รายงานพิเศษ : 20 ปี สทน. วางรากฐานเทคฯนิวเคลียร์ของประเทศ พร้อมต่อยอดเศรษฐกิจ-การแพทย์-ความมั่นคงสุขภาพในอนาคต

วันอังคาร ที่ 21 เมษายน พ.ศ. 2569, 06.00 น.

สถาบันเทคโนโลยีนิวเคลียร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน) หรือ สทน. ครบรอบ 20 ปีแห่งการก่อตั้ง ในวันที่ 21 เมษายน 2569 นับตั้งแต่ก่อตั้งเมื่อวันที่ 21 เมษายน 2549 โดยตลอด 2 ทศวรรษที่ผ่านมา สทน. ได้ทำหน้าที่เป็นหน่วยงานหลักของประเทศในการพัฒนาและประยุกต์ใช้ เทคโนโลยีนิวเคลียร์และการฉายรังสี เพื่อขับเคลื่อนการพัฒนาเศรษฐกิจ อุตสาหกรรม การแพทย์ และยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชน

รศ.ดร.ธวัชชัย อ่อนจันทร์ ผู้อำนวยการ สทน. กล่าวว่า ตลอดระยะเวลา 20 ปีที่ผ่านมา สทน. ได้พัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านเทคโนโลยีนิวเคลียร์ของประเทศ พร้อมทั้งสร้างผลงานเชิงประจักษ์ในหลายมิติ โดยเฉพาะการนำเทคโนโลยีนิวเคลียร์มาใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุดในภาคส่วนต่างๆ “สทน. มุ่งนำเทคโนโลยีนิวเคลียร์มาใช้เพื่อประโยชน์ของประเทศ ทั้งในด้านการแพทย์ อาหาร เกษตรกรรม และอุตสาหกรรม ซึ่งช่วยเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ และยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนไทย”

ความสำเร็จที่สำคัญ อาทิ ยกระดับระบบสาธารณสุขไทย สนับสนุนการใช้รังสีในทางการแพทย์ ทั้งการวินิจฉัยและการรักษาโรค โดยเฉพาะโรคมะเร็ง รวมถึงการผลิตไอโซโทปและการให้บริการฉายรังสีเพื่อความปลอดภัยทางการแพทย์ , เสริมความมั่นคงทางอาหารและการเกษตร พัฒนาพันธุ์พืชด้วยเทคนิคการฉายรังสี เพิ่มผลผลิตและความทนทานต่อสภาพแวดล้อม  พร้อมทั้งยกระดับมาตรฐานความปลอดภัยอาหารและสมุนไพรไทยด้วยเทคโนโลยีการฉายรังสี , เพิ่มขีดความสามารถภาคอุตสาหกรรม นำเทคโนโลยีรังสีมาใช้ในกระบวนการตรวจสอบและควบคุมคุณภาพ เช่น การตรวจสอบโดยไม่ทำลาย (NDT) ช่วยลดต้นทุนและเพิ่มความปลอดภัยในภาคการผลิต การตรวจวิเคราะห์ปริมาณกัมมันตรังสีในสินค้าส่งออกของประเทศไทย เพื่อสร้างความเชื่อมั่นด้านความปลอดภัยให้กับประเทศคู่ค้า , สนับสนุนการจัดการสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน ใช้เทคนิคไอโซโทปในการติดตามและวิเคราะห์มลพิษ รวมถึงการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำอย่างมีประสิทธิภาพ , เป็นศูนย์กลางวิจัยและพัฒนานวัตกรรมขั้นสูง พัฒนาองค์ความรู้และเทคโนโลยีนิวเคลียร์เพื่อรองรับอุตสาหกรรมอนาคต พร้อมยกระดับมาตรฐานความปลอดภัย , สร้างบุคลากรและความร่วมมือระดับสากล พัฒนาผู้เชี่ยวชาญด้านนิวเคลียร์ และสร้างเครือข่ายความร่วมมือกับองค์กรระหว่างประเทศ เพื่อยกระดับศักยภาพของประเทศ

