เห็ดอบกรอบ แบรด์ “หัวเห็ด” เจาะตลาดคนรักสุขภาพ

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือเทคโนโลยีชาวบ้าน

http://info.matichon.co.th/techno/techno.php?srctag=05107150759&srcday=2016-07-15&search=no

วันที่ 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2559 ปีที่ 28 ฉบับที่ 627

ผลิตภัณฑ์น่าซื้อ

สาวบางแค 22

เห็ดอบกรอบ แบรด์ “หัวเห็ด” เจาะตลาดคนรักสุขภาพ

ชาวจีน จัด “เห็ด” อยู่ในกลุ่มพืชสมุนไพรประเภทยาเย็น ที่มีสรรพคุณช่วยลดไข้ แก้ช้ำใน ลดความดัน ขับปัสสาวะ บำรุงเซลล์ประสาท ช่วยยับยั้งการเจริญเติบโตของเซลล์มะเร็ง ฯลฯ ทุกวันนี้ ผู้คนทั่วโลก นิยมบริโภคเห็ดเพื่อสุขภาพ เพราะเป็นแหล่งโปรตีนที่ดี ปราศจากไขมัน มีปริมาณน้ำตาลและเกลือค่อนข้างต่ำ ที่สำคัญปรุงอาหารได้หลากหลายเมนู เด็กรับประทานได้ ผู้ใหญ่รับประทานดี

“พณัญญา ธิติบดินทร์” และ “เศรษฐกาล เศรษฐภากรณ์” สองสามีภรรยา เจ้าของบริษัท มายาณกานต์ จำกัด เล็งเห็นประโยชน์ของเห็ด จึงนำเห็ดนางฟ้าและเห็ดเข็มทอง มาพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์เห็ดอบกรอบ จำหน่ายในชื่อแบรนด์ “หัวเห็ด” ภายใต้คำขวัญที่ว่า “เห็ดกรอบ อร่อยเยอะ ประโยชน์แยะ” ปรากฏว่า ขนมรับประทานเล่น (สแน็ก) ชนิดนี้ โดนใจผู้ซื้อที่รักสุขภาพอย่างจัง เพราะรับประทานแล้วมีประโยชน์ ได้สารอาหารทั้งโปรตีนและวิตามิน จึงขายดิบขายดี เป็นที่สนใจของตลาดทั้งไทยและต่างประเทศ

คุณเศรษฐกาล บอกว่า สาเหตุที่เลือกเห็ดเข็มทองและเห็ดนางฟ้า เพราะเป็นสินค้าที่หาซื้อได้ง่ายและมีจำนวนมาก ที่สำคัญเห็ดทั้ง 2 ชนิด ล้วนมีประโยชน์ต่อร่างกาย โดย “เห็ดนางฟ้า” เป็นอาหารโปรตีนที่มีทั้ง วิตามิน ซี ไฟเบอร์ และธาตุเหล็ก ส่วน “เห็ดเข็มทอง” เป็นอาหารโปรตีนที่มี วิตามิน บี 1 บี 2 ไฟเบอร์ และธาตุเหล็ก

ผลิตภัณฑ์หัวเห็ด รับประทานแล้วไม่ต้องกลัวอ้วน เพราะแปรรูปด้วยวิธีการอบแห้ง ทางบริษัทคัดสรรวัตถุดิบมาจากฟาร์มเห็ดปลอดสาร จำนวน 4 ราย ที่บริษัทเข้าไปควบคุมคุณภาพมาตรฐานได้ตามที่ต้องการ ทั้งนี้ เห็ดสดทุกๆ 1 กิโลกรัม เมื่อนำมาแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์เห็ดอบกรอบ จะเหลือน้ำหนักประมาณ 6 ขีดเท่านั้น

ทางโรงงานมีกำลังการผลิต ประมาณวันละ 8,000-10,000 ซอง สินค้ามีอายุการใช้งานนาน 6 เดือน ขณะนี้จำหน่ายสินค้าใน 2 รูปแบบ คือ เห็ดเข็มทอง รสดั้งเดิม กับเห็ดฝอย (เห็ดนางฟ้า) รสดั้งเดิม น้ำหนักซองละ 30 กรัม ขายปลีกในราคาซองละ 30 บาท คุณเศรษฐกาล กล่าวว่า บริษัทเน้นเจาะตลาดขนมรับประทานเล่นเพื่อสุขภาพ ที่เหมาะสำหรับผู้บริโภคทุกเพศทุกวัย โดยเริ่มนำสินค้าออกสู่ตลาด ตั้งแต่ปลายปี 2558 ที่ผ่านมา ในห้างท็อปส์ ซูเปอร์มาร์เก็ต ห้างเดอะมอลล์ และยูเอฟเอ็ม และกำลังวางแผนส่งออกไปขายในกลุ่มประเทศเพื่อนบ้าน เช่น สปป.ลาว กัมพูชา เมียนมาร์ เวียดนาม และมาเลเซีย เป็นต้น คาดว่า ในปีแรกจะสร้างยอดขายไม่ต่ำกว่า 10 ล้านบาท

ผลิตภัณฑ์สิ่งทอ “แว่นแก้ว” สรรค์สร้างงานทอเย็บ จากฝีมือ “กลุ่มทอผ้าพื้นเมืองบ้านสะง้อ” บึงกาฬ

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือเทคโนโลยีชาวบ้าน

http://info.matichon.co.th/techno/techno.php?srctag=05108150759&srcday=2016-07-15&search=no

วันที่ 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2559 ปีที่ 28 ฉบับที่ 627

ตลาดสินค้าเกษตรก้าวหน้า

ทะนุพงศ์ กุสุมา ณ อยุธยา

ผลิตภัณฑ์สิ่งทอ “แว่นแก้ว” สรรค์สร้างงานทอเย็บ จากฝีมือ “กลุ่มทอผ้าพื้นเมืองบ้านสะง้อ” บึงกาฬ

การทอผ้า เป็นหัตถกรรมอย่างหนึ่งที่ทำสืบต่อกันมาเป็นเวลายาวนาน แล้วยังนับเป็นงานศิลปะอย่างหนึ่งที่ต้องใช้ความสามารถ ทักษะ และความชำนาญ กระทั่งออกมามีลวดลายที่สวยงาม ละเอียด อันเป็นผลมาจากการบ่มเพาะการใช้ภูมิปัญญาดั้งเดิมของคนโบราณ

วิวัฒนาการทอผ้าถูกปรับเปลี่ยนรูปแบบแตกต่างกันในแต่ละยุคเพื่อให้เกิดความทันสมัยและสอดคล้องกับสภาวะความเป็นจริงทั้งการผลิตและการตลาด

ที่ชุมชนบ้านสะง้อ ตำบลหอคำ อำเภอเมือง จังหวัดบึงกาฬ ชาวบ้านกลุ่มหนึ่งที่มีฝีมือการทอผ้าเป็นงานเสริมได้รวมตัวกัน จัดตั้งเป็นกลุ่มทอผ้าพื้นเมืองบ้านสะง้อ พร้อมกับสรรค์สร้างผลิตภัณฑ์จากผ้าทอหลากหลายชนิดในชื่อ “แว่นแก้ว”

คุณดารา แสงกองมี หนึ่งในสมาชิกกลุ่ม ให้รายละเอียดว่า เป็นการทอผ้าจากฝ้าย ซึ่งเดิมชาวบ้านทอใช้กันในครัวเรือนเป็นประจำ เป็นการทอเอง ย้อมเอง มัดเอง ทอกันเกือบทุกบ้าน บางครั้งทอแจกญาติ คนรู้จัก จนหลายคนเห็นว่างานทอมีคุณภาพทั้งเนื้อผ้า ฝีมือ และลวดลายที่สวยงาม เพราะใช้ภูมิปัญญาดั้งเดิม แล้วจากจุดนี้เองจึงเกิดแนวคิดการต่อยอด

ดังนั้น เมื่อปี 2528 จึงได้รวมตัวกันเพื่อจัดตั้งกลุ่ม แล้วนำงานทอผ้าด้วยมือของแต่ละครอบครัวมาสร้างเป็นผลิตภัณฑ์ภายใต้การทำงานอย่างเป็นระบบทั้งการผลิตและการตลาด นำมาซึ่งรายได้อย่างเป็นรูปธรรม ทั้งนี้ ด้วยฝีมือการทออันประณีต สวยงาม มีความละเอียด จึงมีผู้สนใจสั่งซื้อกันเป็นจำนวนมากทั่วประเทศ

“ผ้าขาวม้าผืนที่ผลิตเป็นผ้าพันคอหรือผ้านุ่งถือเป็นผลิตภัณฑ์ของกลุ่มที่ขายดีมาก มียอดการสั่งทออยู่ตลอดเวลา นิยมว่าจ้างผลิตเพื่อนำไปใช้เป็นของฝาก ของชำร่วยในงาน หรือกิจกรรมต่างๆ ยิ่งถ้าเป็นหน้าเทศกาลปีใหม่ สงกรานต์ แล้วยิ่งมียอดเข้ามามากจนทอกันไม่ทัน บางครั้งต้องไปติดต่อกลุ่มอื่นที่มีฝีมือคุณภาพเข้ามาเสริมด้วย”

ภายหลังเมื่อมีการใช้ยุทธวิธีการตลาดนำหน้าธุรกิจ พบว่า ทางกลุ่มควรมีการปรับสินค้าเพื่อให้สอดคล้องกับการตลาดด้วยการพัฒนาการออกแบบผลิตภัณฑ์ภายใต้แนวคิดการสร้างมูลค่า จากแนวทางเดิมที่เป็นการทอผ้าเป็นผืนขาย ควรมีการผลิตเป็นชิ้นงานในรูปแบบของใช้และเสื้อผ้าแต่งกายเพิ่มเข้ามาอีก

ด้วยเหตุนี้ จึงไปซื้อคอเสื้อที่มีตำหนิจากโรงงานมาแล้วดึงเส้นใยผ้าออกมานำไปกรอ แล้วจึงนำไปทอเป็นลวดลาย โดยเน้นเป็นลายตารางที่อิงกับลายผ้าขาวม้า ทั้งตาห่างและตาถี่ ตัดเย็บออกมาเป็นเสื้อผ้า กางเกง กระโปรง กระเป๋าหลายแบบ ผ้าเช็ดมือ ผ้าพันคอ ผ้าม่าน ผ้าปูโต๊ะ ที่รองจาน ฯลฯ เป็นต้น ทั้งนี้ เพื่อต้องการอนุรักษ์ความสวยงามของความเป็นเอกลักษณ์ของผ้าขาวม้าไว้ จึงทำให้ในปัจจุบันทางกลุ่มมีผลิตภัณฑ์จากการทอผ้าแยกประเภทเป็นกลุ่ม ได้แก่ ผ้าผืน ของใช้ต่างๆ และเสื้อผ้า

การออกแบบผลิตภัณฑ์ในแต่ละชนิดถูกกำหนดขึ้นภายหลังจากมีการประชุมในกลุ่มเพื่อหารือกันว่าควรจะสร้างผลิตภัณฑ์อะไร แบบไหน เพื่อให้ตรงตามความต้องการของตลาด ฉะนั้น จึงมีหีบห่อที่สวยงาม ทันสมัย เหมาะกับการให้เป็นของขวัญ ของฝากแบบไม่อาย

ในด้านการตลาดของกลุ่มถือว่ามีจุดแข็งที่เกิดจากจุดเด่นของผลิตภัณฑ์ผ้าทอเย็บอันมาจากคุณภาพการตัดเย็บ ความหนาและนุ่มของเนื้อผ้า ตลอดจนการออกแบบลวดลายที่สวยงามไม่ซ้ำใคร ฉะนั้น จึงเป็นเรื่องไม่ยากสำหรับลูกค้าในการตัดสินใจซื้อแม้ราคาจะสูงบ้างก็ตาม อาทิ เสื้อ กระโปรง ชุดละ 399-599 บาท, เสื้อสุภาพบุรุษ ราคาตัวละ 399 บาท, ผ้าขาวม้า ผืนละ 120 บาท, กระเป๋าสะพาย ใบละ 299 บาท, ผ้าพันคอ ผืนละ 80 บาท, ผ้าเช็ดมือ ผืนละ 49 บาท อย่างไรก็ตาม ราคาดังกล่าวมีขึ้น-ลงตามต้นทุน

การที่ทางราชการมีนโยบายส่งเสริมให้อนุรักษ์ผ้าไทย และขอความร่วมมือข้าราชการทุกท่านสวมใส่ผ้าไทยสัปดาห์ละ 2 ครั้ง นับเป็นอีกช่องทางหนึ่งทำให้ทางกลุ่มได้รับยอดการผลิตเข้ามาตลอดเวลา จนทำให้มีรายได้ดีกันทั่วหน้า

หรือแม้แต่บ่อยครั้งมักมีหน่วยงานราชการ เอกชน สถาบันการศึกษาที่นิยมมาสั่งตัดเพื่อใช้สำหรับงานพิธี หรือกิจกรรม จึงทำให้เกิดความนิยมแพร่หลายไปยังหน่วยงานต่างๆ ที่มักพบเห็นความสวยงามของเสื้อผ้าแล้วมีการบอกต่อกันจึงทำให้มีลูกค้าเพิ่ม เนื่องจากเป็นงานทอเย็บที่มีคุณภาพ สวยงาม

