1มีนาคม 2559  พลอากาศเอกประจิน จั่นตอง รองนายกรัฐมนตรี ในฐานะประธานคณะกรรมการบูรณการด้านพิพิธภัณฑ์และแหล่งเรียนรู้ นำคณะผู้บริหาร 9 หน่วยงานที่ร่วมจัดกิจกรรมประกอบด้วย องค์การพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์แห่งชาติ พิพิธภัณฑ์กองทัพอากาศและการบินแห่งชาติ องค์การสวนสัตว์ ในพระบรมราชูปถัมภ์ องค์การสวนพฤกษศาสตร์ ศูนย์วิทยาศาสตร์เพื่อการศึกษา(ท้องฟ้าจำลอง) สำนักหอสมุดแห่งชาติ กรุงเทพมหานคร สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ และสำนักงานบริหารและพัฒนาองค์ความรู้ เข้าพบนายกรัฐมนตรี พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา ที่ทำเนียบรัฐบาล เพื่อร่วมโปรโมทกิจกรรม “ปิดเทอมนี้ สนุกคิด สนุกเรียนรู้ สู่อนาคต”

กิจกรรมดังกล่าวเป็นหนึ่งใน 5 กิจกรรมหลักของคณะกรรมการบูรณาการด้านพิพิธภัณฑ์และแหล่งเรียนรู้ ที่มี พลอากาศเอกประจิน เป็นประธาน โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเปิดโอกาสให้เด็กและเยาวชนได้เรียนรู้โดยตรงจากพิพิธภัณฑ์และแหล่งเรียนรู้ที่เป็นคลังความรู้ในช่วงปิดเทอม ตลอดจนเพื่อเชื่อมโยงและบูรณาการความร่วมมือระหว่างพิพิธภัณฑ์และแหล่งเรียนรู้ของหน่วยงานต่าง ๆ โดยแบ่งเป็นกิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้ 5 ด้าน ได้แก่ วิทยาศาสตร์ ดาราศาสตร์ ความคิดสร้างสรรค์ ศิลปวัฒนธรรม ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม การอ่านและทักษะชีวิต ประกอบด้วย 24 กิจกรรมย่อยเพื่อรองรับการเรียนรู้ที่หลากหลาย

สำหรับกิจกรรมที่ทางคณะกรรมการฯ ได้จัดให้นายกรัฐมนตรีดู อาทิ  องค์การพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์แห่งชาติ นำรถคาราวานวิทยาศาสตร์  ซึ่งมีกิจกรรมของเล่นภูมิปัญญาไทย กิจกรรมค่าย STEM เป็นร่วมแสดง สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ นำโมเดลการเรียนรู้นอกห้องเรียนของชุมนุมดาราศาสตร์ จ.ฉะเชิงเทรา ที่มุ่งให้นักเรียนเรียนรู้ดาราศาสตร์จากสิ่งใกล้ตัว สร้าง ประดิษฐ์ คิดค้น การทดลองแบบง่ายๆ มีการรวมกลุ่มเด็กที่สนใจดาราศาสตร์ มาทำกิจกรรมหลังเลิกเรียน ฝึกฝน ฝึกปรือ แสวงหาความรู้ที่หอดูดาว โดยทีมหอดูดาวฉะเชิงเทราเป็นพี่เลี้ยงอย่างใกล้ชิด จากโจทย์เดียว สร้างสรรค์ออกมานับสิบชิ้นงาน ผลงานที่สามารถใช้ได้จริงแบบไม่เหมือนใครในโลก รอเวลาปรากฏการณ์ดาราศาสตร์จะมาถึงความฝันที่จะนำอุปกรณ์ส่วนตัวออกมาใช้งานจะเป็นจริงแล้ว 9 มีนาคม นี้  ด้านศูนย์วิทยาศาสตร์เพื่อการศึกษา(ท้องฟ้าจำลอง) นำนิทรรศการที่แสดงให้เห็นท้องฟ้ายุคดิจิตอล เพื่อประชาสัมพันธ์ท้องฟ้าและนิทรรศการ และได้นำหุ่นยนต์เก็บของ หุ่นยนต์เดินตามเส้น รวมทั้งตั้งกล้องจุลทรรศน์ส่องดูสิ่งมีชีวิตขนาดเล็กมาร่วมจัดแสดงด้วย

พิพิธภัณฑ์กองทัพอากาศและการบินแห่งชาติ จะมีกิจกรรมประดิษฐ์เครื่องบินจำลองที่ทำจากกระดาษเข้าร่วมแสดง ขณะที่องค์การสวนพฤกษศาสตร์ นำกิจกรรมการสาธิตนำกล้วยไม้ที่ได้จากการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อออกจากขวดเพาะเลี้ยงและสาธิตการนำกล้วยไม้ที่ได้จากการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อนำมาปลูกบนวัสดุปลูก สำนักงานอุทยานการเรียนรู้ (TKpark) ภายใต้สำนักงานบริหารและพัฒนาองค์ความรู้ นำกิจกรรม TK แจ้งเกิดมาร่วมกิจกรรม โดยนำศิลปิน TK Band ซึ่งเป็นผลิตผลความสำเร็จอันเกิดจากการบ่มเพาะเยาวชนให้มีทักษะทางดนตรี จากวิทยากรมืออาชีพ โดยผ่านการพัฒนาศัยภาพและความสามารถเพื่อเตรียมความพร้อมสู่การเป็นมืออาชีพซึ่งเป็นโครงการที่ TKpark ดำเนินการมาอย่างต่อเนื่อง ส่วนสำนักหอสมุดแห่งชาติ นำสื่อการเรียนรู้“วิถีถิ่น วิถีไทย” ไปร่วมจัดแสดง องค์การสวนพฤกษศาสตร์นำกิจกรรม ด้านกรุงเทพมหานครนำนิทรรศการที่เกี่ยวข้องกับปิดเทอมเติมประสบการณ์ในพิพิธภัณฑ์เด็กทั้ง 2 แห่งคือที่ทุ่งครุ และจตุจักร มานำเสนอ รวมทั้งแสดงหุ่นละครโรงเล็กให้นายกรัฐมนตรีดูด้วย