ขณะเดียวกัน สทน. ยังได้พัฒนา โครงสร้างพื้นฐานด้านเทคโนโลยีการฉายรังสีของประเทศอย่างครบวงจร โดยสามารถให้บริการการฉายรังสีได้ครบทุกเทคโนโลยีที่กฎหมายอนุญาต ได้แก่ รังสีแกมมา (Gamma Ray) รังสีเอกซ์ (X-Ray) และลำอิเล็กตรอน (Electron Beam) โดยเทคโนโลยีดังกล่าวสามารถนำไปใช้เพื่อยกระดับความปลอดภัยและเพิ่มมูลค่าให้กับอาหาร ผลผลิตทางการเกษตร เครื่องมือแพทย์ และผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม ช่วยให้สินค้าไทยมีมาตรฐานและสามารถแข่งขันในตลาดโลกได้

นอกจากนี้ สทน. ยังได้ติดตั้ง เครื่องไซโคลตรอนเพื่อใช้ในการวิจัยและผลิตเภสัชภัณฑ์รังสี (Radiopharmaceuticals) ซึ่งมีความสำคัญต่อการวินิจฉัยและรักษาโรค โดยเฉพาะโรคมะเร็ง การพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานดังกล่าวจะช่วยลดการนำเข้าเภสัชรังสีจากต่างประเทศ และเพิ่มความมั่นคงด้านสุขภาพของประชาชนและการแพทย์ของประเทศในอนาคต

ในด้านการวิจัยขั้นสูง สทน. ได้พัฒนาและติดตั้งเครื่องโทคาแมค (Tokamak) ภายใต้ชื่อ Thailand Tokamak-1 เพื่อใช้ศึกษาวิจัยด้านพลาสมาและเทคโนโลยีฟิวชัน ซึ่งเป็นเทคโนโลยีพลังงานแห่งอนาคต และเป็นโครงสร้างพื้นฐานด้านวิทยาศาสตร์ขั้นสูงที่ช่วยยกระดับศักยภาพงานวิจัยและเตรียมความพร้อมของประเทศไทยในการรองรับเทคโนโลยีพลังงานแห่งอนาคต

รศ.ดร.ธวัชชัย กล่าวเพิ่มเติมว่า การก้าวสู่ปีที่ 21 ของ สทน. จะเป็นการต่อยอดศักยภาพด้านเทคโนโลยีนิวเคลียร์ของประเทศ เพื่อรองรับการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมในอนาคต โดย สทน. เตรียมผลักดัน 2 โครงการสำคัญของประเทศ ได้แก่ 1.โครงการสร้างคุณค่าและความปลอดภัยในอุตสาหกรรมอาหาร การแพทย์ และอุตสาหกรรมของประเทศ ด้วยเทคโนโลยีการฉายรังสี โครงการพัฒนาและขยายศูนย์ฉายรังสีระดับอุตสาหกรรมในภูมิภาคต่างๆของประเทศ เพื่อเพิ่มการเข้าถึงเทคโนโลยีการฉายรังสีของผู้ประกอบการไทย โดยเฉพาะในอุตสาหกรรมอาหาร เกษตร และเครื่องมือแพทย์ ช่วยยกระดับความปลอดภัยของสินค้า เพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจ และเสริมศักยภาพการแข่งขันของผู้ประกอบการไทยในตลาดโลก

2.โครงการเพิ่มสมรรถนะการผลิตสารเภสัชรังสีเพื่อรองรับการรักษาผู้ป่วยมะเร็งในอนาคต โครงการจัดตั้งโรงผลิตสารเภสัชรังสีมาตรฐาน GMP ภายในสถาบันเทคโนโลยีนิวเคลียร์แห่งชาติ จังหวัดนครนายก เพื่อผลิตสารเภสัชรังสีที่ใช้ในการวินิจฉัยและรักษาโรคมะเร็ง เช่น ไอโอดีน-131 ช่วยลดการนำเข้าจากต่างประเทศ เพิ่มความมั่นคงด้านการแพทย์ และรองรับผู้ป่วยมะเร็งที่มีแนวโน้มเพิ่มขึ้นในอนาคต

