ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/264010

วันพฤหัสบดี ที่ 6 เมษายน พ.ศ. 2560, 06.00 น.

เคยสงสัยกันบ้างหรือเปล่าครับว่า ทำไมเข้าหน้าแล้งทีไร รัฐต้องมาออกประกาศขอให้ชาวนาลดการปลูกข้าวนาปรังกันซ้ำแล้วซ้ำเล่าเป็นประจำทุกปี ขณะที่ฝ่ายชาวนาก็เดินสวนทางลุย “วัดดวง”ปลูกข้าวนาปรังกันทุกปี ทั้งที่ทุกคนน่าจะทราบกันดีถึง “ความเสี่ยง” จากการต้องเผชิญกับปัญหาน้ำไม่พอใช้ ซึ่งก็ไม่รู้ว่าสาเหตุเกิดจากชาวนา “รั้น” หรือการแก้ปัญหาของรัฐยัง “เกาไม่ถูกที่คัน”จึงทำให้ต้องเกิดวัฏจักรวนเวียนซ้ำแล้วซ้ำเล่ากันทุกปีอยู่อย่างนี้

พอดีเมื่อปลายเดือนมีนาคมที่ผ่านมาผมบังเอิญไปอ่านเจอบทความของ คุณอารีวรรณคูสันเทียะ นักวิจัยจากมูลนิธิชีวิตไท หรือ “โลโคลแอค” ซึ่งเป็นการเปิดเผยรายงานผลการศึกษาเรื่อง “ศักยภาพชาวนาในการปรับตัวเพื่อรับมือกับความเปลี่ยนแปลง” เห็นว่ามีเนื้อหาที่น่าสนใจ และตอบข้อสงสัยข้างต้นได้ค่อนข้างดี ควรที่หน่วยงานที่เกี่ยวข้องโดยเฉพาะในกระทรวงเกษตรและสหกรณ์น่าจะลองหยิบจับมาศึกษาดู เผื่อจะช่วยแก้ปัญหาได้อย่างตรงจุดมากขึ้น

โดย คุณอารีวรรณ บอกว่า เหตุผลหลักที่ชาวนาภาคกลางไม่ลดพื้นที่ทำนาปรัง เพราะมีปัญหาเรื่องนาเช่า ภาระหนี้สิน และค่าใช้จ่ายในครัวเรือนที่สูง นอกจากนี้ยังชี้ด้วยว่า มาตรการช่วยเหลือชาวนาของรัฐยังไม่ตอบโจทย์ แต่จะยิ่งซ้ำเติมปัญหาชาวนาให้หนักขึ้น เสนอว่าภาครัฐควรปรับมาตรการช่วยเหลือชาวนาโดยแก้ที่ต้นเหตุ คือ ความเปราะบางในเศรษฐกิจครอบครัวชาวนา ควรตรวจสอบความต้องการของชาวนาระดับพื้นที่ก่อนกำหนดนโยบายเฉพาะจุดและควรสร้างแรงจูงใจให้ชาวนามีทางเลือกมากขึ้น สนับสนุนการทำเกษตรรูปแบบที่หลากหลาย เพื่อลดความเสี่ยงจากการทำนา หรือความเสี่ยงจากการทำเกษตรเพียงอย่างใดอย่างหนึ่ง

ทั้งนี้ ชาวนากว่า 3.7 ล้านครัวเรือนทั่วประเทศ แม้จะเป็นผู้ผลิตข้าวสร้างรายได้จาการส่งออกข้าวมากถึงปีละ 80,000-100,000ล้านบาท แต่ชาวนาส่วนใหญ่กลับมีสถานภาพทางเศรษฐกิจที่ไม่ดี มีรายได้เฉลี่ยเพียง 271 บาท ต่อไร่ ต่ำสุดเมื่อเทียบกับเกษตรกรที่ปลูกพืชชนิดอื่น งานศึกษาพบว่าใน จ.ชัยนาท และราชบุรี ชาวนายังคงต้องทำนา แม้จะมีอายุสูงถึง 77 ปี และ 80 ปี โดยส่วนใหญ่จบการศึกษาแค่ชั้นประถม มีร้อยละ 5 เท่านั้น ที่จบการศึกษาปริญญาตรี และยิ่งทำการผลิตเข้มข้นด้วยสารเคมีมาก ก็จะยิ่งมีหนี้สินมาก โดยชาวนา จ.ชัยนาท ที่มีการทำนาแบบเข้มข้นมีหนี้สินเฉลี่ย 489,591 บาท ต่อครอบครัว ขณะที่ชาวนาราชบุรี ที่ทำนาเข้มข้นน้อยกว่า มีหนี้สินเฉลี่ย 225,979 บาท ต่อครอบครัว