ระหว่างเดินชมกิจกรรมนายกรัฐมนตรี ได้กล่าวกับตัวแทนเยาวชนที่มารอต้อนรับว่า ขอฝากทุกคนให้เน้นเรื่องสเต็มศึกษา (STEM) หรือองค์ความรู้ทางวิชาของการเรียนของศาสตร์ที่เชื่อมโยงบนโลกของความเป็นจริง และอย่าลืมเรื่องลดเวลาเรียน เพิ่มเวลารู้ เด็กทุกคนจะต้องฝึกฝนและคิดให้เร็ว เขียนให้เร็ว ไม่ใช่ดูแต่โลกโซเชียลมีเดีย แต่เขียนบรรยายไม่ได้ ย่อความไม่เป็น เพราะฉะนั้นทุกคนต้องให้มีการเรียนรู้ สิ่งสำคัญอย่าลืมสถาบันหลักของชาติ ซึ่งถือเป็นหลักชัยนั่นคือชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ สิ่งสำคัญเราต้องเรียนประวัติศาสตร์เพื่อให้รู้ความเป็นมาของชาติไทย ทุกคนต้องมีความเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ โดยยึดตามหลักค่านิยม 12 ประการ ทั้งนี้ในส่วนของผลงานการศึกษาต่างๆ ทั้งในส่วนกระทรวงและของเด็กๆ ก็ขอให้นำไปต่อยอด และได้กล่าวเชิญชวนให้เด็ก เยาวชน พ่อแม่ผู้ปกครอง ได้พาบุตรหลานมาร่วมกิจกรรม เพื่อให้พวกเขาได้ใช้เวลาช่วงวันหยุดยาวของอย่างสร้างสรรค์และเป็นประโยชน์ต่อการดำเนินชีวิตในอนาคต

สำหรับข้อมูลกิจกรรมสามารถเข้าไปดาวน์โหลดได้ที่ http://www.okmd.or.th/MuseAndLearn2U หรือติดตามความคืบหน้าของกิจกรรมต่างๆ ได้ที่ http://www.facebook.com/MuseAndLearn2u สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ 02-105-6524

           ภาพเด็กหญิงในชุดนักเรียนนั่งล้อมวงตรงกลางมีชามข้าวเหนียวกับไข่ทอดที่ราดซอส ต่างคนต่างใช้มือหยิบข้าวปั้นเข้าปากอย่างเอร็ดอร่อย เมื่อถามว่ากินแค่นี้อิ่มหรือ? อร่อยไหม? เด็กๆ ตอบกลับพร้อมรอยยิ้มและดวงตาเป็นประกายว่า “อิ่มและอร่อย”..สะท้อน วิถีแห่งความพอเพียง และการรู้จักแบ่งปัน

มื้ออิ่มครั้งนี้ มาจากผลผลิตจากไก่เลี้ยง  ภายในรั้ว โรงเรียนบ้านหนองหว้าหนองไผ่ จ.อุดรธานี ที่พิเศษอีกอย่างก็คือเชื้อเพลิงที่นำมาใช้ในการประกอบอาหาร เป็นกระดาษอัดแท่ง มาจากแนวคิดที่นำขยะมาทำให้เกิดประโยชน์

นายไพโรจน์ ธิติกาญจน์พจนา ครูโรงเรียนบ้านหนองหว้าหนองไผ่ เล่าว่า จุดเริ่มต้นมาจากกิจกรรมธนาคารขยะในโครงการด้วยรักและห่วงใย ตามแนวพระราชดำริสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ที่โรงเรียนทำอยู่ เพื่อปลูกฝังให้เด็กรักความสะอาด รู้จักการคัดแยกขยะแต่ละประเภท ไม่ว่าจะเป็นกระดาษ พลาสติก โลหะ เป็นต้น

ต่อมาคณะผู้บริหาร ครู และนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 2   ทุกคนร่วมกันคิดหาวิธีการว่าจะทำอย่างไรให้ขยะเหล่านี้เกิดประโยชน์ โดยบูรณาการกับหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงมาใช้ และมองเห็นว่าปัญหาเศษกระดาษมีแต่จะเพิ่มมากขึ้นส่งผลให้เกิดมลพิษต่อสิ่งแวดล้อม แม้จะนำมาขายได้ก็ได้ราคาเพียงกิโลกรัมละ 1-2 บาทเท่านั้น ควรหาวิธีที่ทำให้เกิดประโยชน์ จนนำมาสู่การทำ “โครงงานการผลิตแท่งพลังงานจากเศษกระดาษ” โดยเริ่มต้นเมื่อปีการศึกษา 2557

กระบวนการเพื่อให้ได้แท่งพลังงานจากเศษกระดาษไม่ยุ่งยากอย่างที่คิด ครูไพโรจน์ อธิบายว่า วัสดุที่ใช้คือ กระดาษทุกชนิดไม่ว่าจะหนังสือพิมพ์ กระดาษสมุด กระดาษลัง เหล่านี้ล้วนหาได้ง่ายในโรงเรียน ได้มาแล้วก็นำเศษกระดาษมาฉีกเป็นชิ้นเล็กและยาว จากนั้นนำมาแช่น้ำทิ้งไว้ แต่จะต้องแยกประเภทกระดาษด้วยเพราะเนื้อกระดาษแต่ละชนิดจะใช้เวลาแช่ไม่เท่ากัน อาทิ กระดาษสมุดใช้เวลาไม่นานก็นิ่มเปื่อย แต่ถ้ากระดาษลังเนื้อหนาใช้เวลานานกว่าประมาณ 12 ชั่วโมง เป็นต้น

