กรมชลฯเตรียมแก้มลิง13ทุ่ง รับน้ำได้กว่า2พันล้านลบ.ม. ลดผลกระทบน้ำท่วมพื้นที่ชุมชน-แหล่งเศรษฐกิจ22จว.ลุ่มเจ้าพระยา เล็งจ่ายค่าเช่าทุ่งนาทำเป็นแก้มลิงเก็บน้ำไร่ละ2พันบาท คาดพายุเข้าไทย1ลูกภาคกลาง-ภาคใต้

เมื่อวันที่ 7 กันยายน 2562 นายทองเปลว กองจันทร์ อธิบดีกรมชลประทาน เปิดเผยว่า ขณะนี้รับน้ำหลากเข้าแก้มลิงทุ่งบางระกำ จ.พิษณุโลก – จ.สุโขทัย กว่า 200 ล้าน ลบ.ม.จากที่รับได้ 550 ล้าน ลบ.ม.ซึ่งเป็นพื้นที่เก็บเกี่ยวแล้วในพื้นที่แก้มลิงบางระกำโมเดล 70,000 ไร่ การผันน้ำเข้าไปเก็บกักในพื้นที่ทุ่งบางระกำ จะช่วยลดผลกระทบทั้งตามแนวแม่น้ำยมสายเก่า และคลองเมมคลองบางแก้ว อีกทั้งลดผลกระทบในพื้นที่ตอนล่างตั้งแต่ จ.พิจิตรลงไป เนื่องจากขณะนี้แม่น้ำยม และแม่น้ำน่าน มีปริมาณน้ำมาก โดยยังคงรับน้ำเข้าเข้าทุ่งอย่างต่อเนื่อง เป็นไปตามความต้องการของเกษตรกรในพื้นที่โครงการ เนื่องจากน้ำที่ขังทุ่งจะหมักตอข้าวกลายให้เป็นปุ๋ยธรรมชาติ กำจัดโรคพืชโรคแมลง วัชพืช และหนูที่คอยกัดกันข้าว ในฤดูนาปี 2562 มีหนูนาชุกชุมกัดกินข้าวเสียหาย เนื่องจากเมื่อปี 2561 ปริมาตรน้ำที่ผันเข้าทุ่งน้อยทำให้หนูนาขยายพันธุ์เป็นจำนวนมาก ชาวนาจึงพึงพอใจที่ปีนี้มีน้ำผันเข้าไปในทุ่งเพื่อตัดวงจรศัตรูพืช ก่อนเริ่มเพาะปลูกใหม่ในปีหน้า

“เตรียมประสานกรมประมงเพื่อนำพันธุ์ปลาไปปล่อยในทุ่งเพื่อให้เกษตรกรมีบริโภคในครัวเรือน และจับขายเป็นรายได้เสริมจนถึงพฤศจิกายน ซึ่งจะเข้าสู่ฤดูแล้ง ตามนโยบายของ นายเฉลิมชัย ศรีอ่อน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ จากการที่ดำเนินโครงการบางระกำโมเดลมาตั้งแต่ปี 2560 ได้รับความร่วมมือจากเกษตรกรในการปรับเปลี่ยนระยะเวลาปลูกข้าวให้เร็วขึ้น และยินดีให้ใช้พื้นที่ที่เก็บเกี่ยวแล้วเป็นทุ่งรับน้ำ บรรเทาปัญหาน้ำท่วมซ้ำซากในลุ่มน้ำยมได้ผล และขยายมาดำเนินโครงการปรับร่นเวลาทำนาในพื้นที่ลุ่มต่ำ 12 ทุ่งลุ่มเจ้าพระยา โดยให้เกษตรกรเพาะปลูกตั้งแต่วันที่ 1 พฤษภาคม ขณะนี้เกษตรกรทยอยเก็บเกี่ยว คาดว่าเสร็จสิ้นประมาณกลางเดือนนี้ จากนั้นพื้นที่ทุ่งเหล่านี้พร้อมจะเป็นทุ่งรับน้ำหลากได้ถึง 1,500 ล้าน ลบ.ม.เท่ากับมีเขื่อนป่าสักฯ อีก 2 เขื่อน ซึ่งแก้มลิง 13 ทุ่ง ทั้งแก้มลิงบางระกำ อยู่เหนือเขื่อนเจ้าพระยา และ 12 ทุ่งลุ่มต่ำเจ้าพระยา อยู่ท้ายเขื่อนเพื่อไว้รองรับน้ำเหนือไหลลงแม่น้ำเจ้าพระยา และช่วงเดือน ก.ย. – ต.ค.แนวร่องฝนมาอยู่ภาคกลาง และเลื่อนลงภาคใต้ เดือน ต.ค.รวมทั้งอาจมีพายุเข้าอีก 1 ลูก ในเดือนนี้ ภาคกลางตอนล่าง หรือภาคใต้ ซึ่งทำให้มีฝนตกท้ายเขื่อนมากขึ้น จึงต้องเตรียมแก้มลิงไว้รับน้ำหลากด้วย อย่างไรก็ตาม ต้องดูปริมาณน้ำที่จะนำเข้าแก้มลิงเพื่อลดผลกระทบน้ำท่วมในพื้นที่ชุมชนและพื้นที่เศรษฐกิจ แนวจังหวัดลุ่มเจ้าพระยา 22 จังหวัด อีกทั้งจะมีภาวะน้ำทะเลหนุนเดือนสองเดือนหน้านี้ ทำให้การระบายน้ำหลากลงอ่าวไทย ทำได้ช้าลง” นายทองเปลว กล่าว