นอกจากนี้ งานศึกษายังพบด้วยว่า ชาวนาภาคกลางใน จ.ราชบุรี ร้อยละ 82 มีที่ดินทำกินไม่เกินครอบครัวละ 5 ไร่ ส่วนใน จ.ชัยนาท ร้อยละ 29 ไม่มีที่ดินทำกินเป็นของตนเอง และร้อยละ 40 ต้องเช่าที่นาคนอื่นทำนา โดยพบว่าต้นทุนค่าเช่านา คือสัดส่วนที่สูงที่สุดของต้นทุนทำนาทั้งหมด คือร้อยละ 23จากต้นทุนทำนาเฉลี่ย 4,812 บาท ต่อไร่ ในขณะที่พบด้วยว่า ค่าใช้จ่ายในครัวเรือนของชาวนาภาคกลางปัจจุบันสูงขึ้นจากเดิมมากโดยเฉพาะค่าใช้จ่ายด้านอาหาร และภาระส่งลูกเรียนระดับปริญญาตรี ซึ่งสูงเป็นสัดส่วนถึงครึ่งหนึ่งของค่าใช้จ่ายครอบครัวชาวนาทั้งหมด โดยชาวนาชัยนาทมีค่าใช้จ่ายครัวเรือนเฉลี่ยเดือนละ 16,546 บาท ส่วนชาวนาราชบุรีมีค่าใช้จ่ายเฉลี่ยเดือนละ 11,600 บาท

ปัญหานาเช่า ภาระค่าใช้จ่ายในครอบครัว และภาระหนี้สิน จึงเป็น 3 เหตุผลหลักที่ทำให้ชาวนาภาคกลางยังเดินหน้าทำนาต่อไป ไม่ใช่ชาวนาไม่ต้องการปรับตัว ที่ผ่านมาชาวนาพยายามปรับตัวตามนโยบายรัฐมาโดยตลอด แต่ด้วยเงื่อนไขความเปราะบางของเศรษฐกิจในครอบครัว ทำให้ชาวนาภาคกลางต้องทำนาอย่างต่อเนื่องเพื่อหมุนหนี้ และไม่สามารถปรับตัวตามนโยบายงดทำนาปรังของรัฐได้

ทั้งนี้งานศึกษาของโลโคลแอคมีข้อเสนอด้วยว่า รัฐบาลควรแก้ปัญหาชาวนาให้ตรงจุด ด้วยการลดภาวะข้อจำกัดความเปราะบางในเศรษฐกิจของครอบครัวชาวนา ทั้งในเรื่องปัญหานาเช่า ภาระหนี้สิน และค่าใช้จ่ายในครอบครัว ไม่เช่นนั้นมาตรการช่วยเหลือชาวนาด้านต่างๆ ของรัฐอาจไม่บรรลุผล หรืออาจซ้ำเติมปัญหาชาวนาให้หนักขึ้นกว่าเดิมก็เป็นได้ ดังเช่น มาตรการงดปล่อยน้ำทำนาปรัง ที่อาจทำให้ชาวนาที่แบกภาระหนี้สินและค่าใช้จ่ายที่สูงไม่มีทางออกให้กับครอบครัว ซึ่งอาจส่งผลต่อภาวะเครียดและเพื่อที่จะแก้ปัญหาชาวนาได้อย่างตรงจุดแบบไม่เหมารวม ภาครัฐควรตรวจสอบความต้องการของชาวนาในระดับพื้นที่ ควรหาแนวทางในการสร้างแรงจูงใจให้ชาวนามีทางเลือกที่มากขึ้น สนับสนุนการตัดสินใจในการทำการเกษตรหลากหลายรูปแบบ ที่จะมีรายได้จากหลายทาง เพื่อลดความเสี่ยงจากการทำนาเพียงอย่างเดียว หรือทำเกษตรเพียงอย่างใดอย่างหนึ่ง

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/261698

วันพฤหัสบดี ที่ 23 มีนาคม พ.ศ. 2560, 06.00 น.

โลกเราหมุนเวียนเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา มีเกิด มีแก่ มีเจ็บ ตาย เดี๋ยวมี เดี๋ยวไม่มี สลับสับเปลี่ยนกันไปตามห้วงเวลาของแต่ละสถานการณ์ แล้วมนุษย์ตัวเล็กๆทุกคนที่อาศัยอยู่บนโลกใบนี้จะต้องดำเนินชีวิตต่อไปอย่างไร จำเป็นไหมที่จะต้องปรับตัวให้สอดคล้องกับสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงนี้ด้วยหรือไม่???

ประเทศไทยในยามนี้ถือว่าสภาพแวดล้อมต่างๆ มีการเปลี่ยนแปลงไปมาก ซึ่งจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องปรับตัวจากเดิม โดยเฉพาะด้านอาชีพทางการเกษตรที่เริ่มมาตั้งแต่เกษตรกรรมหรือยุค 1.0 ที่ส่งออกสินค้าเกษตรเป็นหลัก เช่น ไม้สัก ยางพารา ข้าว ฯลฯ แล้วค่อยๆ เปลี่ยนมาเป็นยุคอุตสาหกรรมเบา หรือยุค 2.0 ที่ใช้เครื่องจักรเข้ามาใช้ในการทุ่มแรงงานคน ช่วยในการผลิตสิ่งทอ เสื้อผ้า กระเป๋า รองเท้า ฯลฯ และค่อยๆก้าวมาอีกขั้นที่เรียกว่าอุตสาหกรรมหนัก หรือยุค 3.0 ที่ผลิตเครื่องยนต์กลไกต่างๆ เช่น รถยนต์ เหล็กกล้า อิเล็คทรอนิกส์โรงกลั่นน้ำมัน ฯลฯ ทำให้ประเทศไทยเราอยู่กับยุคนี้มามากกว่า 20 ปี จนเห็นได้ว่าตัวเลข GDP หรือผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศเริ่มมีความถดถอยเพราะกลุ่มประเทศเพื่อนบ้านเริ่มมีความสามารถในการผลิตและแข่งขันกับเราได้ ด้วยค่าแรงที่ต่ำกว่า!!!