การดำเนินโครงการพัฒนาเทคโนโลยีการฉายรังสีระดับอุตสาหกรรม และโครงการเพิ่มสมรรถนะการผลิตสารเภสัชรังสี จะช่วยยกระดับโครงสร้างพื้นฐานด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีของประเทศ เพิ่มความสามารถในการแข่งขันของอุตสาหกรรมไทย และสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับสินค้าอาหาร เกษตร และเครื่องมือแพทย์ ขณะเดียวกันยังช่วยเสริมความมั่นคงด้านสาธารณสุขของประเทศ ด้วยการผลิตสารเภสัชรังสีเพื่อรองรับการวินิจฉัยและรักษาโรคมะเร็งภายในประเทศ ลดการพึ่งพาการนำเข้าจากต่างประเทศ

ในระยะยาว โครงการเหล่านี้จะช่วยเพิ่มโอกาสให้ผู้ประกอบการไทย โดยเฉพาะ SMEs เข้าถึงเทคโนโลยีขั้นสูงมากขึ้น ส่งเสริมการพัฒนาเศรษฐกิจในภูมิภาค เพิ่มโอกาสการส่งออกสินค้าไทยในตลาดโลก และช่วยยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนผ่านอาหารที่ปลอดภัยและการรักษาพยาบาลที่มีประสิทธิภาพมากขึ้น

ทั้งนี้ สทน. จะยังคงมุ่งมั่นพัฒนาเทคโนโลยีนิวเคลียร์และรังสีอย่างต่อเนื่อง ภายใต้หลักความปลอดภัยและความรับผิดชอบต่อสังคม เพื่อเป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนประเทศสู่เศรษฐกิจนวัตกรรมและการพัฒนาที่ยั่งยืนต่อไป

สกสค.ตรึงราคาสินค้า ผนึกกำลังภาครัฐ-เอกชน ลดภาระผู้ปกครอง

วันจันทร์ ที่ 20 เมษายน พ.ศ. 2569, 22.05 น.

สกสค.ขานรับนโยบาย ศธ. ตรึงราคาสินค้า ผนึกกำลังภาครัฐ-เอกชน ลดภาระผู้ปกครอง ลดราคาสินค้ากว่า 50%

20 เมษายน 2569 นายประเสริฐ จันทรรวงทอง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ (รมว.ศธ.) มอบนโยบายลดภาระผู้ปกครอง นักเรียน และประชาชน โดยให้ทุกส่วนงานเดินหน้าขับเคลื่อน “วาระเร่งด่วนที่สุด” เพื่อรับมือกับวิกฤตพลังงานและค่าครองชีพ ที่ส่งผลกระทบโดยตรงต่อผู้ปกครองในช่วงใกล้เปิดภาคเรียน โดยประกาศ 3 มาตรการสำคัญ เพื่อลดภาระค่าใช้จ่ายและทลายกำแพงข้อจำกัด มุ่งเป้าให้เด็กไทยทุกคนสามารถเข้าถึงการศึกษาได้อย่างต่อเนื่องและต้องไม่มีอุปสรรคทางการเงินมาขวางกั้น ขณะเดียวกัน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ ได้มีข้อสั่งการมอบหมายให้สำนักงานคณะกรรมการ สกสค. เข้ามามีบทบาทสำคัญในการขับเคลื่อนมาตรการดังกล่าวให้เกิดผลเป็นรูปธรรมอย่างเร่งด่วน