นอกจากนั้นแล้ว ยังมีการติดต่อสั่งซื้อจากเครือข่ายทั่วประเทศที่เชื่อมโยงถึงกัน เพื่อนำไปขายตามแหล่งท่องเที่ยวต่างๆ หรือแม้แต่ยังนำออกไปขายตามงานแสดงต่างๆ ที่ติดต่อมาด้วย

“กลุ่มทอผ้าพื้นเมืองบ้านสะง้อ” มีสมาชิกจำนวน 27 คน โดยมีรายชื่อบางส่วนของสมาชิกกลุ่ม อาทิ คุณสมพร แสงกองมี คุณดารา แสงกองมี คุณทัศนีย์ คำพุทธา คุณนภาพร บุญทรัพย์ คุณแม่ฉวีวรรณ ศรีแก่น และ คุณแม่ถาวร มิระสิงห์ สมาชิกมีทุกเพศ ทุกวัย

การพัฒนาฝีมือ ตลอดจนความประณีตในการถักทอตัดเย็บ จึงทำให้กลุ่มได้รับเลือกเป็นผลิตภัณฑ์ OTOP ในปี 2544 ทั้งยังได้รับเลือกให้เป็นผลิตภัณฑ์ระดับ 5 ดาว ติดต่อกันถึง 4 ปีซ้อน นอกจากนั้นแล้ว ยังได้รับรางวัลอื่นๆ อีกมากมาย ทั้งในระดับจังหวัด ภูมิภาค และระดับประเทศ

ความนิยมในตัวผลิตภัณฑ์ของกลุ่มกลับสร้างข้อจำกัดที่เป็นปัญหาเพียงการทำไม่ทันตามออเดอร์ เนื่องจากเป็นงานฝีมือที่ต้องใช้ทั้งทักษะ ความชำนาญ ตลอดจนความประณีต จึงไม่สามารถทำได้อย่างรวดเร็ว ดังนั้น หากลูกค้าที่ต้องการสั่งทำควรจะต้องบอกล่วงหน้าเป็นเวลานานเป็นเดือน

ท้ายนี้สมาชิกทุกคนกล่าวตรงกันว่า รู้สึกมีความภาคภูมิใจที่ได้มาทำอาชีพทอเย็บผ้าให้กับทางกลุ่มทอผ้าพื้นเมืองบ้านสะง้อ เพราะงานทุกชิ้นที่ลูกค้าซื้อไปถูกผลิตขึ้นจากความใส่ใจ ทุ่มเท ทั้งทักษะ ความสามารถ และสติปัญญา แล้วยังมีความสุขเมื่อได้เห็นทุกท่านได้ใช้สินค้าทุกชนิดที่ทางกลุ่มผลิต ฉะนั้น อาจถือได้ว่าชาวบ้านสะง้อได้สร้างภาพลักษณ์ให้แก่ทางจังหวัดเลยเชียว

“ถ้าทุกท่านมีโอกาสเดินทางมายังจังหวัดบึงกาฬ อย่าลืมแวะมาเยี่ยมเยียนพวกเราชาวหมู่บ้านสะง้อ ตำบลหอคำ ที่นี่ไม่เพียงมีผ้าทอสวยๆ ฝีมือประณีต แต่ยังมีแหล่งท่องเที่ยวพร้อมบ้านพักรับรองที่มีบรรยากาศสวยงามด้วย และพวกเราจะรอต้อนรับทุกท่าน” เสียงเชิญชวนจากสมาชิก

สนใจผลิตภัณฑ์ผ้าทอเย็บของกลุ่มทอผ้าพื้นเมืองบ้านสะง้อ สอบถามรายละเอียดการสั่งซื้อได้ที่ กลุ่ม “ทอผ้าพื้นเมืองบ้านสะง้อ” ตำบลหอคำ อำเภอเมือง จังหวัดบึงกาฬ โทรศัพท์ (095) 664-7134, (084) 408-2865

“เก็บป่ามาฝากเมือง” เรื่องสมุนไพรไทยในหนังสือดี

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือเทคโนโลยีชาวบ้าน

http://info.matichon.co.th/techno/techno.php?srctag=05112150759&srcday=2016-07-15&search=no

วันที่ 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2559 ปีที่ 28 ฉบับที่ 627

วิถีท้องถิ่น

กฤช เหลือลมัย

“เก็บป่ามาฝากเมือง” เรื่องสมุนไพรไทยในหนังสือดี

ปัจจุบัน มักพูดกันในวงการศึกษาเรื่องอาหารว่า ความรู้เกี่ยวกับการใช้พืชสมุนไพรรักษาโรค ตลอดจนการรู้จักเก็บหาผักล้มลุก ผักยืนต้นมากิน ดูจะลดน้อยลงเรื่อยๆ คือเราไม่ค่อยรู้จักชนิดของพืชผักกันแล้วนั่นเอง ส่งผลให้การสืบทอดตำรับอาหารที่ปรุงจากพืชท้องถิ่นหรือพืชป่าสูญหายไปมาก ซึ่งทั้งหมดนี้ ฟังเผินๆ ก็ดูเหมือนจะจริงนะครับ แต่ครั้นเราลองไปเดินจับจ่ายซื้อของตามตลาดนัดหมู่บ้านย่านชุมชนชานเมืองใหญ่ๆ ก็กลับพบว่า มีการเพิ่มขึ้นของแผงผักพื้นบ้านอย่างชัดเจนในช่วงราวสองทศวรรษที่ผ่านมา ผักหน้าตาแปลกๆ เดี๋ยวนี้มีให้เห็นทั่วไป โดยเฉพาะตามหมู่บ้านจัดสรรในกรุงเทพฯ เผลอๆ จะมีมากกว่าตลาดต่างจังหวัดด้วยซ้ำไป

การเพิ่มขึ้นของสินค้าใดๆ ย่อมสัมพันธ์โดยตรงกับผู้บริโภค กรณีของผักพื้นบ้าน คำอธิบาย ณ เวลานี้ที่เห็นชัดก็คือ มันตอบสนองรสนิยมการกินของแรงงานวัยหนุ่มสาวจากชนบทที่อพยพโยกย้ายเข้ามาทำงานในเมืองใหญ่ ดังนั้น คงไม่เกินเลยความจริงไปนัก หากจะบอกว่า “ความรู้” ที่ชาวเมืองวิตกกันว่าจะสูญหายนั้น ได้ถูกชาวชนบทพลัดถิ่นนำเสนอด้วยการยืนยันวิถีการบริโภคซึ่งสืบเนื่องมาตั้งแต่สมัยบุรพกาลของพวกเขา ให้เห็นอยู่ต่อหน้าต่อตาทุกเมื่อเชื่อวัน

ไม่ว่าจะเป็นน้ำใบย่านางคั้นสำเร็จ ยอดผักสะแงะ สะเดาดิน หรือผักขี้ขวง ใบขิงอ่อน ยอดเสม็ดชุน ลูกก่อ สมอไทย มะกอกเลื่อม ฯลฯ หาพบได้ทั่วไปตามแผงผักในตลาดสด ที่คนหนุ่มสาวพูดจาพาทีกันด้วยน้ำเสียงแปลกแปร่งต่างเดินจับจ่ายซื้อหากันอย่างคึกคักทุกเช้าเย็น

ภาพที่พวกเขายืนเลือกลูกสมอ ลูกมะกอก ไปตำเอาส้ม ทำให้ผมไพล่นึกไปถึงผลการขุดค้นทางโบราณคดีที่ถ้ำผีแมน แม่ฮ่องสอน เมื่อต้นทศวรรษ 1970 โดย Chester Gorman นักโบราณคดีอเมริกัน ครั้งนั้นเขาขุดพบเมล็ดพืชที่มีทั้งมะกอกเลื่อม ละมุดสีดา ลูกท้อ หมาก มะยาว และลูกก่อ เป็นต้น

เมล็ดพืชพวกนั้นกำหนดอายุได้กว่า 8,000 ปี มาแล้ว

หลายสิ่งหลายอย่างในวัฒนธรรมอาหารไม่เคยเปลี่ยน แม้เวลาจะผ่านมาเนิ่นนานเกือบหมื่นปีแล้วก็ตาม

ผมเชื่อที่ อาจารย์ล้อม เพ็งแก้ว ปราชญ์เมืองเพชรบุรี เคยบอกว่า “ความรู้” (กรณีนี้คือ การรู้จักเก็บของกิน) ใดๆ นั้นไม่ได้สูญหายไปไหน แต่อยู่ที่ไหนสักแห่งที่เรายังเข้าไปไม่ถึง แล้ววันหนึ่งเราก็จะค้นพบมันเอง ดังนั้น ผมจึงพยายามสืบเสาะ ไถ่ถาม ค้นหาความรู้เรื่องของกินที่ว่านี้มาตลอด แล้วก็พบว่าจริงด้วย คือมันอยู่ตรงโน้นนิด ตรงนี้หน่อย ให้เราค่อยๆ พบเจอมันไปเรื่อยๆ

เร็วๆ นี้ ผมก็เจอ “ความรู้” ชุดใหญ่ในหนังสือเก็บป่ามาฝากเมือง ที่รวมพิมพ์ขึ้น เมื่อ พ.ศ. 2555 จากข้อเขียนเป็นตอนๆ โดยเภสัชกร ดร. สุภาภรณ์ ปิติพร “พี่ต้อม” และคณะ ซึ่งเคยพิมพ์เผยแพร่ในอภัยภูเบศรสาร วารสารของมูลนิธิโรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร ปราจีนบุรี ซึ่งพี่ต้อมเองเป็นเภสัชกรคนสำคัญ ผู้เป็นหัวเรี่ยวหัวแรงในการศึกษาพืชสมุนไพรไทยเพื่อการรักษาโรค ณ โรงพยาบาลแห่งนี้มานานร่วม 30 ปี

“เก็บป่ามาฝากเมือง” อาจนับเป็นรายงานภาคสนามของคณะเภสัชกรกลุ่มเล็กๆ ที่สนใจเรื่องตำนาน นิทานพื้นบ้าน ประวัติศาสตร์ และเรื่องเล่าท้องถิ่น ควบคู่ไปกับสรรพคุณทางยาของบรรดาพืชผักหายาก ซึ่งซุกซ่อนอยู่ในสถานที่ที่พี่ต้อมเปรียบไว้ในคำนำหนังสือว่า เป็น “ป่านับสิบป่า ขุนเขานับสิบลูก เส้นทางนับพันนับหมื่นกิโลเมตร” ที่ได้มีโอกาสเดินเท้าตามหมอยาพื้นบ้านไปเก็บเกี่ยวความรู้สดใหม่จากสถานที่จริง ภายใต้ประสบการณ์ของเจ้าถิ่นผู้ชำนาญการที่ได้เคยทดลองใช้ สั่งสมความรู้ในการลองผิดลองถูกมาตลอดหลายชั่วอายุคน

สำหรับผม หนังสือเล่มนี้จึงเป็นทางลัดอันวิเศษ เหมือนได้เหยียบยืนบนบ่ายักษ์ ส่งสายตาเราให้ทอดยาวไกลไปร่วมเห็นอะไรต่อมิอะไรที่คณะเภสัชกรนี้ได้เห็นมาแล้ว เรื่องน่าตื่นเต้นจากปากคำหมอยาอาวุโสหลายท่านนี้ บางครั้งก็ซ้อนทับเวลาและสถานที่กันกับเหตุการณ์ในช่วงสงครามเย็นและพื้นที่ป่า “สีแดง” พลอยทำให้เรื่องเล่านั้นมีสีสันจนอยากจะตามไปคุยต่อเอาเลยทีเดียว

อย่างเรื่องต้น “พันซาด” ไม้ใหญ่ที่ทุกส่วนเป็นพิษเบื่อเมานั้น หมอบุญมี หมอยาสมุนไพรจากอำเภอเลิงนกทา เล่าว่า สมัยยังเป็นทหารป่า ครั้งหนึ่งทหารฝ่ายรัฐบาลแอบฟันกิ่งพันซาดใส่บ่อน้ำที่ทหารป่าต้องมากินในหน้าแล้ง เมื่อหมอบุญมีกับพวกกินเข้าไปก็เมาสะลึมสะลือ หมดเรี่ยวแรง โชคดีที่หมอบุญมีพกมะนาวกับน้ำตาลทรายติดตัวไป จึงอาศัยกินแก้พิษ เอาตัวรอดมาได้

ยังมีเรื่อง “มะกอกเลื่อม” (ที่ Gorman พบเมล็ดจากการขุดค้นที่ถ้ำผี) ว่าใช้กำจัดมดได้ โดยผ่าผล วางไว้ใกล้ๆ น้ำตาล มดจะกินน้ำตาลแล้วมากินมะกอกเลื่อม จากนั้นก็จะตายยกฝูง

หรือ ดอกพุดผา ที่บานตามป่าหินแถบโขงเจียม อุบลราชธานี ซึ่งนอกจากสรรพคุณทางยาสารพัดแล้ว ยังใช้เนื้อไม้ทำทัพพี ซึ่งหากเอาไปคนแกงเห็ดที่เผลอใส่เห็ดพิษลงไป น้ำแกงจะเปลี่ยนสีให้สังเกตเห็นได้ เป็นต้น

