จีนเข้มสกัดไวรัส ปิดเมือง”หางโจว-ไท่โจว” อนุญาต2วันออกจากบ้านไปซื้อของได้หนึ่งครั้ง

ทางการจีนสั่งปิดเมืองขนาดใหญ่เพิ่มอีกสองเมืองในมณฑลเจ้อเจียง คือ3เขตของเมืองหางโจว และเมืองไท่โจว เพื่อป้องกันการแพร่ระบาดของโคโรนาไวรัส

ใน3 เขตของเมืองหางโจว หนึ่งในนั้นรวมถึงที่ตั้งของสำนักงานใหญ่บริษัทอาลีบาบา โดยมาตรการดังกล่าวจะอนุญาตให้มีผู้แทน 1 คนต่อครัวเรือน ออกไปซื้อของจำเป็นนอกบ้านได้ 2 วันครั้ง โดยพื้นที่ซึ่งตกอยู่ใต้คำสั่งดังกล่าวกระทบประชากรรวม 9 ล้านคน

นอกจากนี้ชาวเมืองทุกคนจะต้องสวมหน้ากากอนามัยทุกครั้งที่ออกจากบ้าน รวมถึงจะต้องติดบัตรประจำตัว และยินยอมให้เจ้าหน้าที่สุ่มตรวจวันอุณหภูมิ

สำหรับมณฑลเจ้อเจียงอยู่ห่างจากเมืองอู่ฮั่นอันเป็นศูนย์กลางการแพร่ระบาดราว 750 กิโลเมตร โดยขณะนี้ในเจ้อเจียง พบผู้ติดเชื้อแล้วถึง 829 ราย ถือเป็นมณฑลที่พบผู้ติดเชื้อสูงที่สุดของจีน นอกเหนือจากหูเป่ย์

ทางการมาเก๊าตัดสินใจปิดกาสิโนทั้งหมด 2 สัปดาห์ หลังพบพนักงานติดเชื้อ

วันที่ 4 ก.พ. นายโฮลัตเส็ง ผู้ว่าเขตปกครองพิเศษมาเก๊า ประกาศสั่งให้ผู้ประกอบการกาสิโนทุกแห่งหยุดทำการเป็นเวลา 2 สัปดาห์ หลังจาหที่มาดเก๊าพบผู้ติดเชื้อล่าสุดรายที่ 10 ซึ่งเป็นพนักงานหญิงของกาสิโนแห่งหนึ่ง

“นี่เป็นการตัดสินใจที่ยาก และเราต้องทำเพื่อปกป้องสุขภาพของประชาชนมาเก๊า” นายโฮกล่าวกับผู้สื่อข่าว

คำสั่งปิดทำการบ่อนครั้งนี้ถือเป็นการสั่งปิดเป็นเวลานานที่สุด โดยครั้งก่อนหน้านี้มาเก๊าเคยสั่งปิดกาสิโนเป็นเวลา 33 ชั่วโมง เมื่อคราวพายุไต้ฝุ่งพัดถล่มในปี 2018

สัปดาห์ก่อนมีรายงานว่า ตั้งแต่เกิดการแพร่ระบาดของไวรัสโคโรนาในจีนแผ่นดินใหญ่ นักท่องเที่ยวในมาเก๊าลดลงมากถึงเกือบ 80% ซึ่งช่วงเวลาดังกล่าวควรเป็นช่วงที่การท่องเที่ยวมาเก๊าคักคัก เนื่องจากเป็นวันหยุดยาวในเทศกาลตรุษจีน

สถานีโทรทัศน์ของเกาหลีใต้รายงานว่า พบหญิงวัย 42 ปี รายหนึ่งติดเชื้อไวรัสโคโรนา หลังเดินทางกลับมาจากท่องเที่ยวในประเทศไทย นับเป็นการติดเชื้อรายที่ 16 ของประเทศ

