บทสวดธัมมจักกัปปวัตตนสูตร ซึ่งขึ้นต้นว่า เอวัมเมสุตัง เอกัง สะมะยัง ภะคะวา พาราณะสิยัง วิหะระติ อิสิปะตะเน มิคะทาเย ฯ ตัตระ โข ภะคะวา ปัญจะวัคคิเย ภิกขู อามันเตสิ เทวเม ภิกขะเว อันตา ปัพพะชิเตนะ นะ เสวิตัพพา ฯลฯ ผู้ที่ชอบสวดมนต์คงเคยสวดมาแล้ว แม้เนื้อหาค่อนข้างยาว หลายคนก็ยังอุตสาหะตั้งใจสวด

บางคนสวดทุกวันก่อนเข้านอน บางคนสวดเฉพาะวันพระหรือวันสำคัญต่างๆ เพราะเชื่อว่าการสวดมนต์เป็นการบูชาพระรัตนตรัย ทำให้จิตใจสงบ คิดพูดทำแต่สิ่งที่ดี หลายคนเชื่อว่าเป็น “คาถาสารพัดนึก” สวดประจำจะมีแต่ความโชคดี จิตใจสงบ ชีวิตเจริญรุ่งเรือง ประสบแต่ความสุข ผู้คนรักใคร่ ทำมาค้าขึ้น

ถือเป็นบทสวดที่ชาวพุทธ (ไม่นับพระสงฆ์) นิยมสวด ซึ่งไม่เฉพาะชาวไทยที่สวดกันแพร่หลาย ต่างชาติก็นิยมสวดเช่นกัน หากยังจำกันได้ คลิปฝรั่งคนหนึ่งสวดธัมมจักกัปปวัตตนสูตรขณะขับรถ เป็นคลิปที่ใครดูแล้วก็ต้องอนุโมทนาสาธุการ เวลาที่เขาสวดใบหน้าของเขาบ่งบอกถึงความสุขที่อยู่ข้างใน ลองไปเสิร์ชหาดูได้

การสวดมนต์ปกติจะสวดให้คนฟัง ส่วนเทวดาพรหมจะถือโอกาสมาฟังด้วยก็เป็นไปได้ทั้งนั้น อย่าลืมว่าก่อนพระสวดมนต์จะมีการกล่าวบทชุมนุมเทวดาเพื่ออัญเชิญเหล่าเทวดามาฟังและอนุโมทนาด้วย แต่เชื่อไหมว่ามีคนนำบทสวดมนต์โดยเฉพาะบทธัมมจักกัปปวัตตนสูตรไปเปิดให้ต้นไม้ฟัง ช่างเป็นไอเดียที่เลิศมาก

เจ้าของแนวคิดคือ “สมาย-ศิริภา กาญจนพันธ์” หรือเรียกสั้นๆ ว่ามาย เจ้าของบ้านในสวน (The Secret Garden) อยู่ที่ อ.พรหมคีรี จ.นครศรีธรรมราช เปิดธัมมจักกัปปวัตตนสูตรให้กับต้นมังคุดฟัง โดยที่บ้านเธอมีสวนมังคุด 7 ไร่ จำนวน 220 ต้น เป็นมังคุดที่ปลูกและดูแลด้วยวิถีแบบอินทรีย์ ไม่มีการใช้สารเคมีและยาฆ่าแมลง

“สวนนี้มายทำเป็นสวนมังคุดอารมณ์ดี หรือสมายล์ แมงโกสทีน ด้วยการเปิดเพลงให้มังคุดฟังทุกวัน ไอเดียได้จากมายเห็นแม่ชอบเปิดวิทยุและพ่อชอบเพลงไมค์ ภิรมย์พร เลยเอาเพลงมาเปิดให้ต้นมังคุดฟัง เพราะมายเชื่อว่าต้นไม้เป็นสิ่งมีชีวิตสามารถสื่อสารและรับรู้ความรู้สึกถึงกันได้

หลากหลายบทเพลงที่เปิด แต่ที่เปิดทุกวัน เช้า กลางวัน เย็น คือ บทธัมมจักกัปปวัตตนสูตร เราฟังไปด้วย จิตใจรู้สึกถึงความผ่อนคลายและสงบ มายเชื่อว่าการเปิดเพลงและบทสวดธัมมจักรมีปฏิกิริยาในเชิงบวกต่อต้นมังคุด เห็นได้ชัดว่าต้นมังคุดออกดอกดกมาก เหมือนว่าบทสวดทำให้มันผ่อนคลายและส่งผลต่อการออกดอกออกผล