รมว.ศธ.เปิดเผยว่า กฎระเบียบเรื่องเครื่องแต่งกายหรือ ค่าใช้จ่ายแฝง จะต้องไม่เป็นเหตุผลที่ทำให้เด็กต้องหลุดออกจากระบบการศึกษา จึงได้ออก “ข้อสั่งการแรก” ที่มุ่งเน้นการลดภาระผู้ปกครองอย่างเป็นรูปธรรมและสามารถทำได้ทันที โดยแบ่งเป็น 3 แนวทางหลัก ซึ่ง สกสค.ได้รับมอบหมายให้จัดหาและตรึงราคาอุปกรณ์การเรียนที่จำเป็น จัดหาหนังสือ แบบเรียน เครื่องเขียน และอุปกรณ์การเรียน นำมาจัดจำหน่ายใน “ราคาควบคุม” โดยเฉพาะสิ่งของที่จำเป็นต่อการเรียนรู้จริงๆ เพื่อแบ่งเบาภาระค่าใช้จ่ายของผู้ปกครองให้ตรงจุด และการบูรณาการข้ามกระทรวง โดยมอบหมาย นายอัครนันท์ กัณณ์กิตตินันท์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ เป็นประธานในการประชุมร่วมกัน เพื่อแก้วิกฤตค่าครองชีพระดับมหภาค ซึ่ง ศธ.ได้เร่งประสานงานทำงานร่วมกับกระทรวง และหน่วยงานรัฐอื่นๆ อาทิ กรมการค้าภายใน กระทรวงพาณิชย์ ร่วมกันออกแบบมาตรการลดค่าใช้จ่าย ที่ครอบคลุมถึงสินค้าอุปโภคบริโภคผ่านช่องทางต่างๆ ที่จะเกิดขึ้น ควบคู่ไปกับมาตรการช่วยเหลือเยียวยาเพิ่มเติมด้านอื่นๆ เพื่อให้ความช่วยเหลือกระจายไปถึงมือทุกครอบครัวอย่างแท้จริง

ด้าน ดร.พีระพันธ์ เหมะรัต เลขาธิการคณะกรรมการ สกสค.กล่าวว่า สกสค.ขานรับนโยบายรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ พร้อมดำเนินงานอย่างเต็มกำลังในการช่วยผู้ปกครอง และประชาชนลดค่าครองชีพ ก่อนเปิดภาคเรียน โดยดำเนินการ ดังนี้

1.มอบให้องค์การค้าของ สกสค.จัดทำส่วนลดพิเศษกว่า 50% สำหรับร้านค้าศึกษาภัณฑ์พาณิชย์ 7 สาขา และผ่านออนไลน์ ให้ครอบคลุม 77 จังหวัดทั่วประเทศ โดยมีสินค้าเข้าร่วมมากกว่า 260 รายการ กว่า 150,000 ชิ้น

2.ได้มอบหมายผู้อำนวยการสำนักงาน สกสค.จังหวัดทั่วประเทศ ประชุมร่วมกับคณะกรรมการ สกสค.จังหวัด ประสานความร่วมมือร้านค้าในพื้นที่ จัดทำส่วนลดพิเศษกว่า 478 แห่งทั่วประเทศ รองรับช่วงเปิดภาคเรียน

“การดำเนินงานครั้งนี้เป็นภารกิจเร่งด่วนที่ทุกจังหวัดพร้อมขับเคลื่อนอย่างเต็มที่ โดยได้ร่วมมือกับภาคีเครือข่ายในพื้นที่ คัดเลือกร้านค้าที่มีคุณภาพและมีมาตรฐาน เพื่อจัดจำหน่ายสินค้าในราคายุติธรรม พร้อมมอบส่วนลดพิเศษให้กับสมาชิก และผู้ปกครอง”

3.ประสานกับองค์กรภาคี โดยเฉพาะกรมการค้าภายใน กระทรวงพาณิชย์ เพื่อจัดส่วนลดร่วมกับร้านธงฟ้า และมินิธงฟ้า การจัดรถสินค้าเคลื่อนที่ การจัดกิจกรรมธงฟ้าที่สถานศึกษากว่า 1,000 แห่งทั่วประเทศ