กรมควบคุมและป้องกันโรคของเกาหลีใต้ (KCDC) ยืนยันในวันนี้(4 ก.พ.) ว่า พบผู้ติดเชื้อไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่รายที่ 16 ของประเทศโดยผู้ติดเชื้อล่าสุดนี้เป็นหญิงวัย 42 ปี มีประวัติเดินทางกลับจากประเทศไทยเมื่อวันที่ 19 ม.ค. ที่ผ่านมา กระทั่งวันที่ 25 ม.ค. เมื่อเดินทางกลับบ้านเกิดเธอเริ่มมีอาการหนาวสั่น

ทั้งนี้ KCDC ระบุว่า ทางเจ้าหน้าที่ได้กักตัวผู้ติดเชื้อรายนี้เอาไว้แล้ว เพื่อหาหลักฐานเพิ่มเติมว่าผู้ติดเชื้อได้เดินทางไปที่ใดและพบปะผู้ใดบ้าง เพื่อดูว่าบุคคลเหล่านี้จะติดเชื้อด้วยหรือไม่

ที่มา : https://news.sbs.co.kr/

สถานการณ์แพร่ระบาดของไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ในวันนี้ (4 ก.พ.) พบว่า ในจีนแผ่นดินใหญ่มีผู้ติดเชื้อตัวเลขที่ 20,471 ราย เสียชีวิตแล้ว 425 คน รักษาหายแล้ว 632 ราย

ส่วนตัวเลขผู้ติดเชื้อในต่างประเทศที่ 159 ราย โดยล่าสุดพบว่าที่ฮ่องกง พบกรณีผู้เสียชีวิตจากไวรัสโคโรนาเป็นรายแรก และนับเป็นรายที่สองของโลกนอกแผ่นดินจีน

โดยผู้เสียชีวิตรายแรกของฮ่องกงเป็นชายวัน 39 ปี เสียชีวิตจากการติดเชื้อไวรัส กระทั่งเกิดภาวะหัวใจล้มเหลวเฉียบพลัน ซึ่งชายผู้นี้มีประวัติป่วยมีโรคประจำตัวอยู่แล้ว และพบประวัติการเดินทางไปเมืองอู่ฮั่นช่วงต้นมกราคมที่ผ่านมา นับเป็นการเสียชีวิตของไวรัสนอกจีนเป็นกรณีที่สอง จากกรณีแรกเป็นพบเสียชีวิตที่ฟิลิปปินส์ ทั้งฮ่องกงมีผู้ติดเชื้อที่ได้รับการยืนยันแล้ว 15 ราย

ด้านรัฐบาลปักกิ่ง ประธานาธิบดีสีจิ้นผิงได้เรียกประชุมคณะรัฐบาลระดับสูง หรือ โปลิตบูโร โดยทีมผู้นำจีนได้ยอมรับว่ายังมีบกพร่องเรื่องการรับมือกับวิกฤต (Crisis Management) ที่ยังไม่ดีพอ อีกทั้งยังมีความยากลำบากในการรับมือกับการแพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ พร้อมย้ำถึงความจำเป็นในการยกเครื่องระบบบริหารสถานการณ์ฉุกเฉินแห่งชาติ และระบบบสาธารณสุขทั้งประเทศ รวมถึงสั่งห้ามอย่างเด็ดขาดในการปราบปรามตลาดค้าซากสัตว์ป่าและการลักลอบค้าสัตว์ป่าอย่างผิดกฎหมาย

สิ่งที่ระบาดเร็วพอๆ กับไวรัสคือข่าวลือ รองลงมาคือข่าวปลอม และรองลงมาคือทฤษฎีสมคบคิด ทั้งหมดนี้ไม่ใช่เรื่องที่ดีทั้งสิ้น

โดยเฉพาะทฤษฎีสมคบคิดที่ว่าไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่เป็นผลงานของบางประเทศที่ใช้โจมตีจีน ขณะเดียวกันก็มีอีกทฤษฎีสมคบคิดที่เชือว่าจีนปล่อยไวรัสที่ทำการตัดแต่งจากห้องทดลองออกมา ไม่ว่าจะโดยตั้งใจหรือไม่ตั้งบใจหรือไม่ก็ตาม

ผู้เขียนอยากหัวเราะทฤษฎีสมคบคิดเหล่านี้ แต่ก็หัวเราะไม่ออกเพราะมีคนเชื่อจริงๆ จังๆ

ก่อนอื่นเราต้องมาทำความรู้จักกันก่อนว่าทฤษฎีสมคบคิด (Conspiracy theory) คืออะไร?