นอกจากเรื่องเล่าที่สนุกตื่นเต้นจากประสบการณ์ตรงของบรรดาหมอยา ภาพประกอบสีน้ำ ฝีมือ คุณปัญญา ใช้เทียนทอง ที่ปรากฏในทุกหน้าหนังสือเล่มนี้ ก็งดงามน่าชมเป็นที่ยิ่ง

ท้ายที่สุด เมื่ออ่านเก็บป่ามาฝากเมือง จบ ผมก็สงสัยว่า ในทางกลับกัน แล้ว “เมือง” ล่ะ จะมีอะไรเก็บกลับไปฝากป่า ในประเด็นเดียวกันนี้ได้บ้างไหม เพราะที่จริงเมืองเองก็เคยเป็นป่ามาก่อน ทั้งไม่ต้องพูดถึงว่า บางซอกมุมของเมืองนั้นก็ยังมีพืชผักแปลกๆ ซุกซ่อนอยู่ไม่น้อย

ณ เวลานี้ ผมคิดออกอยู่แค่ 2 ข้อ ครับ คือด้วยความรู้ที่จะพลิกแพลงสูตรอาหารต่างๆ ได้ดี น่าจะทำให้ “เมือง” และคนเมือง คิดสูตรอะไรใหม่ๆ แนวๆ ชนิดที่สามารถต่อยอดไปจากความรู้เรื่องวัตถุดิบที่หนังสือของพี่ต้อมเล่มนี้ได้สาธยายเอาไว้แล้วบ้าง

และผมคิดว่าที่สำคัญอีกข้อ ที่เมืองได้เปรียบ และมีต้นทุนมาก ก็คือ ความรู้เรื่องเทคโนโลยี ตลอดจนห้องปฏิบัติการด้านชีวเคมีและพันธุศาสตร์ ที่จะส่งเสริมให้เกิดการค้นคว้าแบบลงรายละเอียด จนอาจทำให้เรา “เห็น” สรรพคุณของพืชผักสมุนไพรพื้นบ้านในอีกแง่มุมหนึ่ง เช่น อาจจำแนกชนิดของโมเลกุลพืชที่สัมพันธ์กับการดัดแปลงนำมาใช้ประโยชน์ด้านการแปรรูปได้ดีขึ้น เป็นต้น

และถ้าทำได้ถึงขนาดนั้น ก็อาจมีใครสักคนเขียนหนังสือ “เมืองใหญ่คืนให้ป่า” พิมพ์ออกมาให้อ่านกันอีกเล่มหนึ่งก็ได้…ใครจะรู้?

อายุความสะดุด

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือเทคโนโลยีชาวบ้าน

http://info.matichon.co.th/techno/techno.php?srctag=05116150759&srcday=2016-07-15&search=no

วันที่ 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2559 ปีที่ 28 ฉบับที่ 627

ฎีกาชาวบ้าน

โอภาส เพ็งเจริญ o-pas@matichon.co.th

อายุความสะดุด

ธนาคารส่งใบแจ้งหนี้รายการใช้บัตรเครดิต พร้อมบอกเลิกสัญญาใช้บัตรเครดิตให้คุณจำนูญ ระบุไปด้วยว่า ให้ชำระเต็มจำนวนภายในวันที่ 14 กุมภาพันธ์ 2549

วันที่ 22 มีนาคม 2549 มีเงินเข้าบัญชีผ่านเครื่องรับฝากเงินสดอัตโนมัติ ชำระ 2,000 บาท

วันที่ 20 มีนาคม 2551 ธนาคารยื่นฟ้องคุณจำนูญ ขอให้ศาลบังคับให้คุณจำนูญชำระเงิน 84,104 บาท พร้อมดอกเบี้ย อัตราร้อยละ 20 ต่อปี ของต้นเงิน 58,862 บาท

คุณจำนูญต่อสู้คดี ว่าธนาคารฟ้องคดีนี้ขาดอายุความ 2 ปีแล้ว ขอให้ยกฟ้อง

ศาลชั้นต้นพิพากษาให้คุณจำนูญชำระเงิน 64,062 บาท พร้อมดอกเบี้ย อัตราร้อยละ 15 ต่อปี ของต้นเงิน 58,862 บาท นับแต่วันที่ 23 มีนาคม 2549 เป็นต้นไปจนกว่าจะชำระเสร็จแก่ธนาคาร

คุณจำนูญอุทธรณ์

ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับ ให้ยกฟ้อง!

ธนาคารฎีกา

ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า แม้ธนาคารไม่สามารถระบุได้ว่า ผู้ใดเป็นผู้ชำระผ่านเครื่องฝาก-ถอนเงินอัตโนมัติก็ตาม การชำระหนี้นั้นต้องอาศัยข้อมูลส่วนตัวของคุณโผงเป็นสำคัญ ไม่ปรากฏว่านอกจากคุณจำนูญแล้วยังมีบุคคลอื่นร่วมใช้บัตรเครดิตนั้นด้วย หรือชำระหนี้แทนคุณจำนูญ จึงแสดงให้เห็นว่า เป็นการชำระหนี้โดยใช้ข้อมูลส่วนตัวของคุณจำนูญผ่านบัญชีบัตรเครดิตที่ธนาคารออกให้แก่คุณจำนูญเฉพาะตัว ผ่านเครื่องฝาก-ถอนเงินอัตโนมัติ

เห็นได้ว่า เป็นรายการชำระหนี้ที่ทำผ่านบัญชีหมายเลขบัตรเครดิตของคุณจำนูญ และเป็นการชำระหนี้หลังพ้นกำหนดที่ธนาคารกำหนดให้คุณจำนูญชำระหนี้เพียงเดือนเศษ ที่ยังมีเวลาเกือบ 2 ปี คดีจึงจะขาดอายุความ ซึ่งธนาคารได้นำเงินจำนวนนั้นไปหักทอนบัญชีกับหนี้ของคุณจำนูญที่ยังค้างชำระ ซึ่งหากไม่เป็นความจริง ธนาคารคงไม่นำไปหักทอนกับยอดหนี้ของคุณจำนูญเป็นแน่ และไม่มีเหตุผลใดที่บุคคลภายนอกที่ไม่มีส่วนเกี่ยวข้องได้เสียกับคุณจำนูญจะยอมชำระหนี้แทน ซึ่งผิดวิสัยสถาบันการเงินซึ่งประกอบธุรกิจธนาคาร ไม่มีเหตุผลที่จะทำหลักฐานเท็จขึ้น

คุณจำนูญไม่นำสืบและไม่มีพยานหลักฐานใดมาสืบหักล้างให้เห็นเป็นอย่างอื่น

พยานหลักฐานของธนาคารมีน้ำหนักดีกว่า?ของคุณจำนูญ

ฟังได้ว่า คุณจำนูญชำระหนี้ 2,000 บาท แก่ธนาคาร เมื่อวันที่ 22 มีนาคม 2549 โดยผ่านเครื่องฝาก-ถอนเงินอัตโนมัติจริง

ถือได้ว่า คุณจำนูญรับสภาพหนี้ต่อธนาคาร เป็นเหตุให้อายุความใช้สิทธิเรียกร้องของธนาคารสะดุดหยุดลง และเริ่มนับอายุความใหม่ตั้งแต่เวลานั้น ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 193/15 อายุความจึงเริ่มนับใหม่ ตั้งแต่วันที่ 23 มีนาคม 2549 ตามมาตรา 193/12 ซึ่งอายุความของมูลหนี้บัตรเครดิตมีกำหนด 2 ปี ตามมาตรา 193/34 (7)

ธนาคารฟ้องคดีนี้ วันที่ 20 มีนาคม 2551 ยังไม่เกิน 2 ปี ฟ้องจึงไม่ขาดอายุความ

พิพากษายกคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ให้ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยในประเด็นที่ยังไม่ได้วินิจฉัยแล้วมีคำพิพากษาใหม่ตามรูปคดี

คดีจึงย้อนไปยังศาลอุทธรณ์ใหม่

(เทียบคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 7729/2557)

—————————————–

ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์

มาตรา 193/12 อายุความให้เริ่มนับแต่ขณะที่อาจบังคับสิทธิเรียกร้องได้เป็นต้นไปถ้าเป็นสิทธิเรียกร้องให้งดเว้นกระทำการอย่างใด ให้เริ่มนับแต่เวลาแรกที่ฝ่าฝืนกระทำการนั้น

มาตรา 193/15 เมื่ออายุความสะดุดหยุดลงแล้ว ระยะเวลาที่ล่วงไปก่อนนั้นไม่นับเข้าในอายุความ

เมื่อเหตุที่ทำให้อายุความสะดุดหยุดลงสิ้นสุดเวลาใด ให้เริ่มนับอายุความใหม่ตั้งแต่เวลานั้น

มาตรา 193/34 สิทธิเรียกร้องดังต่อไปนี้ ให้มีกำหนดอายุความสองปี

(7) บุคคลซึ่งมิได้เข้าอยู่ในประเภทที่ระบุไว้ใน (1) แต่เป็นผู้ประกอบธุรกิจในการดูแลกิจการของผู้อื่นหรือรับทำงานการต่างๆ เรียกเอาสินจ้างอันจะพึงได้รับในการนั้น รวมทั้งเงินที่ได้ออกทดรองไป

เรื่อง – จิกนม : ไม้ที่ให้คุณ

คอลัมน์ – ปลูกต้นไม้จากหนังสือ

โดย – สุวรรณ พันธุ์ศรี

แล้วฝนก็ตกกระหน่ำกรุงเทพฯ เมื่อเดือนมิถุนายนจนการจราจรติดขัด ถนนกลายเป็นคลอง

ปัญหาคือ ท่อระบายน้ำอุดตันเต็มไปด้วยขยะ ถุงพลาสติก

การลอกท่อ ลอกคู คลอง ยามหน้าแล้ง เคยเขียนถึงหลายครั้งว่าน่าจะทำ

แต่ก็ไม่เห็นผู้ที่มีหน้าที่รับผิดชอบจะลงมือทำ

เมื่อฝนมา ขยะที่ผู้คนขาดจิตสำนึกเพื่อส่วนรวมทิ้งเรี่ยราดก็จะไหลลงท่อ

จริงจริงแล้ว ทุกคนต้องช่วยกัน

เพราะเมื่อเกิดปัญหาจะได้ไม่ต้องโทษใคร

การขาดจิตสำนึกที่ดี เวลาเกิดปัญหาก็มักจะโทษคนอื่น

แต่ไม่เคยคิดที่จะโทษหรือตำหนิตัวเอง

สังคมของบ้านเมืองเราขาดการอบรมที่ดี หรือไม่ยอมที่จะเรียนรู้สิ่งดีดี

ถ้าจะบอกว่า คนบ้านเราเรียกร้องเสรีภาพ เรียกหาประชาธิปไตย

แต่ไม่เคารพกฎกติกา ไม่เคารพกฎหมาย

ชอบตั้งแง่ สร้างเงื่อนไข สังคมมันได้ถึงวุ่นวาย

นี่คือสิ่งที่สังคมเราเป็นอยู่

มาปลูกต้นไม้ช่วยเพิ่มออกซิเจน เพื่อจะได้อากาศที่ดีดีไว้หายใจ

ปักษ์นี้จะชวนปลูกต้น “จิกนม”

จิกนม เป็นไม้ยืนต้นขนาดเล็กจนถึงขนาดกลาง ความสูงโดยเฉลี่ย 4 ถึง 15 เมตร

ที่ลำต้นแตกกิ่งก้านสาขา แต่ไม่มากนัก

ส่วนลักษณะของใบจิกนม จะเป็นใบเดี่ยวออกเรียงสลับกันไปตามข้อลำต้น

รูปใบยาวรี โคนใบและปลายใบแหลม ขอบใบจักเล็กเล็กทั่วทั้งใบ เนื้อใบจะบางและมีสีเขียว

ต้นจิกนมที่โตจะให้ดอกเป็นช่อตรงส่วนยอด ช่อดอกจะห้อยลง ในช่อหนึ่งจะมีดอกเล็กอีกมาก มีสีชมพู สีแดง หรือสีเขียว และมีกลีบรองดอก

พอดอกเริ่มโรยก็จะติดผล ลักษณะของผลรูปมนรี มีสันตามแนว ยาว 4 สัน ในผลจะมีเมล็ดรูปทรงไข่

คนแต่โบราณหรือว่าหมอสมุนไพร ท่านได้ศึกษาจนรู้ว่า จิกนม มีประโยชน์ทางยาอยู่ 2 ส่วน คือ รากและใบ

ราก มีสรรพคุณแก้กลาก เกลื้อน และเจ็บตา

ใบ มีสรรพคุณแก้ปวดท้อง

นี่คือผลที่ได้จากการปลูกต้นจิกนม

นอกจากสรรพคุณทางยาสมุนไพรแล้ว ยังได้ธรรมชาติความร่มรื่น ซึ่งดีต่อสุขภาพใจ

ตอนนี้ก็ขอแสดงความยินดีกับจังหวัดน่าน ที่กำลังจะคืนต้นไม้ให้เขาหัวโล้น

โดยเฉพาะคุณโจอี้บอย ผู้นำกลุ่มปลูกเลย จะลงพื้นที่ด้วยตัวเอง

เรื่องดีดีแบบนี้ ต้องสนับสนุนกันเต็มที่

ใครจะร่วมเดินทางไปปลูกด้วย ก็ขอเชิญได้

ลองติดต่อดู เพราะไม่รู้ช่วงเวลาเหมือนกัน

กะหล่ำปลี? ผักเพื่อชีวิต

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือเทคโนโลยีชาวบ้าน

http://info.matichon.co.th/techno/techno.php?srctag=05120150759&srcday=2016-07-15&search=no