เมื่อกระดาษที่แช่น้ำนิ่มแล้ว ก็นำไปอัดในท่อพีวีซี ขนาด 1.5-2 นิ้วยาว 5 นิ้ว และใช้ไม้ไผ่ ขนาด 1 นิ้ว ยาว 10 นิ้วกดอัดให้แน่น เมื่อได้แท่งกระดาษที่อัดเรียบร้อยก็นำไปวางบนตะแกรงตากแดด เมื่อแท่งกระดาษแห้งจนจับตัวแข็งก็สามารถนำมาใช้เป็นพลังงานแทนถ่าน ในการประกอบอาหารได้ ยิ่งแท่งกระดาษอัดแน่นดียิ่งได้กำลังไฟดี

“เด็กๆ จะใช้ช่วงเวลาว่างหรือตอนเย็นหลังเลิกเรียนมาช่วยกันทำ อาทิ กลุ่มหนึ่งฉีกกระดาษแช่น้ำ อีกกลุ่มอัดกระดาษ ทำให้เกิดการเรียนรู้การทำงานร่วมกัน เรียนรู้ที่จะฝึกคิดค้นสร้างสรรค์ จากการที่ได้นำสิ่งที่มีอยู่รอบตัว เป็นพื้นฐานชีวิตของเขามาทำให้เกิดประโยชน์และใช้ได้ผลแท้จริง เป็นการบ่มเพาะให้รู้จากสิ่งเล็กๆ และค่อยพัฒนาต่อยอดไปสู่ในขั้นที่สูงขึ้น เพราะฉะนั้น กิจกรรมนี้จะช่วยให้เด็กๆ ตื่นตัว เรียนรู้การใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า การรักษาสภาพแวดล้อมในโรงเรียน ช่วยลดปัญหาเศษกระดาษและการทิ้งเศษกระดาษ ที่จะก่อให้เกิดขยะในโรงเรียน ที่สำคัญสอนให้เด็กรู้จักความพอเพียง” ครูไพโรจน์ กล่าว

ครูไพโรจน์ บอกด้วยว่า โครงงานนี้ไม่ได้สร้างขึ้นเพื่อการประกวดแข่งขัน เพราะถ้าหากจะแข่งขันก็ต้องมีกระบวนการมากกว่านี้ แต่ที่โรงเรียนหวังที่สร้างทักษะชีวิตให้แก่เด็กๆ ปลูกฝังให้เขามีคุณลักษณะตามค่านิยมหลัก 12 ประการ และก็หวังให้นักเรียนนำไปใช้ประโยชน์ในชีวิตประจำวันได้ และพบว่าเด็กบางคนครอบครัวยังใช้เตาถ่านในการปรุงอาหาร แม้จะเป็นส่วนน้อยแต่เด็กก็นำความรู้ที่ได้จากโครงงานการผลิตแท่งพลังงานจากเศษกระดาษ ไปทำเชื้อเพลิงไม่ต้องเสียเงินซื้อถ่าน

ขณะที่ นายแสงรัตน์ เจียระไนศิลาวงษ์ ผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านหนองหว้าหนองไผ่  สะท้อนภาพรวมของโรงเรียนว่า  สอนเด็กในระดับอนุบาล-ประถมศึกษาปีที่ 6 มีนักเรียน 150 คน ประชากรในพื้นที่ประกอบอาชีพเกษตรกรรม เลี้ยงปลาในกระชัง และด้วยความที่เด็กๆ ยังอยู่ในวัยที่ไม่โตมาก แต่เป็นช่วงสำคัญที่ต้องปลูกฝังและฝึกฝนให้เขาได้มีทักษะชีวิต เพราะฉะนั้น การพัฒนาโรงเรียนจึงเน้นเรื่องการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม อย่างการผลิตแท่งพลังงานจากเศษกระดาษ เป็นอีกความรู้หนึ่งที่นักเรียนได้ลงมือทำและนำไปใช้จริง

“ผมวางแผนพัฒนาทักษะอาชีพให้นักเรียนด้วย เช่น การจัดทำแปลงเกษตรปลูกผัก เลี้ยงไก่ ปลา หมู ในพื้นที่โรงเรียนให้เด็กนักเรียนมีส่วนร่วม ได้ลงมือทำจริง ได้เรียนรู้การทำงานถือเป็นการบ่มเพาะให้เด็กได้เรียนรู้วิชาชีพเกษตรกรรม ซึ่งเป็นอาชีพของพ่อแม่นักเรียนด้วย” ผอ.ร.ร.บ้านหนองหว้าหนองไผ่ กล่าวด้วยรอยยิ้ม

นับได้ว่าเป็นอีกกลวิธี ที่โรงเรียนแห่งนี้มุ่งมั่น ปลูกฝังและสอดแทรกการพัฒนาทักษะชีวิตให้แก่นักเรียนได้อย่างน่าสนใจ ด้วยการนำสิ่งใกล้ตัวมาเพิ่มคุณค่า แทนที่จะปล่อยวางไว้สูญเปล่า ถ้าสนใจเยี่ยมชมร.ร.บ้านหนองหว้าหนองไผ่ ติดต่อได้ที่ร.ร.บ้านหนองหว้าหนองไผ่ หมู่ 4 บ้านหนองหว้าหนองไผ่ ต.หนองนาคำ อ.เมืองอุดรธานี จ.อุดรธานี 41000 โทรศัพท์ 0-4229-0336

ในศตวรรษที่ 21 การศึกษาเปรียบเสมือนหนทางสู่ความสำเร็จในหลายๆ ด้าน ผู้ใดใฝ่รู้ที่จะศึกษาผู้นั้นย่อมไปสู่หนทางที่เจริญกว่า ฉะนั้นการพัฒนาบุคลากรทางการศึกษาถือเป็นการเพิ่มประสิทธิภาพการศึกษาให้มีคุณภาพและต่อเนื่อง

โดยเฉพาะในเขตพื้นที่เข้าถึงยากอย่างจังหวัดชายแดนภาคใต้ ที่โอกาสทางการศึกษายังน้อยกว่าการศึกษาในเขตพื้นที่ปกติ

