กษ.เตรียมจัดงานเทิดพระเกียรติ เนื่องในวันคล้ายวันประสูติ’องค์ที’

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/213293

วันพุธ ที่ 27 เมษายน พ.ศ. 2559, 14.01 น.
27 เม.ย.59 นายสุรพล จารุพงศ์ โฆษกกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยว่า เนื่องในวโรกาสอันเป็นมงคลวันคล้ายวันประสูติ พระเจ้าหลานเธอ พระองค์เจ้าทีปังกรรัศมีโชติ วันที่ 29 เม.ย.59 ปีนี้ กระทวงเกษตรฯ มอบหมายให้กรมส่งเสริมการเกษตร ร่วมกับหน่วยงานต่างๆ ในกระทรวงเกษตรฯ ดำเนินการจัดงานโครงการคลินิกเกษตรเคลื่อนที่ในพระราชานุเคราะห์ฯ ระดับประเทศ เพื่อร่วมสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณ และร่วมจงรักภักดีในวโรกาสอันเป็นมิ่งมงคลนี้ ระหว่างวันที่ 29 – 30 เม.ย.59 ที่โรงเรียนวัดสิงห์ อ.วัดสิงห์ จ.ชัยนาท

เพื่อเป็นตัวแทนในพื้นที่ภาคกลางที่ประสบปัญหาภัยแล้ง โรคไหม้เพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลในนาข้าว และคลินิกต่างๆ อาทิ คลินิกพืช ตรวจวิเคราะห์โรค แมลงศัตรูพืช และนิทรรศการการปลูกพืชใช้น้ำน้อยคลินิกดิน วิเคราะห์ดิน การลดต้นทุนการผลิต แจกสารเร่ง พด.ต่างๆ น้ำหมักชีวภาพ คลินิกปศุสัตว์ให้บริการ และให้คำปรึกษาโรคสัตว์ พันธุ์สัตว์ และการเลี้ยงสัตว์ ฯลฯ คลินิกชลประทาน การบริหารจัดการน้ำ และให้บริการตรวจคุณภาพน้ำ รวมทั้งมีนิทรรศการทางวิชาการ ของหน่วยงานต่างๆ นอกจากเกษตรกรจะสามารถเข้าถึงบริการคลินิกเกษตรเคลื่อนที่ ได้รับการแก้ไขปัญหาด้านการเกษตรอย่างครบวงจรในคราวเดียวกันจากคลินิกต่างๆ แล้ว

ทั้งนี้ ยังมีกิจกรรมที่น่าสนใจเพื่อส่งเสริมการฝึกอาชีพ ได้แก่ การจัดประกวดผลผลิตทางการเกษตร การประกวดอาหารหรือผลิตภัณฑ์แปรรูป การแข่งขันทางการเกษตร การจำหน่ายสินค้าคุณภาพของกลุ่มแม่บ้านเกษตรกรและวิสาหกิจชุมชน การแปรรูปผลผลิตทางการเกษตร การถ่ายทอดเทคโนโลยี และคลินิกตรวจสารพิษตกค้างในร่างกาย โดยสาธารณะสุขจังหวัด

ด้าน นายโอฬาร พิทักษ์ อธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร ให้คำแนะนำแก่เกษตรกรที่จะเข้ามาขอรับบริการ เช่น การตรวจวิเคราะห์ดิน น้ำ โรคพืชและสัตว์ ว่า ควรทำการเก็บตัวอย่าง ดิน น้ำ พืช อย่างถูกวิธี จึงขอให้ประสานสอบถามข้อมูลกับเจ้าหน้าที่ส่งเสริมการเกษตรประจำตำบล ได้ที่สำนักงานเกษตรอำเภอเพื่อจะได้ทราบวิธีการเก็บตัวอย่าง ดิน น้ำ พืช ที่ถูกต้อง เพื่อผลการวิเคราะห์ที่แม่นยำ รวมถึงการเตรียมตัวสัตว์ที่จะนำมาทำหมัน รักษา หรือตรวจโรค นอกจากนี้เนื่องจากการจัดงานแต่ละครั้งมีเกษตรกรเข้ามารับบริการจำนวนมาก รวมทั้งมีปัญหาที่หลากหลาย เพื่อให้มีการบันทึกประวัติและทราบสถานการณ์ความต้องการรับบริการในภาพรวม จึงจำเป็นต้องมีการจัดเก็บและบันทึกข้อมูลการให้บริการอย่างเป็นระบบ เพื่อเป็นฐานข้อมูลในการวิเคราะห์ ติดตามประเมินผล และให้บริการต่อเนื่อง จึงขอให้เกษตรกรที่เข้ามารับบริการทุกคนนำบัตรประชาชนมาเพื่อลงทะเบียนด้วย

สำหรับการจัดงานคลินิกเกษตรเคลื่อนที่ในพระราชานุเคราะห์ฯกระทรวงเกษตรฯ ได้ดำเนินการตั้งแต่ปี 2545 จนถึงปัจจุบัน มีเกษตรกรมารับบริการแล้วทั้งสิ้นกว่า 3,263,437 ราย พบว่าเกษตรกรเข้ารับบริการตามลำดับ คลินิกดิน คลินิกปศุสัตว์ คลินิกพืช คลินิกประมง คลินิกอื่นๆ (ข้าว ชลประทาน บัญชี ชลประทาน สหกรณ์ กฎหมาย หม่อนไหม บริหารศัตรูพืช เนื้อเยื่อ ผึ้ง ที่สูง จักรกลการเกษตร) ซึ่งที่ผ่านมาได้มีการปรับปรุงรูปแบบการดำเนินงานมาเป็นลำดับ เน้นให้มีการติดตามแก้ไขปัญหาให้กับเกษตรกรอย่างต่อเนื่อง ทั้งรูปแบบรายบุคคลและแก้ไขปัญหาในภาพรวมของพื้นที่ รวมทั้งจัดให้มีระบบบันทึกข้อมูล การรายงานผลการดำเนินงานมาอย่างต่อเนื่อง

‘นายกฯ’ดีใจราคายางปรับสูงขึ้น หารือจีน-มาเลฯใช้ยางในประเทศ

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/213257

วันอังคาร ที่ 26 เมษายน พ.ศ. 2559, 20.41 น.
26 เม.ย.59 เมื่อเวลา 14.20 น. ที่ทำเนียบรัฐบาล พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี และหัวหน้าคสช. กล่าวภายหลังการประชุมคณะรัฐมนตรี(ครม.) ว่า ดีใจและน่ายินดีที่ราคายางพาราสูงขึ้น ตั้งแต่ราคา 60-62 บาท ซึ่งกระทรวงอุตสาหกรรม ได้มีการหารือและประชุมร่วมกับประเทศจีน และมาเลเซีย เรื่องการผลิตใช้ยาง กว่า 1.6 แสนตัน ให้ได้โดยเร็ว โดยจะมีการนำยางมาใช้ในประเทศอย่างน้อยเกือบ 2 แสนตัน ซึ่งจะทำให้เร็วในรับเบอร์ซิตี้ ในเขตเศรษฐกิจพิเศษ จะได้ไม่ส่งออกเพียงอย่างเดียว ซึ่งหลายอย่างจะเกิดขึ้นในปีนี้ถึงปีหน้า และขณะนี้มีนักลงทุนรายใหม่ที่สนใจจะมาลงทุนกับเรา

 

‘บิ๊กฉัตร’นำร่องนโยบายประชารัฐ จับมือภาคเอกชนเร่งกระตุ้นศก.