นโยบายนี้พยายามที่จะให้ประชาชนทุกภาคส่วนได้มีส่วนร่วมได้ก้าวไปพร้อมๆ กัน ไม่ว่าด้านการค้าขาย ด้านอุตสาหกรรม ด้านการเกษตร การเปลี่ยนแปลงที่จะเกิดขึ้นนับแต่นี้ไป ซึ่งจะนำไปสู่วิสัยทัศน์แห่งอนาคตก็คือ เปลี่ยนจาก 1. การเกษตรแบบดั้งเดิม (Traditional Farming) ในปัจจุบัน ไปสู่การเกษตรสมัยใหม่ ที่เน้นการบริหารจัดการและเทคโนโลยี (Smart Farming) โดยเกษตรกรต้องร่ำรวยขึ้น และเป็นเกษตรกรแบบเป็นผู้ประกอบการ (Entrepreneur) 2. เปลี่ยนจาก Traditional SMEs หรือ SMEs ที่มีอยู่ที่รัฐต้องให้ความช่วยเหลืออยู่ตลอดเวลา ไปสู่การเป็น Smart Enterprises และ Startups ที่มีศักยภาพสูง 3. เปลี่ยนจาก Traditional Services ซึ่งมีการสร้างมูลค่าค่อนข้างต่ำ ไปสู่ High Value Services 4. เปลี่ยนจากแรงงานทักษะต่ำไปสู่แรงงานที่มีความรู้ความเชี่ยวชาญ และทักษะสูง

ดังนั้นประชาชนคนไทย จำเป็นที่จะต้องเปลี่ยนแปลงปรับตัวพัฒนาสาขาอาชีพให้เกิดมูลค่าเพิ่ม (Value Added) และเรียนรู้การตลาดแบบดิจิทัล (Digital Marketing) เพื่อสร้างความแตกต่าง เช่น การผลิตพืชผักปลอดสารพิษเกษตรอินทรีย์ทดแทนข้าว หรือพืชผักที่ปลูกด้วยสารเคมี การแปรรูปน้ำผัก ผลไม้เพื่อสุขภาพ แทนที่การขายวัตถุดิบแบบเดิมๆ ที่มีราคาต่ำ ซึ่งหากไม่มีเปลี่ยนแปลงพัฒนาในอนาคตก็จะสู้กับประเทศเพื่อนบ้านไม่ได้ โดยเฉพาะกลุ่มCLMV และที่สำคัญจะต้องศึกษาหาตลาดตามโซเชียลเนตเวิร์กต่างๆ เพื่อเป็นช่องทางกระจายสินค้าจากผู้ผลิตส่งตรงถึงผู้ซื้อ โดยไม่ผ่านพ่อค้าคนกลาง รวมถึงการใช้เทคโนโลยีต่างๆ เช่น จีพีเอส ระบบเซ็นเซอร์ตรวจวัด อุณหภูมิ ความชื้น คุณภาพดิน และโดรน เพื่อการฉีดพ่นปุ๋ย ยาต่างๆ เข้ามาช่วยเพื่อความแม่นยำและรวดเร็ว ในการผลิตและช่วยบูรณาการให้แก่สาขาอาชีพที่เกี่ยวข้อง

สำหรับเกษตรกรหรือประชาชนที่มีข้อสงสัยหรือต้องการคำปรึกษา สามารถโทร.มาสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้โดยตรงที่ชมรมเกษตรปลอดสารพิษ หมายเลข 0-2986-1680-2

มนตรี บุญจรัส
ชมรมเกษตรปลอดสารพิษ

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/260511

วันพฤหัสบดี ที่ 16 มีนาคม พ.ศ. 2560, 06.00 น.

สัปดาห์นี้ขออนุญาตคุยต่อจากสัปดาห์ที่แล้วถึงปัญหา “ภัยเงียบ” จากขยะ

ดังที่ทราบกันว่า รัฐบาลหลายยุคหลายสมัยที่ผ่านมาต่างรู้ดีถึงปัญหาที่เกิดขึ้นเกี่ยวกับความย่ำแย่ของสถานการณ์ขยะในบ้านเรา แต่ทุกอย่างก็ถูกปล่อยทิ้งให้ “หมักหมม” เอาไว้ไม่ผิดกับปัญหาขยะที่เกิดขึ้น

จะปู จะแม้ว จะมาร์ค จะใครก็ตามที่ผ่านมา แทบไม่เคยเห็นรัฐบาลไหนหรือเห็นใครที่จะมาสนใจกับปัญหาขยะอย่างจริงๆ จังๆ สักราย เต็มที่ก็ได้แต่พูดๆๆๆสร้างภาพเอาคะแนนกันและก็หันหลังเปิดตูดไป จนมาถึงสมัย “ลุงตู่” นี่แหละที่เริ่มมีการขยับกันอย่างเป็นชิ้นเป็นอันบ้าง