นิยามของมันอาจมีหลากหลาย แต่หากจะสรุปสั้นๆ ก็คือ นำข้อมูลต่างๆ ที่ยืนยันข้อเท็จจริงไม่ได้มาผสมรวมกันจนกลายเป็นความเชื่อชุดหนึ่ง ส่วนใหญ่เชื่อว่าเหตุการณ์หนึ่งมักจะไม่ได้เกิดขึ้นด้วยความบังเอิญ แต่เกิดขึ้นเพราะมีคนบงการให้มันเกิดขึ้นมาเพื่อหวังผลอะไรบางอย่าง

นักจิตวิทยาเตือนว่า คนที่เชื่อทฤษฎีสมคบคิดจะเป็นภัยต่อสุขภาพจิต และเชื่อมโยงกับโรคจิตหวาดระแวงและอาการไม่ยอมรับความจริง

ทฤษฎีสมคบคิดเกี่ยวกับไวรัสอู่ฮั่นที่แพร่หลายที่สุดในช่วงแรกของการระบาด คือความเชื่อ (ผิดๆ) ที่ว่า ไวรัสตัวนี้คืออาวุธชีวภาพที่สหรัฐนำมาใช้โจมตีจีน

ถ้าเราสาวไปถึงแหล่งที่มาของทฤษฎีนี้จะพบว่าต้นตอเกือบทั้งหมดมาจากสื่อที่สนับสนุนรัฐบาลรัสเซีย เช่น

เมื่อวันที่ 25 มกราคม 2563 สื่อของรัฐบาลรัสเซีย RIA Novosti อ้างคำกล่าวของวลาดิมีร์ จิรินอฟสกี้ หัวหน้าพรรค LDPR ของรัสเซีย ว่า “โคโรนาไวรัสของจีนคือการโจมตีของสหรัฐ” เพราะสหรัฐกลัวว่าจะไม่สามารถเอาชนะจีนในทางเศรษฐกิจได้ และไข้หวัดนกก็เป็นการโจมตีด้วยจุดประสงค์เดียวกัน

วลาดิมีร์ จิรินอฟสกี้ คนนี้เป็นนักการเมืองฝ่ายต่อต้านประเทศตะวันตกตัวฉกาจ และเป็นนักชาตินิยมรัสเซียตัวยงถึงขนาดถูกตั้งแง่ว่าเป็นพวกเผด็จการฟาสชิสต์ แน่นอนเขาเป็นฝ่ายเดียวกับวลาดิมีร์ ปูติน ผู้นำรัสเซีย

หลังจากนั้นดูเหมือนว่าสื่อสายรัสเซียจะเล่นประเด็นนี้ไม่หยุด

วันที่ 25 มกราคม 2563 สถานีโทรทัศน์ 5 Kanal อ้างว่า เมื่อ 2 ปีที่แล้วมหาวิทยาลัยอู่ฮั่นเปิดห้องปฏิบัติการชีวภาพที่มีความปลอดภัยสูงซึ่งทำการวิจัยเชื้อที่อันตรายที่สุดในโลก มีความเป็นไปได้ที่ไวรัสจะหลุดจากห้องแล็บ แต่โอกาสที่เป็นไปได้มากกว่านั้นก็คือ ไวรัสนั้นมาจากภายนอก บริษัทอเมริกันเป็นฝ่ายที่ได้รับผลประโยชน์จากไวรัส ประเทศสหรัฐเองก็จะได้รับประโยชน์ สหรัฐเป็นประเทศเดียวที่มีห้องปฏิบัติการทางชีวภาพ 400 แห่ง ไม่เพียงแต่ตั้งอยู่รอบๆ ในรัสเซียเท่านั้น แต่ยังรวมถึงรอบๆ จีนด้วย