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/213236

วันอังคาร ที่ 26 เมษายน พ.ศ. 2559, 19.06 น.
26 เม.ย.59 พล.อ.ฉัตรชัย สาริกัลยะ รมว.เกษตรและสหกรณ์ กล่าวระหว่างเป็นประธานในการลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือการขับเคลื่อนนโยบายประชารัฐสู่สหกรณ์ประมง ซึ่งมีสมาชิกสหกรณ์ ภาคเอกชน หน่วยงานราชการ และสภาหอการค้า ร่วมกว่า 300 คน ว่า การขับเคลื่อนนโยบายประชารัฐระหว่างบริษัทเอกชน เป็นศูนย์กระจายสินค้าสหกรณ์ระดับภาค กับกรมส่งเสริมสหกรณ์ และ 12 สหกรณ์กลุ่มเป้าหมาย จะช่วยกระตุ้นเศรษฐกิจไทยจากฐานรากให้เข้มแข็ง

“กลุ่มเป้าหมายทั้งสิ้น 12 สหกรณ์ 9 จังหวัด ครอบคลุม 5 ประเภทสินค้า ได้แก่ กุ้งขาวแวนนาไม กุ้งกุลาดำ กุ้งก้ามกราม ปลากะพงขาว และปลานิล มีสมาชิกสหกรณ์เป้าหมายเข้าร่วมโครงการนำร่อง 185 คน พื้นที่ 4,858 ไร่ ซึ่งอยู่ในแผนพัฒนาและการส่งเสริมการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ โดยการลงพื้นที่เพื่อเข้าไปถ่ายทอดความรู้และเทคโนโลยีสมัยใหม่ให้แก่เกษตรกร เพื่อส่งเสริมให้เป็นฟาร์มต้นแบบ และสร้างโมเดลที่ประสบความสำเร็จเพื่อเป็นแนวทางในการศึกษาของเกษตรกรอื่นๆในอนาคต”รมว.เกษตรฯกล่าว

 

รายงานพิเศษ : ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรกระบี่ ชูปลูกพืชผสมผสานแก้ราคายางตก

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/213192

วันอังคาร ที่ 26 เมษายน พ.ศ. 2559, 17.03 น.
ปัญหาราคายางพาราตกต่ำยังคงเป็นปัญหาที่เกษตรกรภาคใต้ยังเผชิญอยู่ในขณะนี้ แม้ว่าที่ผ่านมาจะมีสัญญาณดีขึ้นเพียงเล็กน้อย สำหรับแนวทางการแก้ไขปัญหาอย่างยั่งยืน หลายฝ่ายทั้งภาครัฐและเอกชน กำลังเร่งแก้ไขกันอย่างเร่งด่วนเช่น การนำยางพาราไปแปรรูปสร้างมูลค่าเพิ่ม เช่นใช้ซ่อมแซ่มถนน สนามกีฬา เป็นต้น รวมถึงแนวทางการปลูกพืชเศรษฐกิจใหม่ แซมสวนยาง หรือการทำเกษตรแบบผสมผสานเพื่อลดต้นทุนการผลิต

จังหวัดกระบี่ก็เป็นอีกหนึ่งพื้นที่ที่เกษตรกรได้รับผลกระทบจากราคายางพาราตก เพราะอาชีพหลักของกระบี่ คือการปลูกยางพารา และปาล์มน้ำมัน วันนี้สถานการณ์พืชเศรษฐกิจทั้ง 2 ชนิดนี้ มีแนวโน้มไม่ดีนัก จึงทำให้มีการส่งเสริมเกษตรกรปลูกพืชเศรษฐกิจอื่นๆ ที่เป็นพืชระยะสั้นแบบผสมผสาน สร้างรายได้เสริม ให้คุณภาพชีวิตความเป็นอยู่มีความยั่งยืน ผ่านพ้นวิกฤติราคายางพาราตกต่ำ

นายพงษ์มานิตย์  ไทยแท้  ผู้อำนวยการศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตร จังหวัดกระบี่ กล่าวว่า  โครงการศูนย์เรียนรู้เกษตรแบบผสมผสาน ตั้งอยู่ภายในศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรจังหวัดกระบี่ บนเนื้อที่ 8 ไร่  อำเภอเมือง เพิ่งก่อตั้งเมื่อปลายปี 2558 เป็นโครงการปลูกพืชเศรษฐกิจใหม่แบบผสมผสาน แก้ไขปัญหาราคายางพาราตกต่ำ โดยได้รับงบประมาณสนับสนุนจากกรมวิชาการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์

ทั้งนี้ภายในสวนจะเน้นการปลูกไม้ผลขนาดใหญ่ เช่น จำปาดะ ทุเรียน ลองกอง ผสมผสานกับพืชแซมในสวนขนาดเล็กที่เป็นพืชในท้องถิ่นภาคใต้ เช่น ถั่วหรั่ง มันขี้หนู ซึ่งเป็นพืชที่ตลาดภาคใต้มีความต้องการสูงมาก เบื้องต้น ได้วางแผนการตลาด จะนำจำหน่ายหน้าศูนย์ฯก่อน จากนั้นจะขยายตลาดไปในพื้นที่อื่นๆ นอกจากจะเป็นแปลงสาธิตให้กับเกษตรกรที่สนใจเข้ามาเรียนรู้แล้ว ยังเปิดให้นิสิต นักศึกษา และทัวร์เกษตร เข้ามาศึกษาดูงานได้อีกด้วย

“ต้องการให้เกษตรกรพี่น้องชาวสวนยางพาราในจังหวัดกระบี่ เข้ามาเรียนรู้ผ่านโครงการให้มากขึ้น และนำไปปฏิบัติจริงจะเป็นการช่วยให้มีรายได้เสริมมากขึ้นหลังจากที่ได้รับผลกระทบจากราคายางพารา ทำให้เศรษฐกิจในจังหวัดชะลอตัวไปด้วย หากมีรายได้เสริมก็จะช่วยให้เกษตรลืมตาอ้าปากได้บ้างและยังมีเมล็ดพันธุ์ไปแจกให้เกษตรกรอีกด้วย”นายพงษ์มานิตย์กล่าว