ทั้งนี้ นายกรัฐมนตรีได้สั่งการให้เร่งสำรวจพื้นที่แก้มลิงเพื่อจ่ายค่าเช่าพื้นที่เกษตรให้กับเกษตรกรให้อยู่ได้ ซึ่งกำลังทำข้อมูลรายละเอียดอย่างรอบด้าน ซึ่งจะเป็นพื้นที่แก้มลิง 13 ทุ่งนี้ โดยจะดูปริมาณน้ำ กำหนดขอบเขตพื้นที่ ขนาดใด กี่ไร่ ระดับความลึกของน้ำที่นำไปเก็บในทุ่ง เป็นจำนวนทุ่งเท่าไหร่ และระหว่างนี้กำลังหารือกับสำนักงานกฤษฎีกา หากจะจ่ายค่าเช่าต้องออกเป็นประกาศกฤษฎีกาชดเชยพื้นที่แก้มลิงให้กับเกษตรกร โดยจ่ายค่าเช่าพื้นที่เกษตรไว้สำหรับผันน้ำหลากเข้าไปเก็บชะลอไว้ระยะเวลา 4 เดือน ซึ่งเป็นค่าชดเชยที่เกษตรกรไม่ได้ทำนา ทำการเกษตรอื่นๆ เบื้องต้นประเมินค่าเช่าไร่ละ 2 พันบาท เป็นอัตราที่คำนวนจากส่วนต่างที่เกษตรกรมีรายได้จากทำนา โดย รมว.เกษตรฯ ได้เร่งรัดมาตรการชดเชยพื้นที่แก้มลิงเพื่อเสนอเข้าสู่การพิจารณาของคณะรัฐมนตรี (ครม.) โดยเร็ว

สำหรับพื้นที่ทุ่งแก้มลิงบางระกำ มีพื้นที่ 3.8 แสนไร่ เก็บชะลอน้ำได้ 550 ล้าน ลบ.ม. พื้นที่ 12 ทุ่งลุ่มเจ้าพระยา 1.15 ล้านไร่ เก็บชะลอน้ำได้ 1.5 พันล้าน ลบ.ม.

“เฉลิมชัย”ผวาโรคระบาดใบด่างมันสำปะหลังระบาดหนัก ลาม8จว.แนวชายแดนไทย-กัมพูชา หวั่นกระทบเศรษฐกิจกว่าแสนล้านบาท สั่งทำลายแปลงมันทิ้ง4.5หมื่นไร่ พร้อมชดเชยเกษตรกรไร่ละ3พันบาทรายละไม่เกิน30ไร่

เมื่อวันที่ 7 กันยายน 2562 นายเฉลิมชัย ศรีอ่อน รมว.เกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยว่า คณะรัฐมนตรี (ครม.) เห็นชอบการดำเนินการและเบิกจ่ายงบประมาณช่วยเหลือเกษตรกรผู้ปลูกมันสำปะหลังที่ไม่สามารถขายผลผลิตคุณภาพดีได้เนื่องจากต้นมันในแปลงติดโรคใบด่างมันสำปะหลัง โดยอนุมัติเงิน 272 ล้านบาท ทั้งนี้ แนวทางจ่ายค่าชดเชยให้เกษตรกรผู้ปลูกมันสำปะหลังที่ได้รับผลกระทบจะได้รับไม่เกิน 3,000 บาทต่อไร่ และเป็นค่าทำลายไร่ละ 3,000 บาท ซึ่งเจ้าหน้าที่กรมวิชาการเกษตรจะทำลายต้นมันสำปะหลังที่ติดโรค โดยการขุด ถอน และฝังดินทั้งแปลง ขณะนี้ ครม.​ให้ความเห็นชอบการดำเนินการและเบิกจ่ายงบประมาณดังกล่าวแล้ว รวมงบประมาณ​ที่อนุมัติไว้  272 ล้านบาท แบ่งเป็น​ ค่าชดเชย 136 ล้านบาท และค่าทำลาย 136 ล้านบาท เชื่อ​มั่น​ว่า​จะทำให้เกษตรกรร่วมมือกับภาครัฐในการแจ้งโรคและยินยอมให้​ทำลายมันยกแปลงดพื่อป้องกัน​การแพร่ระบาดของโรค

ส่วนแนวทางการช่วยเหลือเกษตรกรที่ไม่สามารถขายผลผลิตคุณภาพดีได้ โดยชดเชยให้เกษตรกรผู้ปลูกมันสำปะหลังที่ได้รับผลกระทบไร่ละไม่เกิน 3,000 บาท และเป็นค่าทำลาย ไร่ละ 3,000 บาท จะทำลายไร่มันสำปะหลังที่ติดโรค โดยการขุด ถอน และฝังดิน ปัจจุบันพบการระบาดใน 8 จังหวัดแนวชายแดนใกล้ประเทศกัมพูชา ได้แก่ นครราชสีมา บุรีรัมย์ สระแก้ว สุรินทร์ ศรีสะเกษ ปราจีนบุรี ฉะเชิงเทรา และ ชลบุรี โดยสำรวจแล้วพบว่า จะต้องทำลายแปลงมันสำปะหลังถึง 45,399 ไร่

นายเฉลิมชัย กล่าวว่า ได้รับ​รายงาน​จากกรมวิชาการเกษตรถึงการเกิดโรคใบด่างในมันสำปะหลังว่า​ เกิดจากเชื้อไวรัส Sri Lankan Cassava Mosaic Virus หรือ SLCMV ทำให้ใบด่างเหลือง ใบเสียรูปทรง ยอดที่แตกใหม่จะแสดงอาการใบเหลือง ลำต้นแคระแกร็น หัวมันจะเล็ก และมีเชื้อแป้งน้อย ปี 2561 พบการระบาดที่ จ.รัตนคีรี ราชอาณาจักรกัมพูชา ก่อน​ แล้วแพร่เข้ามาใน จ.สระแก้ว จากนั้นขยายออกไปยังพื้นที่ปลูกมันอื่นๆ จากการซื้อขายท่อนพันธุ์มันที่มีติดเชื้อและมีแมลงหวี่ขาวยาสูบซึ่งเป็นพาะนำโรคไป อีกทั้งสถานการณ์ภัยแล้งเกิดขึ้นทำให้ชาวไร่มันปลูกมันไปแล้ว 2 – 3 รอบเสียหายหมด ต้องปลูกใหม่อีก เกษตรกรจึงต้องการท่อนพันธุ์มันมากขึ้น มีการเคลื่อนย้ายท่อนพันธุ์จากพื้นที่เกิดโรคไปยังจังหวัดอื่นๆ ส่งผลให้ระบาดเป็นวงกว้างขึ้น