พล.อ.สุรเชษฐ์ ชัยวงศ์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ พร้อมด้วย นายการุณ สกุลประดิษฐ์ เลขาธิการคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน ลงพื้นที่ประชุมสัมมนายกระดับคุณภาพการศึกษาในศตวรรษที่ 21 เขตพัฒนาพิเศษเฉพาะกิจจังหวัดชายแดนภาคใต้ ณ มหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา จ.ยะลา โดยมีคณะผู้บริหารของกระทรวงศึกษาธิการ ผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา ผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่มัธยมศึกษา ผู้อำนวยการโรงเรียน ผู้อำนวยการกลุ่มบริหารงานบุคคล ผู้อำนวยการกลุ่มนิเทศติดตามและประเมินผลการจัดการศึกษาในเขตพัฒนาพิเศษเฉพาะกิจจังหวัดชายแดนภาคใต้ ร่วมประชุม

พล.อ.สุรเชษฐ์ กล่าวว่า กระทรวงศึกษาธิการ โดยสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) ได้กำหนดยุทธศาสตร์พัฒนาการศึกษาขั้นพื้นฐานให้มีการยกระดับการพัฒนาคุณภาพการศึกษาเขตพัฒนาพิเศษเฉพาะกิจจังหวัดชายแดนภาคใต้ โดยจัดระบบการพัฒนาครูและบุคลากรทางการศึกษาตรงตามความต้องการของสภาพปัญหาของเขตพื้นที่และส่งเสริมให้ผู้บริหาร ครู และบุคลากรทางการศึกษา พัฒนาตนอย่างต่อเนื่อง

โดยใช้แหล่งการเรียนรู้ที่หลากหลาย มีทักษะการเรียนรู้ตามมาตรฐานหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน รวมทั้งส่งเสริมให้มีเครือข่ายทางวิชาการของครูและบุคลากรทางการศึกษา เพื่อการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในระดับสถานศึกษาและเขตพื้นที่การศึกษา การประชุมและติดตามผลการดำเนินงานในการยกระดับคุณภาพการศึกษา โดยมีการจัดนิทรรศการเกี่ยวกับการพัฒนาบุคลากรทางการศึกษาด้วยระบบ TETP online เน้นให้ครูและบุคลากรทางการศึกษาได้พัฒนาตนเองผ่านระบบออนไลน์ พัฒนาคุณภาพการศึกษาอย่างครบวงจรด้วยระบบ DLTV และ DLIT

“TETP online เป็นเรื่องการพัฒนาครูบุคลากรทางการศึกษา เป็นนโยบายสำคัญของรัฐบาลโดยคณะรัฐมนตรี นายกรัฐมนตรีได้ให้ข้อสั่งการมาเมื่อปีที่แล้วให้พัฒนาครู เนื่องจากครูเป็นหัวใจสำคัญในการพัฒนาการเรียน การสอน ทางกระทรวงศึกษาธิการได้รับเรื่องมาดำเนินการ ซึ่งได้พัฒนาวิธีการคือ การมุ่งที่จะกำหนดให้ครูอยู่กับห้องเรียน ครูและบุคลากรทางการศึกษาสามารถพัฒนาตนได้จากแหล่งเรียนรู้ของศูนย์พัฒนาข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษาด้วยระบบ TETP online ระดับภาคได้ทุกคน ทุกที่ และทุกเวลา” รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ กล่าว

พล.อ.สุรเชษฐ์ กล่าวต่อว่า การประชุมสัมมนายกระดับการศึกษาในศตวรรษที่ 21 ในจังหวัดชายแดนภาคใต้ กระทรวงศึกษาธิการได้เชิญผู้อำนวยการโรงเรียนในพื้นที่มาประชุมสัมมนา เพื่อจะได้รับทราบรับรู้ในเรื่องการทำงานที่ได้ดำเนินการในช่วงที่ผ่านมา และมีการจัดนิทรรศการเพื่อเป็นการศึกษาเรียนรู้ และมีเรื่องสำคัญที่เป็นประโยชน์ต่อครูและบุคลากรทางการศึกษา ก็คือ การพัฒนาครูและบุคลากรทางการศึกษาโดยยึดภารกิจและพื้นที่หน่วยปฏิบัติงานเป็นฐาน ทั้งนี้เพื่อมารับฟังการบรรยาย ในส่วนที่เป็นนโยบายเพื่อที่จะสามารถนำไปถ่ายทอดให้แก่นักเรียน ผู้ปกครองได้รับทราบ สร้างการรับรู้สู่สังคมร่วมกัน

ส่วนในเรื่องเงินอุดหนุนรายหัวของโรงเรียนเอกชน กระทรวงศึกษาธิการก็ได้เข้มงวดในการดำเนินงานเพื่อที่จะให้การใช้งบประมาณเป็นไปอย่างคุ้มค่าและเกิดประโยชน์ ที่ผ่านมีการเบิกงบประมาณไปใช้ผิดวัตถุประสงค์ก็ได้ตรวจสอบและมีการเรียกคืนจากโรงเรียนเอกชน ในปีงบประมาณที่ตรวจแล้วก็ย้อนหลังไปถึงปี 56 มีโรงเรียนที่ดำเนินการในส่วนนี้อยู่จำนวน 256 โรงเรียน ได้คืนเงินมาแล้วจำนวน 43 ล้านบาท ส่วนปีงบประมาณปี 57 ในจำนวนโรงเรียน 227 โรง ได้ตรวจพบว่านำเงินไปใช้ผิดวัตถุประสงค์อยู่ 82 ล้านบาท ซึ่งอยู่ระหว่างการคืนเงิน ได้รับความร่วมมือเป็นส่วนใหญ่ อาจมีบางโรงเรียนที่ยังทยอยจะคืนเงินอยู่ ทั้งนี้พยายามจะใช้งบประมาณในจังหวัดชายแดนใต้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด ด้วยความโปร่งใส่ เป็นธรรมและก็เป็นประโยชน์สูงสุด