พูดแบบนี้ไม่ได้ “อวย” นายกฯหรือรัฐบาลทหารนะครับ อะไรดีก็ต้องว่าดี อะไรไม่ดีก็ต้องว่าไม่ดี

จำได้ว่าหลังการยึดอำนาจ หนึ่งในบรรดานโยบายแรกๆที่ คสช. ปล่อยออกมาก็คือ เรื่องการจัดการปัญหาขยะ ซึ่งไม่เพียงแต่จะยกระดับปัญหาให้เป็นถึง“วาระแห่งชาติ” ที่หน่วยงานรัฐทุกหน่วยงานต้องร่วมกันขับเคลื่อน รัฐบาลยังได้ประกาศ “โรดแมป” การจัดการขยะมูลฝอยและของเสียอันตราย ซึ่งมีภารกิจโดยสรุป 4 ข้อ คือ 1.การเร่งจัดการขยะมูลฝอยสะสมในสถานที่กำจัดขยะพื้นที่วิกฤติ 2.การกำหนดรูปแบบที่เหมาะสมเพื่อจัดการกับขยะที่เข้ามาใหม่ 3.การจัดระเบียบมาตรการบริหารจัดการขยะมูลฝอยและของเสียอันตราย และ 4.การสร้างวินัยของคนในชาติ มุ่งสู่การจัดการที่ยั่งยืน

คำประกาศของรัฐบาลครั้งนี้ แม้จะถือว่าเป็นการออกตัวที่ช้าไปบ้างหากเทียบกับวิกฤติปัญหาขยะที่เกิดขึ้นมาช้านาน แต่มาช้าก็ยังดีกว่าไม่มา และถือเป็นการเริ่มต้นที่ดีเลยทีเดียวสำหรับการตั้งธงจัดการปัญหาขยะอย่างเป็นชิ้นเป็นอันของประเทศไทย

แต่ทีนี้ ปัญหามันอยู่ที่ว่า รัฐบาลได้ทำอะไรไปบ้าง? กับสิ่งที่รัฐบาลได้เริ่มเอาไว้

หากมองกันด้วยสายตาชาวบ้านชาวช่องอย่างผม ก็ต้องบอกว่า การจัดการขยะของรัฐบาลครั้งนี้ นโยบายดี แผนงานดี แต่การปฏิบัติกลับเหมือนไม่เต็มใจเดินไปข้างหน้าสักเท่าไร ยกตัวอย่างง่ายๆ การจัดการขยะตกค้างในพื้นที่วิกฤติและการจัดการปัญหาขยะเกิดใหม่ ถามว่าหลังรัฐบาลประกาศไปแล้วตั้งแต่ปี 2557 หน่วยงานที่เกี่ยวข้องได้นำสู่การปฏิบัติอย่างจริงจังบ้างหรือไม่

ถ้าบอกว่าทำแล้ว แต่ทำไมยังมีชาวบ้านออกมาร้องเรียนถึงปัญหาการลักลอบนำขยะไปทิ้งตามสถานที่ต่างๆ จนสร้างมลพิษหมักหมมไว้เป็นนานแรมปีอยู่อีกเป็นระยะ เช่น กรณีที่เกิดขึ้นหมาดๆ ไม่กี่สัปดาห์ที่ผ่านมาในพัทยา ซึ่งมีขยะถูกขนเอาไปทิ้งกองเป็นภูเขาห่างจากศาลาว่าการแค่ 500 เมตรเท่านั้น

อีกปัญหาหนึ่งที่อยากจะพูดถึง คือ โรดแมปตามข้อที่ 4 การสร้างวินัยคนในชาติมุ่งสู่การจัดการที่ยั่งยืน ซึ่งมีกระทรวงทรัพยากร
ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม และกระทรวงมหาดไทย เป็นผู้รับผิดชอบหลัก

ว่ากันที่แนวคิดก่อน ผมว่าเป็นแนวคิดที่ดี เพราะถ้าให้พูดกัน “ยอมรับความจริง” ก็ต้องบอกว่า เวลานี้ยังมีพวกเราคนไทยจำนวนไม่น้อยที่ “ขาดวินัย” ในเรื่องขยะอยู่มาก ไม่ต้องพูดถึงหลัก 3Rs หรือการจัดการขยะตั้งแต่ต้นทาง หรือพูดถึงเรื่องอะไรให้ยุ่งยาก เอาแค่การทิ้งขยะให้เป็นที่เป็นทางแค่นั้นแหละ พวกเราก็ยังทำกันไม่ได้ ใครอยากจะหย่อนอยากจะทิ้งที่ไหนก็ใส่กันตูมๆๆ ขยะถึงได้เกลื่อนเมืองกันอยู่ทุกเมื่อเชื่อวัน

เรื่องนี้จึงเป็นปัญหาสำคัญ และเป็น “รากฐาน” ที่จะช่วยแก้ปัญหาขยะได้อย่างมีประสิทธิภาพ