วันที่ 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2559 ปีที่ 28 ฉบับที่ 627

ครัวชาวบ้าน

พิชญาดา เจริญจิต phitchayada7@hotmail.com

กะหล่ำปลี?ผักเพื่อชีวิต

แม่บ้านสมัยใหม่ทุกท่านที่ไปจ่ายตลาดด้วยตนเอง ทุกท่านคงจะต้องรู้จักกับผักชนิดหนึ่งที่เรียกว่า “กะหล่ำปลี” และก็คิดว่าคงจะมีน้อยคนที่ไม่เคยกิน “กะหล่ำปลี”

กะหล่ำปลี เป็นผักในตระกูลครูซิเฟอเรีย ซึ่งมาจากคำว่า ครูซิฟิก ซึ่งหมายถึง ไม้กางเขน เพราะมีความเชื่อว่า กะหล่ำปลี เป็นพืชอาหารที่สวรรค์ประทานมาให้แก่มวลมนุษย์ชาติ การที่มีดังนี้เพราะดอกของพืชในตระกูลนี้ จะมี 4 กลีบ วางตัวเป็นรูปไม้กางเขนหรือกากบาท

กะหล่ำปลี เป็นผักในตระกูลกะหล่ำเช่นเดียวกับ คะน้า บร็อกโคลี่ ผักกาดขาว แรดิช และ เทอร์นิพ มีลักษณะเป็นหัวกลมขนาดใหญ่ ส่วนใหญ่จะมีสีเขียว และกะหล่ำปลีสีม่วงอีกสายพันธุ์ที่มีสีสันแปลกตา สวยงาม

Cabbage คือชื่อภาษาอังกฤษของกะหล่ำปลี ซึ่งเดิมเป็นพืชที่มีถิ่นกำเนิดแถบชายฝั่งทะเลเมดิเตอร์เรเนียน ต่อมาได้แพร่กระจายไปทั่วโลก และถูกนำมาปลูกในไทยอย่างแพร่หลายเพราะสภาพอากาศเอื้ออำนวย

สำหรับประเทศไทยนั้น แต่เดิมปลูกได้ดีเฉพาะภาคเหนือและภาคอีสาน เพราะการจะห่อตัวเป็นปลีได้จำเป็นต้องได้รับอากาศหนาว ต่อมามีการปรับปรุงพันธุ์ให้ทนกับอากาศร้อน จึงทำให้สามารถปลูกได้ทั่วประเทศ และทุกฤดูกาล

กะหล่ำปลีเป็นพืชที่มีอายุ 2 ปี แต่นิยมปลูกเป็นพืชปีเดี่ยว อายุตั้งแต่เริ่มลงปลูกจนถึงกินได้ ประมาณ 3-4 เดือน

กะหล่ำปลีหน้าหนาวจะสร้างปลีได้สวยน่ากินกว่าฤดูอื่น แต่หลายๆ คนก็กลัวยาฆ่าแมลงที่ตกค้างตามใบ จึงนิยมกินกะหล่ำปลีโดยแกะเอาปลีข้างในลึกๆ ซึ่งไม่สัมผัสกับยาฆ่าแมลง

กะหล่ำปลีในประเทศไทย แยกออกได้เป็น 3 ชนิด คือ

– กะหล่ำปลีธรรมดา พันธุ์โคเปนเฮเกน มาร์เก็ต และพันธุ์โกลเด้นท์ เอเคอร์

– กะหล่ำปลีสีม่วง หรือสีแดง ใบเป็นสีแดงทับทิม ขึ้นได้ดีในที่อากาศหนาวเย็น

– กะหล่ำปลีใบย่น ชนิดนี้มีผิวใบหยิกย่น และต้องการอากาศหนาวเป็นพิเศษ

แต่ไม่ว่าจะเป็นพันธุ์อะไร ก็มีผลในการป้องกันโรคได้หลายๆ โรคที่เกิดในร่างกายได้ในสมัยโบราณ โดยมีบันทึกเกี่ยวกับการใช้กะหล่ำปลีเป็นยา จากบันทึกของ คาโต เดอะ เซนเซอร์ (234-149 ปี ก่อนคริสตกาล) บันทึกไว้ว่า “กะหล่ำปลีช่วยสลายหนองจากแผลและมะเร็ง”

มีบันทึกในประวัติศาสตร์โรมันบันทึกไว้ว่า กะหล่ำปลีถูกใช้เป็นยาครอบจักรวาล “ชาวโรมันเคยขับหมอออกจากอาณาจักรระยะหนึ่ง พวกเขาดำรงสภาพไว้ได้ด้วยกะหล่ำปลี สำหรับโรคทุกชนิด…” และนี่ก็อาจจะเป็นความเชื่อโบราณซึ่งอาจจะจริงหรือไม่จริงก็ได้ค่ะ

แต่อย่างไรก็ตาม ยังมีการค้นพบอย่างเป็นวิทยาศาสตร์ครั้งแรกเกี่ยวกับกะหล่ำปลี ในปี ค.ศ. 1931 เมื่อนักวิจัยชาวเยอรมันทดลองฉายรังสีแก่หนูให้ถึงแก่ความตาย เขาค้นพบโดยบังเอิญว่า หากหนูทดลองได้รับกะหล่ำปลีเป็นอาหารจะทนต่อรังสีมากกว่าหนูธรรมดา จึงเชื่อว่าหนูที่กินกะหล่ำปลีมีความทนทานต่อรังสีเอกซ์

และยังมีการค้นคว้าของนักวิทยาศาสตร์ทำให้ทราบว่า กะหล่ำปลี มีคุณสมบัติในการป้องกันมะเร็งได้ การค้นพบดังกล่าว โดย นายแพทย์ลีวัต เทนเบิร์ก ศาสตราจารย์ทางด้านสรีระ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมินนิโซต้า ในสหรัฐอเมริกา และยังมีแนวคิดที่จะสกัดสารเคมีจากกะหล่ำปลีมาเป็นยาเพื่อแจกจ่ายแก่ผู้ป่วยที่มีแนวโน้มจะเป็นมะเร็ง เช่น ผู้ที่ทำงานเกี่ยวข้องกับสาร ก่อมะเร็ง หรือมีลักษณะพันธุกรรมอ่อนต่อการต้านมะเร็ง

มีคนจำนวนไม่น้อยในต่างประเทศที่ติดตามค้นคว้าเกี่ยวกับประโยชน์ของผักชนิดนี้ และได้จัดกะหล่ำปลีไว้ในโปรแกรมอาหารอย่างน้อย 1 ครั้ง ต่อสัปดาห์ เพื่อลดความเสี่ยงจากมะเร็ง

สำหรับในเมืองไทยเราดูเหมือนจะมีผู้นิยมกินกะหล่ำปลีกันน้อย แม้ว่ากะหล่ำปลีจะกินได้ทั้งสุกและดิบ แต่เมื่อกิจการร้านลาบ และส้มตำ เข้ามาอยู่ในความนิยมของคนไทยมากขึ้น กะหล่ำปลีก็กลายเป็นผักที่นิยมกินคู่กันได้อย่างลงตัว จนทำให้กะหล่ำปลีเป็นสินค้าสำคัญภายในประเทศ และในการส่งออกไปจำหน่ายในประเทศเพื่อนบ้านใกล้เคียง

กะหล่ำปลีในเมืองไทย มีการปลูกมากในแถบจังหวัดในภาคเหนือและภาคอีสาน ทั้งชนิดสีขาวและสีม่วง แต่ชนิดสีขาวจะนิยมกินกันมากกว่าชนิดสีม่วง ซึ่งจะนิยมนำมาใช้ในการทำสลัดผสมกับผักอื่นๆ หรือผสมในยำต่างๆ เท่านั้น

กะหล่ำปลี ขยายพันธุ์โดยการเพาะเมล็ดพันธุ์ ปลูกเป็นแปลงยกร่อง ปลูกกันในระยะที่เรียกว่า “ปลายฝนต้นหนาว” เพราะกะหล่ำปลีเป็นพืชที่ต้องการความเย็น ดังนั้น ในเขตบริเวณเขาในจังหวัดเชียงใหม่ทางภาคเหนือ และภูทับเบิก จังหวัดเพชรบูรณ์ จึงเป็นพื้นที่เหมาะสมในการปลูกกะหล่ำปลีเป็นที่สุด จนกลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวยอดนิยมของคนไทยในยุคปัจจุบัน

ผักกะหล่ำปลีนี่แหล่ะ ที่ได้ชื่อว่าเป็นผักเศรษฐกิจที่รัฐบาลใช้แก้ปัญหาการลักลอบปลูกยาเสพติด (ฝิ่น กัญชา) สำหรับชาวเขาเผ่าต่างๆ ได้เป็นอย่างดี

ผักดีที่ต้องกิน

กะหล่ำปลี ผักพื้นๆ ที่เรารู้จักกัน ที่ไม่ได้มีดีแค่ความอร่อย แต่มีคุณค่าทางโภชนาการอันยอด แถมยังมีประโยชน์ต่อสุขภาพอีกด้วย กะหล่ำปลีเป็นผักที่เมื่อกินสดๆ ก็กรอบ อร่อย และเมื่อนำไปประกอบอาหารก็รสเลิศไม่แพ้กัน ทำให้ไม่แปลกใจเลยว่า? กะหล่ำปลีผักที่เราหากินได้ง่ายสุดๆ แถมราคาก็ไม่แพง

– แต่น้อยคนจะรู้ว่า จริงๆ แล้ว ประโยชน์ของกะหล่ำปลีนั้นมีอะไรบ้าง?

– กินแล้วดีอย่างไร?

– และมีเมนูกะหล่ำปลีอะไรบ้าง?

ลองสักนิด จะติดใจค่ะ

กะหล่ำปลี นอกจากจะนำมากินสดๆ เคียงคู่กับอาหารได้เกือบทุกชนิดแล้ว ก็ยังสามารถนำไปทำอาหารได้หลากหลาย เช่น กะหล่ำปลีใช้ผัด ต้มกับหมู ไก่ กุ้ง หรือต้มจิ้มน้ำพริก หรือบางท่านก็มีเมนูแปลกๆ ออกไป เช่น กะหล่ำปลียัดไส้หมู ไก่ กุ้งสับที่ต้มทั้งหัว หรือเมนูยอดนิยมของนักกิน อย่าง กะหล่ำปลีผัดน้ำปลา ที่เขาบอกว่าสุดอร่อยสุดๆ

สำหรับการกินเป็นผักสดๆ ก็มักจะผ่าเป็นซีกๆ กินคู่กับลาบ ส้มตำ แต่มีข้อควรระวังอย่างหนึ่งในการกินผักดิบในตระกูลกะหล่ำปลีต่อเนื่องกันเป็นเวลานานๆ จะมีสารต่อต้านการสร้างฮอร์โมนไทรอกซิน จากต่อมไทรอยด์ จะทำให้เกิดโรคคอหอยพอก และการเจริญเติบโตผิดปกติเพราะขาดฮอร์โมนตัวที่ว่านั่นเอง แต่หากทำให้สุก สารนี้จะสลายไป

ของดีที่สารอาหารเพียบ

ไฟเบอร์ในกะหล่ำปลีมีส่วนสำคัญที่ทำให้ผักชนิดนี้กลายเป็นอาหารที่ช่วยลดคอเลสเตอรอลได้ ไม่ว่าจะเป็นผักสดหรือผักสุก และการกินกะหล่ำปลีจะทำให้กากใยในผักเข้าไปช่วยระบบย่อยอาหาร และทำให้ขับถ่ายได้ดีขึ้น เมื่อระบบการขับถ่ายดี ร่างกายก็จะขจัดคอเลสเตอรอลออกมาได้ดีขึ้น

ในกะหล่ำปลี มีกรดทาร์ทาริก (Tartaric acid) ที่ช่วยยับยั้งและขัดขวางไม่ให้น้ำตาลและแป้งกลายเป็นไขมัน จึงมีส่วนในการช่วยลดน้ำหนักและคอเลสเตอรอลได้เช่นกัน

ไม่เชื่อก็ต้องเชื่อค่ะ

ว่าการกินกะหล่ำปลี ช่วยลดความเสี่ยงโรคมะเร็งได้ เพราะมีการศึกษาพบว่า ในกะหล่ำปลีไม่ว่าจะเป็นกะหล่ำปลีสีเขียวหรือสีม่วง จะมีกลูโคซิโนเลท (glucosinolates) ซึ่งมีฤทธิ์เป็นสารต้านมะเร็งที่เกิดจากสารเคมีต่างๆ แต่ก็ควรจะเลือกกินกะหล่ำปลีที่ปลอดสารพิษ เพื่อจะได้ไม่รับสารพิษที่ตกค้างจากการปลูกเข้าสู่ร่างกาย

– ลดความอ้วนได้ ปริมาณแคลอรีที่ไม่สูงมากจนเกินไปของกะหล่ำปลี และไฟเบอร์ที่สูง ทำให้กะหล่ำปลีเป็นอาหารที่เหมาะสำหรับการลดน้ำหนัก เพราะเมื่อเรากินเข้าไปแล้วไฟเบอร์จะทำให้อยู่ท้องและอิ่มได้นานขึ้นค่ะ