วันที่ 27 มกราคม 2563 REN TV อ้างว่า การระบาดที่จีนดูเหมือนเป็นการสร้างสถานการณ์ขึ้นมา สื่อรายนี้อ้างว่า สหรัฐกำลังใช้เทคโนโลยีชีวภาพแบบใช้คู่ ซึ่งสามารถรักษาโรคก็ได้ และยังสามารถใช้โรคฆ่ามนุษย์ได้ บริษัทอเมริกันจะได้ประโยชน์จากสิ่งนี้ โดยกำลังพัฒนาโรคใหม่เพื่อผลกำไร ตัวอย่างของห้องปฏิบัติการของสหรัฐที่มีการพัฒนาโรคที่ร้ายแรงคือ Lugar Laboratory ในประเทศจอร์เจีย

Lugar Laboratory หรือ Lugar Research Center ในประเทศจอร์เจีย (ที่ตั้งอยู่ใกล้รัสเซีย) ถูกรัสเซียโจมตีมาตลอดว่าพัฒนาอาวุธชีวภาพเพื่อเล่นงานประเทศศัตรูของสหรัฐ

และเมื่อวันที่ 28 มกราคม 2563 สื่อแท็บลอยด์ของรัสเซียสายโรปรัฐบาลปูติน  Komsomolskaya Pravda ตั้งข้อสังเกตว่า “โคโรนาไวรัสมุ่งเล่นงานเฉพาะชนชาติ” และอ้างว่า โคโรนาไวรัสที่จีนเป็นอาวุธทางพันธุกรรมที่ออกแบบมา โดยมีเป้าหมายเลานงานคนเชื้อชาติเอเชียโดยเฉพาะ การระบาดในจีนเป็นประโยชน์ต่อรัฐบาลสหรัฐที่ต้องการกำราบจีนให้อยู่ในกำมือ ที่เรายกตัวอย่างทฤษฎีสมคบคิดเหล่านี้ไม่ใช่จะโฆษณาให้เชื่อ แต่เพื่อให้เห็นลักษณะการประโคมความเชื่อที่ไม่สอดคล้องกับเหตุและผล

ไม่ต้องถึงกับใช้หลักการวิทยาศาสตร์ที่ซับซ้อน เพียงแต่สามัญสำนึก เราก็คงจะนึกออกไม่ยากว่าหากสหรัฐใช้ไวรัสโคโรนามาถล่มจีน มีหรือที่สหรัฐจะรอดพ้นจากอาวุธของตัวเอง และเห็นได้ว่าผู้ติดเชื้อในสหรัฐนั้นมากขึ้นทุกวัน

หากมันเป็นอาวุธชีภาพจากสหรัฐจริง จีนเพียงแค่เปิดประเทศอ้าซ่าให้ประชาชนเดินทางไปสหรัฐเท่านั้น แต่นี่จีนเลือกที่จะปิดประเทศตัวเอง โดยที่สหรัฐยังไม่ได้ทำอะไรนอกจากยกเลิกเที่ยวบินไปจีน

ในโลกที่ไร้พรมแดน การใช้อาวุธชีวภาพแบบเหมาเข่งแบบนี้มีแต่จะตายกันหมดโลก และคนที่ตั้งทฤษฎีนี้คงไม่ทราบว่าการใช้อาวุธชีวภาพจะต้องเล็งเป้าหมายที่ควบคุมได้ ไม่เช่นนั้น “ดาบนั้นจะคืนสนอง” เจ้าของอาวุธเสียเอง

นอกจากทฤษฎีสหรัฐใช้เชื้อโรคเล่นงานจีนแล้ว ยังมีทฤษฎีจีนทำเชื้อหลุดออกมาจากแล็บอีกด้วย