ทั้งนี้ ได้กำชับให้ทั้งกรมวิชาการเกษตรและกรมส่งเสริมเกษตร บูรณาการควบคุมและยับยั้งการระบาดของโรคไวรัสใบด่างมันสำปะหลัง เพื่อไม่ให้สร้างความเสียหายต่อการผลิตและการค้ามันสำปะหลังของไทยที่มีมูลค่าแสนล้านบาทต่อปี โดยให้เร่งผลิตท่อนพันธุ์สะอาดและปลอดโรคเพื่อให้เกษตรกรนำไปปลูก รวมทั้งขอความร่วมมือเกษตรกรให้ซื้อท่อนพันธุ์จากแหล่งที่เชื่อถือได้ ซึ่งมีทั้งหน่วยงานของกระทรวงเกษตรและมูลนิธิสถาบันพัฒนามันสำปะหลังแห่งประเทศไทย ซึ่งเกิดจากการรวมกลุ่ม​ของภาคเอกชนซึ่งกำลัง​วิจัยและเร่งผลิต​ท่อนพันธุ์มันที่สะอาด​ มีคุณภาพ แข็งแรง ให้ผลผลิตดี ที่สำคัญคือ ปลอดเชื้อและพาหะนำโรคใบด่างมันสำปะหลัง

ด้านสำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร​ (สศก.) รายงานว่า ไทยมีพื้นที่ปลูกมันสำปะหลัง 50 จังหวัด กว่า 8.6 ล้านไร่ เกษตรกร 523,589 ครัวเรือน สั่งการกรมวิชาการเกษตรตรวจเข้มทุกด่านพรมแดนไม่ให้มีการลักลอบนำท่อนพันธุ์มันเข้ามา เนื่องจากเชื้อไวรัสและแมลงพาหะจะติดมากับท่อนมัน ส่วนการนำเข้ามันเส้นและหัวมันสดที่ไม่ติดเหง้าหรือส่วนขยายพันธุ์มาด้วยยังสามารถนำเข้าได้ ส่วนเกษตรกรต้องเลือกใช้ท่อนพันธุ์ที่ปลอดโรคและทราบแหล่งที่มา สำรวจแปลงมันสำปะหลังอย่างสม่ำเสมอ กำจัดแมลงพาหะนำโรค นอกจากนี้ หากพบมันสำปะหลังที่มีอาการข้างต้นให้รีบแจ้งสำนักงานเกษตรอำเภอ หรือสำนักงานเกษตรจังหวัด ทันที เพื่อจะได้ไปตรวจสอบ หากพบว่าติดเชื้อใบด่างมันสำปะหลังจะได้ทำลายทิ้งทันที ป้องกันโรคลุกลาม ช่วยให้อุตสาหกรรมต่อเนื่อง ได้แก่ การผลิตแป้งมัน มันเส้น และอื่นๆ ที่มีมูลค่าทางเศรษฐกิจสูงนับแสนล้านบาทต่อปีของไทยไม่ให้เสียหายทั้งระบบ

สำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ส.ป.ก.) นำสื่อมวลชนลงพื้นที่ติดตามความก้าวหน้าผลการดำเนินการเกษตรแบบแปลงใหญ่ที่อยู่ภายในพื้นที่ ส.ป.ก. จังหวัดสุราษฎร์ธานีซึ่งประสบความสำเร็จในการสร้างรายได้ให้กับเกษตรกรในพื้นที่เป็นอย่างดี

จุดเริ่มต้นของกลุ่มสมุนไพรนางไพร เกิดมาจากการรวมตัวของเกษตรกรในพื้นที่ซึ่งแต่เดิมรวมกลุ่มกันในนามกลุ่มแม่บ้านเขานาใน และเริ่มสนใจในประโยชน์จากสมุนไพร จึงรวมกลุ่มกันจดทะเบียนเป็นกลุ่ม OTOP และเปลี่ยนชื่อกลุ่มเป็นกลุ่มสมุนไพรนางไพร จากนั้นได้จดทะเบียนกลุ่มเป็นวิสาหกิจชุมชนลูกประคบสมุนไพร ตั้งเป็นศูนย์ต้นแบบเศรษฐกิจพอเพียง ส.ป.ก. ในปี 2552 และก่อตั้งเป็นกลุ่มแปลงใหญ่สมุนไพรเมื่อปี 2559 ซึ่งการผลิตสมุนไพรของกลุ่มนั้นใช้วิธีการปลูกแซมพืชหลักเดิมอย่างยางพารา และปาล์มน้ำมัน โดยเน้นพืชสมุนไพรประเภทหัว ประกอบไปด้วย ขมิ้นชัน ขมิ้นทอง ขมิ้นอ้อย ขมิ้นด้วง ไพลดำ ไพลเหลือง กระชายดำ ว่านชักมดลูก ว่านมหาเมฆ พญาว่าน ว่านนางคำและตะไคร้ ซึ่งทุกแปลงเป็นพื้นที่ S1

ดร.วิณะโรจน์ ทรัพย์ส่งสุข

ดร.วิณะโรจน์ ทรัพย์ส่งสุข เลขาธิการสำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ส.ป.ก.) เปิดเผยว่า ก่อนที่เกษตรกรจะรวมกลุ่มกันเป็นแปลงใหญ่ ต้นทุนการผลิตในด้านพันธุ์ปลูกสูงถึง 12,000 บาท/ไร่ หลังจากรวมกลุ่มกันเป็นเกษตรแปลงใหญ่แล้วสามารถลดรายจ่ายทำให้เหลือต้นทุนการผลิตในด้านพันธุ์เพียง 9,600 บาท/ไร่ ลดลงจากเดิมร้อยละ 20 และช่วยเพิ่มปริมาณของผลผลิตให้มากขึ้นอีกด้วย ในปัจจุบันผลผลิตของกลุ่มสมุนไพรนางไพร ได้รับรองมาตรฐานเกษตรเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม (GAP: Good Agricultural Practice) จำนวน 74 แปลง คิดเป็นร้อยละ 74 แปลงซึ่งการได้รับมาตรฐานดังกล่าวทำให้ผู้บริโภคมีความมั่นใจได้ว่าผลผลิตที่ได้จากแปลงจะมีความสะอาดปลอดภัยและไร้สารพิษอีกทั้งยังทำเกษตรแบบผสมผสานเป็นการน้อมนำศาสตร์ของพระราชาตามแนวทางเศรษฐกิจพอเพียงของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตรมาปรับใช้ในพื้นที่อีกด้วย