แล้วถามว่าทั้ง 2 หน่วยงานนี้ได้ทำอะไรลงไปบ้าง ก็ต้องบอกว่าเขาก็ทำอยู่ และแต่ละเรื่องก็เป็นเรื่องที่ทำ ก็เป็นเรื่องที่ดี และเป็นเรื่องที่เดินมาถูกทาง เช่น โครงการความร่วมมือระหว่างกรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม กับ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.) และสถาบันการศึกษาในการส่งเสริมการพัฒนาชุมชนและโรงเรียนปลอดขยะขึ้นมา ซึ่งเป็นโครงการที่หวังผลได้จริงและมาถูกทาง เพราะเป็นเสมือนการกลับไปตั้งต้นปลูกฝังจิตสำนึกกันถึงในครัวเรือน ในชุมชน และในโรงเรียน เพื่อสอนให้รู้จักระเบียบวินัย การคัดแยก การนำกลับมาใช้ใหม่ และการจัดการขยะตั้งแต่ต้นทาง ซึ่งโครงการนี้ทำให้หลายโรงเรียน และหลายชุมชนทั้งขนาดเล็ก กลาง ใหญ่ สามารถเปลี่ยนแปลงตัวเองได้จากหน้ามือเป็นหลังมือ คือ มีการจัดการขยะ มีวินัย สะอาดสะอ้าน และไม่ได้ทำกันแค่ประเดี๋ยวประด๋าว แต่ทำกันอย่างจริงจังและยั่งยืน

โครงการลักษณะนี้จึงเป็นโครงการที่ตั้งความคาดหวังไว้ได้ แต่ต้องเป็นการหวังผลในระยะยาว เพราะการปูพื้นสร้างจิตสำนึก สร้างความเข้าใจ สร้างวินัยต่างๆเหล่านี้ ค่อนข้างต้องใช้เวลามาก ไม่สามารถทำได้เพียงแค่ช่วงข้ามวัน

ดังนั้นควบคู่ไปกับการดำเนินโครงการเหล่านี้ จึงยังมีความจำเป็นอย่างยิ่งที่หน่วยงานที่เกี่ยวข้องต่างๆ ต้องหาทางทำงาน “เชิงรุก” ในการรณรงค์ให้คนไทยเกิดจิตสำนึกให้เข้มข้นมากขึ้น เช่น โครงการร่วมมือกับภาคเอกชนรณรงค์ลดการใช้ถุงพลาสติก เหมือนอย่างที่ กรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม เคยทำมา นั่นก็ถือเป็นโครงการตัวอย่างที่ดี แต่ถ้าจะให้ดีมันควรจะต้องมีโครงการอื่นๆ มาช่วยเสริมอย่างต่อเนื่อง

จะจับ จะปรับคนทิ้งขยะไม่เป็นที่ หรือจะออกกฎหมาย จะรณรงค์ หรือจะใช้มาตรการไหน จำเป็นต้องคิดอ่านกันเพิ่มขึ้นได้แล้วครับ

เพราะเท่าที่ทำกันอยู่ทุกวันนี้ มันยังไม่เท่าทันสถานการณ์พอ ปล่อยเอาไว้ขยะก็ท่วมเมือง ท่วมแม่น้ำ ท่วมทะเล ไปเสียเปล่าๆ ต้องรีบลงมือครับ

มะลิลา

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/258564

วันพฤหัสบดี ที่ 2 มีนาคม พ.ศ. 2560, 06.00 น.

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/257586

วันพฤหัสบดี ที่ 23 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2560, 06.00 น.

เดือนกุมภาพันธ์ เป็นเดือนแห่งความรักผู้เขียนจึงขออนุญาตเขียนเรื่องราวของความรัก และควันหลงจากเทศกาล “วาเลนไทน์” (Valentine’s Day) เพื่อเตือนสะกิดใจ ให้ความรักที่มอบให้ปลอดภัยไร้สารพิษ ซึ่งสิ่งหนึ่งที่มักใช้เป็นสัญลักษณ์ในการสื่อความหมายนั่นก็คือ “ดอกกุหลาบ”ซึ่งถือได้ว่าเป็นสื่อที่นิยมเป็นอันดับต้นๆ เลยก็ว่าได้ ด้วยเหตุนี้จึงทำให้ราคาของดอกกุหลาบในวันแห่งความรักนั้นมีราคาสูงขึ้น แต่ไม่ว่าจะอย่างไร “หนุ่มสาว” ก็ยังยินดีและเต็มใจที่จะซื้อมอบให้กันและกัน

กุหลาบนั้นเป็นไม้ดอกไม้ประดับ เป็นที่รู้จักและปลูกในเมืองไทยมานาน จากหลักฐานพบว่า ได้มีการปลูกกันอย่างจริงจัง ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าฯ (รัชกาลที่ 5) แต่การปลูกกุหลาบในสมัยนั้นเป็นการปลูกแบบเพื่อประดับมากกว่าปลูกเพื่อตัดดอกจำหน่ายเหมือนในทุกวันนี้ แต่ในปัจจุบันดอกกุหลาบเป็นดอกไม้ที่นิยมกันอย่างแพร่หลาย ไม่เพียงแค่วันวาเลนไทน์เท่านั้น คนส่วนมากมักใช้กุหลาบไว้พระ รับปริญญา งานแต่ง หรือใช้ในโอกาสอื่นๆอีกด้วย