– เป็นอาหารบำรุงสมอง วิตามินเค และสารแอนโทไซยานินในกะหล่ำปลี โดยเฉพาะในกะหล่ำปลีสีม่วง ที่มีสารทั้ง 2 ชนิด มากเป็นพิเศษ สามารถช่วยสร้างเสริมสมองในส่วนที่เกี่ยวข้องกับสมาธิ และสภาพจิตใจได้ เพราะสารอาหารทั้ง 2 ชนิด จะเข้าไปป้องกันการถูกทำลายของระบบประสาท และบำรุงสมองไม่ให้เกิดโรคอัลไซเมอร์ หรือสมองเสื่อมด้วย

– บำรุงผิวพรรณ ซัลเฟอร์ เป็นแร่ธาตุที่สำคัญต่อเล็บ ผม และผิวหนัง โดยสามารถช่วยให้ผิวไม่มันและลดการเกิดสิว ซึ่งในกะหล่ำปลีก็มีสารชนิดนี้อยู่ไม่น้อยเลย จะนำมากินหรือนำมามาส์กหน้าก็ช่วยบำรุงผิวได้ทั้งนั้นเลยค่ะ

– ล้างสารพิษในร่างกาย วิตามินซีในกะหล่ำปลีทำหน้าที่เป็นสารต้านอนุมูลอิสระที่ดี ช่วยขับสารพิษ และกรดยูริกออกจากร่างกาย ซึ่งสารพิษเหล่านี้นี่แหล่ะ! ที่เป็นสาเหตุของโรคไขข้ออักเสบ โรคผิวหนัง โรครูมาตอยด์ และโรคเกาต์

– ลดความดันโลหิต โพแทสเซียมในกะหล่ำปลีมีส่วนช่วยให้การทำงานของระบบไหลเวียนเลือดทำงานได้ดี ช่วยให้หลอดเลือดขยายได้มากขึ้น ซึ่งดีต่อการไหลเวียนเลือด

– ลดอาการปวดหัว อาการปวดหัวสามารถหายได้ด้วยการใช้กะหล่ำปลีมาประคบที่ศีรษะ หรือดื่มน้ำกะหล่ำปลีสด วันละ 25-50 มิลลิลิตร ใครที่มีอาการปวดหัวเรื้อรังบ่อยๆ ลองดูค่ะ

– ลดอาการแฮงก์ของนักดื่ม กะหล่ำปลีสามารถช่วยบรรเทาอาการแฮงก์จากการดื่มแอลกอฮอล์อย่างหนักได้ เนื่องจากกะหล่ำปลีมีน้ำเป็นส่วนประกอบมาก ทำให้เมื่อกินเข้าไปแล้ว น้ำในกะหล่ำปลีจะไปเจือจางแอลกอฮอล์ในร่างกายช่วยให้อาการดีขึ้น (อย่าคิดว่าเป็นเรื่องล้อเล่น เพราะวิธีนี้นิยมใช้กันมาตั้งแต่สมัยโรมันแล้ว)

– ป้องกันการอักเสบและควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด สารกลุ่มเบตาเลน (Betalains) ในกะหล่ำปลีสีม่วง มีคุณสมบัติในการลดระดับน้ำตาลในเลือดและสร้างเสริมอินซูลินในร่างกาย แถมยังมีสรรพคุณในการช่วยต้านการอักเสบได้ดีเช่นเดียวกับหัวบีทรูทอีกด้วย

ได้เห็นทั้งคุณค่าทางอาหาร พร้อมทั้งสรรพคุณอันมากมายของกะหล่ำปลี “ผักเพื่อชีวิต” กันไปแล้ว ต่อไปนี้หากเราเจอกะหล่ำปลีในจานอาหาร หรือในผักเคียงของอาหารต่างๆ ก็อย่าเขี่ยทิ้งเด็ดขาด!!! เพราะไม่เช่นนั้น ท่านอาจโดนมือดีหยิบชิ้นปลามันไปกินก่อนก็ได้น้า!

ทำ กราโนล่า อาหารคนรักสุขภาพขาย

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือเทคโนโลยีชาวบ้าน

http://info.matichon.co.th/techno/techno.php?srctag=05122150759&srcday=2016-07-15&search=no

วันที่ 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2559 ปีที่ 28 ฉบับที่ 627

เขียว สวย หอม กินได้

แพรจารุ ไชยวงษ์แก้ว

ทำ กราโนล่า อาหารคนรักสุขภาพขาย

ปีที่แล้วน้องคนหนึ่งเอาเป็นเมล็ดพืชหลากหลายมาให้ถุงหนึ่ง เคี้ยวมันดี หวานนิดๆ เธอบอกชื่อแต่จำไม่ได้ จำยาก อีกอย่างฉันเป็นคนบ้านนอกไม่ค่อยมีของแปลกๆ กิน

ต่อมาจึงรู้ว่ามันคือ “กราโนล่า” Granola เป็นอาหารเช้าใส่นม หรือใส่โยเกิร์ตกินก็ได้ ซึ่งทั้งสองอย่างเป็นของที่ฉันไม่คุ้นเคย คุณต้องเข้าใจนะ ในช่วงที่ฉันเป็นเด็ก เด็กๆ ในช่วงนั้นไม่มีอาหารพวกนม โยเกิร์ต หรือขนมขบเคี้ยวให้กิน อาหารเสริมก็ไม่มี จึงไม่คุ้นกับอาหารพวกสมัยใหม่ ถามว่าเด็กยุคนั้นกินอะไร กินกล้วย กินผลไม้ในท้องถิ่นเท่าที่มี ทั้งที่ขึ้นเองและที่ปลูกกัน

วัยเยาว์ตอนกลับจากโรงเรียน เราก็จะเดินกลับและเก็บลูกไม้กินระหว่างทาง มีกินกันทุกวัน เริ่มแรก “พุทราลูกเล็กๆ” ที่ข้างบ้านครูใหญ่ “พร้าวดอนหวาน” ผ่านสวนมะพร้าว เราจะรู้ว่าต้นไหนเป็นมะพร้าวหวาน น้ำจะหวาน หอม ลูกเล็กๆ ที่หล่นลงมาก็ไม่ฝาด กัดกินได้เลย กินส่วนหัวของมัน เรียกว่า “ลูกพร้าวดอน” ขนาดโตกว่าหมากนิดนึง เดินกินไปเรื่อยๆ ยังมีเจออีกเยอะ เช่น ลูกมังเร ดีซำ มะขามอ่อน กระท้อนหล่น กระทกรกลูกเล็กๆ ตามแต่จะเดินไปเจอ แล้วแต่ชอบ แต่ฉันชอบอยู่สองอย่างคือ พุทรา กับ กระทกรก อีกอย่างคือ เม็ดแมงเล็กที่ขึ้นอยู่ตามชายป่าริมทางเดิน เด็กๆ เอามือไปตบเม็ดดำๆ ก็จะหล่นใส่มือเอามากินเล่นกัน ถือว่ามีของกินธรรมชาติอยู่พอประมาณเหมือนกันนะ

แต่เมื่อพิจารณาดูอีกที สิ่งที่เรากินเข้าไปในวัยเด็กนั้นก็มีประโยชน์ไม่ต่างกันกับเมล็ดพันธุ์พืช หรือธัญพืชในถุงที่เรียกว่า กราโนล่า และประกอบกับหมอสั่งฉันควบคุมน้ำหนัก เพราะความดันและระดับไขมันในเลือดเริ่มสูง ดังนั้น ต้องหาอะไรที่กินเล่นหรือกินระหว่างมื้อที่ไม่ใช่ขนมหวาน หรือข้าวเหนียว ข้าวต้มเหมือนเช่นเคย ต้องหาอะไรกินที่ช่วยให้หิวข้าว หิวขนมน้อยลง และลดอาการหิวบ่อยๆ ให้ได้

วันนั้นจึงคิดถึงกราโนล่าของน้องที่เคยเอามาให้ชิม ตอนหลังรู้ว่าเธอทำขายด้วย จึงสั่งมากินทันที รู้สึกว่าอร่อยกว่าที่เธอเคยส่งมาให้กินครั้งก่อน

เพื่อให้แน่ใจก็เลยคุยกับเธออีกครั้ง ได้ความว่า

“กราโนล่า เป็นอาหารของชาวตะวันตก ประโยชน์ของกราโนล่ามีคาร์โบไฮเดรตเชิงซ้อนจากธัญพืช การเปลี่ยนแป้งเป็นน้ำตาลจึงช้า ทำให้ร่างกายได้พลังงานต่อเนื่อง ระดับน้ำตาลในเลือดสม่ำเสมอ มีไฟเบอร์สูง สามารถกินกับผลไม้ นม โยเกิร์ต ทำให้อยู่ ไม่หิวบ่อยง่าย และลดความอ้วนได้ด้วย” น้องก้อย จิราภรณ์หมอกแสง ผู้ทำ บอกเช่นนั้น

“ส่วนประกอบนะคะ ประกอบด้วย ธัญพืชต่างๆ เช่น เมล็ดทานตะวัน เมล็ดฟักทอง อัลมอนด์ เม็ดมะม่วง เบอรี่ ลูกเกด ข้าวโอ๊ต และก็งาดำ ได้ความหวานนิดๆ จากน้ำผึ้งค่ะ” เธออธิบายต่อ

“วันนี้อบกราโนล่าทั้งวัน และที่เลือกทำอาหารนี้ เพราะตัวเองเป็นคนชอบดูแลสุขภาพจากอาหารการกินอยู่แล้ว พอดีช่วงนี้มีกระแสกินคลีน ก็พยายามหามากินตามเขา ได้บ้างไม่ได้บ้างเพราะเราไม่ค่อยมีเวลา ก็เลยลองซื้อกราโนล่ามาทาน เพราะสะดวกและง่ายดี แต่ที่เขาทำขายกันมีราคาแพง ส่วนมากจะเน้นข้าวโอ๊ตเยอะมาก และรสชาติค่อนข้างหวานก็เลยลองทำเองดู โดยพลิกแพลงจากสูตรที่เขาทำๆ กัน เราชอบอะไรก็ใส่เยอะหน่อย ทำแล้วก็แบ่งเพื่อนๆ ชิม ทำไปทำมาเขาขอให้ทำเผื่อบ่อยเข้าก็ทำขายด้วยซะเลย คนสนใจมากขึ้น เพราะกระแสคลีนแรงมาก แล้วเราก็ขายในราคาเพื่อนฝูงไม่แพงเท่าเจ้าดังๆ เขาขายกัน”

คุณก้อย บอกว่า มีคนนิยมกินกันมากขึ้นไหม

“ช่วงนี้ถือว่ามาแรงเลยค่ะ เมื่อก่อนอาจจะนิยมเฉพาะคนที่ออกกำลังกายหรือคนที่ดูแลสุขภาพ แต่เดี๋ยวนี้แม้แต่วัยรุ่นและเด็กก็ชอบกราโนล่ากันเยอะค่ะ เพราะเป็นการที่จะนำสารอาหารที่มีประโยชน์เข้าร่างกายได้ง่ายและอร่อย อย่างเพื่อนๆ ของลูกสาวเรียนมัธยมฯ ก็ยังสั่งไปกินกันเยอะมากค่ะ เราก็ดีใจที่เด็กไทยหันมากินของดีมีประโยชน์แทนขนมกรุบกรอบที่ถูกและหาซื้อง่ายตามร้านสะดวกซื้อ”

ฟังดูเหมือนกับว่า น่าจะถือเป็นช่องทางทำกินได้เลย เลยถามดูว่า ถ้ามีคนอื่นจะทำด้วยคุณก้อยจะแนะนำอย่างไร

“ถ้าอยากทำจริงๆ ไม่ยากเลยค่ะ ขอแค่มีเตาอบก็ทำได้แล้ว ส่วนผสมนั้นเราก็ใส่ในสิ่งที่เราชอบลงไป ถ้าชอบหวานก็เติมน้ำผึ้ง อาจจะเติมเกลือได้นิดหน่อย เพียงแต่ว่าเราต้องควบคุมความร้อนให้คงที่โดยเฉพาะเตาอบที่ใช้แก๊ส ค่อยๆ อบทีละอย่าง เพราะธัญพืชแต่ละตัวใช้เวลาในการอบไม่เท่ากัน

บางตัวสุกเร็ว บางตัวสุกช้า ต้องหมั่นคนพลิกไปพลิกมา คือถ้าทำกราโนล่าก็ห้ามออกห่างจากเตาเกิน 5 นาที เพราะมีสิทธิ์ไหม้ได้ค่ะ และการทำกราโนล่าก็เหมือนการทำอาหาร คือไม่มีกำหนดเวลาตายตัว

ไม่สามารถบอกได้ว่า ตัวนั้นตัวนี้ใช้เวลาในการอบเท่าไร อย่างเช่น อัลมอนด์ ความร้อนที่ 180 องศาเซลเซียส ในเวลา 15 นาที ซึ่งบางที 10 นาที ก็ใช้ได้แล้ว ก็ลองผิดลองถูก ลองทิ้งมาเยอะกว่าจะมาลงตัว แต่ก็กำหนดระยะเวลาไม่ได้อยู่ดี