ด้านนายวิมล์ อินทปัชฌาย์ ปฏิรูปที่ดินจังหวัดสุราษฎร์ธานี ให้ข้อมูลเพิ่มเติมว่าผลผลิตสมุนไพรจากกลุ่มเกษตรกรแบบสด มีตลาดรองรับผลผลิตในปัจจุบัน 2 แห่งด้วยกันคือตลาดโพหวาย อำเภอเมือง จังหวัดสุราษฎร์ธานี ขายได้ 3,000กิโลกรัม/เดือน ราคาประมาณ 30-35 บาท และตลาดหัวอิฐอำเภอเมือง จังหวัดนครศรีธรรมราช ขายได้ 2,000 กิโลกรัม/เดือนราคากิโลกรัมละ 30-35 บาทเช่นกัน อีกทั้งยังจัดจำหน่ายตามวิสาหกิจชุมชนเครือข่ายทั้งในจังหวัดและต่างจังหวัด และในอนาคตจะมีการขายขมิ้นชันให้กับโรงพยาบาลท่าฉาง จังหวัดสุราษฎร์ธานีปีละถึง 40 ตัน ซึ่งปัจจุบันอยู่ในขั้นตอนการเจรจาทำข้อตกลงส่วนผลิตภัณฑ์ที่ผ่านการแปรรูปแล้วมีการส่งผลิตภัณฑ์ไปขายตามวิสาหกิจชุมชนเครือข่ายและสถานที่ต่างๆ อาทิ ครีมนวดคลายเส้น ขายได้ประมาณ 100 ขวดต่อเดือน ราคา 350 บาทต่อขวด ซึ่งนำไปฝากขายที่วิสาหกิจชุมชนจังหวัดนราธิวาส ลูกประคบสมุนไพรขายได้ประมาณ 200 ลูกต่อเดือน ราคา 80 บาทต่อลูก ซึ่งนำไปขายที่โรงพยาบาลกะเปอร์ จังหวัดระนอง อีกทั้งยังมีตลาดสำหรับผลิตภัณฑ์จากสมุนไพรทั้งแบบสดและแบบแปรรูปแล้ว ตามงานแสดงสินค้า OTOP ตามสถานที่ต่างๆทั้งในและนอกจังหวัด สถานบริการสปา ในอำเภอเกาะสมุย ตามโรงพยาบาลต่างๆ ในจังหวัด สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด และการจัดจำหน่ายสินค้าออนไลน์ผ่านเว็บไซต์และโซเชียลมีเดียต่างๆ

ในอนาคต กลุ่มสมุนไพรนางไพรมีเป้าหมายที่จะยกระดับผลผลิตทุกแปลงให้เข้าสู่มาตรฐานเกษตรเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม (GAP) ยกระดับการแปรรูปให้ได้มาตรฐานอาหารและยา (อย.) เพื่อเพิ่มช่องทางการตลาดทั้งภายในและต่างประเทศ เพิ่มมูลค่าให้กับผลผลิตด้วยการแปรรูปด้วยการสกัดน้ำมันหอมระเหยจากสมุนไพร รวมถึงแปรรูปสินค้าให้มีความหลายกหลาย เพื่อยกระดับชีวิตของสมาชิกของกลุ่มให้มีความอยู่ดีกินดี และรักษาไว้ซึ่งภูมิปัญญาด้านสมุนไพรของท้องถิ่นบนพื้นที่ของ ส.ป.ก. สืบต่อไป

นางทองเหรียญ ยิ่งยืน เกษตรกรที่เข้าร่วมโครงการพัฒนาพื้นที่ดินเค็มแบบบูรณาการในพื้นที่ลุ่มน้ำย่อย จังหวัดบึงกาฬ เล่าว่า ตนมีที่นาจำนวน 15 ไร่ ปลูกข้าวพันธุ์ กข 6 กข 18 และขาวดอกมะลิ 105 ซึ่งปัญหาดินที่พบคือดินเค็ม และดินแข็งกระด้าง อีกทั้งสภาพที่นาไม่สม่ำเสมอคันนาเล็ก ทำให้เก็บกักน้ำไม่อยู่ ข้าวไม่งามเท่าที่ควร ต้องใส่ปุ๋ยเคมีเฉลี่ย 25 กิโลกรัมต่อไร่ ทำให้ต้นทุนค่อนข้างสูง แต่พอทางสถานีพัฒนาที่ดินบึงกาฬเข้ามาทำโครงการพัฒนาพื้นที่ดินเค็มแบบบูรณาการฯ ในพื้นที่บ้านทรายทอง ตำบลนาสิงห์ อำเภอศรีวิไล จังหวัดบึงกาฬ ตนจึงได้เข้าร่วมโครงการ ได้รับการสนับสนุนทั้งองค์ความรู้ในการปรับปรุงพื้นที่ดินเค็ม เข้ามาช่วยปรับแปลงนาให้สม่ำเสมอ ทำคันนาให้ใหญ่ขึ้น และรณรงค์ให้เลิกเผาตอซังข้าวเปลี่ยนมาไถกลบแทน พร้อมกับสนับสนุนวัสดุปูนโดโลไมค์ เมล็ดพันธุ์ปอเทืองพืชปุ๋ยสด ปลูกหลังเก็บเกี่ยวข้าวแล้วไถกลบเพื่อเพิ่มอินทรียวัตถุให้กับดิน ช่วยลดต้นทุนปุ๋ยเคมีในการปลูกข้าวฤดูถัดไปได้