ประเทศไทยมีพื้นที่ปลูกกุหลาบกระจายอยู่ทั่วทุกภาค ซึ่งแหล่งปลูกกุหลาบที่สำคัญได้แก่ เชียงใหม่ เชียงราย ตาก นครปฐม สมุทรสาคร ราชบุรี และกาญจนบุรี สำหรับอำเภอพบพระ จังหวัดตาก จัดได้ว่าเป็นแหล่งใหญ่อันดับต้นๆ ของประเทศ แต่จะอย่างไรก็ตามชื่อเสียงด้านการใช้สารเคมีวัตถุอันตรายในภาคการเกษตรของที่นี่ก็ไม่เบาทีเดียว เพราะเป็นแหล่งเพาะปลูกกะหล่ำ ดาวเรือง และพืชอื่นๆ อีกมากมาย การใช้สารเคมีวัตถุอันตรายกับพื้นที่บนภูเขา ต้นน้ำจะส่งผลกระทบต่อระบบนิเวศอย่างมหาศาล และที่สำคัญสารเคมีและวัตถุอันตราย จะปนเปื้อนหรือตกค้างมากับ “ดอกกุหลาบ” ด้วยหรือไม่!!! ด้วยปัจจัยที่ละเอียดอ่อนในการปลูกกุหลาบ ซึ่งถือว่ายุ่งยากพอควร ต้องมีดิน น้ำ สภาพอากาศ และสภาพภูมิประเทศที่เหมาะสม ดินจะต้องมีสภาพเป็นดินร่วน หรือ ดินปนทราย สภาพพื้นที่ปลูกต้องมีอุณหภูมิต่ำหรือมีอากาศค่อนข้างเย็น เพราะจะทำให้ดอกกุหลาบโต มีกลีบดอกที่แข็งแรง ก้านยาว และสีของดอกสวยสดมิฉะนั้นก็จะได้ดอกกุหลาบที่ไม่ได้คุณภาพ การดูแลบำรุงรักษา เรื่องโรค แมลง เพลี้ย หนอน ราและไร จึงมีการใช้ “สารเคมีและวัตถุอันตราย” ค่อนข้างสูง

“ดอกกุหลาบ” ในฐานะที่เป็นสื่อตัวแทน “ความรัก” แต่หลายๆคนอาจจะมองข้ามไป นั่นก็คือ “สื่อความรักที่บริสุทธิ์ สะอาด ปลอดภัย ไร้สารพิษ” ซึ่งหนุ่มสาวทุกคนควรใส่ใจให้ความสำคัญด้วย เพราะสารเคมีที่เป็นอันตรายอาจจะกล้ำกลายมาพร้อมกับดอกกุหลาบอย่างไม่รู้เนื้อรู้ตัว เป็นเหตุทำให้คนที่เรารักอายุสั้นลงกับสารพิษที่สะสมจากการสัมผัส หรือเผลอสูดดมเข้าไปสะสมในร่างกาย ก่อให้เกิดโรคภัยไข้เจ็บต่างๆ นานา เช่น มะเร็งอัมพฤต อัมพาต ปากเบี้ยว มือหงิก สะเก็ดเงิน สะเก็ดทอง ฯลฯ หรือเรียกว่า “ตายแบบผ่อนส่ง” ภัยเหล่านี้เปรียบเหมือนเส้นผมบังภูเขา เพราะมีผลการวิจัยเกี่ยวกับพิษภาคการเกษตรที่เชื่อถือได้ออกมามากมายในกรณีแบบนี้

ดังนั้น ในเทศกาลวันวาเลนไทน์นี้ขอให้หนุ่มสาวและคู่รักทุกคู่ที่ใช้วิธีมอบกุหลาบสื่อความรักให้กัน หลีกเลี่ยงวิธีสูดดม หรือสัมผัสดอกโดยตรง เพียงเท่านี้ก็สามารถมีความรักที่ปลอดสารพิษในวันวาเลนไทน์เพื่อชีวิตที่ยืนยาวอยู่ด้วยกันไปตราบนานเท่านาน

มนตรี บุญจรัส
ชมรมเกษตรปลอดสารพิษ

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/256674

วันพฤหัสบดี ที่ 16 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2560, 06.00 น.

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/255812

วันพฤหัสบดี ที่ 9 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2560, 06.00 น.

มะลิลา

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/254876

วันพฤหัสบดี ที่ 2 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2560, 06.00 น.