เช่น ดานี โชฮัม อดีตเจ้าหน้าที่ข่าวกรองกองทัพอิสราเอลอ้างว่า สถาบันไวรัสวิทยาอู่ฮั่นตั้งใจที่จะปล่อยไวรัสออกมาเอง เขาอ้างว่าสถาบันนี้เป็นเพียงสถาบันเดียวที่สามารถจัดการกับไวรัสที่ทำให้ถึงตายได้และยังเชื่อมโยงอย่างใกล้ชิดกับโครงการสงครามชีวภาพของจีน

ดานี โชฮัม (Dany Shoham) เป็นผู้ที่ศึกษาโครงการอาวุธชีวภาพของจีน แต่เขากลับสันนิษฐานลอยๆ โดยไม่ให้รายละเอียดเพิ่มว่าทำไมจีนจึงตั้งใจปล่อยไวรัสออกมา

เช่นเดียวกับทฤษฎีอาวุธชีวภาพของสหรัฐ การตั้งสมมติฐานว่าจีนปล่อยของออกมาเล่นตัวเองก็ไร้เหตุผลที่สุด เพราะคงไม่มีใครที่จะทดลองปล่อยไวรัสออกมาเพื่อบ่อนทำลายบ้านเมืองตัวเอง ในกรณีของจีนนั้นเศรษฐกิจก็อาการร่อแร่อยู่แล้วจากสงครามการค้า ยิ่งมาถูกโจมตีจากไวรัสเรายิ่งคาดหวังได้เลยว่า จีนอาการหนักแน่นอนในปีนี้

หากประเทศใดก็ตามจะเล่นงานจีน ก็เล่นงานด้วยสงครามการค้าอย่างสหรัฐก็เพียงพอแล้ว

แต่ทฤษฎีพวกนี้ตายยาก หลังจากที่ทีมแพทย์ของโรงพยาบาลราชวิถีเปิดเผยความสำเร็จการใช้สูตรยารักษาไวรัสโคโรนาสายพันธุ์โดยใช้ยาต้านไวรัสไข้หวัดใหญ่และเอชไอวี ก็มีชาวเน็ตบางคนชี้ว่า “นี่ไงล่ะ ยารักษาเอชไอวีใช้กับไวรัสนี้ได้ แสดงว่ามันต้องมีการตัดต่อพันธุกรรมไวรัสผสมกับเชื้อเอชไอวี”

ความเชื่อนี้น่าจะเริ่มมาจากรายงานการวิจัยของนักวิทยาศาสตร์อินเดียที่อ้างว่า มีนักวิทยาศาสตร์กลุ่มหนึ่งตัดแต่งพันธุกรรมไวรัสโดยนำยีนของเชื้อเอชไอวีมาใส่ในโคโรนาไวรัส ทำให้เชื้อนี้สามารถใช้ยาต้านเอชไอวีรักษาได้

แต่ทันทีที่เผยแพร่ในแพล็ตฟอร์ม bioRxiv เมื่อวันที่ 31 มกราคม รายงานดังกล่าวก็ถูกโจมตีจากผู้เชี่ยวชาญทั่วโลกว่ามีข้อบกพร่อง และที่จริงแล้วความคล้ายคลึงของไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่กับเอชไอวีนั้นมีเล็กน้อยมาก และยังไม่ใช่ไวรัสที่พิเศษ เพราะ 96% ของ sequence เข้ากันกับโคโรนาไวรัสจากค้างคาว

จนกระทั่ง bioRxiv ซึ่งเป็นแพลตฟอร์มวารสารทางชีววิทยา ต้องถอดรายงานชิ้นนี้ออกไป ที่สำคัญคือรายงานนี้เป็น “non-peer-reviewed” คือไม่ใช่งานวิชาการอย่างเต็มรูปแบบที่จะเปิดโอกาสให้นักวิชาการคนอื่นแย้งได้ตามหลักวิชาการ

สื่อก็มีบทบทสำคัญในการสร้างความเชื่อผิดๆ นี้ โดยใช้การจับแพะชนแกะข้อมูลต่างๆ เอามายำแล้วสร้างเรื่องราวขึ้นมาให้ผู้อ่านรู้สึกตื่นเต้น