หลังจากเข้าร่วมโครงการมาได้ 2 ปี ก็เห็นผลแตกต่างอย่างชัดเจน อย่างแรกการเข้ามาปรับรูปแปลงนาให้สม่ำเสมอแล้วทำคันนาใหญ่ขึ้น ทำให้เก็บกักน้ำได้มากขึ้น พอปลูกปอเทืองช่วยเพิ่มธาตุอาหารให้กับดิน ควบคู่กับทำน้ำหมักจากวัสดุเหลือใช้ในไร่นา เช่น หอยเชอรี่ หน่อกล้วย ส่งผลให้ข้าวเจริญเติบโตได้ดี จากเดิมที่เคยได้ผลผลิตข้าวอยู่ที่ 400 กิโลกรัมต่อไร่ ก็เพิ่มขึ้นเป็น 500-600 กิโลกรัมต่อไร่ ปุ๋ยเคมีที่เคยใช้ 5-6 กระสอบ ลดลงเหลือไม่ถึง 3 กระสอบ ที่สำคัญคือคันนาที่เมื่อก่อนทำไว้แค่คนเดินได้ พอมีการปรับคันนาให้ใหญ่ขึ้นสามารถปลูกไม้เศรษฐกิจทนเค็ม อย่างเช่น กระถินออสเตรเลีย ยูคาลิปตัส และยังใช้ปลูกไม้ยืนต้น พืชผักสวนครัวได้ทุกชนิด โดยตนปลูก กล้วยน้ำว้า มะพร้าว ข่า ตะไคร้ ฯลฯ ไว้บริโภคในครัวเรือนและจำหน่ายสร้างรายได้เสริมอีกช่องทางหนึ่ง

ตอนนี้สภาพดินดีขึ้นมาก ปลูกข้าวเจริญเติบโตดี พืชที่ปลูกบนคันนาก็งาม สามารถเก็บขายมีรายได้เพิ่มขึ้น จนได้รับการคัดเลือกให้เป็นแปลงตัวอย่างในการพัฒนาพื้นที่ดินเค็ม ให้เพื่อนเกษตรกรในละแวกบ้านได้เข้ามาศึกษาดูงานเพื่อนำกลับไปพัฒนาของเขา นอกจากนี้ ตนได้เข้าร่วมโครงการนาแปลงใหญ่ และผ่านการตรวจรับรองมาตรฐานจีเอพีจากกรมการข้าวเป็นที่เรียบร้อยแล้ว ก้าวต่อไปกำลังเข้าสู่ระยะปรับเปลี่ยนไปสู่การทำนาอินทรีย์ เนื่องจากมองว่าการผลิตข้าวปลอดภัยมีความสำคัญ ชาวนาผู้ผลิตก็ปลอดภัย ผู้บริโภคก็ปลอดภัย ยังเป็นการรองรับความต้องการของผู้บริโภคที่ห่วงใยสุขภาพมากขึ้น ที่สำคัญจะช่วยเพิ่มมูลค่าให้กับผลิตภัณฑ์ข้าวของกลุ่มนาแปลงใหญ่ต่อไป

อยากฝากถึงเพื่อนชาวนาที่ประสบปัญหาดินเค็ม ให้ทำตามคำแนะนำของกรมพัฒนาที่ดิน เพราะตนเองลองทำแล้วได้ผลดีจริง สำหรับเกษตรกรบางรายที่มีที่นาไม่มากจึงไม่กล้าทำคันนาใหญ่ ตนจะบอกว่าการปรับคันนาใหญ่ขึ้นก็สามารถปลูกพืชที่สร้างรายได้ให้เราอีกทางหนึ่ง และต้นไม้ยังช่วยดูดซับน้ำเค็มใต้ดินไม่ให้มีผลกระทบต่อพืชที่เราปลูก หากใครสนใจสามารถมาดูงานได้ที่แปลงนาของตน ติดต่อได้ที่ บ้านเลขที่ 155 หมู่ที่ 3 ตำบลนาสิงห์ อำเภอศรีวิไล จังหวัดบึงกาฬ โทร. 063 272 4401 ยินดีให้คำแนะนำ

เมื่อวันที่ 5 กันยายน 2562 ที่ศูนย์ราชการกรมปศุสัตว์ อ.บางกะดี จ.ปทุมธานี นายสัตวแพทย์สรวิศ ธานีโต อธิบดีกรมปศุสัตว์ เป็นประธานบรรจุถุงยังชีพกว่า 2,000 ชุด เพื่อช่วยเหลือเกษตรกรผู้เลี้ยงสัตว์ที่ประสบอุทกภัยในพื้นที่จังหวัดต่างๆ ทั้งภาคเหนือ และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ อาทิ จ.พิจิตร , จ.อุบลราชธานี และ จ.ร้อยเอ็ด ฯลฯ พร้อมด้วย รอธ.อำพันธุ์ เวฬุตันติ , รอธ.สุรเดช สมิเปรม และเจ้าหน้าที่กรมปศุสัตว์

กรมปศุสัตว์จัดกิจกรรมจิตอาสาร่วมบรรจุถุงยังชีพสัตว์เพื่อช่วยเกษตรกรผู้เลี้ยงสัตว์ที่ได้รับผลกระทบจากสถานการณ์ฝนตกหนักในทั่วทุกภาคของประเทศ และน้ำท่วมในหลายพื้นที่ เกษตรกรผู้เลี้ยงสัตว์ได้รับความเดือดร้อนขาดแคลนอาหารสัตว์จำนวนมาก ซึ่งกรมปศุสัตว์ได้นำหญ้าอาหารสัตว์ไปช่วยเหลือเกษตรกรในเบื้องต้นแล้ว แต่ยังพบว่ามีเกษตรกรที่ขาดแคลน มีความต้องการอาหารสัตว์และวิตามินอีกเป็นจำนวนมาก

กรมปศุสัตว์ได้บรรจุถุงยังชีพสัตว์กว่า 2,000 ชุด โดยในแต่ละถุง ประกอบด้วย ยาฆ่าเชื้อ วิตามินละลายน้ำ ยากำจัดพยาธิชนิดน้ำ แร่ธาตุก้อน อาหารสุนัข แมว และอาหารไก่ ฯลฯ ซึ่งเป็นสิ่งจำเป็นในการดำรงชีพของสัตว์เลี้ยง เพื่อบรรเทาความเดือดร้อนเบื้องต้น ส่วนการให้ความช่วยเหลือในระยะต่อไปนั้น กรมปศุสัตว์มีแผนปฎิบัติการให้ความช่วยเหลือเกษตรกรผู้เลี้ยงสัตว์ทุกพื้นที่ในด้านอื่นๆ อย่างต่อเนื่องจนกว่าสถานการณ์จะเข้าสู่ภาวะปกติ

“ธรรมนัส” คืนชีพ “วันแม็พ” อ้างแก้ปัญหาพื้นที่ทับซ้อนวังน้ำเขียว ส่อปล่อยผีรีสอร์ท ยันไม่มีนโยบายทุบทิ้ง แต่หากอยู่ในเขตส.ป.ก. จะให้เช่า หาเงินเข้ากองทุนส.ป.ก.