อย่างไรก็ตาม ระบบการบริหารจัดการภายในศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรจะเน้นการลดค่าใช้จ่าย จากต้นทุนการผลิตให้เหลือน้อยที่สุด เช่น การใช้พลังงานโซลาร์เซลล์ในการสูบน้ำมารดไม้ผล และพืชที่ปลูกแซม จะเป็นการลดต้นทุนด้านพลังงาน ได้จำนวนมหาศาล อีกทั้งยังมีการลดต้นทุนการผลิตด้วยการผลิตปุ๋ยหมักด้วยวิธีเติมอากาศ วิธีนี้มีข้อดี ประหยัดเวลา และใช้วัสดุ อุปกรณ์น้อย ได้น้ำหมักปุ๋ยชีวภาพที่มีคุณภาพ กว่าวิธีแบบธรรมชาติที่ใช้กันทั่วไป เพราะปกติการทำปุ๋ยหมักทั่วไปจะใช้เวลาประมาณ 3-4 เดือน แต่ถ้าใช้วิธีแบบเติมอากาศจะใช้เวลาเพียง 1-2 เดือน และการกรองน้ำปุ๋ยหมักจะมีประสิทธิภาพมากกว่า

นายพงษ์มานิตย์กล่าวเพิ่มเติมว่า หากเกษตรที่มาเรียนรู้การทำปุ๋ยหมักแบบเติมอากาศ จะลดค่าใช้จ่ายค่าปุ๋ยลงกว่า 50% ช่วยให้เกษตรกรมีกำไรจากการจำหน่ายพืชผลทางการเกษตรได้มากขึ้น อย่างไรก็ตาม ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรจังหวัดกระบี่ จะเดินหน้าเชิญชวนให้เกษตรกรในจังหวัด
กระบี่เข้ามาเรียนรู้การปลูกพืชแบบผสมผสาน สร้างรายได้เพิ่มในช่วงพืชเศรษฐกิจอื่นอยู่ในช่วงขาลง สำหรับศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรจังหวัดกระบี่ เตรียมเปิดตัวศูนย์เรียนรู้เกษตรผสมผสานประมาณช่วงเดือนสิงหาคม 2559 และจะเร่งปลูกพืชให้เต็มพื้นที่ 100% เต็ม ซึ่งขณะนี้ปลูกพืชไปแล้ว 50%

นับว่าเป็นอีกหนึ่งวิธีที่จะช่วยให้เกษตรกรในจังหวัดกระบี่ อยู่รอดในภาวะที่ราคายางพารา และปาล์มน้ำ ไม่ได้เฟื่องฟูเหมือนครั้งในอดีต

 

เกษตรฯแจก10พันธุ์ข้าวพระราชทาน สร้างขวัญกำลังใจเกษตรกรพระราชพิธีแรกนาขวัญ

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/213191

วันพุธ ที่ 27 เมษายน พ.ศ. 2559, 06.00 น.

นายอนันต์ สุวรรณรัตน์ อธิบดีกรมการข้าวเปิดเผยว่า พระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ เป็นพระราชพิธีโบราณที่สืบทอดกันมาช้านาน เพื่อความเป็นสิริมงคล บำรุงขวัญและกำลังใจแก่เกษตรกร ชาวไร่ ชาวนา ประกอบด้วย 2 พระราชพิธีได้แก่ พระราชพิธีพืชมงคล ซึ่งเป็นพิธีสงฆ์ ประกอบพิธีในพระอุโบสถวัดพระศรีรัตนศาสดาราม เป็นการทำขวัญเมล็ดพันธุ์พืชต่างๆ เพื่อให้ปลอดจากโรคและเจริญงอกงามสมบูรณ์ จากนั้นจึงเริ่มพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญในวันถัดมา ซึ่งเป็นพิธีพราหมณ์ เริ่มต้นด้วยการไถหว่านเมล็ดข้าว ณ มณฑลพิธีท้องสนามหลวง อันเป็นการส่งสัญญาณการเข้าสู่ฤดูกาลทำนาและเพาะปลูกประจำปีแล้ว

อธิบดีกรมการข้าว กล่าวอีกว่า งานพระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ ประจำปี 2559 ตรงกับวันที่ 8-9 พฤษภาคม โดยปีนี้กรมการข้าวได้ขอพระราชทานพันธุ์ข้าวทรงปลูกพระราชทานในฤดูนาปี 2558 ทั้งข้าวนาสวนและข้าวไร่ที่มีคุณลักษณะและความโดดเด่นในด้านต่างๆ จำนวน 10 พันธุ์ รวมน้ำหนักเมล็ดพันธุ์ข้าวทั้งสิ้น 2,667 กิโลกรัม ประกอบด้วย

ข้าวนาสวน จำนวน 7 พันธุ์ ได้แก่ 1.ปทุมธานี 1 จำนวน 175 กิโลกรัม 2.สังข์หยดพัทลุง จำนวน 42 กิโลกรัม 3.ขาวดอกมะลิ 105 จำนวน 305 กิโลกรัม 4.กข41 จำนวน 237 กิโลกรัม 5.กข6 จำนวน 313 กิโลกรัม 6.กข57 จำนวน 680 กิโลกรัม และ 7) กข61 จำนวน 665 กิโลกรัม

ข้าวไร่ จำนวน 3 พันธุ์ ได้แก่ 1.ดอกพะยอม จำนวน 52 กิโลกรัม2.ซิวแม่จัน จำนวน 122 กิโลกรัม และ3.ลืมผัว จำนวน 76 กิโลกรัม

ทั้งนี้ กรมการข้าว ซึ่งเป็นหน่วยงานที่ได้รับมอบหมายให้จัดเตรียมเมล็ดพันธุ์ข้าวเปลือก เพื่อใช้ในพระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ ประจำปี 2559 ได้นำเมล็ดพันธุ์ข้าวพระราชทาน โดยเป็นพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 จำนวน 100 กิโลกรัม บรรจุในกระบุงเพื่อใช้หว่าน ณ มณฑลพิธีท้องสนามหลวง และแปลงนาสาธิตในพระราชวังดุสิต สวนจิตรลดา และบรรจุใส่ถุงเงินถุงทอง ประกอบด้วย พันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 จำนวน 30 กิโลกรัม กข57 จำนวน 30 กิโลกรัม และ กข61 จำนวน 30 กิโลกรัม

สำหรับพันธุ์ข้าวทรงปลูกพระราชทานคงเหลือ จำนวน 2,477 กิโลกรัม ทางกรมการข้าวได้แบ่งบรรจุในซองพลาสติก จำนวน 360,000 ซอง แจกจ่ายให้กับเกษตรกรและประชาชนทั่วไป เพื่อเป็นมิ่งขวัญและ สิริมงคลในการประกอบอาชีพทางการเกษตรตามประเพณีนิยมต่อไป