เลขาธิการ สกสค.กล่าวในตอนท้ายว่า “เราเชื่อว่าการลดภาระเล็กๆ ในวันนี้ จะช่วยต่อโอกาสทางการศึกษาให้เด็กไทยได้อย่างยั่งยืน สกสค.ขอเป็นส่วนหนึ่งที่สนับสนุนนโยบายกระทรวงศึกษาธิการ พร้อมเคียงข้างครูและผู้ปกครองทั่วประเทศ เพื่อให้ทุกการเปิดเทอมเป็นก้าวเริ่มต้น ที่มั่นคงของอนาคตลูกหลาน”

อว. เปิดตัวคอร์ส ‘อุ่นใจไซเบอร์’ พร้อมปั้นคนไทยรู้ทัน AI เรียนฟรีแถมสะสมหน่วยกิตได้

วันจันทร์ ที่ 20 เมษายน พ.ศ. 2569, 15.03 น.

20 เมษายน 2569 ดร.พันธุ์เพิ่มศักดิ์ อารุณี รองปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) ร่วมเสวนาในหัวข้อ สร้างคนไทยให้พร้อมใช้ AI อย่างมีคุณภาพ เพื่ออนาคตที่ยั่งยืน ภายในการแถลงข่าวเปิดตัวคอร์สเรียน “อุ่นใจไซเบอร์ : AI Literacy” สื่อการเรียนรู้ในรูปแบบดิจิทัลที่ออกแบบมาเพื่อยกระดับความรู้และทักษะด้านปัญญาประดิษฐ์ (AI) ของคนไทยพัฒนาโดยคณาจารย์ผู้เชี่ยวชาญด้าน AI จากหลากหลายสาขา จัดโดยกระทรวง อว. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และ AIS โดยมี ศ.ดร.วิเลิศ ภูริวัชร อธิการบดีจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย นางสายชล ทรัพย์มากอุดม หัวหน้าคณะผู้บริหารด้านสื่อสารองค์กร AIS คณาจารย์ นิสิต นักศึกษา และผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง เข้าร่วม ณ หอประชุมคณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

ดร.พันธุ์เพิ่มศักดิ์ กล่าวว่า กระทรวง อว. มุ่งพัฒนากำลังคนของประเทศผ่านระบบการเรียนรู้ตลอดชีวิต (Lifelong Learning) ให้สอดคล้องกับการเปลี่ยนแปลงของโลกยุคปัญญาประดิษฐ์ โดยมีเป้าหมายสำคัญในการเตรียมความพร้อมให้นิสิตนักศึกษากว่า 1.8 ล้านคนทั่วประเทศ ความร่วมมือกับ AIS และจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยในครั้งนี้ ถือเป็นการขยายโอกาสการเรียนรู้เพื่อยกระดับทักษะ AI Literacy ควบคู่กับการคิดวิเคราะห์เชิงวิพากษ์ (Critical Thinking) และจริยธรรมในการใช้เทคโนโลยี เพื่อสร้าง “พลเมืองดิจิทัล” ที่มีคุณภาพและรู้เท่าทันการเปลี่ยนแปลงของโลกอนาคต

“ความร่วมมือคร้้งนี้สะท้อนถึงเป้าหมายของ อว. ในการขับเคลื่อนระบบนิเวศการเรียนรู้ที่เข้าถึงง่ายและยืดหยุ่น โดยเปิดกว้างให้ประชาชนและนักศึกษาเข้าเรียนหลักสูตร “อุ่นใจไซเบอร์ AI Literacy” ได้ฟรีผ่านแพลตฟอร์มอย่าง Thai MOOC ที่สำคัญยังเปิดโอกาสให้ผู้เรียนสามารถนำผลการเรียนไปสะสมและเทียบโอนหน่วยกิต (Credit Bank) ในรายวิชาศึกษาทั่วไป (GenEd) ของระดับอุดมศึกษาได้ ซึ่งถือเป็นก้าวสำคัญในการพัฒนาคนไทยให้พร้อมรับการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีได้อย่างยั่งยืนอย่างแท้จริง” รองปลัดกระทรวง อว. กล่าว