ลูกมังคุดจะโตกว่าขนาดปกติ ลูกสวยด้วย ใหญ่สุดวัดเส้นรอบลูกได้ 25 ซม. รสหวานอร่อยดีมีอมเปรี้ยวนิดๆ ลูกค้าชมตลอดเมื่อเปรียบกับสวนอื่น ที่พิเศษคือสวนเราเป็นออร์แกนิก ฝากฟ้า ฝากฝน ฝากเทวดาดูแล (หัวเราะ) ช่วงนี้กำลังออกดอกสะพรั่ง คาดว่าจะสามารถเก็บเกี่ยวผลผลิตได้ช่วงวันที่ 14 ก.พ.ปีหน้า” มาย กล่าว

นอกจากทำสวนมังคุดแล้ว เธอมีจิตใจงามและมีความกตัญญูอยู่ในหัวใจ โครงการก้าวคนละก้าวที่ก่อตั้งโดย ตูน บอดี้สแลม นักร้องชื่อดัง ที่ผ่านมามายได้เปิดให้คนจองต้นมังคุด 26 ต้น (จองคนละ 1 ต้น) ผลผลิตแต่ละต้นเป็นของผู้จอง และผู้จองสามารถเลือกเพลงที่จะเปิดให้ต้นไม้ของตัวเองได้ด้วย ซึ่งรายได้จากการเปิดให้จองครั้งนั้น ส่วนหนึ่งเธอได้บริจาคเข้ากองทุนของนักร้องดังเพื่อซื้อเครื่องมือแพทย์ด้วย

ล่าสุด วันนี้ 11 พ.ย. 2561 มายได้เปิดให้คนจองต้นมังคุดอารมณ์ดี จำนวน 11 ต้น ที่กำลังออกดอกดกหนาในเวลานี้ ต้นละ 11,111 บาท หรือหากต้องการสั่งเป็นลัง ขายลังละ 1,111 บาท หรือถ้าสั่งเป็นลูก ขายลูกละ 5 บาท โดยผลผลิตผู้จองจะได้รับในช่วงวันที่ 14 ก.พ. 2562 อันเป็นช่วงของการเก็บเกี่ยวและส่งให้ผู้จอง

“รายได้ส่วนหนึ่งจะมอบให้กับ ‘กองทุนปรมาจารย์ รศ.ดร.ไพบูลย์ หังสพฤกษ์ ในมูลนิธิประภา-สมพงษ์ เพื่อ มจธ.’ หรือเรียกสั้นๆ ว่ามูลนิธิประภา-สมพงษ์ ซึ่งเป็นกองทุนสำหรับด้านการวิจัย ของมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี (มจธ.) ที่มายมอบให้กองทุนนี้ เพราะตอนมายเรียน ม.5 ที่โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษาภาคใต้ จ.นครศรีธรรมราช ได้เข้าแข่งขันโครงการ 2B-KMUTT award ที่ มจธ.จัดขึ้นเพื่อเฟ้นหานักวิจัยรุ่นเยาว์ระดับประเทศเมื่อปี 2549 ทั้งหมด 11 สาขา

ครั้งนั้นมายไม่ได้รับรางวัลในสาขาที่สมัครคือคณิตศาสตร์ แต่ได้รางวัล The best and the brightest of 2B-KMUTT award สุดยอดนักวิจัยที่อายุน้อยที่สุดในประเทศ และได้รับทุนเพชรพระจอม ที่ รศ.ดร.ไพบูลย์ หังสพฤกษ์ พิจารณามอบให้เพื่อศึกษาต่อปริญญาตรีถึงปริญญาเอก แต่มายสละสิทธิเนื่องจากแม่เป็นห่วงในการเดินทางมาเรียน จึงเลือกเรียนที่มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ จ.นครศรีธรรมราช บ้านเกิด แต่โอกาสที่ได้รับครั้งนั้นหนูไม่เคยลืมรู้สึกสำนึกในพระคุณของ รศ.ดร.ไพบูลย์ หังสพฤกษ์ ที่มอบทุนให้ วันนี้พอทราบว่าทางกองทุนกำลังหาเงินเข้ากองทุน มายจึงอยากทำค่ะ”

มายเล่าต่อว่า รู้สึกดีใจมากที่ได้รู้จักกับ พญ.เพียงทิพย์ หังสพฤกษ์ ลูกสาวของอาจารย์ไพบูลย์ หังสพฤกษ์ ทำให้ทราบถึงความต้องการของกองทุน และทำให้เป็นที่มาของการเปิดให้คนจองต้นมังคุด 11 ต้น

“มายดีใจมาก ทราบว่าท่านอาจารย์ไพบูลย์ชอบมังคุดด้วย มายต้องขอบคุณคุณหมอเพียงทิพย์ที่ได้ประเดิมจองเป็นคนแรก ส่วนท่านใดอยากร่วมบุญและได้กินมังคุดอารมณ์ดีด้วยนั้น สามารถจองเป็นต้น หรือจองเป็นลัง โดยติดต่อมาได้ที่เพจ The secret garden และเฟซบุ๊ก Siri Kanjanapan โทร. 08-5881-4316 เปิดจอง 11 วัน เริ่มจองวันที่ 11 พ.ย.เป็นวันแรก”