นายสุรเดช เตียวตระกูล อธิบดีกรมพัฒนาที่ดิน เปิดเผยว่า พล.อ.ฉัตรชัย สาริกัลยะ รมว.เกษตรและสหกรณ์ ได้ประกาศนโยบายให้ปี 2559 เป็นปีแห่งการลดต้นทุนการผลิตทางการเกษตร เพิ่มโอกาสในการแข่งขัน โดยให้ทุกหน่วยงานในสังกัดร่วมบูรณาการกันทำงาน ซึ่งในส่วนของกรมพัฒนาที่ดินนั้น มีหมอดินอาสาที่ถือเป็นบุคคลที่มีบทบาทสำคัญในการดูแลรักษาทรัพยากรดินท้องถิ่น ทำหน้าที่เผยแพร่องค์ความรู้ด้านการพัฒนาที่ดินสู่เกษตรกรร่วมกับเจ้าหน้าที่

โดยปัจจุบัน กรมพัฒนาที่ดิน มีหมอดินอาสา 82,424 ราย แบ่งเป็นหมอดินอาสาประจำจังหวัด 76 ราย ประจำอำเภอ 896 ราย ประจำตำบล 7,213 ราย และประจำหมู่บ้าน 74,238 ราย ซึ่งได้รับการฝึกอบรมความรู้เกี่ยวกับวิชาการพัฒนาที่ดินทั้งภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติ มีการนำความรู้ไปใช้จนประสบผลสำเร็จในอาชีพ สามารถลดต้นทุนและเพิ่มปริมาณผลผลิต มีรายได้เพิ่มขึ้น ดังนั้นเพื่อเป็นการทำงานเชิงรุก กรมพัฒนาที่ดิน จึงให้สถานีพัฒนาที่ดินทุกจังหวัด เร่งทำการฝึกอบรมหมอดินอาสาทั้งหมด โดยฟื้นความรู้เดิมเพิ่มเติมองค์ความรู้นวัตกรรมเกษตรแนวใหม่ พัฒนาทักษะ เพื่อลงปฏิบัติงานในพื้นที่ต่างๆ ในทิศทางเดียวกัน ให้การทำงานเกิดผลสำเร็จอย่างเป็นรูปธรรม และสามารถตอบสนองนโยบายได้อย่างแท้จริง

แพร่ศึกษาวิจัย‘ห้อม’ครบวงจร’ อนุรักษ์ฟื้นฟูพืชท้องถิ่น-ส่งเสริมเสื้อ‘หม้อห้อม’

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/213189

วันพุธ ที่ 27 เมษายน พ.ศ. 2559, 06.00 น.

นายอุทัย นพคุณวงศ์ ผู้อำนวยการสำนักวิจัยและพัฒนาการเกษตร เขตที่ 1 (สวพ.1)กรมวิชาการเกษตร เปิดเผยว่า ผ้าหม้อห้อมเป็นชุดพื้นเมืองของหมู่บ้านไทยพวนทุ่งโฮ้งที่สวมใส่มาตั้งแต่โบราณมาจนถึงปัจจุบัน เป็นวัฒนธรรมการแต่งกายที่สืบสานมรดกภูมิปัญญาท้องถิ่นสู่วิถีชีวิตของชาวแพร่ และชาวล้านนา โดยใช้พืชท้องถิ่นอย่างห้อมเป็นวัตถุดิบหลักในการย้อมสีธรรมชาติ ซึ่งผ้าหม้อห้อมที่ย้อมสีธรรมชาตินี้ ยังมีลักษณะเด่นที่สำคัญคือช่วยดูดซับแสงยูวีได้ทำให้ผู้สวมใส่ไม่ร้อนและไม่เป็นอันตรายต่อผู้ที่เป็นโรคภูมิแพ้ จึงเป็นที่ต้องการของผู้บริโภคทั้งภายในประเทศและต่างประเทศอย่างกว้างขวาง

ดังนั้น ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรแพร่ จึงได้ดำเนินการให้มีการอนุรักษ์ฟื้นฟู เพื่อให้เป็นสัญลักษณ์ของประชาชนชาวแพร่ โดยได้ศึกษาวิจัยการผลิตห้อมแบบครบวงจร และขยายผลในกลุ่มเกษตรกรผู้ผลิตห้อม ผู้ประกอบการผลิตผ้าหม้อห้อมย้อมสีธรรมชาติ โดยจัดทำแปลงต้นแบบการผลิตห้อมในจังหวัดแพร่ 4 แห่ง และพะเยา 1 แห่ง รวมทั้งจัดทำแปลงศูนย์เรียนรู้การผลิตห้อม 1 แห่ง เพื่อถ่ายทอดเทคโนโลยีการผลิตห้อมอย่างครบวงจร ตั้งแต่การเตรียมพื้นที่ การขยายพันธุ์ การปลูก การดูแลรักษา การทำเนื้อห้อม และการนำมาย้อมผ้าหม้อห้อม ปัจจุบันได้ถ่ายเทคโนโลยีการผลิตห้อมในแปลงต้นแบบและศูนย์เรียนรู้แก่เกษตรกรและอบรมเกษตรกรและผู้ที่ผู้สนใจในจังหวัดแพร่กว่า 1,000 ราย ทำให้เกษตรกรผู้ปลูกห้อมเพิ่มจาก 5 รายเป็น 100 ราย คิดเป็นพื้นที่ประมาณ 100 ไร่ โดยเกษตรกรเหล่านั้นได้นำเทคโนโลยีการผลิตห้อมอย่างมีประสิทธิภาพไปใช้ จนสามารถผลิตห้อมได้เพียงพอตลอดทั้งปี

นอกจากนี้ ยังมีการเชื่อมโยงเครือข่ายระหว่างนักวิจัย เกษตรกร และผู้ประกอบการผลิตผ้าหม้อห้อมด้วย และเป็นแหล่งเรียนรู้ที่สำคัญให้แก่ชุมชนในทุกระดับ ตั้งแต่เกษตรกรผู้ผลิตห้อมสดและเนื้อห้อม ผู้ประกอบการที่ผลิตผ้าหม้อห้อม หน่วยงานราชการ กลุ่มเกษตรกร วิสาหกิจชุมชน กลุ่มทอผ้านักเรียน นักศึกษา และผู้ที่สนใจ ทำให้เกิดการสร้างรายได้แก่เกษตรกรและสู่ชุมชนที่ผลิตผ้าหม้อห้อม มีการสร้างงานในชุมชุมเพิ่มมากขึ้น และได้สินค้า OTOP ที่เป็นเอกลักษณ์ของจังหวัดแพร่ สร้างงาน และเพิ่มรายได้แก่ชุมชนอย่างยั่งยืน

พด.ดันหมอดินอาสา กลไกช่วย‘เกษตรกร’ ‘ลดต้นทุนการผลิต’

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/213187

วันพุธ ที่ 27 เมษายน พ.ศ. 2559, 06.00 น.