“การดูแลความปลอดภัยของโรงเรียนในพื้นที่ ถือเป็นเรื่องที่ให้ความสำคัญอย่างยิ่ง โดยกองอำนวยการรักษาความมั่นคงภายในภาค 4 ส่วนหน้าฝ่ายความมั่นคง ได้ดำเนินการโดยตำรวจ ทหาร อาสาสมัคร คอยดูและรักษาความปลอดภัยให้แก่ครู บุคลากรทางการศึกษา นักเรียน นักศึกษา และสถานศึกษาอย่างต่อเนื่องมาโดยตลอด สรุปว่าที่ผ่านมาทางรัฐบาลได้ให้ความสำคัญกับการยกระดับการศึกษาทางจังหวัดชายแดนภาคใต้เป็นพิเศษ เพื่อที่จะลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา ให้พื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้มีคุณภาพการศึกษาความเท่าเทียมกับพื้นที่การศึกษาอื่นๆ” พล.อ.สุรเชษฐ์ กล่าว

เด็กที่อยู่ในเขตการศึกษาที่ด้อยโอกาส การมอบโอกาสทางการศึกษาถือเป็นการสร้างสังคมที่ดีอีกทางหนึ่ง เพราะเด็กในวันนี้ก็ต้องไปเป็นอนาคตของชาติในวันข้างหน้า เมื่อมีโอกาสทางการศึกษาที่ดีขึ้นก็จะสามารถพัฒนาตนและดำรงชีวิตได้อย่างมีความสุข…

            กระแสการเตรียมพร้อมเข้าสู่ประชาคมอาเซียนเมื่อ 8-9 ปีที่ผ่านมา เป็นแรงขับให้ นักบริหารหนุ่มไฟแรง “อ.พรพิสุทธิ์ มงคลวนิช” อธิการบดีวิทยาลัยเทคโนโลยีสยาม (Siam Technology  College : STC) หรือ วทส. ต้องนำทีมคณะผู้บริหารระดับ “คณบดี” เดินทางไปเคาะประตูประเทศเพื่อนบ้านอย่าง สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว (สปป.ลาว) หวังเป็น “พันธมิตร” ด้านการศึกษา กอดคอกันเปิดประตูสู่อาเซียน

ดูเหมือนว่า การเดินทางบุกตลาดด้านการศึกษาที่ สปป.ลาว ทุกครั้ง “อธิการบดีวทส.” ได้ส่งเทียบเชิญ “รศ.ดร.ศักดิ์ กองสุวรรณ“ ที่ปรึกษาอธิการบดี วทส. ฝ่ายพัฒนา และเป็นอาจารย์ผู้สอนในสถาบันระดับอุดมศึกษา เป็นเวลากว่า 30 ปี ในวิชาด้านวิศวกรรมโยธา และมีประสบการณ์การสอนระดับปริญญาตรีในประเทศสหรัฐอเมริกาเป็นเวลา 3 ปี ร่วมคณะอยู่เสมอ รวมถึงผู้บริหารหญิงคนรุ่นใหม่อย่าง ”อ.อุบลวรรณ สุวรรณ” ซึ่งต่อมาได้รับความไว้วางใจให้รับตำแหน่ง “ผู้ช่วยรองอธิการบดีฝ่ายบริหารและอาเซียนสัมพันธ์” วทส.

“อ.อุบลวรรณ สุวรรณ” สาวสวย มากความรู้ ความสามารถ ติดเครื่องร้อนภายใต้การได้รับ “ไฟเขียว” จาก “อธิการบดี วทส.” ทำหน้าที่ “ประสาน” เชื่อมสัมพันธ์กับทุกภาคส่วนของหน่วยงาน สปป.ลาว เพื่อให้ความร่วมมือด้านการศึกษาบรรลุเป้าหมาย

“อธิการบดี วทส. มีแนวคิดและถูกถ่ายทอดถึงผู้บริหารว่า วทส.ต้องบุกตลาดการศึกษาในกลุ่มประชาคมอาเซียน 10 ประเทศ แต่ต้องเลือกประเทศที่อยู่ใกล้กับประทศไทย มีวัฒนธรรมใกล้เคียงกัน ใช้ภาษาที่สื่อสารกันรู้เรื่อง ซึ่ง สปป.ลาว มีคุณสมบัติเหมาะสมที่สุด ระยะแรกเมื่อปี 2552 อธิการบดี วทส.เดินทางมา สปป.ลาว พร้อมผู้บริหาร และนักวิชาการผู้เชี่ยวชาญด้านต่างๆ เพื่อมาศึกษาร่วมกันว่าเราจะช่วยอะไรได้บ้างที่สปป.ลาวต้องต่อยอดได้ ช่วงนั้นใช้เวลากว่า 2 ปี” อ.อุบลวรรณ กล่าว

เมื่อพิจารณา 3 มหาวิทยาลัยของ สปป.ลาว  มีมหาวิทยาลัยแห่งชาติลาว (ดงโด่ง) ตั้งอยู่ภาคกลาง เมืองหลวง นครเวียงจันทน์ มหาวิทยาลัยจำปาสัก อยู่ทิศใต้ นครจำปาสัก ส่วนมหาวิทยาลัยสุภานุวงศ์ (มส.) อยู่ทางทิศเหนือ นครหลวงพระบาง เป็นเมืองมรดกโลกและเมืองท่องเที่ยวกำลังเติบโต จึงเป็นตัวเลือกที่ดีที่สุด