ปีนี้พี่น้องชาวใต้ถือว่าเจอศึกหนักตั้งแต่ต้นปีทีเดียว จากอุทกภัยต้อนรับปีไก่ทองหลายระลอกน้ำท่วมครั้งนี้สร้างความเสียหายและหนักสุดในรอบ 20 ปีที่ผ่านมา เริ่มตั้งแต่จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ชุมพร สุราษฎร์ธานี ลงไปจนถึงพัทลุง และยะลา สร้างความเดือดร้อนให้กับพี่น้องชาวใต้ทั่วทุกหย่อมหญ้า เรียกว่าแทบจะทั่วทั้งด้ามขวานของไทยก็ว่าได้ ซึ่งน่าเห็นใจมากเพราะผู้ประสบภัยเกือบทุกคนต้องเดือดร้อนอย่างหนักหนาสาหัสจากการขาดแคลนสิ่งของเครื่องใช้ที่จำเป็นในชีวิตประจำวัน โดยเฉพาะอาหารการกิน รวมถึงทรัพย์สินมีค่าต่างๆ บางส่วนต้องอันตรธานสูญหายไปกับสายน้ำอย่างยากจะที่ทำใจ สัตว์เลี้ยงก็ไม่เว้นที่จะถูกผลกระทบจากน้ำท่วม ทั้งกระแสน้ำพัดพา ล้มหายตายจากไปเป็นจำนวนมาก ใครที่พอมีกำลังจะส่งสิ่งของเครื่องใช้ไปช่วยเหลือผ่านตามช่องทางต่างๆ ก็จะดีไม่น้อย

อย่างไรก็ตามเหตุการณ์น้ำท่วมในภาคใต้นี้ก็กินระยะเวลามาพอสมควร บางพื้นที่ก็ค่อยๆ คลี่คลายลงไปบ้างแล้ว การดูแลแก้ปัญหาหลังน้ำท่วมก็จัดว่าเป็นเรื่องสำคัญอย่างยิ่ง และไม่ควรมองข้ามอีกเรื่องคือ พื้นที่เพาะปลูกพืชไร่ไม้ผล ในกรณีที่ยังไม่หนักหนาจนเหลือบ่ากว่าแรงที่จะแก้ไขก็ควรที่จะต้องรีบดำเนินการ เช่น พื้นที่สวนยางสวนปาล์ม ไม้ผลไม้ยืนต้นต่างๆ ที่มีน้ำท่วมขังไม่มาก ควรหาจุดที่ต่ำที่สุดในพื้นที่แล้วทำการขุดเป็นสระเพื่อให้น้ำไหลไปรวมอยู่ในจุดเดียว หรือทำคันล้อมแล้ววิดระบายน้ำออกให้ได้โดยเร็วหรือในกรณีที่ระดับน้ำเริ่มเบาบางแล้ว แต่ถ้าน้ำยังขังเยอะอยู่วิธีการนี้ก็จะใช้ไม่ได้ผล

ในส่วนของพื้นที่ที่เริ่มคลี่คลายแล้ว ต้องระมัดระวังอย่ารีบร้อนเข้าไปเหยียบย่ำซ้ำเติมพื้นที่รอบโคนต้นเพราะรากขาดอากาศหายใจมาเป็นระยะเวลานาน ย่อมอ่อนแอ บอบช้ำ ถ้าเรารีบเข้าไปบริหารจัดการ นำคนและเครื่องจักรเข้าไปดูแลแก้ปัญหาในทันที อาจจะทำให้พืชยิ่งได้รับความบอบช้ำมากยิ่งขึ้น จากดินที่ยังเหลวเละ อาจจะส่งผลทำให้รากฉีกขาดแตกหัก จนทำให้ต้นพืชล้มตายเสียหายอย่างไม่ควรจะเป็น เมื่อดินเริ่มแห้งเริ่มหมาดก็อาจจะโรยด้วยปุ๋ยหมักปุ๋ยคอกบางๆ ใต้ทรงพุ่ม เพื่อให้รากฟื้นตัว จะได้ใช้สารอาหารจากปุ๋ยหมักปุ๋ยคอกไปทีละน้อย หากใส่ปุ๋ยเคมีทันทีอาจจะทำให้เกิดการระคายเคืองกับระบบราก ซึ่งเรื่องนี้ควรค่อยๆทำในภายหลังจะดีกว่า ส่วนพืชที่ต้นไม่สูงมากนัก การฉีดพ่นให้ปุ๋ยหรืออาหารเสริมทางใบก็จะช่วยทำให้พืชฟื้นตัวได้เร็วขึ้นเช่นเดียวกัน

ฝากพี่น้องเกษตรกรลองนำไปปรับใช้ โดยเฉพาะผู้ที่ปลูกยางพารา ที่ซึ่งตอนนี้ราคาก็เริ่มดีขึ้นเรื่อยๆ ถึงกิโลกรัมละ70 บาทแล้ว เผื่อว่าจะได้ใช้ประโยชน์จากเรื่องนี้ นำไปดูแลแก้ปัญหาในสวนยาง ให้กลับมามีผลผลิตเพื่อออกจำหน่ายได้เงินมาบรรเทาค่าใช้จ่าย และเลี้ยงครอบครัวได้โดยเร็ว

สำหรับผู้ที่มีข้อสงสัยหรือต้องการคำปรึกษา สอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้โดยตรงที่ 0-2986 1680-2

มนตรี บุญจรัส

ชมรมเกษตรปลอดสารพิษ

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/253944

วันพฤหัสบดี ที่ 26 มกราคม พ.ศ. 2560, 06.00 น.