นายสุรเดช เตียวตระกูล อธิบดีกรมพัฒนาที่ดิน เปิดเผยว่า พล.อ.ฉัตรชัย สาริกัลยะ รมว.เกษตรและสหกรณ์ ได้ประกาศนโยบายให้ปี 2559 เป็นปีแห่งการลดต้นทุนการผลิตทางการเกษตร เพิ่มโอกาสในการแข่งขัน โดยให้ทุกหน่วยงานในสังกัดร่วมบูรณาการกันทำงาน ซึ่งในส่วนของกรมพัฒนาที่ดินนั้น มีหมอดินอาสาที่ถือเป็นบุคคลที่มีบทบาทสำคัญในการดูแลรักษาทรัพยากรดินท้องถิ่น ทำหน้าที่เผยแพร่องค์ความรู้ด้านการพัฒนาที่ดินสู่เกษตรกรร่วมกับเจ้าหน้าที่

โดยปัจจุบัน กรมพัฒนาที่ดิน มีหมอดินอาสา 82,424 ราย แบ่งเป็นหมอดินอาสาประจำจังหวัด 76 ราย ประจำอำเภอ 896 ราย ประจำตำบล 7,213 ราย และประจำหมู่บ้าน 74,238 ราย ซึ่งได้รับการฝึกอบรมความรู้เกี่ยวกับวิชาการพัฒนาที่ดินทั้งภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติ มีการนำความรู้ไปใช้จนประสบผลสำเร็จในอาชีพ สามารถลดต้นทุนและเพิ่มปริมาณผลผลิต มีรายได้เพิ่มขึ้น ดังนั้นเพื่อเป็นการทำงานเชิงรุก กรมพัฒนาที่ดิน จึงให้สถานีพัฒนาที่ดินทุกจังหวัด เร่งทำการฝึกอบรมหมอดินอาสาทั้งหมด โดยฟื้นความรู้เดิมเพิ่มเติมองค์ความรู้นวัตกรรมเกษตรแนวใหม่ พัฒนาทักษะ เพื่อลงปฏิบัติงานในพื้นที่ต่างๆ ในทิศทางเดียวกัน ให้การทำงานเกิดผลสำเร็จอย่างเป็นรูปธรรม และสามารถตอบสนองนโยบายได้อย่างแท้จริง

 

ส่องเกษตร : ลาก่อน…หลงจู๊

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/213184

449007

วันพุธ ที่ 27 เมษายน พ.ศ. 2559, 06.00 น.

การถึงแก่อนิจกรรมอย่างกะทันหันของนายบรรหาร ศิลปอาชา อดีตนายกรัฐมนตรี ผู้มากบารมีทางการเมืองไทยคนหนึ่ง แม้ผลกระทบไม่ถึงขนาดพลิกเปลี่ยนโฉมหน้าการเมืองไทย แต่สำหรับพรรคชาติไทยพัฒนา พรรคการเมืองระดับกลางที่ยังมีบทบาทอยู่มาก ถือได้ว่าได้รับผลกระทบอย่างรุนแรง

และไม่เพียงแต่พรรคชาติไทยพัฒนาเท่านั้น สำหรับกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ก็น่าจะมีผลกระเทือนมิใช่น้อยเหมือนกัน

เพราะทราบกันดีในหมู่ข้าราชการกระทรวงเกษตรฯตลอดจนผู้เกี่ยวข้องและสื่อที่ติดตามข่าวกระทรวงนี้อย่างใกล้ชิดว่า นายบรรหารคือผู้มีบารมีเหนือกระทรวงตัวจริง เปรียบดัง“มือที่มองไม่เห็น”ถึงแม้ปัจจุบันจะเป็นยุครัฐบาลทหาร คสช.ที่มีพล.อ.ฉัตรชัยสาลิกัลยะเป็นเจ้ากระทรวงก็ตาม

นายบรรหารได้สร้างบารมีและอิทธิพลที่ฝังรากลึกอยู่ในกระทรวงเกษตรฯมาอย่างยาวนานโดยเฉพาะในช่วงเกือบสิบปีมานี้

ย้อนดูปูมหลังที่เกี่ยวพันนายบรรหารกับกระทรวงเกษตรฯ พบว่า เขาเริ่มเป็นรมว.เกษตรฯปีพ.ศ.2523 ยุครัฐบาลพล.อ.เปรม ติณสูลานนท์ ช่วงเป็นเลขาธิการพรรคชาติไทยจากนั้น พรรคชาติไทยก็ยังได้คุมหรือร่วมบริหารกระทรวงเกษตรฯมาตลอด เช่นนายชูชีพ หาญสวัสดิ์ จากพรรคชาติไทย เป็นรมว.เกษตรฯยุครัฐบาลพล.อ.ชวลิต ยงใจยุทธ ปี 2539 และนายปองพล อดิเรกสาร จากพรรคชาติไทยเป็นรมว.เกษตรฯยุครัฐบาลชวน หลีกภัย 2 ปี 2540 เป็นต้น ส่วนช่วงที่นายบรรหารในฐานะหัวหน้าพรรคชาติไทย เป็นนายกรัฐมนตรีปี 2538-2539 แม้ให้โควตาพรรคกิจสังคมนายมนตรี พงษ์พานิช เป็นรมว.เกษตรฯ แต่นายบรรหารก็ส่งนายชาญชัยปทุมารักษ์ ร่วมเป็นรมช.ด้วย

ช่วงรัฐบาลทักษิณ ชินวัตร ตั้งแต่ปี 2544-2549 ครองเสียงข้างมากเกินครึ่งในสภา แต่ยังดึงเอาพรรคชาติไทยเข้าร่วมรัฐบาล โดยให้โควตาบางกระทรวงและได้ร่วมบริหารกระทรวงเกษตรฯในตำแหน่งรมช.เกษตรฯด้วย เช่น นายนทีขลิบทอง,นายสมพัฒน์ แก้วพิจิตร เป็นต้น

การเข้าคุมอำนาจ สร้างอิทธิพลฝังรากลึกในกระทรวงเกษตรฯอย่างแท้จริง เป็นช่วงตั้งแต่รัฐบาลนายสมัคร สุนทรเวช,รัฐบาลอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ ต่อเนื่องถึงรัฐบาลยิ่งลักษณ์ ชินวัตร

