 ของปีที่ผ่านมา รัฐบาลมาเลเซียได้ทำการส่งขยะพลาสติกรวมถึงขยะอื่นๆจำนวน 150 ตู้คอนเทนเนอร์ หรือคิดเป็นปริมาณ 3,737 ตัน กลับไปยังประเทศต้นทางทั้ง 13 ประเทศทั่วโลก

ในจำนวนตู้คอนเทนเนอร์ที่เต็มไปด้วยขยะผิดกฎหมายนี้ มากถึง 43 ตู้ ถูกส่งกลับฝรั่งเศส, 42 ตู้ กลับอังกฤษ, 17 ตู้กลับสหรัฐ และ 11 ตู้กลับไปยังแคนาดา ส่วนที่เหลือมีทั้ง ฮ่องกง, ญี่ปุ่น และจีน

นางหยิน กล่าวว่า “ใครก็ตามที่ต้องการให้มาเลเซียเป็นถังขยะของโลกก็ฝันไปเถอะ รัฐบาลได้ทำการจัดส่งขยะเหล่านี้กลับต้นทาง ซึ่งล้วนเป็นประเทศร่ำรวยและทรงอิทธิพลทางเศรษฐกิจทั้งสิ้น รัฐบาลมาเลย์ไม่เสียเงินค่าดำเนินการส่งขยะกลับแม้แต่สตางค์เดียว เพราะบริษัทขนส่งที่รับผิดชอบการนำเข้าขยะเหล่านี้จะต้องรับผิดชอบค่าใช้จ่ายในการส่งกลับทั้งหมด หรือไปเรียกเก็บเอาจากรัฐบาลในประเทศต้นทาง มาเลเซียมีจุดยืนในเรื่องนี้อย่างชัดเจน”

นอกจากนี้ รมว.สิ่งแวดล้อมมาเลย์ยังกล่าวอีกว่า รัฐบาลเตรียมส่งตู้คอนเทนเนอร์ขยะอีกจำนวน 110 ตู้ กลับประเทศต้นทางในอนาคต ซึ่งจำนวนนี้กว่า 60 ตู้พบว่ามาจากสหรัฐ

มาเลเซียเป็นหนึ่งในอีกหลายประเทศในแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ที่เผชิญกับการนำเข้าขยะพลาสติกอย่างผิดกฎหมาย โดยนับตั้งแต่ช่วงปี 2019 ที่ผ่านมา มาเลเซียนับว่าเข้มงวดและจริงจังต่อการจัดการปัญหาขยะพลาสติกผิดกฎหมายในหลายช่องทาง ทั้งการเข้มงวดผ่านท่าเรือ รวมถึงสั่งปิดโรงงานรีไซเคิลขยะพลาสติกผิดกฎหมายไปแล้วกว่า 200 โรงงาน

แฟ้มภาพ AFP

ทางการจีนออกแถลงการณ์ยืนยันว่า เชื้อไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ที่พบในเมืองอู่ฮั่นของจีน พบการระบาดจากคนสู่คนแล้ว ขณะเดียวกันทางการยังประกาศในวันนี้ (21 ม.ค.) ว่ามีผู้เสียชีวิตจากการติดเชื้อดังกล่าวเป็นรายที่ 4 แล้ว

คำประกาศยืนยันการแพร่ระบาดส่งผลให้ทางการหวั่นว่า ไวรัสชนิดนี้อาจก่อให้เกิดการระบาดอย่างรุนแรงไปทั่วโลก เฉกเช่นกับการระบาดของโรคซาร์สเมื่อ 17 ปีก่อน ซึ่งครั้งนั้นส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตถึง 800 คน

ขณะที่การแพร่ระบาดของเชื้อนี้อาจยิ่งแพร่กระจายมากขึ้น เนื่องจากอยู่ในช่วงใกล้เทศกาลตรุษจีนที่ชาวจีนจะเดินทางทางเที่ยวไปทั่วทั้งในและต่างประเทศ

สำหรับผู้ติดเชื้อรายที่ 4 เป็นชายสูงอายุ วัย 89 ปี มีโรคประจำตัวคือเบาหวาน โรคหัวใจ และความดันโลหิตสูง เริ่มมีอาการผิดปกติตั้งแต่วันที่ 13 ม.ค. เข้ารักษาตัวในโรงพยาบาล 5 วันต่อมา กระทั้งพบว่ามีอาการผิดปกติด้านระบบทางเดินหายใจ และเสียชีวิตในวันที่ 19 ม.ค.ที่ผ่านมา

จงหนานซาน ผู้เชี่ยวชาญด้านระบบทางเดินหายใจและหัวหน้าคณะกรรมการสุขภาพ ซึ่งทำการสอบสวนการระบาดกล่าวผ่าน CCTV ของทางการจีนว่า “จนถึงตอนนี้เรายืนยันได้แล้วว่าพบการแพร่ระบาดของเชื้อจากคนสู่คน”

ส่วนจำนวนล่าสุดของผู้ที่ได้รับการวินิจฉัยว่าอาจติดเชื้อไวรัสเพิ่มเป็น 218 คนแล้ว ส่วนใหญ่เป็นผู้ติดเชื้อในมณฑลแถบตะวันออกของจีน ตั้งแต่ปักกิ่งไปจนถึงมณฑลกวางตุ้ง ส่วนประเทศที่ยืนยันพบผู้ป่วยแล้วคือ เกาหลีใต้ ประเทศไทย และญี่ปุ่น ซึ่งล้วนเป็นผู้ที่มีประวัติเดินทางมาจากเมืองอู่ฮั่นของจีน