หลังจาก “สับขาหลอก” ชาวบ้านมาหลายเดือน ในที่สุดรัฐบาล…ไม่ใช่สิ ที่จริงต้องเป็น “พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา” นายรัฐมนตรี และหัวหน้าคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) คนเดียวต่างหาก เพราะสามารถสั่งซ้ายหันขวาหันในรัฐบาลได้ทั้งหมด ก็เปิดหน้าไพ่หงาย “ธาตุแท้” ของตัวเองออกมาให้เห็นเกี่ยวกับปัญหาโครงการก่อสร้าง “โรงไฟฟ้าถ่านหิน” ในภาคใต้

เพราะฟังจากน้ำเสียง “เสธ.ไก่อู” พล.ท.สรรเสริญ แก้วกำเนิด โฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ที่แถลงหลังการประชุมคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 24 มกราคมที่ผ่านมา ก็คงไม่แคล้วว่า ในที่สุด “โรงไฟฟ้าถ่านหิน” ที่ชาวบ้านชาวช่องทั้งหลายกำลังคัดค้านไม่เห็นด้วยอยู่ในขณะนี้ เตรียมได้แจ้งเกิดในไม่ช้านี้แน่ๆ

พล.ท.สรรเสริญแกบอกว่า ระหว่างการประชุม ครม. พล.อ.ประยุทธ์ ได้ประกาศว่าโครงการก่อสร้างโรงไฟฟ้าถ่านหินเทพาและโรงไฟฟ้าถ่านหินกระบี่ จะต้องมีความชัดเจนภายใน 1 เดือนนี้ โดยจะมีการประชุมคณะกรรมการนโยบายพลังงานแห่งชาติ (กพช.) เพื่อพิจารณาเดินหน้าโครงการดังกล่าว ก่อนนำเสนอให้ที่ประชุม ครม.พิจารณา

“นายกรัฐมนตรีกำชับว่า ปัจจุบันสถานการณ์และเทคโนโลยีเปลี่ยนแปลงไป ปัญหาข้อกังวลด้านสิ่งแวดล้อมที่มีข้อกังวลกันในอดีตสามารถแก้ไขได้ รวมถึงการสร้างเสถียรภาพด้านพลังงานในภาคใต้มีความจำเป็นในทุกๆด้าน เช่น พลังงานชีวมวล ลม แสงแดด น้ำมัน ก๊าซ หรือ ถ่านหิน ดังนั้นจะต้องมีการกระจายความเสี่ยง โดยเฉพาะแผนพัฒนากำลังการผลิตไฟฟ้า หรือ พีดีพี ที่กำหนดไว้ชัดเจนว่าต้องมีการกระจายความเสี่ยงในการใช้พลังงาน ไม่ควรพึ่งพาพลังงานก๊าซในสัดส่วนที่มากเกินไป”

ส่วนกรณีที่มีภาคประชาชน กลุ่มองค์กรพัฒนาเอกชน และกลุ่มสิทธิมนุษยชนที่พากันออกมาคัดค้าน เนื่องจากกังวลถึงผลกระทบหลายๆ เรื่องที่จะตามมานั้น ตามน้ำเสียงของ “เสธ.ไก่อู” ที่อ้างคำพูดของนายกฯ แกบอกว่า คนพวกนี้เป็นแค่เพียง “เสียงส่วนน้อย” โดย พล.อ.ประยุทธ์ได้กำชับให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องไปชี้แจงข้อเท็จจริงว่า ความจริงแล้วประชาชน “ส่วนใหญ่” ในพื้นที่ ต้องการเห็นการขับเคลื่อนทางเศรษฐกิจทั้งการใช้พลังงานภาคครัวเรือนและภาคอุตสาหกรรม ในด้านภาคการผลิตและการบริการที่ขยายตัวอย่างต่อเนื่อง จึงไม่สามารถที่จะจำกัดการใช้พลังงานได้ จำเป็นต้องเพิ่มกำลังการผลิตไฟฟ้าเพื่อรักษาเสถียรภาพและสร้างความมั่นคงทางพลังงาน

ดังนั้นโครงการนี้จะต้องมีการเดินหน้า!!

มาถึงขั้นนี้แล้ว ผมคงไม่มีอะไรจะไปเถียงหรือคัดง้างกับรัฐบาลหรือนายกรัฐมนตรีอีกต่อไป เพราะเข้าใจว่าที่ผ่านมา ชาวบ้านทั้งในกระบี่และเทพา รวมถึงภาคประชาชน นักวิชาการ และองค์กรพัฒนาเอกชน จำนวนมาก ก็ผลัดกันออกมาแสดงจุดยืนและพยายามให้ข้อมูลกับ พล.อ.ประยุทธ์ ได้รับรู้ถึงผลดีผลเสียของการตะแบงสร้างโรงไฟฟ้าถ่านหินในพื้นที่มามากจนไม่รู้จะมากยังไงแล้ว

ในเมื่อมีธงว่าจะเอาให้ได้

และในเมื่อคิดว่าคนเหล่านี้เป็นแค่ “เสียงส่วนน้อย”

ก็เอาเลยครับ ประกาศออกมาเลย จะได้รู้กันไปว่าแท้ที่จริงรัฐบาลและคสช.เคยเห็นหัวชาวบ้านกันบ้างหรือไม่