ด้าน ศ.ดร.วิเลิศ เสริมว่า สถาบันการศึกษาต้องก้าวสู่บทบาทการสร้างคนให้พร้อมสำหรับโลกยุคใหม่ จุฬาฯ จึงมุ่งมั่นพัฒนาองค์ความรู้ภายใต้แนวทาง ‘Responsible AI’ โดยคอร์สนี้ออกแบบมาเพื่อให้การเรียนรู้ด้าน AI ไม่ใช่แค่สิทธิของคนเฉพาะกลุ่ม แต่เป็น ‘โอกาสของทุกคน’ ที่สำคัญคือ นิสิตสามารถนำไปเทียบโอนเป็นหน่วยกิตในรายวิชาศึกษาทั่วไป (GenEd) ได้จริง ซึ่งถือเป็นความยืดหยุ่นที่ตอบโจทย์การศึกษาโลกยุคใหม่ ทั้งนี้ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยเตรียมนำร่องเปิดสอนในรูปแบบออนไลน์ ในรายวิชาศึกษาทั่วไป (GenEd) ชื่อวิชา ‘การใช้งานเอไอด้วยสมรรถนะรอบด้าน’ (รหัสวิชา 0299009) และ การรู้เท่าทันดิจิทัล ข้อมูล และปัญญาประดิษฐ์ (รหัสวิชา 0299001) จำนวน 3 หน่วยกิต ในปีการศึกษา 2569 โดยจะเริ่มเปิดใช้งานในเดือนสิงหาคม 2569

ขณะที่  นางสายชล ในฐานะภาคเอกชนผู้พัฒนาแพลตฟอร์มอย่าง AIS กล่าวว่า AIS ไม่เพียงมุ่งยกระดับเครือข่ายสู่ Autonomous Network และการนำ AI มาเป็นแกนหลักในการบริหารจัดการเท่านั้น แต่ยังเดินหน้าขับเคลื่อน Ecosystem ของปัญญาประดิษฐ์อย่างรอบด้าน ครอบคลุมตั้งแต่การพัฒนานวัตกรรมบริการที่ตอบโจทย์การใช้งาน AI ของลูกค้า อาทิ AISpace ศูนย์รวมบริการ AI, การส่งเสริมการสร้างทักษะดิจิทัลให้คนไทยทุกกลุ่มผ่านแพลตฟอร์ม Learn Di for Thais ตลอดจนการเสริมศักยภาพบุคลากรภายในองค์กรผ่านหลักสูตรด้าน AI โดยมี AIS Academy เป็นแหล่งความรู้ และล่าสุด เราตั้งใจยกระดับจาก Digital Literacy สู่ AI Literacy เพื่อสร้างภูมิคุ้มกันทางไซเบอร์ และยกระดับความรู้ด้าน AI ให้เป็นรูปธรรมมากขึ้น ผ่านหลักสูตร ‘อุ่นใจไซเบอร์ AI Literacy : My AI Buddy’ ซึ่งเป็นการต่อยอดจากโครงการ ‘อุ่นใจไซเบอร์’ ที่ดำเนินมาอย่างต่อเนื่องตั้งแต่ปี 2562 และปัจจุบันมีผู้เรียนแล้วกว่า 1.05 ล้านคน โดยเชื่อว่าหลักสูตรนี้จะช่วยให้คนไทยใช้งาน AI ได้อย่างปลอดภัยและสร้างสรรค์ สนุกกับการใช้ AI ในฐานะ ‘บัดดี้’ หรือเพื่อนคู่คิด สามารถอยู่ร่วมกับ AI ได้อย่างมั่นใจ มีความรับผิดชอบ และก้าวสู่สังคมดิจิทัลอย่างยั่งยืนไปด้วยกัน

ผู้ที่สนใจสามารถเรียนรู้หลักสูตร “อุ่นใจไซเบอร์ : AI Literacy” ได้ฟรี ทุกที่ทุกเวลา ผ่านแพลตฟอร์ม Thai MOOC https://thaimooc.ac.th, Chula Neuron https://cuneuron.chula.ac.th, LearnDi for Thais บนเว็บไซต์ https://aunjaicyber.ais.th และแอปพลิเคชัน อุ่นใจ CYBER