โดยรัฐบาลพรรคพลังประชาชนของนายสมัคร สุนทรเวช นอมินีของนายทักษิณชินวัตร ที่เข้ามามีอำนาจหลังเลือกตั้งปี 2551 ได้ดึงพรรคชาติไทยร่วมรัฐบาล ซึ่งนายบรรหารก็ส่งมือขวาคนสนิทอย่าง “เฮียตือ” สมศักดิ์ปริศนานันทกุล เป็นตัวแทนมานั่งรมว.เกษตรฯ และเป็นตัวเดินเกมสร้างอิทธิพลอย่างต่อเนื่อง แม้“เฮียตือ”อยู่ในตำแหน่งเพียง 1 ปี พรรคชาติไทยก็ถูกพิพากษาให้“ยุบพรรค” และ กรรมการบริหารพรรค ไม่ว่านายบรรหาร รวมถึงเฮียตือ ต่างถูกตัดสิทธิ์การเมือง 5 ปี แต่พรรคใหม่ที่แปลงชื่อเป็น“ชาติไทยพัฒนา”โดยมีนายบรรหารเป็นหัวหน้าตัวจริงอยู่เบื้องหลัง ก็ยังได้เข้าร่วมรัฐบาลอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ ต่อเนื่องมาจนถึงรัฐบาลยิ่งลักษณ์ชินวัตร โดยนายบรรหารส่ง“ร่างทรง” อย่างนายธีระ วงศ์สมุทร อดีตอธิบดีกรมชลประทาน จนถึงนายยุคล ลิ้มแหลมทอง อดีตปลัดกระทรวงเกษตรฯ มาเป็นรมว.เกษตรฯ

การบริหารงานโดย “มือที่มองไม่เห็น” ล้วงลูกเข้าไปแทบทุกองคาพยพโดยเฉพาะในการแต่งตั้งโยกย้าย วางตัวบุคคล ซึ่งว่ากันว่าล้วงลึกไปถึงระดับซี 8 และคนเหล่านี้ก็ได้รับการผลักดันเติบโตขึ้นมาเป็นใหญ่เป็นโตทำงานสนองตอบแทน โดยยึดถือภาษิตเหมือนนายตำรวจดังบางคนที่ว่า“มีวันนี้เพราะพี่ให้” แต่นี่เป็น“มีวันนี้เพราะหลงจู๊ให้”

ดังนั้น ในยุครัฐบาลคสช.ที่เปลี่ยนรมว.เกษตรฯมาเป็นคนที่ 2 แล้ว ขนาดคนแรกอย่างนายปีติพงศ์ พึ่งบุญ ณ อยุธยา อดีตปลัดกระทรวงเกษตรฯ เป็นลูกหม้อ แท้ๆยัง“เอาไม่อยู่” สั่งงานข้าราชการระดับสูงในกระทรวงไม่ค่อยได้ เจอกับ“เกียร์ว่าง”รอเวลาการเมืองเปลี่ยน จนงานไม่เดินเท่าที่ควร กระทั่งนายปีติพงศ์ต้องถูก “ปรับออก” เมื่อพล.อ.ฉัตรชัยเข้ามาเป็นแทน จึงเปลี่ยนหัวขบวนข้าราชการโดยเอาอธิบดีกรมป่าไม้ ธีรภัทร ประยูรสิทธิ ย้าย “ข้ามห้วย” มาเป็นปลัดกระทรวงฯ หวังแก้ไขเรื่องนี้ ก็ดูจะยังไม่มีอะไรดีขึ้น

มาบัดนี้ สิ้น“หลงจู๊”แล้ว สำหรับข้าราชการระดับสูงในกระทรวงเกษตรฯที่อยู่ในเครือข่ายเหล่านี้ จะปรับเปลี่ยนท่าทีหรือทำให้การสั่งงานในกระทรวงดีขึ้นหรือไม่ คงต้องติดตามกันต่อไป

สุดท้าย มีข้อความที่ผมได้รับจากในไลน์ว่า “เสียใจกับครอบครัวบรรหาร แต่ดีใจกับกระทรวงเกษตรฯที่จะได้เป็นอิสระเสียที”…จะเป็นเช่นนั้นหรือไม่ ก็ต้องดูกันต่อไป

สาโรช บุญแสง

รายงานพิเศษ : บ้านโคกสำราญ จ.ขอนแก่น ต้นแบบผลิตผักปลอดภัยบนพื้นที่แปลงใหญ่

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/213048

วันอังคาร ที่ 26 เมษายน พ.ศ. 2559, 06.00 น.

เสงี่ยม เพียแก่นแก้ว

การผลิตสินค้าเกษตรในยุคปัจจุบัน ต้องใช้การตลาดนำการผลิต ผลิตสินค้าให้สอดคล้องกับความต้องการของผู้บริโภค โดยเฉพาะสินค้าที่มีคุณภาพและปลอดภัย ซึ่งเป็นการเพิ่มโอกาสในการแข่งขัน อีกทั้งถ้ามีการรวมกลุ่มเป็นพื้นที่แปลงใหญ่ยิ่งเพิ่มอำนาจในการต่อรอง ลดต้นทุน และสร้างรายได้ที่ดีขึ้นด้วย

นายดิเรก ตนพยอม รองอธิบดีกรมวิชาการเกษตร กล่าวว่า กรมวิชาการเกษตร โดยสำนักวิจัยและพัฒนาการเกษตร เขตที่ 3 (สวพ.3) ได้มีการขยายผลต่อยอดนโยบายเกษตรแปลงใหญ่ ไปดำเนินการในการผลิตผักปลอดภัยเพื่อการค้าในสภาพแปลงใหญ่ ที่บ้านโคกสำราญ อำเภอบ้านแฮด จังหวัดขอนแก่น เนื่องจากที่นี่มีการรวมกลุ่มผลิตผักปลอดภัยจากสารพิษมาหลายปีแล้ว แม้พื้นที่เพียง 15 ไร่ เกษตรกร 40 ราย แต่ก็ถือว่าเป็นการรวมกลุ่มผลิตสินค้าตามความต้องการของตลาดได้ สวพ.3 ได้เข้าต่อยอดส่งเสริมให้เกษตรกรมีการผลิตผักที่ปลอดภัยตามมาตรฐาน GAP โดยใช้องค์ความรู้และเทคโนโลยีการผลิตของกรมวิชาการเกษตร พร้อมกับเชื่อมโยงตลาดและผู้บริโภค ทั้งตลาดห้างสรรพสินค้า Modern Tread และตลาดในชุมชน โดยเน้นการวางแผนการผลิตให้สอดคล้องกับความต้องการของตลาดมากขึ้น