ใครสนใจ อยากซื้อกินหรือทำขายเป็นอาชีพเสริมก็นับว่ามีช่องทางนะคะ แต่สำหรับฉันขอซื้อกราโนล่าแม่ก้อยกินไปก่อน

กราโนล่า มันช่วยได้ให้หายหิวจริงๆ ค่ะ สองวันก่อนไปร่วมงานประชุมสัมมนา ผู้คนมาก อาหารน้อย เรียกว่ากินกันไม่พอ และก็หิว แถวนั้นก็ออกไปซื้ออะไรกินไม่ได้ด้วย โชคดีที่ติดไปครึ่งถุง ได้กินกับเพื่อน เคี้ยวให้ละเอียดตามด้วยน้ำไปแก้วหนึ่ง ก็ช่วยให้หลับสบายได้เหมือนกัน

กราโนล่า ยี่ห้อแม่ก้อย ได้ชื่อมาเพราะลูกๆ และเพื่อนของลูกเรียกแม่ก้อย ก็เลยกลายมาเป็นชื่อยี่ห้อ แม่ก้อย

แม่ก้อยเธอเป็นคนชอบทำอาหาร ยิ่งเป็นอาหารที่ชอบและไม่เคยทำจะเสาะหาวิธีทำจนได้ ปัจจุบัน ทำงานอยู่ร้านอาหารฝรั่งเศสในเมืองเชียงใหม่ ใกล้ๆ แอร์พอร์ต

https://web.facebook.com/jiraporn.morksang?fref=ts สนใจสั่งซื้อ หรือพูดคุยกับเธอเรื่องกราโนล่าได้ค่ะ

ปฏิบัติการโปแลนด์ (1)

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือเทคโนโลยีชาวบ้าน

http://info.matichon.co.th/techno/techno.php?srctag=05124150759&srcday=2016-07-15&search=no

วันที่ 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2559 ปีที่ 28 ฉบับที่ 627

อุษาคเนย์ไม่ไหลกลับ

จิตติมา ผลเสวก

ปฏิบัติการโปแลนด์ (1)

โปแลนด์ ในจินตนาการฉันก็แค่ประเทศหนึ่งในยุโรปกลาง ภาพตึกทรงยุโรปคุ้นตาฉายขึ้นในจอประสาทรับรู้ ผู้คนร่างใหญ่ในชุดมิดชิดกันหนาวกับบรรยากาศทึมเทา และตามมาด้วยภาพสงครามยุคนาซี ค่ายกักกันยิวที่แสนจะน่าขนลุก

เมื่อได้ข่าวว่าจะได้ไปแสดงงานศิลปะแสดงสดที่โปแลนด์ ฉันไม่รีรอที่จะตอบรับในทันใด การได้ไปที่ไหนๆ ในโลกอันยังพอจะโสภาอยู่นี่ถือเป็นโชคอันประเสริฐยิ่งนักแล้ว ครั้นจะไปประเทศเขาทั้งทีก็ต้องทำความรู้จักกันหน่อย ไม่ใช่ว่าไปแบบไม่รู้หน

สาธารณรัฐโปแลนด์ (Republic of Poland) เป็นประเทศที่ตั้งอยู่ในเขตยุโรปกลาง เขตแดนด้านตะวันตกติดต่อกับประเทศเยอรมนี ทางใต้ติดสาธารณรัฐเช็กและสโลวาเกีย ด้านตะวันออกชิดยูเครนและเบลารุส ส่วนทางเหนือเป็นทะเลบอลติกกับลิทัวเนีย และแคว้นคาลีนินกราดของรัสเซีย ซึ่งโปแลนด์นั้นเคยเป็นดินแดนส่วนหนึ่งของรัสเซีย

โปแลนด์มีอายุยาวนานกว่า 1,000 ปีมาแล้ว ยุคแรกมีกษัตริย์ปกครอง เรียกว่าราชวงศ์ เปียสต์ (Piast dynasty) ตอนปลายของคริสต์ศตวรรษที่ 16 ภายใต้ราชวงศ์ยาเกียลลอน (Jagiellonian dynasty) โปแลนด์ร่ำรวยและมีอำนาจมากที่สุดในยุโรป

แต่มีขึ้นก็ย่อมมีลงเป็นธรรมดาโลก หลังจากนั้นไม่นาน โปแลนด์ก็ถูกแบ่งเป็นส่วนหนึ่งของจักรวรรดิรัสเซีย ออสเตรีย และราชอาณาจักรปรัสเซีย ช่วงสงครามโลกครั้งที่ 1 โปแลนด์มีสถานะเป็นราชอาณาจักร และได้รับเอกราชในปี พ.ศ. 2461 หลังสิ้นสุดสงครามโลกภายใต้ยุคสาธารณรัฐที่ 2 (Second Polish Republic) หลังสงครามโลก ครั้งที่ 2 โปแลนด์กลายเป็นรัฐบริวารที่เป็นคอมมิวนิสต์ของสหภาพโซเวียตภายใต้สาธารณรัฐประชาชน (People”s Republic of Poland)

หลังสงครามโลกครั้งที่ 2 สิ้นสุด ขบวนการโซลิดาริตี (Solidarity movement) หรือกรรมกรเสรีลุกขึ้นต่อสู้กับรัฐเพื่อประกาศเสรีภาพ กระทั่งรัฐบาลคอมมิวนิสต์ของโปแลนด์พ่ายแพ้ในที่สุด หลังจากนั้นจึงมีการก่อตั้งสาธารณรัฐโปแลนด์ที่ 3 (Third Polish Republic) และร่างรัฐธรรมนูญใหม่ในปี พ.ศ. 2540 โปแลนด์เป็นประเทศประชาธิปไตยและเข้าร่วมในสหภาพยุโรปตราบปัจจุบัน

ทั้งหมดนั่นคือ ประวัติศาสตร์ความเป็นมาของประเทศโปแลนด์พอสังเขปที่ฉันฉกมาจากอินเตอร์เน็ต แต่โปแลนด์ที่เห็นและเป็นอยู่ตรงหน้าเมื่อบินลัดฟ้ามาถึงสนามบินของเมืองวอซอร์ คือประเทศยุโรปที่เคร่งขรึม พวกเราไม่ได้แวะพักที่กรุงวอซอร์ จึงไม่อาจกล่าวถึงสิ่งใดได้มากกว่าภาพที่วิ่งผ่านริมทางตามความเร็วของรถโดยสารจากสนามบินมาถึงสถานีรถไฟ อันเราจะนั่งต่อไปยังเมืองลูบลิน [Lublin] เป้าหมายแรกที่เราจะมีการแสดงศิลปะแสดงสด หรือ Performance art กัน

ลูบลิน เป็นเมืองที่ใหญ่ที่สุดทางตอนใต้ของโปแลนด์ ตั้งอยู่ทางฝั่งขวาของแม่น้ำวิสตูลาซึ่งเป็นแม่น้ำสายหลักของโปแลนด์ เมืองนี้มีประชากรไม่มากนัก เห็นได้ชัดจากความโหวงเหวงของเมือง เพื่อนศิลปินคนขี้เหงาในคณะของเราถึงแก่พึมพำว่าเมืองนี้ช่างเงียบเหงานัก

นั่งรถไฟออกจากกรุงวอซอร์ ประมาณ 2 ทุ่ม เป็นช่วงเวลากลางคืนที่ท้องฟ้าบ้านเราคงครอบคลุมด้วยความมืด ทว่าที่นี่โปแลนด์ท้องฟ้ายังสว่างโร่ กระทั่งเวลาผ่านไป 3 ทุ่ม ฉันจ้องมองท้องฟ้าที่แล่นผ่านหน้าต่างรถไฟ ยังสว่างอย่างกับเพิ่งจะ 6 โมงเย็น แม้จะเหนื่อยกับการเดินทางบนเครื่องบินนาน 10 กว่าชั่วโมง และยังต้องลากกระเป๋าเดินทางใบใหญ่ขึ้นรถไฟ แต่ความตื่นเต้นแปลกตาก็ทำให้ยังมีแรงสอดส่ายสายตาดูรอบตัว

รถไฟโปแลนด์สมควรแก่การโดยสาร ห้องโดยสารแบ่งเป็นสัดส่วน มีอยู่ 6 ที่นั่ง หันหากัน ด้านบนเป็นที่วางกระเป๋าเนื้อที่มากพอสำหรับกระเป๋าเดินทางขนาดใหญ่เลยทีเดียว แต่พวกเราคร้านจะยกกระเป๋าขึ้นวาง จึงต้องนั่งเบียดขาแข็งกับกระเป๋าใบใหญ่ของตัวเอง ในรถไฟมีบริการเครื่องดื่ม น้ำชา กาแฟ น้ำผลไม้ แซนวิชด์และขนม เขาเข็นรถบริการไปตามทาง แต่พวกเราไม่มีใครใช้บริการ เพราะนึกว่าของขาย

รถไฟมาถึงลูบลิน ประมาณ 5 ทุ่ม ท้องฟ้ามืดเป็นกลางคืนสมบูรณ์ อากาศหนาวและเราต่างอ่อนเปลี้ยเพลียแรงอยากซุกบนที่นอนเต็มแก่ แต่วาเดอมาร์ศิลปินโปแลนด์ผู้จัดงานที่มารอรับยังสถานีรถไฟและพาพวกเราไปเช็กอินในโรงแรม ไม่ยอมให้เราพักผ่อนง่ายๆ เขารอรับเราไปยังอพาร์ตเม้นต์ที่พักของแกลลอรี่ ซึ่งมีศิลปินโปแลนด์พำนักอยู่ เพื่อดื่มไวน์และกินข้าวกับต้มยำกุ้ง

ต้มยำกุ้ง ที่ใช้เครื่องต้มยำแห้งจากเมืองไทย ส่งกลิ่นหอมคุ้นจมูกแบบต้มยำไปทั่วห้อง เราขำกันเพราะเพิ่งมาจากเมืองไทย ก็ถูกต้อนรับด้วยอาหารไทยเสียแล้ว ต้มยำกุ้งที่แยกกุ้งออกมาต่างหาก แกะเปลือกกุ้งเข้าปากแล้วซดน้ำตาม ได้อารมณ์แปลกไปอีกแบบ

ตึกเก่าทรงยุโรปในแสงสีเหลืองของดวงไฟชวนมองอย่างประหลาด ยิ่งเมื่อเดินลัดเลาะไปตามซอกตึกแสงสลัว ฉันนึกไปถึงหนังนาซีไล่ล่ายิว นึกถึงตัวละครที่กำลังเดินหนีอย่างหวาดกลัว ไม่รู้ว่าทหารของฮิตเลอร์จะโผล่ออกมาตอนไหน

มันเป็นภาพที่สามารถจินตนาการไปได้ไกล ด้วยว่าโปแลนด์เป็นประเทศที่พัวพันกับยิวและนาซีอย่างแยกไม่ขาด เรื่องราวในประวัติศาสตร์ที่มิอาจลืม แม้จะเลือนในความทรงจำไปบ้างก็ตาม

“หนองหานหลวง” แก้มลิงขนาดใหญ่ ในแอ่งสกลนคร วิถีพัฒนาที่ทำให้ภูมิปัญญาล่มสลาย

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือเทคโนโลยีชาวบ้าน

http://info.matichon.co.th/techno/techno.php?srctag=05126150759&srcday=2016-07-15&search=no

วันที่ 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2559 ปีที่ 28 ฉบับที่ 627

ภูมิปัญญาท้องถิ่น

บุญยงค์ เกศเทศ

“หนองหานหลวง” แก้มลิงขนาดใหญ่ ในแอ่งสกลนคร วิถีพัฒนาที่ทำให้ภูมิปัญญาล่มสลาย

“หนองหาน” หรือ “หนองหานหลวง” ในเขตพื้นที่จังหวัดสกลนคร เป็นแหล่งน้ำธรรมชาติขนาดใหญ่ มีพื้นที่ประมาณ 360,000 ไร่ หรือประมาณ 250 ตารางกิโลเมตร นับเป็น 1 ใน 3 ของบึงน้ำจืดในประเทศ มีขนาดใหญ่เป็นอันดับ 2 รองจากบึงบอระเพ็ด จังหวัดนครสวรรค์ ส่วนกว๊านพะเยา ในพื้นที่จังหวัดพะเยา เป็นลำดับที่ 3

พื้นที่ส่วนใหญ่ของหนองหานรับน้ำที่ไหลมาจากภูหลุบช้างเทือก เขาภูพาน อันเป็นสันปันน้ำที่อยู่ในแนวทิศตะวันตกเฉียงใต้ ลักษณะของพื้นที่ลุ่มน้ำหนองหานในทางทิศใต้และทิศตะวันตกเป็นแนวต่อเขตจากเทือกภูพาน ที่ลาดเอียงลงมาสลับกับเนินลูกคลื่นลอนสูง ลดหลั่นลงไปหาที่ราบลุ่มริมหนองหาน บริเวณนี้มีลักษณะสภาพเป็นป่าโคกและป่าดิบแล้ง สลับกับพื้นที่เกษตรกรรม ส่วนพื้นที่ลุ่มน้ำทางทิศเหนือและตะวันออก มีลักษณะเป็นที่ราบลุ่มรอบหนองหาน สลับด้วยพื้นที่เนินลาดต่ำ และมีร่องน้ำลึกเชื่อมต่อ ระหว่างหนองหานกับลำน้ำก่ำ