เมื่อวันที่ 5 กันยายน 2562 ที่รัฐสภา นายชุณห์ ศิริชัยคีรี สมาชิกองค์การบริหารส่วนจังหวัดนครราชสีมา นำผู้นำท้องถิ่นและท้องที่ จาก อ.ครบุรี เสิงสาง ปักธงชัย วังน้ำเขียว จ.นครราชสีมา และ อ.นาดี จ.ปราจีนบุรี จำนวน 50 คน สวมเครื่องแบบกำนันผู้ใหญ่บ้าน สมาชิก อบต. เดินทางเข้ายื่นหนังสือร้องขอความเป็นธรรมต่อนายเฉลิมชัย ศรีอ่อน รมว.เกษตรและสหกรณ์ โดยมีร.อ.ธรรมนัส พรหมเผ่า รมช.เกษตรและสหกรณ์ เป็นผู้รับหนังสือ ทั้งนี้กลุ่มดังกล่าวได้ยื่นหนังสือต่อนายวราวุธ ศิลปอาชา รมว.ทรัพยากรธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อมด้วย

โดยนายชุณห์ กล่าวว่า จากการประกาศแนวเขตอุทยานฯ ทับลาน เมื่อปี 2524 ของกรมอุทยานฯ ที่ยังไม่มีแนวเขตชัดเจนทับซ้อนที่อยู่อาศัยทำมาหากินของราษฎรโดยมีราษฎรใน 4 อำเภอของ จ.นครราชสีมา และ 1 อำเภอในพื้นที่ จ.ปราจีนบุรี รวม 15 ต. 72 หมู่บ้าน ประชากร 2.5 หมื่นคน ซึ่งราษฎรได้รับความเดือดร้อนอย่างมาก ถูกจับกุมดำเนินคดี 351 คดี ยังไม่รวมการจับกุมเพิ่มเติมใหม่ เพื่อเป็นการให้ความเป็นธรรมให้เจ้าหน้าที่และราษฎรที่มีความเดือดร้อนด้านที่อยู่อาศัย ที่ทำกิน และส่วนราชการที่ทำให้ไม่ถูกต้องตามกฎหมาย จึงขอให้แก้ไขแนวเขตเส้นปี 2524 ที่ทำการสำรวจโดยมิชอบ ขอให้เอาแนวเขตเส้นปี 2543 ตามมติ ครม.เมื่อวันที่ 22 เม.ย. 2540 โดยชอบด้วยกฎหมาย ซึ่งผู้ตรวจการแผ่นดินเห็นชอบและหลายหน่วยงานเห็นชอบ มาประกาศใช้เพื่อบรรเทาความเดือดร้อนของราษฎรและหน่วยงานราชการทุกฝ่ายในพื้นที่

ด้าน ร.อ.ธรรมนัส กล่าวถึงการแก้ปัญหาพื้นที่ทับซ้อนว่า ขณะนี้ได้ตั้งคณะกรรมการแก้ปัญหาแนวเขตพื้นที่ทับซ้อน โดยร่วมมือกันระหว่างกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช กรมป่าไม้ สำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ส.ป.ก.) และกองอำนวยการรักษาความมั่นคงภายในราชอาณาจักร (กอ.รมน.) เพื่อแก้ปัญหาที่ยังไม่ได้รับการแก้ไข และเรื้อรังมานาน แต่จะได้รับการแก้ไขในยุคนีี้

ทั้งนี้ ตนได้รับมอบหมายจาก รมว.เกษตรและสหกรณ์ ให้ประสานงานกับรมว.ทรัพยากรธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อม ซึ่งเราทำงานไปในทิศทางเดียวกัน โดยมีตัวแทนจากกรมอุทยานแห่งชาติฯ ตัวแทนจากกรมป่าไม้ ตัวแทนจากส.ป.ก. และตัวแทนจาก กอ.รมน. เข้ามามีส่วนร่วมในการแก้ปัญหา โดยจะนำโครงการปรับปรุงแผนที่แนวเขตที่ดินของรัฐแบบบูรณาการมาตรา 1:4000 (One map: วันแม็พ)  ซึ่งกระทรวงทรัพย์ฯ ได้ดำเนินการไว้แล้ว มาพิจารณาใช้ ปัญหาต่างๆ จะถูกคลี่คลายไป จะได้รู้ชัดเจนว่าป่ารุกชาวบ้าน หรือชาวบ้านรุกป่า เป็นที่ของส.ป.ก. ของกรมอุทยานแห่งชาติฯ หรือกรมป่าไม้ และแก้ปัญหาให้ตรงจุด เพราะทุกวันนี้ต่างฝ่ายต่างอ้างว่าเป็นที่ของตนเอง อยู่ในสังกัดของตัวเอง ซึ่งไม่สามารถพิสูจน์ได้ ปัญหาก็ตกอยู่กับชาวบ้าน ไม่ได้รับการแก้ปัญหา

ส่วนรายละเอียดของโครงการวันแม็พนั้นเป็นของเดิมที่ทำไว้แล้ว มีแนวเขตใหม่ และแนวเขตเก่า ซึ่งคณะกรรมการชุดนี้ได้เริ่มประชุมกันในสัปดาห์นี้แล้ว เนื่องจากเรามีข้อมูลเก่าอยู่แล้ว เหลือเพียงตัดสินใจว่าจะใช้แนวเขตไหนที่ถูกต้อง เมื่อได้แนวเขตแล้ว ก็จะนำเข้าที่ประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) ให้อนุมัติอีกครั้ง เชื่อว่าใช้เวลาไม่นาน