นอกจากนี้ ยังเข้าไปช่วยแก้ปัญหาโรคแมลงศัตรูพืชระบาดทำลายผลผลิต ด้วยการใช้สารชีวินทรีย์ป้องกันกำจัดศัตรูพืชทดแทนการใช้สารเคมี เพื่อลดต้นทุนการผลิต เนื่องจากในช่วงที่ผ่านมาเกษตรกรประสบปัญหาด้วงหมัดผักระบาดในคะน้า ไม่สามารถควบคุมได้ สร้างความเสียหายให้กับผลผลิตของเกษตรกรอย่างมาก สวพ.3 เข้าไปส่งเสริมให้เกษตรกรทดสอบใช้เทคโนโลยีการป้องกันกำจัดด้วงหมัดผักคะน้าโดยชีววิธี คือใช้ไส้เดือนฝอยกำจัดแมลง ซึ่งวิธีการป้องกันกำจัดทางชีววิธีจะได้ผลในระยะยาว และไม่มีสารพิษตกค้าง จึงได้ผลเป็นอย่างดีสามารถควบคุมการระบาดได้

ปัจจุบันเกษตรกรสามารถผลิตไส้เดือนฝอยไว้ใช้เอง พร้อมกันนั้นก็ได้ผลิตปุ๋ยหมักจากเศษพืชผักไว้ใช้เองด้วย ซึ่งสามารถลดต้นทุนค่าปุ๋ยเคมี และสารเคมีกำจัดศัตรูพืช ไปได้พอสมควร ที่สำคัญผลผลิตมีคุณภาพ ปลอดภัย เป็นที่ต้องการของตลาด โดยมีพ่อค้ามารับซื้อผลผลิตถึงในแปลง และมีการติดต่อส่งสินค้าไปวางจำหน่ายในห้างสรรพสินค้าด้วยเชื่อมั่นว่ากลุ่มผลิตผักปลอดภัยจากสารพิษบ้านโคกสำราญ มีโอกาสพัฒนาไปสู่การผลิตผักในระบบเกษตรอินทรีย์ได้ในอนาคต

ดิเรก ตนพยอม

นางเสงี่ยม เพียแก่นแก้ว เกษตรกรต้นแบบของกลุ่มผู้ผลิตผักปลอดภัยจากสารพิษบ้านโคกสำราญ เล่าว่า กลุ่มผู้ผลิตผักบ้านโคก
สำราญเกิดขึ้นมาจากทางจังหวัดจัดสรรพื้นที่ของโครงการชลประทานจำนวน 15 ไร่ ให้เกษตรกรเข้ามาทำกินด้วยการปลูกผัก โดยแต่ละคนจะได้รับการจัดสรรพื้นที่จำนวน 1 งาน ปลูกผักหลากหลายชนิด ซึ่งตนจะถือหลักการ “ปลูกทุกอย่างที่กิน กินทุกอย่างที่ปลูก” เช่น คะน้า กวางตุ้ง กะหล่ำปลี โดยก่อนหน้านั้นจะประสบปัญหาเรื่องการปลูกแล้วไม่มีตลาดรองรับ เพราะปลูกเหมือนๆ กัน และที่สำคัญคือปัญหาด้วงหมัดผักทำลายผลผลิตบ่อยครั้ง เมื่อกรมวิชาการเกษตร โดยสวพ.3 ได้เข้ามาอบรมถ่ายทอดความรู้และเทคโนโลยีต่างๆ โดยเฉพาะการใช้ไส้เดือนฝอยในการกำจัดด้วงหมัดผัก สอนวิธีการเพาะขยายเชื้อไส้เดือนฝอย ที่มีกรรมวิธีไม่ยุ่งยากซับซ้อน ลงทุนไม่แพง แต่ใช้ได้ผลดีมาก

เริ่มจากวิธีเตรียมอาหารสำหรับไส้เดือนฝอย มีส่วนผสมคือ ไข่ไก่ 4 ฟอง น้ำมันหมู 130 ซีซี น้ำ 260 ซีซี ผสมให้เข้ากัน นำไปเทลงก้อนฟองน้ำตัดเป็นชิ้นสี่เหลี่ยม คลุกเคล้าให้เข้ากัน บรรจุใส่กระป๋องหรือถุงที่เจาะรูได้ประมาณ 20 ชิ้น นำไปนึ่งฆ่าเชื้อด้วยหม้อนึ่งไฟฟ้า 1 ชม. ผึ่งให้เย็นแล้วจึงใส่หัวเชื้อไส้เดือนฝอย จากนั้นนำไปบ่มเชื้อในห้องที่มีอากาศถ่ายเท เป็นเวลา 7 วัน ก็สามารถนำไส้เดือนฝอยไปใช้เพื่อควบคุมกำจัดแมลงศัตรูพืชได้ โดยหัวเชื้อที่ทำนี้สามารถใช้ได้กับพื้นที่ประมาณ 1 ไร่

จากการทดลองทำในแปลง โดยแบ่งเป็นแปลงที่กำจัดศัตรูพืชด้วยวิธีการของเกษตรกรเอง กับแปลงที่ใช้ไส้เดือนฝอยของกรมวิชาการเกษตร พิสูจน์ได้แล้วว่าไส้เดือนฝอยสามารถควบคุมกำจัดศัตรูพืชโดยเฉพาะด้วงหมัดผักได้เป็นอย่างดี อย่างกรณีที่ด้วงหมัดผักระบาด แหล่งปลูกผักอื่นจะไม่ได้ผลผลิตคะน้าเลย แต่ที่กลุ่มแห่งนี้ยังมีผลผลิตออกจำหน่ายได้ตามปกติ ซึ่งแปลงของตนจะเป็นแปลงสังเกตการณ์คือจะติดตามว่าขณะนี้สถานการณ์แมลงระบาดมากหรือน้อย ถ้าพบการระบาดของแมลงจำนวนมากจะขึ้นธงสีแดงเตือนให้เกษตรกรในกลุ่มเตรียมรับมือในการใช้ไส้เดือนฝอยกำจัด โดยจะฉีดพ่น 3 วัน/ครั้ง ครั้งหนึ่งใช้หัวเชื้อประมาณ 2 กระปุก/1 งาน แต่ถ้าพบแมลงระบาดไม่มากนักจะขึ้นธงสีเหลืองลดการฉีดพ่นเหลือ 7 วัน/ครั้ง และถ้าไม่พบแมลงในแปลงเลยจะขึ้นธงเขียวเป็นสัญลักษณ์ ซึ่งจะทำให้ทุกแปลงในพื้นที่ช่วยกันดูแลรักษาแปลงไม่ให้มีแมลงระบาดทำลายผลผลิตของกลุ่ม