“เมื่อผู้บริหารทั้ง 2 ฝ่าย ทั้ง อ.พรพิสุทธิ์ จาก วทส. และ ดร.คำผาย สีสะหวัน อธิการบดี มหาวิทยาลัยสุภานุวงศ์ ได้พูดคุยแลกเปลี่ยนกัน พร้อมเชิญ รศ.ดร.ศักดื์ มาเป็นหัวเรือใหญ่ดูแลงานวิชาการ งานวิจัย งานหลักสูตรสาขาวิชา งานกายภาพ เช่น อาคารเรียน ที่่สำคัญพบว่า สปป.ลาว กำลังจะเข้าสู่ตลาดหลักทรัพย์แต่ขาดทั้งบุคลากรและองค์ความรู้ด้านการบริหาร การเงิน การธนาคาร อีกทั้งภูมิทัศน์ สปป.ลาว ไม่มีทะเล ทำให้มีอุปสรรคในการขนส่งสินค้า เพราะขาดแคลนทั้งองค์ความรู้และบุคลากรด้านโลจิสติกส์มารองรับ”

เมื่อการเจรจาเป็นที่ตกลงร่วมกันระหว่าง “วทส.-มส.” แล้ว ในที่สุดก็นำไปสู่ความร่วมมือ ในการเปิดตลาดด้านการศึกษาของสถาบันการศึกษาไทยในประชาคมอาเซียนอย่างเป็นรูปธรรมที่สุด สอดรับกับนโยบายของสำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา (สกอ.) กระทรวงศึกษาธิการ (ศธ.)

ภายใต้ “โครงการความร่วมมือทางวิชาการระหว่างวิทยาลัยเทคโนโลยีสยาม (วทส.) กับมหาวิทยาลัยสุภานุวงศ์ (มส.) แห่งสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว นั้นมีแผนการพัฒนาความร่วมมือทางวิิชาการ ประกอบด้วย 6 โครงการหลัก ดังนี้ 1.โครงการพัฒนาคุณภาพบุคลากรตามความต้องการของประเทศ 2.โครงการจัดการศึกษาหลักสูตรระดับปริญญาตรี 3.โครงการก่อสร้างอาคารเรียนรองรับการจัดการศึกษา 4.โครงการสนับสนุนอุปกรณ์การเรียนการสอนและสถานที่จัดการศึกษา 5.โครงการสนับสนุนการจัดกิจกรรมของมหาวิทยาลัยสุภานุวงศ์ และ 6.โครงการรับสมัครนักศึกษา ระยะเวลาดำเนินงาน 3 ปี (2557-2559)

“ปีการศึกษา 2555 เปิดหลักสูตรแรก สาขาการเงินการธนาคาร เนื่องจาก สปป.ลาวกำลังจะเข้าสู่ตลาดหลักทรัพย์ เมื่อ วทส.เข้าไปช่วย สปป.ลาว มีความสุข ท่านทูตท่านทูต สปป.ลาว ดีใจในสิ่งที่ วทส.ทำเพื่อช่วย สปป.ลาว อย่างบริสุทธิ์์ใจและ สปป.ลาว พร้อมจะช่วยสนับสนุน วทส.อย่างเต็มใจเช่นกันเรานำหลักสูตรจากวทส.ไปให้จากนั้น มส.แห่ง สปป.ลาว แปลเป็นภาษาลาว เรียนตามหลักสูตร วทส. หากเป็นวิชาเฉพาะ วทศ.ส่งอาจารย์จากไทยไปสอน ส่วนวิชาสามัญอย่าง ภาษาลาว คณิตศาสตร์ วิทยาศาสตร์ มส.สอนเอง”

ปีการศึกษาศึกษา 2556 เปิดหลักสูตรที่ 2 สาขาโลจิสติกส์ ในคณะเทคโนโลยี (วิศวะ) มส.มี 2 แบบ แบบที่ 1.เน้นการบริหาร แบบที่ 2.เน้นเทคโนโลยีเกี่ยวกับการวางระบบโลจิสติกส์ ที่นำเทคโนโลยีมาใช้ในการขนส่งสินค้า  ส่วนหลักสูตรที่ 3  สาขาวิศวกรรมพลังงาน และในอนาคตจะเปิดหลักสูตรสาขาการโรงแรมและการท่องเที่ยว ทั้งนี้หลักสูตรที่ 1 และ 2 เมื่อสำเร็จการศึกษาจะได้รับปริญญาตรีจากทั้ง 2 สถาบันการศึกษา คือ วทส.ของไทยและ มส. สปป.ลาว

“หลักสูตรพิเศษนี้  ได้รับความสนใจจากคนหนุ่มสาว สปป.ลาว เป็นอย่างยิ่ง  และรัฐบาลสปป.ลาวก็ให้ความสำคัญกับความร่วมมือในครั้งนี้มาก ดูจากจำนวนผู้สมัครเข้าเรียนเพิ่มขึ้นทุกๆ ปี อย่างปีแรก พบว่า มีผู้มาสมัครมากถึง 1,400 คน แต่รับได้ 36 คน และในปีที่สอง มีผู้สมัครสูงถึง 2,000 คน แต่รับได้ 36 คน ทำให้เราได้เพชรเม็ดงามหรือเด็กหัวกะทิมาเรียน  ส่วนการสอบคัดเลือกมีทั้งสอบข้อเขียนและสอบสัมภาษณ์ที่ทาง สปป.ลาว รับผิดชอบ”

ไม่เพียงเท่านั้น สปป.ลาว มีทุนพัฒนาอาจารย์ ต่อเนื่องทุกปีๆ ฟรีทุกอย่าง แต่เป็นทุนในสาขาที่ วทส.จะเปิดหลักสูตรที่ สปป.ลาว ปัจจุบันมีอาจารย์ที่มาเรียนที่วทส.สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาโทแล้ว 3 คนในสาขาบริหารการเงินการธนาคาร และในสาขาอื่นที่ วทส.เปิดสอนที่ มส.สปป.ลาว กำลังอยู่ระหว่างขั้นตอนการทำวิทยานิพนธ์

นี่คือความสวยงามของ “พันธมิตร” ด้านการศึกษา ในเวทีประชาคมอาเซียน ที่น่าศรัทธาที่สุดในยุคโลกไร้พรมแดน!!