เมื่อถามว่า จะมีมาตรการจัดการกับนายทุนอย่างไร ร.อ.ธรรมนัส กล่าวว่า เรื่องนายทุน ถ้าเป็นที่ของกรมอุทยานฯ หรือหรือกรมป่าไม้ เขาคงแก้ปัญหาเอง แต่ถ้าเป็นเรื่องของส.ป.ก. ตนมีนโยบายชัดเจนว่า จะเอาที่ดินที่สังกัดของส.ป.กเพื่อจัดสรรให้ชาวบ้าน และเกษตรกรได้ทำกิน

เมื่อถามย้ำว่า ปัจจุบันที่ดินเหล่านี้ตกอยู่ในมือนายทุน ก่อนถึงประชาชน และให้ประชาชนเช่าทำกิน ร.อ.ธรรมนัส กล่าวว่า เรื่องนี้ไม่ถูกต้องตามวัตถุประสงค์ของส.ป.ก. เนื่องจากส.ป.ก.ต้องการปฏิรูปที่ดินเพื่อให้เกษตรกรมีที่ดินทำกิน เราเคยมอบที่ดินให้เกษตรกร แล้วเขานำไปขายให้กลุ่มนายทุน เราจะจัดสรรให้คนกลุ่มใหม่ที่เขาขึ้นทะเบียนไว้แทน อย่างไรก็ตาม ไม่มีนโยบายในการทุบทำลายรีสอร์ท โดยจะให้มีการใช้กฎหมายยึดมาเป็นของรัฐ และให้เจ้าของรีสอร์ทเช่าดำเนินการต่อ และนำเงินมาเข้ากองทุนส.ป.ก. เพื่อช่วยเหลือเกษตรกรรายอื่นๆ ต่อไป

เมื่อถามว่า รีสอร์ทที่จะให้เช่านั้น รวมในส่วนที่เป็นของนายทุนที่ไม่ใช่เกษตรกรรายเดิม และรวมถึง 88 การ์มองเต้ หากอยู่ในเขตส.ป.ก. ด้วยหรือไม่ ร.อ.ธรรมนัส กล่าวว่า เป็นการดำเนินการในพื้นที่ที่เป็นของส.ป.ก. ซึ่งไม่ว่าจะเป็นของนายทุนหรือชาวบ้านที่ได้ปรับเปลี่ยนรูปแบบการใช้ชีวิตจากการเกษตรไปทำรีสอร์ทหรือโฮมสเตย์ หากอยู่ในพื้นที่ส.ป.ก. ก็มีแนวทางว่าให้ยึดมาก่อน โดยใช้กฎหมาย ไม่ใช่ยึดแบบป่าเถื่อน แล้วมาเจรจากันว่าจะให้เชพื้นที่เพื่อดำเนินการต่อได้หรือไม่ และนำเงินรายได้มาเข้ากองทุน เพื่อช่วยเหลือเกษตรกร ไม่ใช่ไปไล่ทุบ ไม่เกิดประโยชน์อะไร และเมื่อทุบแล้วก็ต้องเป็นคดีฟ้องร้องในศาลกันต่อไป

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า สำหรับโครงการวันแม็พ คือการทำแผนที่ระวางเดียวกันทั้งหมด เพื่อให้ทุกส่วนราชการใช้ร่วมกัน หรือชื่ออย่างเป็นทางการ แต่ได้ถูกระงับไปในช่วงรัฐบาลที่ผ่านมา และมีการหยิบยกมาพูดถึงอีกครั้งในเวลานี้ ซึ่งอุทยานทับลานมีพื้นที่ทับซ้อน กับส.ป.ก.อยู่ประมาณ 8,000 ไร่ และมีรีสอร์ท บ้านพักตากอากาศจำนวน 80 กว่าแห่ง ที่กรมอุทยานแห่งชาติฯ จับกุมดำนินคดีอยู่ในพื้นที่ทับซ้อนนี้ ซึ่งที่ผ่านมามีความพยายามจากนายทุน และนักการเมืองในพื้นที่ที่จะให้พื้นที่ดังกล่าวอยู่ในเขตส.ป.ก. โดยมีการออกเอกสารส.ป.ก.มารับรองเพื่อให้รอดจากการถูกรื้อถอนดำเนินคดี

การประชุมระดับอาเซียนที่เพิ่งจบไปสดๆ ร้อนๆ ตามที่ได้เคยบอกไปแล้ว คือ การประชุมคณะกรรมการสำรองอาหารเพื่อความมั่นคงแห่งภูมิภาคอาเซียน หรือ ASEAN Food Security Reserve Board เรียกย่อๆ ว่าAFSRB ซึ่งมีกรมการค้าต่างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ของประเทศไทย เป็นฝ่ายเลขานุการ รายการนี้จัดขึ้นเมื่อวันที่ 15-16 สิงหาคม ที่ผ่านมาที่โรงแรมรอยัล ออคิด เชอราตัน แถวถนนเจริญกรุง ติดแม่น้ำเจ้าพระยา ครับ ก็มีเจ้าหน้าที่รัฐบาลระดับสูงของประเทศอาเซียนเข้ามาร่วมการประชุม ยกเว้น 2 ประเทศ ที่ไม่สามารถเข้ามาร่วมประชุมครั้งนี้ได้ คือ สปป. ลาว และอินโดนีเซีย แล้วก็มีแอปเตอร์ คือหน่วยงานที่ผมทำอยู่ กับแอฟซิส หรือ ASEAN Food Security Information System (AFSIS)ซึ่งก็เป็นองค์กรที่ตั้งขึ้นพิเศษอีกแห่งของอาเซียน ทำหน้าที่ด้านรวมรวมข้อมูลสมาชิกแต่ละประเทศในด้านการผลิตพืชอาหาร มีสำนักงานอยู่ที่สำนักงานเศรษฐกิจ เหมือนกันกับแอปเตอร์ ก็ได้เข้าไปร่วมประชุมด้วย