“การปลูกผักปลอดภัยจากสารพิษ แม้ว่าปัจจุบันราคาขายสินค้าจะไม่แตกต่างจากผักทั่วไปมากนัก แต่ส่วนตัวก็คิดว่าเราทำเพื่อตัวเอง กินเองก็ปลอดภัย แถมผู้บริโภคที่ซื้อสินค้าเราไปก็มีสุขภาพที่ดี เพราะทุกวันนี้คนรักสุขภาพกันมากขึ้น มีคนเข้ามาซื้อผักจากแปลงไม่ต้องไปขายให้ยุ่งยากเหมือนเมื่อก่อน รายได้ก็ดีขึ้น และยิ่งถ้าเราขยันก็ยิ่งมีรายได้ดี เพราะปลูกผักสามารถเก็บขายได้ทุกวัน ขอเชิญชวนถ้าอยากบริโภคผักปลอดภัยก็มาที่บ้านโคกสำราญได้” นางเสงี่ยม กล่าวทิ้งท้าย

ศูนย์วิจัยเกษตรพัฒนาพันธุ์ว่านสี่ทิศ ‘ดอกสวย-ทนแล้ง’ช่วยลดการนำเข้า/แนะปลูกเชิงการค้า

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/213047

วันอังคาร ที่ 26 เมษายน พ.ศ. 2559, 06.00 น.

นายอุทัย นพคุณวงศ์ ผู้อำนวยการสำนักวิจัยและพัฒนาการเกษตร เขตที่ 1 (สวพ.1) กรมวิชาการเกษตร เปิดเผยว่า ว่านสี่ทิศเป็นไม้ดอกไม้ประดับประเภทหัว เจริญเติบโตได้ดีในสภาพอากาศร้อนและกึ่งร้อน เนื่องจากมีถิ่นกำเนิดในทวีปอเมริกา ปัจจุบันเกษตรกรผู้ปลูกว่านสี่ทิศมีความต้องการพันธุ์ที่มีความแปลกใหม่เพิ่มมากขึ้น จึงมีการนำเข้าหัวพันธุ์ว่านสี่ทิศมาจากต่างประเทศ เพื่อนำมาปลูกเลี้ยงและผสมพันธุ์ในเชิงการค้าเพิ่มขึ้น ทำให้สูญเสียเงินตราออกนอกประเทศ ประกอบกับพันธุ์ว่านสี่ทิศในปัจจุบันประสบปัญหาในการปลูกเลี้ยง เช่น ความทนทานต่อสภาพอากาศร้อนและแห้งแล้ง ความต้านทานต่อโรค

ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรที่สูงเชียงราย จึงได้รวบรวมพันธุ์ว่านสี่ทิศจากประเทศฮอลแลนด์ ตั้งแต่ปี พ.ศ.2529-2534 จำนวน 7 พันธุ์ มาปรับปรุงพันธุ์โดยการผสมเปิด โดยนำเมล็ดที่ได้มาเพาะเพื่อปลูกคัดเลือกสายพันธุ์ที่ดอกมีลักษณะสีเด่น แบ่งเป็น 2 กลุ่ม คือ กลุ่มดอกสีแดงและดอกสีขาว 10 พันธุ์ จากนั้นจึงทำการเปรียบเทียบพันธุ์ระหว่างกลุ่มพันธุ์สีขาว 4 พันธุ์ ได้แก่ พันธุ์ดอยช้าง 01, 02, 03 และ 04 และกลุ่มพันธุ์สีแดง 6 พันธุ์ ได้แก่ พันธุ์วาวี 01, 02, 03, 04, 05 และ 06 สามารถคัดเลือกได้ 4 พันธุ์ ได้แก่ พันธุ์ดอยช้าง 02 และ 04 พันธุ์วาวี 05 และ 06

ขณะที่ต่อมาได้เปรียบเทียบพันธุ์ระหว่างว่านสี่ทิศพันธุ์ดีเด่น 4 พันธุ์ กับพันธุ์การค้า คือ พันธุ์ Red Lion ซึ่งเป็นที่นิยมในขณะนั้นใช้เป็นเกณฑ์ในการคัดเลือกลักษณะเด่นพร้อมกับศึกษาลักษณะทางกายภาพของว่านสี่ทิศแต่ละพันธุ์ ทำให้สามารถคัดเลือกว่านสี่ทิศพันธุ์ดีเด่นได้ 4 พันธุ์ คือ พันธุ์ดอยช้าง 02 และ 04 พันธุ์วาวี 05 และ 06 ก่อนทำการขยายหัวพันธุ์ เพื่อเตรียมให้กับเกษตรกร ผู้ประกอบการไม้ดอก พร้อมกับขอเสนอพันธุ์ว่านสี่ทิศดีเด่นทั้ง 4 พันธุ์ ให้เป็นพันธุ์แนะนำของกรมวิชาการเกษตรต่อไป

สำหรับลักษณะเด่นของว่านสี่ทิศ 4 พันธุ์ดังกล่าว คือ พันธุ์ดอยช้าง 02 กลีบดอกสีขาว กลีบดอกชั้นนอก 3 กลีบ ชั้นใน 3 กลีบ ขนาด 15 x 16 เซนติเมตร กลีบดอกมีเส้นสีแดง 2 กลุ่ม เรียงตามความยาวของกลีบดอกจากโคนถึงปลาย ออกดอกเป็นช่อ จำนวน 4 ดอกต่อช่อ บานทีละคู่ อายุการปักแจกัน 8 วัน พันธุ์ดอยช้าง 04 กลีบดอกสีขาว กลีบดอกชั้นนอก 3 กลีบ ชั้นใน 3 กลีบ ขนาด 13 x 13 เซนติเมตร ขอบกลีบดอกสีชมพูแดง มีเส้นสีชมพูแดงเรียงตามความยาวของกลีบดอก และมีจุดประสีชมพูแดงกระจายทั่วกลีบยกเว้นโคนกลีบ ออกดอกเป็นช่อ จำนวน 4 ดอกต่อช่อ บานทีละคู่ อายุการปักแจกัน 7 วัน

พันธุ์วาวี 05 กลีบดอกสีแดงสดปลายแหลม กลีบดอกชั้นนอก 3 กลีบ ชั้นใน 3 กลีบ ขนาด 15 x 14 เซนติเมตร โคนกลีบดอกสีเขียว มีเส้นสีขาวยาวถึงกลางกลีบ ออกดอกเป็นช่อ จำนวน 4 ดอกต่อช่อ บานทีละคู่ อายุการปักแจกัน 8 วัน และพันธุ์วาวี 06 กลีบดอกสีแดง กลีบดอกชั้นนอก 3 กลีบ ชั้นใน 3 กลีบ ขนาด 14 x 13 เซนติเมตร กลีบดอกมีลายคล้ายร่างแห โคนกลีบดอกมีสีเขียวมีเส้นสีขาวยาวถึงกลางกลีบ ออกดอกเป็นช่อ จำนวน 4 ดอกต่อช่อ บานทีละคู่ อายุปักแจกัน 7 วัน