สถานการณ์ดังกล่าวส่งผลให้ด้านองค์การอนามัยโลก (WHO) มีกำหนดประชุมฉุกเฉินในวันพุธที่ 22 ม.ค. นี้ เพื่อประเมินสถานการณ์พร้อมเตรียมตัดสินว่าจะประกาศให้ สถานการณ์โรคระบาดของเชื้อไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ชนิดนี้เป็นภาวะฉุกเฉินด้านสาธารณสุขระหว่างประเทศหรือไม่

จงหนานซาน ผู้เชี่ยวชาญด้านระบบทางเดินหายใจและหัวหน้าคณะกรรมการสุขภาพ ซึ่งทำการสอบสวนการระบาด ยืนยันว่าผู้ติดเชื้อ 2 รายในมณฑลกวางตุ้งของจีนเกิดขึ้นจากการติดต่อจากคนสู่คน

“ในตอนนี้อาจกล่าวได้ว่า เราสามารถยืนยันว่ามีปรากฏการณ์การแพร่เชื้อจากคนสู่มนุษย์” จงหนานซาน กล่าวในการให้สัมภาษณ์กับสถานีโทรทัศน์ CCTV

จงหนานซาน ยังกล่าวได้ว่าผู้ป่วยไวรัสอู่ฮั่นสามารถติดเชื้อโรคนี้ได้โดยไม่ต้องเดินทางมายังอู่ฮั่น นื่องจากผู้ป่วยที่กวางตุ้ง 2 คนติดเชื้อจากญาติที่เดินทางมายังอู่ฮั่น และในจำนวนผู้ติดเชื้อ 218 ราย มีอยู่ 95 กรณีที่มีความเกี่ยวข้องกับเมืองอู่ฮั่นไม่ทางใดก็ทางหนึ่ง

องค์การอนามัยโลกกล่าวว่ามีความเป็นไปได้อย่างมากที่แหล่งที่มาของไวรัสอาจมาจากสัตว์ และการติดเชื้อระหว่างมนุษย์กับมนุษย์อาจเกิดขึ้นได้ในวงจำกัดโดยการสัมผัสใกล้ชิด

จากการเปรีบเทียบข้อมูลในช่วง 7 วันก่อนหน้านี้ จนถึงช่วง 24 ชั่วโมงก่อนถึงวันที่ 20 มกราคม และข้อมูลวันที่ 20 มกราคม พบว่าทางเหนือของกัมพูชา ภาคกลาง และภาคเหนือของไทยมีการเผาไร่และเผาป่าอย่างหนัก

ทั้งนี้ การเผาไร่ เผานา และเผาป่ามีส่วนทำให้เกิดฝุ่นควัน PM2.5 เช่นกัน กรณีร้ายแรงที่กำลังเกิดขึ้นคือไฟป่าของออสเตรเลียที่มีการก่อให้เกิดฝุ่นควันละเอียดปกคลุมในวงกว้างและเป็นอันตรายต่อสุขภาพอย่างมาก

เมื่อเทียบกับข้อมูลฝุ่นควันแบบเรียลไทม์ของเว็บไซต์ AirVisual พบว่าพื้นที่ที่มีมลภาวะฝุ่นควันสูงสอดคล้องกับพื้นที่ที่มีการเผาไร่และเผาป่าสูงในประเทศไทยและกัมพูชา โดยกระแสลมจากกัมพูชาพัดเข้ามาในเขตประเทศไทย

การเผาไร่นาช่วง 7 วัน จากระบบข้อมูลไฟไหม้สำหรับการจัดการทรัพยากร (FIRMS)

การเผาไร่นาในช่วง 24 ชั่วโมง ระบบข้อมูลไฟไหม้สำหรับการจัดการทรัพยากร (FIRMS)

การเผาไร่นาในช่วงวันที่ 20 มกราคม ระบบข้อมูลไฟไหม้สำหรับการจัดการทรัพยากร (FIRMS)

เปรียบเทียบกับการเคลื่อนที่ของลมและมลภาวะ จากเว็บไซต์ AirVisual

โดยขณะนี้พายุฝุ่นกำลังส่งผลกระทบหลายพื้นที่ของรัฐนิวเซาธ์เวลส์ ทางตะวันตกของออสเตรเลีย เนื่องจากภัยแล้งยาวนาน ภาพนี้ถ่ายเมื่อวันที่ 17 มกราคม 2020 โดย Marcia Macmillan และมอบให้กับสำนักข่าว AFP เมื่อวันที่ 20 มกราคม

ทั้งนี้ พื้นที่แห้งแล้งในชนบทของออสเตรเลียได้รับผลกระทบจากพายุฝุ่น และเสี่ยงที่จะเคลื่อนผ่านเมืองที่มีประชากรหนาแน่น รวมถึงซิดนีย์ นับเป็นสภาพอากาศสุดขั้วระลอกล่าสุดที่คุกคามประเทศออสเตรเลียในช่วงฤดูร้อนปีนี้ นอกจากพายุฝุ่นแล้ว บางพื้นที่ยังเกิดลูกเห็บตกหนัก เช่นที่กรุงแคนเบอร์รามีลูกเห็บขนาดลูกคริกเก็ต สร้างความเสียหายให้กับรถยนต์และอาคารบ้านเรือน

ภาพถ่ายโดย Courtesy of Marcia Macmillan / AFP

ภาพถ่ายโดย Courtesy of Marcia Macmillan / AFP