ท่านอธิบดีกรมการค้าต่างประเทศ ท่านได้ให้ความสำคัญต่อการเป็นเจ้าภาพของประเทศไทยอย่างมาก โดยนอกจากท่านจะให้เกียรติมาเป็นประธานกล่าวเปิดประชุมแล้ว ท่านยังนั่งเป็นประธานในที่ประชุมด้วยตนเองตลอดระยะเวลาการประชุมทั้ง 2 วัน อีกทั้งในช่วงเย็นวันแรกที่มีการจัดงานเลี้ยงรับรอง ท่านยังอยู่ร่วมงานเพื่อสร้างสัมพันธไมตรีกับสมาชิกและพวกเราโดยตลอด สำหรับเนื้อหาการประชุมครั้งนี้ ซึ่งก็เป็นรูปแบบเดียวกันกับทุกครั้ง คือ การรายงานของแต่ละประเทศถึงสถานการณ์การผลิตและการตลาด ตลอดจนการบริโภคของพืชอาหารสำคัญ 4 ชนิด ได้แก่ ข้าว ข้าวโพด น้ำตาล และถั่วเหลือง พร้อมทั้งการซักถามทำความเข้าใจ ทั้งนี้ เพื่อจะได้รวบรวม วิเคราะห์ถึงความพอเพียงต่อการบริโภคหรือขาดแคลน อันถือว่าเป็นส่วนประกอบที่สำคัญของความมั่นคงทางอาหาร แต่ในส่วนของแอปเตอร์และแอฟซิส ซึ่งเป็นหน่วยงานภาคปฏิบัติ ก็จะรายงานผลการดำเนินงานต่างๆ เพื่อให้ประเทศสมาชิกทราบ

ผมขอเรียนเพิ่มเติมว่า การรายงานของเราทั้งสองนั้น ความจริง ในที่ประชุมเจ้าหน้าที่อาวุโสอาเซียน หรือ SSOM ก็ได้มีการรายงานไปเช่นเดียวกัน แต่ดูเหมือนสถานะองค์กรและความเข้มข้นจะค่อนข้างต่างกัน เพราะในเวที SOM หรือ AMAF นั้น เราจะต้องรายงานเพื่อพิจารณาด้วย และบางเรื่องต้องขอความเห็นชอบ ซึ่งโดยทั่วไป อาจถูกซักไซ้ไล่เลียงหนักกว่าการรายงานที่ประชุมวันนี้มาก อีกทั้งในที่ประชุม SOM ทั้งแอปเตอร์และแอฟซิสไม่ถือว่าว่าเป็นองค์ประชุม ดังนั้น จะเข้าไปในที่ประชุมได้ก็เฉพาะตอนที่มีวาระให้รายงานได้เท่านั้น การประชุม AFSRB จึงเป็นไปในลักษณะผ่อนคลายมากกว่า ผู้แทนประเทศก็ไม่จำเป็นต้องอาวุโสอะไรมากมายครับ

ไฮไลท์ของรายการนี้ เนื่องจากคอลัมน์ซอกแซกอาเซียนของผม ไม่ได้เน้นเกี่ยวกับเนื้อหาการประชุมโดยตรง ผมจึงจะขอเล่าเกี่ยวกับงานจัดเลี้ยงภาคค่ำของวันแรก เพราะเป็นรายการพิเศษสุดที่แขกเหรื่อต่างพากันประทับใจ นั่นก็คือ การรับประทานอาหารค่ำในเรือล่องแม่น้ำเจ้าพระยาอันสวยงามตระการตา พารื่นรมย์ ซึ่งความจริงผมนั่งใกล้ๆ เพื่อนอาเซียนได้ยินประกาศตั้งแต่ตอนเช้าว่าจะมีรายการนี้ ก็ฮือฮามาครั้งหนึ่งแล้ว เพราะย่านอาเซียน ผมไปมาหลายประเทศไม่มีแม่น้ำสวยงามประดับด้วยแสงไฟ มีปราสาทราชวัง วัดวาอารามสองฝั่งที่อะร้าอร่ามแบบนี้เลย เมื่อกินข้าวในชั้นสองของเรือเสร็จ ทุกคนก็จะขึ้นไปชั้นสามที่เป็นดาดฟ้า ยืนชื่นชมกับความงดงามที่ผมกล่าวมาบ้างก็เดินไปทางหน้าลำเรือที่สามารถมองทัศนียภาพได้ไกลออกไป สลับกับการพูดคุยกันอย่างชื่นมื่น

แม้เรือใหญ่ที่เราใช้บริการจะมีแขกกลุ่มอื่นขึ้นมาด้วยก็ตาม ท่านประธานคือท่านอธิบดีกรมการค้าต่างประเทศ ท่านอยู่ร่วมกับพวกเรา พูดคุยกับทุกคนอย่างเป็นกันเอง ชนแก้วกับทุกคน จนเกือบจะไปชนกับนักท่องเที่ยวกลุ่มอื่นที่อยู่ใกล้ๆ แต่ไหวทันที่สังเกตเห็นหน้าตาตี๋ๆ
แสดงความเป็นจีนแท้ที่ไม่น่าจะเป็นพวกเราแน่ เลยถอยออกมาก่อนได้ทัน เรือใช้เวลาประมาณ 2 ชั่วโมงครึ่ง เสร็จแล้วมาจอดเทียบท่าโรงแรม รอส่งคนขึ้น ท่านอธิบดีและพวกเรายังจับกลุ่มถ่ายรูปกันส่งท้ายอีก เสร็จคืนนั้น ทราบว่ามีผู้แทนจากประเทศหนึ่งรีบแจ้งญาติทางบ้านให้บินมากรุงเทพฯ ด่วน พร้อมหาข้อมูลจองนั่งเรือลำเดียวกันในคืนวันต่อไป นี่แหละเสน่ห์อันหาได้ยากของกรุงเทพฯ ของเราละ
ก็ต้องขอบคุณท่านอธิบดีและทีมงานกรมการค้าต่างประเทศกระทรวงพาณิชย์ ไว้ ณ ที่นี้เป็นอย่างสูงครับ

ชาญพิทยา ฉิมพาลี

chanpithya@apterr.org