อันที่จริงมีลำน้ำไหลลงสู่หนองหานหลายสาย เช่น ทางทิศใต้มี ลำน้ำพุง ห้วยคำรบ ห้วยสะเล ห้วยเฮ ห้วยเดียก ห้วยนาหลุบ เป็นต้น ทางทิศตะวันตกมี ห้วยโมง ห้วยกะป๊อด ห้วยสมอ ทางทิศเหนือมี ห้วยลาก ห้วยม่วง ห้วยขีน ห้วยแนบ ห้วยน้ำลอง ส่วนทางทิศตะวันออกมี ห้วยซ่งน้ำพุ ลำน้ำก่ำเป็นเพียงสายน้ำเดียวที่ไหลออกจากหนองหานลงสู่แม่น้ำโขง ที่อำเภอธาตุพนม จังหวัดนครพนม มีความยาวประมาณ 120 กิโลเมตร

บริเวณกลางหนองหาน มีดอน หรือเกาะกลางน้ำขนาดแตกต่างกันหลายแห่ง เช่น ดอนสวรรค์ใหญ่ ดอนสวรรค์น้อย ดอนหัน ดอนผลาญ ดอนไซพอ ดอนหวาย ดอนขาม ดอนงิ้ว ดอนกระโจ ดอนเล้า เป็นต้น

ชื่อ “หนองหาน” ปรากฏในสมัยขอมเรืองอำนาจ มีตำนานเล่าขานถึงเมืองสกลนคร กล่าวถึง ขุนขอมราชนัดดาพระเจ้ากรุงอินทปัฐนคร พาบริวารมาสร้างเมืองขึ้น ณ ริมหนองหานหลวง ตรงบริเวณ “ท่านางอาบ” แล้วตั้งชื่อว่า “เมืองหนองหานหลวง” ขุนขอมผู้เป็นเจ้าเมือง มีโอรสชื่อ “เจ้าสุระอุทกกุมาร” ขณะประสูติได้เกิดอัศจรรย์ขึ้นสองประการ

ประการแรก เจ้าสุระอุทกกุมารทรงพระขรรค์มาพร้อมด้วย ประการที่สอง มีน้ำพุขึ้นกับที่ใกล้ริมเมือง ต่อมาประชาชนเรียกขานบริเวณที่มีน้ำพุว่า “ทรงน้ำพุ” เจ้าสุระอุทกได้ขึ้นครองราชย์แทนบิดา มีพระนามว่า “พระยาสุระอุทก” มีพระโอรส 2 องค์ องค์ใหญ่มีนามว่า “เจ้าภิงคาระ” ต่อมาได้ขึ้นครองราชย์เป็นเจ้าเมืองหนองหานหลวง ทรงพระนามว่า “พระยาสุวรรณภิงคาร” ส่วนองค์น้องมีนามว่า “เจ้าคำแดง” ต่อมาได้เป็นเจ้าเมืองหนองหานน้อย ปัจจุบันอยู่ในพื้นที่อำเภอกุมภวาปี จังหวัดอุดรธานี เมืองหนองหานหลวงกับเมืองหนองหานน้อย จึงเป็นเมืองพี่ เมืองน้องสืบต่อมา

ส่วนในตำนาน “อุรังคธาตุ” หรือตำนานกำเนิดพระธาตุพนม กล่าวไว้ว่า “เมืองหนองหานหลวง มีพระยาองค์หนึ่งพระนามว่า พระยาสุวรรณภิงคาร พระยาองค์นี้มีกระโจมหัวดำและสังวาลดำ น้ำเต้าใหญ่ เสวยราชสมบัติอยู่ ณ เมืองนี้”

พระยาสุวรรณภิงคารมีชายาชื่อ “พระนางนารายณ์เจงเวง” ต่อมาเมืองหนองหานหลวงเกิดฝนแล้ง การทำมาหากินของราษฎรอัตคัดฝืดเคือง เจ้าเมืองเขมรที่ปกครอง จึงพากันอพยพกลับ ทำให้เมืองหนองหานหลวง กลายเป็นเมืองร้าง จนกระทั่งถึงสมัยพระเจ้าแผ่นดินสยาม ได้โปรดเกล้าฯ ให้อุปฮาดเมืองกาฬสินธุ์ อพยพครอบครัวมารักษาพระธาตุเชิงชุม

นอกจากนี้ ยังมีหลักฐานทางโบราณคดีที่แสดงให้เห็นว่า “วัฒนธรรมบ้านเชียง” ไม่ได้มีอยู่ที่บ้านเชียงเพียงแห่งเดียวเท่านั้น แต่กระจายอยู่ทั่วไปในท้องที่ต่างๆ ในบริเวณ “แอ่งสกลนคร” ตามชายขอบเชิงเขาภูพาน และชุมชนโดยรอบหนองหาน สำรวจพบแหล่งโบราณคดีมีมากถึง 83 แห่ง จึงนับได้ว่าดินแดนแห่งนี้ เคยมีการตั้งถิ่นฐานและเป็นแหล่งอารยธรรมที่ยิ่งใหญ่มาก่อน

ผู้เฒ่าผู้แก่เล่าว่า “แต่ก่อนน้ำในหนองหานกินได้ เอามอง (ข่ายขึง) ไปใส่ ตามเลาะริมฝั่งก็ไม่มีขี้สนม (กอวัชพืช) เอาสวิงไปช้อนกุ้งไม่นาน ก็ได้ปลาได้กุ้งมาเยอะแยะ วันไหนที่แดดจัดถ่อเรือออกไปตามที่ตื้นๆ น้ำหนองหานใส จนมองเห็นรังไข่ปลาดุก ปลาช่อนอยู่ตามรากผักอีรวยได้อย่างชัดเจน” วิถีชีวิตของชุมชนลุ่มน้ำหนองหาน อาศัยการทำนาปลูกข้าวไว้กิน พื้นที่นาส่วนใหญ่อยู่ไม่ไกลจากหมู่บ้าน มีทั้งนาอยู่บนที่ดอน เรียกว่า “นาโคก”

ส่วนนาอยู่พื้นที่ลุ่มน้ำ เรียกว่า “นาท่ง” สำหรับนาตามริมฝั่งหนองหาน ชาวบ้านเรียกกันว่า “นาตีนบ้าน” ชาวบ้านมักจับจองพื้นที่ทำนาหลายแปลง ทั้งนาโคกและนาท่ง ทั้งนี้ เพื่อความมั่นคงของการมีข้าวกิน ยามใดแล้งก็ยังเหลือนาท่ง แต่หากฝนหนักนาท่ง ก็ยังได้กินข้าวจากนาโคก

ปัจจุบันผู้คนส่วนใหญ่ที่ตั้งชุมชนอยู่ริมหนองหาน ต้องสูญเสียวิถีชีวิตความเป็นอยู่จากอดีตอย่างสิ้นเชิง เนื่องมาจากการพัฒนารูปแบบต่างๆ เป็นต้นว่า การสร้างประตูกั้นลำน้ำก่ำ ซึ่งเป็นลำน้ำที่เชื่อมต่อไปยังแม่น้ำโขง ทำให้การขึ้น-ลงของน้ำในหนองหานเปลี่ยนไปจากเดิม อีกทั้งผักตบชวาและขี้สนมแผ่กระจายเต็มริมฝั่ง เป็นระยะทางมากกว่า 3 กิโลเมตร ชาวบ้านไม่สามารถนำเรือออกไปจับปลาได้ นอกจากนี้ พันธุ์ปลาที่ชาวบ้านได้เคยพบเห็น กลับสูญหายไป ทั้ง ปลาแมว ปลานกเขา ปลาขบ ปลาเสือ ปลาเพี้ย ปลาโจก ปลาหมากผาง ปลาหมู ปลาค้าว ปลาอีกุ่ม เป็นต้น

เห็นได้ชัดเจนว่า การพัฒนาที่หลายฝ่ายเห็นว่า ดี เจริญ นั้น มิได้เป็นไปตามนั้น แต่กลับส่งผลให้วิถีชาวบ้านและภูมิปัญญาท้องถิ่นล่มสลายไปทุกขณะ น่าจะได้มีการปรึกษาหารือ ทบทวนแนวคิด ด้านการพัฒนารูปแบบต่างๆ ที่จะส่งผลกระทบกระเทือนกับหนองหาน ที่เคยมีตำนานอันยิ่งใหญ่ มิฉะนั้นแล้ว นิทานพื้นบ้านเรื่อง “ผาแดงนางไอ่คำ” จะมิคงความขลังศักดิ์สิทธิ์เฉกเช่นในอดีต

เจ้าคุณธงชัย อริยะดิจิตอล

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือเทคโนโลยีชาวบ้าน

http://info.matichon.co.th/techno/techno.php?srctag=05127150759&srcday=2016-07-15&search=no

วันที่ 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2559 ปีที่ 28 ฉบับที่ 627

เรียนรู้จากหนังสือ

“ศรีจุฬาลักษณ์”

เจ้าคุณธงชัย อริยะดิจิตอล

เทศการฟุตบอลยูโรก็ผ่านไป ใครเป็นแชมป์ก็รู้ผลกันแล้ว

ส่วนใครได้ใครเสีย ก็ขึ้นหน้าหนึ่งหนังสือพิมพ์ให้เป็นที่รู้จัก

เป็นที่รู้จักเพราะเสียพนันบอล แล้วเที่ยวชิงทรัพย์ผู้อื่นไปจ่ายค่าพนัน

ก็เป็นที่รับรู้กันทั่วโลกเรื่องการพนันว่า ยิ่งเล่นก็จะยิ่งจน

คนที่รวยก็คือเจ้ามือ หรือเจ้าของบ่อนพนัน

ที่เป็นข่าวหน้าเศร้าก็คือ เด็กน้อยอายุไม่ถึงสิบขวบ ติดการพนันงอมแงม

เรื่องนี้ต้องค่อยค่อยคิด ว่าเรื่องมีต้นตอเป็นมาอย่างไร

ต้องดูสภาพแวดล้อมที่อยู่ของเด็กว่าอยู่อย่างไร ผู้ปกครองเป็นอย่างไร

จะโทษเด็กอย่างเดียวเห็นจะไม่ถูกนัก

เรื่องอย่างนี้ต้องมีที่มาที่ไป เฉพาะตัวเด็กเอง ถ้าไม่มีคนทำให้เห็น เด็กก็คงไม่ทำตาม

ลองมาหาหนังสือดีดีอ่านให้เด็กดูจะดีกว่าไหม แล้วให้เด็กอ่านตาม สร้างการรักการอ่านให้กับเด็ก

หนังสือที่จะแนะนำให้อ่านปักษ์นี้ เป็นเรื่องของ “เจ้าคุณธงชัย อริยะดิจิตอล” ที่เรียบเรียง โดย กองบรรณาธิการมติชน

อย่าลืมว่า ท่านเจ้าคุณธงชัย ท่านสร้างมหัศจรรย์ เลสเตอร์ ซิตี้ จิ้งจอกสยาม เป็นแชมป์พรีเมียร์ลีกเมื่อฤดูกาลที่ผ่านมา

นอกจากนี้ ท่านยังสร้างวัตถุมงคลที่ผู้คนต้องการ ไม่ว่าจะเป็นเหรียญ หรือผ้ายันต์

ที่โด่งดังมากในเวลานี้คือ ผ้ายันต์เลสเตอร์ ซึ่งใครมีแล้วจะชนะทุกอย่าง

เกี่ยวกับเรื่องโหราศาสตร์ ท่านบอกว่า

“การเคลื่อนตัวของ “ดาวมฤตยู” มีความสำคัญมาก เพราะดาวมฤตยูเป็นราชาของทุกๆ ราศี จะได้รับผลกระทบ ไม่มีใครมาขวางได้

“ถ้าเปรียบเป็นเทพ ก็คือพระศิวะ มีสัญลักษณ์ทางดาราศาสตร์คือ ขีด 3 ขีด บนหน้าผากเสือ เห็นทั่วไปบนหน้าผากฤาษี

“แต่ดาวมฤตยูจะแปลว่า “พญายม” ด้วยก็ได้ บางตำราจึงแปลว่า “ความตาย” “ความไม่ดี” หรือ “อาเพศ” เหมือนคำโบราณที่ว่า ถ้าจะตาย “อาเพศ” ให้ทายมฤตยู

“แต่อีกด้านหนึ่งของดาวมฤตยู คือดวงดาวแห่งนวัตกรรม”

หนังสือ เจ้าคุณธงชัย จัดพิมพ์โดย สำนักพิมพ์มติชน จำหน่ายพร้อมผ้ายันต์ ราคา 69 บาท

อยากรู้ว่า เทพนิยายเลสเตอร์เป็นมาอย่างไร ต้องรีบไปที่แผงหนังสือ หรือที่ร้านสะดวกซื้อใกล้บ้าน

ยอดพิมพ์มีจำนวนจำกัด หมดแล้วหมดเลย

รับประกัน ผ้ายันต์ของจริง

เรื่อง – “หลับฝัน”