            เป็นเวลาถึง 70 ปีมาแล้ว ที่ “คุรุสภา” ทำหน้าที่ในการส่งเสริมและพัฒนาวิชาชีพครู อันเป็นอาชีพอันทรงเกียรติให้มีมาตรฐานและคุณภาพสูงสุด ด้วย “ครู” ไม่ได้มีหน้าที่เพียงเป็นผู้ประสิทธิ์ประสาทวิชาความรู้ แต่ยังแบกภาระอันยิ่งใหญ่ นั่นคือ “การสร้างคน”

วันที่ 2 มีนาคม 2559 “สำนักงานเลขาธิการคุรุสภา” จะก้าวเข้าสู่ปีที่ 71 ดร.ชัยยศ อิ่มสุวรรณ์ รองปลัดกระทรวงศึกษาธิการ (ศธ.) ปฏิบัติหน้าที่เลขาธิการคุรุสภา ได้พาย้อนเวลาทำความรู้จัก “คุรุสภา” โดยสังเขปว่า คุรุสภาในยุคแรก ถือกำเนิดจากความมุ่งมั่น ตั้งใจของครู ที่อยากหาสถานที่เพื่อรวมตัวแลกเปลี่ยนความรู้ในการพัฒนาวิชาชีพครู จึงก่อเกิด “วิทยาทานสถาน” ขึ้นราวปีพ.ศ.2438 แต่ช่วงเวลาสำคัญที่สุดคือในปีพ.ศ.2488 สมัยรัฐบาลจอมพล ป. พิบูลสงคราม มีนายทวี บุญเกตุ เป็นรัฐมนตรีกระทรวงศึกษาธิการ มีการออกพระราชบัญญัติครู พ.ศ.2488 โดยให้มีสภาในกระทรวงศึกษาธิการ เรียกว่า “คุรุสภา” เพื่อทำหน้าที่เป็นสภาที่ปรึกษาและรักษานโยบายด้านการศึกษาของชาติ ช่วยเหลือฐานะครู รวมทั้งทำหน้าที่บริหารงานบุคคลครูแทนหน่วยงานของรัฐ ภายใต้หลักการ “ครูปกครองครู”

ถัดมาในปีพ.ศ.2523 เข้าสู่ยุคที่ 2 บทบาทของคุรุสภาจะเน้นไปในเรื่องการดูแลสวัสดิการและสวัสดิภาพครูมากขึ้น แต่บทบาทในการพัฒนาครูลดลง ขณะที่ยุคที่ 3 ประมาณปี 2546 แยกหน่วยงานที่ดูแลเรื่องสวัสดิการครูออกจากคุรุสภา ทำให้บทบาทของคุรุสภาในการทำหน้าที่เป็น “สภาวิชาชีพ” กลับมาชัดเจนอีกครั้ง โดยมุ่งเน้นดูแลเรื่องมาตรฐานวิชาชีพ จรรยาบรรณของวิชาชีพ และการส่งเสริมพัฒนาวิชาชีพครู ภายใต้หลักการ “ครูดูแลครู”

“มาถึงยุคปัจจุบันและการก้าวสู่ปีที่ 71 ของคุรุสภา มีความมุ่งมั่นที่จะยกระดับคุณภาพครู สู่คุณภาพการศึกษาไทย โดยหลักการบริหารและขับเคลื่อนการทำงานจากนี้ ผมจะยืนหยัดใน 3 หลักสำคัญ คือ การดูแลมาตรฐานวิชาชีพ จรรยาบรรณวิชาชีพ และการส่งเสริมพัฒนาอาชีพครู ดังนั้นในช่วงเวลานี้นับเป็นช่วงเปลี่ยนผ่านที่สำคัญของคุรุสภาอีกครั้งหนึ่ง และจำเป็นต้องปรับรูปแบบการทำงานใหม่ให้สะท้อนการเป็นสภาวิชาชีพมากขึ้น บนพื้นฐานของวิชาการ ภายใต้โจทย์ว่า ทำอย่างไรคุรุสภาจึงจะเป็น สภาของมืออาชีพ ได้อย่างแท้จริง” ดร.ชัยยศ ย้ำถึงเป้าหมายการขับเคลื่อนงาน

ดร.ชัยยศ กล่าวว่า ในเรื่องการดูแลมาตรฐานวิชาชีพครูทั้ง 9 มาตรฐานซึ่งเชื่อมโยงกับการอนุมัติใบอนุญาตประกอบวิชาชีพครู ดังนั้นคุรุสภาต้องดูแลให้ครูทุกกลุ่มเข้าถึงและผ่านตามมาตรฐานวิชาชีพที่กำหนด กลุ่มแรก คือ ผู้ที่เป็นครูมาก่อนที่จะมีการประกาศใช้ พ.ร.บ.สภาครูและบุคลากรทางการศึกษา พ.ศ.2546 และกลุ่มที่ 2 คือ ครูรุ่นใหม่ นักศึกษาคณะศึกษาศาสตร์/ครุศาสตร์ คุรุสภาได้จัดส่งมาตรฐานวิชาชีพไปให้มหาวิทยาลัย เพื่อสามารถออกแบบและจัดการสอนได้เป็นไปตามมาตรฐานที่กำหนด ทั้งนี้ กรณีเรียนหลักสูตร 4 ปีก็ต้องมาทำการเทียบโอนมาตรฐาน หากไม่ผ่านมาตรฐานใดก็ต้องเข้าสู่กระบวนการอบรม หรือเรียนหลักสูตรประกาศนียบัตรบัณฑิต กับมหาวิทยาลัยที่คุรุสภารับรอง หรือเข้ารับการสอบในแต่ละมาตรฐาน แต่เรื่องการสอบนั้น เวลานี้อยู่ระหว่างจัดทำระบบการสอบและคลังข้อสอบใหม่ โดยคุรุสภาตั้งใจจะพัฒนาให้ระบบการสอบไม่ใหญ่เกินไป