ทฤษฎีพวกนี้ไม่ใช่ข่าวปลอมเพราะมันเป็นทฤษฎี ดังนั้นจึงยากที่จะเอาผิดในฐานะข้อมูลอันเป็นเท็จ แม้แต่ในจีนตำรวจพยายามเอาผิดกับฟอรั่มที่พูดคุยเรื่องข่าวลือ/สมมติฐานเกี่ยวกับไวรัส แต่ศาลสูงของจีนแนะตำรวจว่าไม่ควรใช้มาตรการรุนแรงกับผู้ที่พูดคุยเกี่ยวกับข่าวลือ เพราะศาลเห็นว่าหากประชาชนเชื่อข่าวลือบางข่าวเกี่ยวกับความน่ากลัวของไวรัส ก็อาจจะป้องกันตัวได้ดีกว่านี้

ทั้งนี้ จึงขึ้นกับวิจารณญาณของผู้อ่านทั้งหลายว่าจะเชื่อของปลอม หรือจะเชื่อของจริง

บทวิเคราะห์โดย กรกิจ ดิษฐาน

นายกาหลง ทรัพย์สอาด ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร สายงานปฏิบัติการ และรักษาการในตำแหน่งกรรมการผู้จัดการใหญ่ บริษัท ไปรษณีย์ไทย จำกัด เปิดเผยว่า ขณะนี้ไปรษณีย์ไทย ขอระงับการให้บริการคูเรียร์โพสต์ (Courier Post) และบริการโลจิสโพสต์ระหว่างประเทศ (Logispost World) ไปยังปลายทางเมืองอู่ฮั่น (Wuhan) และเมืองอื่น ๆ ในมณฑลหูเป่ย (Hubei) สาธารณรัฐประชาชนจีนเป็นการชั่วคราว ตั้งแต่บัดนี้เป็นต้นไป จนกว่าจะมีการแจ้งเปลี่ยนแปลง

อย่างไรก็ตาม ผู้ใช้บริการยังคงสามารถฝากส่งสิ่งของทางไปรษณีย์ระหว่างประเทศอื่นๆ ได้ตามปกติ แต่อาจเกิดความล่าช้าในการนำจ่าย และอาจไม่มีการลงนามรับสิ่งของสำหรับบริการที่ต้องมีหลักฐานในการนำจ่าย เพื่อป้องกันความเสี่ยงในการแพร่กระจายของเชื้อโคโรนาไวรัส

สำหรับมาตรการด้านอาชีวอนามัยในส่วนของไปรษณีย์ขาเข้าระหว่างประเทศที่มีต้นทางจากสาธารณรัฐประชาชนจีน หลังเกิดการระบาดของโรคปอดอักเสบจากเชื้อโคโรนาไวรัส ว่า ไปรษณีย์ไทย มิได้นิ่งนอนใจต่อเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น โดยได้ประสานกับการไปรษณีย์จีนเพื่อวางแนวทางป้องกันเชื้อโคโรนาไวรัส ซึ่งการไปรษณีย์จีนได้มีการฉีดพ่นยาฆ่าเชื้อ ณ ที่ทำการไปรษณีย์ และถุงไปรษณีย์ที่ส่งออกไปยังปลายทางต่างประเทศ ในส่วนของสายการบินที่ทำการลำเลียงสิ่งของมายังประเทศไทยนั้น ได้ฉีดพ่นยาฆ่าเชื้อโรคภายในห้องผู้โดยสารและห้องบรรทุกสัมภาระสินค้าบนอากาศยาน รวมไปถึงถุงไปรษณีย์

ตลอดจนวัสดุอุปกรณ์ในการปฏิบัติงาน นอกจากนี้ไปรษณีย์ไทยได้กำชับให้ผู้ปฏิบัติงานทุกคนรักษาความสะอาดโดยการสวมหน้ากากอนามัย ถุงมือยาง และใช้เจลล้างมือเพื่อป้องกันเชื้อโรคตลอดการทำงานอีกด้วย