คอลัมน์ – กวีชาวบ้าน

โดย – กฤษฎา เจริญศาสตร์

เมื่อหลับฝันถึงวันสุขสงบ

จัดให้ครบสิ้น สินสร้างสรรค์

เรือกสวนไร่นามาบรรจบกัน

ทำนุเหล่าพืชพันธุ์ให้งอกงาม

มีลำธารสายน้อยคอยเลี้ยงไร่

สิงสาราสัตว์ได้อยู่อาศัย

แวะอาบน้ำกินดื่มก่อนลาไกล

ปากคาบเมล็ดไปขยายเหล่ากอ

มีที่เว้นว่างวางไว้ให้สัตว์เล่น

“เจ้าจำเป็น” ควายน้อยคอยแช่ปลัก

โบกใบหูชูคอรอเพื่อนรัก

“เฮ เรามาแช่ปลักให้สำราญ”

ถึงหน้าฝนคนกับควายได้ร่วมแรง

พลิกผืนดินแล้งแห้งเหือดหาย

เหล่ามัจฉาร่ายร่าเหยียดเรือนกาย

รอแดดแผดสายได้ข้าวเหลืองทอง

อารักขกัมมัฏฐาน

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือเทคโนโลยีชาวบ้าน

http://info.matichon.co.th/techno/techno.php?srctag=05128150759&srcday=2016-07-15&search=no

วันที่ 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2559 ปีที่ 28 ฉบับที่ 627

ธรรมะจากวัด

ดร.พระมหาจรรยา สุทธิญาโน เจ้าอาวาสวัดลอยฟ้า http://www.skytemple.org

อารักขกัมมัฏฐาน

พระภิกษุสงฆ์ในประเทศไทย เจริญสมาธิภาวนามานาน แม้วิธีการเจริญสมาธิภาวนาหลักๆ ที่ใช้กันอยู่คือ สติปัฏฐาน และอานาปานสติก็ตาม แต่ด้วยความที่พระภิกษุสงฆ์แต่โบราณกาลมีความเชี่ยวชาญด้านการเจริญสมาธิภาวนา ท่านโบราณจารย์เหล่านั้นจึงได้รวบรวมวิธีการพิเศษที่จะเข้าถึงอานาปานสติและสติปัฏฐาน จากคำสอนของพระพุทธเจ้า หรือท่านจะคิดวิธีการลัดของท่านให้ผู้ปฏิบัติเข้าถึงความสะอาด สว่าง และสงบโดยง่ายขึ้น

อารักขกัมมัฏฐาน แปลตรงตัวว่า กัมมัฏฐานที่ควรรักษา ท่านใช้คำว่า อารักขา แปลว่าต้องดูแลอย่างดี มีอยู่ 4 ประการ คือ

1. พุทธานุสติ การระลึกถึงพระพุทธเจ้า เวลาจิตว่างจากความคิดการงานเรื่องอื่นถ้าได้คิดเรื่องพุทธจริยาของพระพุทธเจ้าด้วยความเคารพศรัทธา จิตใจจะมีความอบอุ่นมั่นคง เพราะนำใจไปวางไว้กับสิ่งบริสุทธิ์ คือความรู้ความตื่นความเบิกบาน หรือมีชาวพุทธอีกจำนวนมากทั้งสายเถรวาท มหายาน วัชรยาน ล้วนนิยมนับลูกประคำโดยการนำเอาพระนามของพระพุทธเจ้ามาท่องบ่นก่อนเข้านอน หรือยามว่างจากคิดการงานอื่นๆ เช่น ชาวพุทธสายเถรวาท จะนำเอาพระนามของพระพุทธเจ้าที่ว่า พุทโธ มาท่องบ่นและนับลูกประคำไปด้วย หรือชาวพุทธจำนวนมาก นิยมนำคำว่า พุทโธ มาใช้เป็นที่พักใจ ทุกขณะที่หายใจในวิธีว่า พุท หายใจเข้า โธ หายใจออก หรือสอนกันง่ายๆ ว่า พุท เข้า โธ ออก

พุท เข้า โธ ออก

สติคอยบอกว่า รู้ ตื่น เบิก บาน

ฝึกแล้วฝึกอีก ฝึกจนชำนาญ

รู้ ตื่น เบิกบาน ทุกลมหายใจ

หรือ เมื่อถึงเวลาขึ้นปีใหม่ชาวพุทธไทยจะพากันรวมตัวที่วัดใกล้บ้านหรือสถานที่ใดสถานที่หนึ่งที่รวมคนได้ง่ายและสะดวก เช่น ท้องสนามหลวง เพื่อสวดอิติปิโส ข้ามวัน ข้ามเดือน และข้ามปี แม้อย่างนี้ก็จัดว่าเป็นการเจริญพุทธานุสติ คือรำลึกถึงพระพุทธเจ้า ชาวพุทธมหายาน นำเอาพระนามของพระพุทธเจ้าที่ว่า อมิตาพุทธะ ซึ่งแปลว่า พระองค์ผู้ทรงอมตะรุ่งเรืองสว่างไสวยิ่งนัก มาท่องบ่นบริกรรมเป็นพันเป็นหมื่นครั้งเพื่อเป็นที่พักพิงใจที่อบอุ่นและมั่นคง

ส่วนชาวพุทธฝ่ายวัชรยาน ซึ่งส่วนใหญ่เป็นชาวทิเบต มักจะนำเอาพระนามของพระพุทธเจ้ามาท่องบ่นบริกรรมว่า โอม ปัทเมหุม ซึ่งแปลว่า พระผู้เบิกบาน คือดอกบัว ชาวทิเบตจะท่องพระนามนี้จนขึ้นใจ ไม่ว่าจะเป็นเวลาว่างจากงานหรือเวลาทำงานก็จะบริกรรมพระนามนี้ไปด้วย เป็นการทำงานพร้อมกันไปทั้งงานกายและจิตใจ จึงเห็นได้ว่าแม้ชาวทิเบตจะบ้านแตกสาแหรกขาด แต่จิตใจเข้มแข็ง อดทนต่อสู้ พลัดบ้านพลัดเมืองไปอยู่ที่ใด ไม่ช้าไม่นานสามารถสร้างชุมชนและสร้างฐานะทางเศรษฐกิจให้เข้มแข็งได้อย่างรวดเร็ว เพราะแม้เขาจะสูญเสียทุกอย่างแม้แต่แผ่นดิน แต่พวกเขาไม่เคยสูญเสียพลังใจที่เติมเต็มด้วยพุทธะที่เบ่งบานคือ ดอกบัว อย่างสม่ำเสมอ

2. เมตตาพรหมวิหาร คือความเมตตาที่แผ่ไปสู่เพื่อนมนุษย์และสัตว์ทั้งหลายอย่างไม่มีที่สุด ไม่มีประมาณ ไม่มีขอบเขต ไม่มีเงื่อนไข แผ่ความรักให้เพราะรักไม่หวังสิ่งใดตอบแทน ประดุจบิดามารดาที่มอบความรักและทุกสิ่งแม้แต่ชีวิตแก่ลูกได้ ความรักของคนทั่วไปที่มีต่อกันย่อมมีวันหมดรัก ถ้าเงื่อนไขใดๆ เข้ามาทำให้ความรักหมดอายุสะดุดหยุดลง แต่ความรักของบิดามารดาไม่มีวันหมดอายุ แม้อายุไขยสิ้นแล้ว แต่ยังรักกันได้ข้ามภพข้ามชาติต่อไป

3. อสุภกัมมัฏฐาน เป็นกัมมัฏฐานสำคัญ ที่เป็นเครื่องมือถอดถอนราคะ คือความรักปักใจ ในรูป เสียง กลิ่น รส การถูกต้องสัมผัส และธรรมารมณ์ อันได้แก่ การนำรูป เสียง กลิ่น รส และการถูกต้องสัมผัส มาน้อมนึก จนหลงรักปักใจอย่างลึกล้ำยากแก่การถอดถอน พระโบราณจารย์มองเห็นโทษแห่งราคะที่กลัดกลุ้มรุมเร้าใจอันเป็นเหตุให้ลุ่มหลง ห่วง หวง และหึง ถึงกับฆ่าทำลายล้าง คนที่มาชิงของหรือคนรักของตน หรือหากไม่สมปรารถนาในรักก็มักเจ็บปวดถึงกับฆ่าตัวตาย ซึ่งมีให้เห็นตามข่าวจากสื่อต่างๆ บ่อยๆ

จึงได้แนะนำให้เจริญอสุภกัมมัฏฐานเพื่อเห็นความจริงของสิ่งเหล่านั้นว่า ผม ขน เล็บ ฟัน หนัง ที่มองอย่างผิวเผินว่างดงาม น่าใคร่ น่าพอใจ น่าจับต้องสัมผัส แต่เมื่อมองลึกเข้าไปถึงที่ตั้ง สีสันฐาน แต่ละอย่างล้วนเปลี่ยนเป็นของปฏิกูลได้ในเวลาไม่นาน ผมที่ขึ้นตามศีรษะดูสลวยสวยงาม เพราะอยู่ถูกสถานที่ แต่ถ้าเปลี่ยนมาอยู่ในถ้วยหรือชามแกงจืด หรือโรยบนข้าวสวย แกงจืดหรือข้าวสวยจานนั้นจะดูเป็นปฏิกูลทันที จมูกที่โด่งโดยธรรมชาติหรือผ่าตัดตกแต่งเสริมดูดี แต่ถ้ามีน้ำมูกเขียวๆ ออกมาเกาะอยู่เป็นประจำ ความงามของจมูกจะหายไปทันที ผมและขนถ้าอยู่ถูกที่ถูกทางจะดูดี แต่ถ้าอยู่ผิดที่จะปฏิกูลทันที เล็บที่ตกแต่งทาสีอย่างงาม แต่ถ้านำมาประดับประดาในจานข้าวมันไก่หรือข้าวหมูแดงจะรู้สึกปฏิกูลทันที ฟันที่งามวาวแววเหมือนไข่มุก

แต่เมื่อรับประทานอาหารเสร็จแล้วมีเศษเนื้อ เศษผัก ติดตามซอกฟัน จะนำออกมาใส่จานรับประทานใหม่ก็จะรู้สึกได้ถึงความปฏิกูล ผิวหนังที่มีสีขาวหรือเหลืองตามชาติพันธ์น่ารัก น่าลูบไล้ น่าใคร่ น่าดู ถ้าไม่อาบน้ำหรือขัดสีเพียงวันหรือสองวันจะกลายเป็นของปฏิกูลไปทันที การพิจารณา ผม ขน เล็บ ฟัน หนัง โดยสภาวะปฏิกูลเช่นนี้จะบรรเทาความเร่าร้อนรุนแรงแห่งราคะและตัณหาลงไปได้บ้าง ช่วยให้ใจได้ดำรงอยู่อย่างปกติ ไม่ฟู เพราะได้สิ่งที่น่ายินดีน่ารักน่าใคร่ ไม่แฟบเพราะต้องพลัดพรากจากสิ่งที่น่ายินดี น่าใคร่ น่าพอใจ

4. มรณสติ ระลึกถึงความตายอยู่เป็นประจำ การระลึกถึงความตาย เป็นกัมมัฏฐานประเภทหนึ่ง การระลึกถึงความตายจะช่วยให้ผู้ระลึกเกิดความไม่ประมาทในชีวิต ในวัย ในความไม่มีโรคไม่มีภัย เพราะความตายติดตามมนุษย์ทุกคนอยู่ทุกย่างก้าว ความตายไม่มีกำหนดตายตัวว่าจะมาถึงตอนไหน แต่ความตายติดตามมนุษย์ทุกคนตั้งแต่เกิดมา ว่าโดยภาษาธรรม เมื่อมีความเกิดก็ต้องมีความแก่ เมื่อมีความแก่ก็ต้องมีความตาย ติดตามมาอย่างใกล้ชิด ชีวิตพร้อมจะยุติลงได้ทุกเมื่อไม่กำหนดตายตัว เพราะชีวิตเป็นอนัตตาขอร้องไม่ได้ ห้ามปรามไม่ได้ จัดการไม่ได้ ควบคุมไม่ได้ ต้องเป็นไปตามวิถีที่ควรจะเป็น พระพุทธเจ้าจึงสอนว่า ผู้ไม่ประมาทจะคิดถึงความตายอยู่ทุกลมหายใจเข้าออก ในการดำเนินชีวิตประจำวันหากไม่สามารถระลึกถึงความตายได้อยู่ทุกเมื่อ ก็ควรได้พิจารณาไว้บ่อยๆ ไม่ใช้ชีวิตเพลิดเพลินจนลืมตาย จะได้ไม่ลืมตัวและลืมตายจะได้เร่งรีบทำสิ่งต่างๆ ได้อย่างคุ้มค่าคุ้มเวลา ไม่เสียทีที่ได้เกิดมาเป็นมนุษย์พบพระพุทธศาสนา

คิดว่าท่านสาธุชนผู้อ่านทั้งหลายคงขวนขวายในการบำเพ็ญบุญ ให้ทาน สมาทานศีล และเจริญภาวนา อาตมาเลยนำเรื่องภาวนาวิธีแบบนี้มาฝาก หากอ่านแล้วเข้าใจถูกจริตทดลองทำแล้วเจริญก้าวหน้าดี ขอมอบเป็นของขวัญก็แล้วกัน แต่หากอ่านแล้วไม่ถูกจริตทดลองทำดูแล้วไม่ช่วยให้ภาวนาก้าวหน้า ก็เพียงอ่านผ่านๆ ไป อาตมาก็ปลื้มใจยิ่งนักแล้ว