“จากข้อมูลพบว่าคุรุสภาอนุมัติใบอนุญาตฯไปแล้วกว่า 1 ล้านใบ แต่ละเดือนยังมีผู้ยื่นขอใบอนุญาตฯเฉลี่ยเดือนละเกือบ 2,000 คน สะท้อนว่ามีคนต้องการเป็นครูมากขึ้น เพราะฉะนั้นต่อไปคุรุสภาจะเพิ่มความเข้มข้นในการคัดกรองคนที่จะมาเป็นครูมากขึ้น โดยเฉพาะได้ประสานกับมหาวิทยาลัยว่าก่อนที่สภามหาวิทยาลัยจะมีการอนุมัติหลักสูตรทางการศึกษา ขอให้หารือกับคุรุสภาในฐานะสภาวิชาชีพได้ตรวจสอบก่อนว่า หลักสูตรสอดคล้องกับมาตรฐานวิชาชีพตามที่คุรุสภากำหนดหรือไม่ รวมถึงองค์ประกอบอื่นๆ อาจารย์ประจำและอาจารย์พิเศษ สถานที่จัดการเรียนการสอน สำคัญที่สุดคือ สถานที่ในการปฏิบัติการฝึกสอนของนักศึกษา ขณะเดียวกันคุรุสภาก็จะติดตามสุ่มตรวจสอบการจัดการเรียนการสอนในบางพื้นที่ เพื่อให้รู้ชัดว่ามหาวิทยาลัยนั้นๆ ผลิตครูคุณภาพ ตรงความต้องการแท้จริง” ปฏิบัติหน้าที่เลขาธิการคุรุสภา กล่าว

ขณะที่การดูแลจรรยาบรรณของวิชาชีพนั้น ได้มีการกำหนดกติกาและแนวทางในการพิจารณาการกระทำในแต่ละกรณี อาทิ การลงโทษเด็กเกินกว่าเหตุ ทุจริต การชู้สาว ฯลฯ หากพบว่ามีการกระทำผิดจริง ในกรณีที่เป็นความผิดร้ายแรงนอกจากถูกลงโทษทางวินัยแล้ว ในทางจรรยาบรรณของวิชาชีพ ครูอาจจะถูกพักใบอนุญาตฯ หรือเพิกถอนใบอนุญาตด้วย ทั้งนี้ คุรุสภาให้ความสำคัญในการควบคุมจรรยาบรรณของวิชาชีพเป็นอย่างมาก เพราะหากครูต้องการได้รับการยอมรับว่าวิชาชีพครูเป็นวิชาชีพชั้นสูง ก็จะต้องปฏิบัติตนให้อยู่ในกรอบมาตรฐาน และจรรยาบรรณของวิชาชีพ ตระหนักและยึดมั่นในจรรยาบรรณของวิชาชีพของตนด้วย

ในเรื่องการส่งเสริมและพัฒนาความรู้ ดร.ชัยยศ ระบุว่า ที่ผ่านมาคุรุสภามีการสนับสนุนทุนวิจัยเพื่อพัฒนาการเรียนการสอนในรูปแบบต่างๆ ล่าสุดร่วมกับมหาวิทยาลัยราชภัฏ 18 แห่ง ในการสนับสนุนกองทุนการศึกษา ให้มหาวิทยาลัยร่วมพัฒนาโรงเรียนขนาดเล็ก หรือโรงเรียนในพื้นที่ห่างไกลให้มีคุณภาพ ส่วนนี้ถือเป็นความท้าทายและทำให้นักศึกษาและมหาวิทยาลัยได้รู้และสัมผัสบรรยากาศในการพัฒนาการจัดการสอนได้อย่างแท้จริง และเป็นโมเดลให้มหาวิทยาลัยหรือโรงเรียนอื่นๆ นำไปพัฒนาในอนาคตได้

“ยังมีหลายเรื่องที่จะต้องดำเนินการในช่วงเปลี่ยนผ่านนี้ อาทิ การแก้ไขร่าง พ.ร.บ.สภาครูและบุคลากรทางการศึกษา พ.ศ.2546 ในเรื่องการได้มาซึ่งคณะกรรมการคุรุสภา วิธีการคัดเลือก รวมถึงองค์ประกอบของคณะกรรมการคุรุสภา โดยให้สอดคล้องกับกฎหมายฉบับอื่นที่ ศธ.ใช้อยู่ เช่น พ.ร.บ.ระเบียบบริหารราชการ ศธ. พ.ร.บ.ข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา เป็นต้น ขณะเดียวกัน เวลานี้มีการรวมตัวในประชาคมอาเซียน ซึ่งจะทำให้เกิดการเลื่อนไหลของแรงงานต่างๆ รวมถึงผู้ประกอบวิชาชีพครูก็มีโอกาสจะไปสอนในประเทศกลุ่มอาเซียนได้ ดังนั้นคุรุสภาจึงได้ร่วมกับซีมีโอกำหนดกรอบมาตรฐานวิชาชีพครูอาเซียน ซึ่งยังอยู่ระหว่างดำเนินการ” ดร. ชัยยศ กล่าว

ในตอนท้าย ดร.ชัยยศ ย้ำด้วยว่า สำหรับเรื่องขวัญและกำลังใจแก่ครูที่ทำดีและทุ่มเทเสียสละ ในการพัฒนาเด็กนั้น คุรุสภามีการมอบรางวัลมากมาย ทั้งรางวัลคุรุสดุดี รางวัลครูดีเด่นกลุ่มสาระการเรียนรู้ต่างๆ อาทิ รางวัลครูภาษาไทยดีเด่น รางวัลครูภาษาฝรั่งเศสดีเด่น และล่าสุด รางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ที่มอบให้ครูในอาเซียนและติมอร์ เลสเต รวม 11 คน โดยได้รับพระราชทานจากสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ฯลฯ ซึ่งรางวัลเหล่านี้สามารถการันตีถึงความมุ่งมั่นตั้งใจในการทำงานของครูในการทำงานอย่างเต็มที่ด้วย