หลังจากมายหาเงินเข้ากองทุนมูลนิธิประภา-สมพงษ์ของ มจธ.แล้ว ต่อไปก็จะทำให้กับมหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ซึ่งเป็นสถานที่ที่เธอจบการศึกษาด้านการท่องเที่ยวและโรงแรมต่อไป

*****************************

โดย….วรธาร ทัดแก้ว

การจากไปโดยไม่มีวันกลับของ “วิชัย ศรีวัฒนประภา” เจ้าของธุรกิจกลุ่มคิง เพาเวอร์ และประธานสโมสรฟุตบอล เลสเตอร์ ซิตี้ มิเพียงเป็นการสูญเสียบุคคลสำคัญของครอบครัว “ศรีวัฒนประภา” เท่านั้น แต่เป็นความสูญเสียบุคคลสำคัญของประเทศ ของโลก และของพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะบุคคลสำคัญของพระพุทธศาสนาทั้งในประเทศไทยและต่างประเทศ

“โยมวิชัยเป็นคนชอบทำบุญและสร้างคุณงามความดีที่เป็นประโยชน์ต่อชาติบ้านเมืองและพระพุทธศาสนามากมายสุดจะพรรณนาได้ แต่ชอบทำแบบเงียบๆ ไม่ให้คนรู้ ซึ่งเป็นนิสัยของโยมวิชัย เพราะฉะนั้นคนไทยก็จะรู้บ้างไม่รู้บ้างว่าท่านทำประโยชน์หรือคุณความดีอะไรที่ไหนบ้าง แต่อาตมากล้าพูดเลยว่าท่านทำเยอะ โดยเฉพาะการทำบุญในพระพุทธศาสนา อาตมารู้จักดีในสิ่งที่ท่านทำ” พระธรรมโพธิวงศ์ (วีรยุทธ์ วีรยุทฺโธ) เจ้าอาวาสวัดไทยพุทธคยา และหัวหน้าพระธรรมทูตสายประเทศอินเดีย-เนปาล เล่าถึงอุปนิสัยในการทำบุญของเจ้าสัววิชัย เจ้าของและผู้ก่อตั้งอาณาจักร คิง เพาเวอร์

พระธรรมโพธิวงศ์ เล่าต่อว่า ทุกปีเจ้าของคิง เพาเวอร์ จะทำบุญกับวัดต่างๆ ทั้งที่อยู่ในประเทศไทยและในต่างประเทศมากมาย แต่ชอบทำเงียบๆ ตามที่บอก ซึ่งในฐานะที่เป็นหัวหน้าพระธรรมทูตสายประเทศอินเดีย-เนปาล จึงขอพูดถึงการทำบุญคร่าวๆ กับวัดไทยในดินแดนพุทธภูมิ และวัดสุวรรณภูมิพุทธชยันตี จ.สมุทรปราการ

“ช่วงก่อนเข้าพรรษาโยมวิชัยจะถวายเทียนจำนำพรรษา เทียนเข้าพรรษา เทียนปาติโมกข์ ผ้าอาบน้ำฝน พร้อมปัจจัย ถวายค่าภัตตาหารให้กับวัดไทยที่เป็นศูนย์กลางในการรับรองผู้มาแสวงบุญ เช่น วัดไทยพุทธคยา วัดไทยกุสินาราเฉลิมราชย์ วัดไทยลุมพินี อาตมาในฐานะหัวหน้าพระธรรมทูตก็จะจัดพระสงฆ์ไทยจากอินเดียเป็นตัวแทนมารับที่คิง เพาเวอร์ เพื่อฉลองศรัทธา

พร้อมกันนี้ โยมวิชัยยังจัดเครื่องบูชาพระบรมสารีริกธาตุไปบูชา ณ พระมหาเจดีย์ วัดไทยกุสินาราเฉลิมราชย์ ทุกปีเช่นกันไม่ขาด พร้อมฝากปัจจัยไปทำบุญกับวัดด้วย บางปีท่านก็เดินทางไปเอง ไปกับครอบครัวบ้าง ส่วนที่วัดไทยพุทธคยา ได้ร่วมบูรณะหอสมุดสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ร่วมกับคณะหลายคน ซึ่งมี คุณกนกศักดิ์ ปิ่นแสง คุณเนวิน ชิดชอบ คุณรชต ลีลาประชากุล เป็นต้น

นอกจากนี้ ยังดูแลพระภิกษุสามเณรในเรื่องการศึกษาด้วยการถวายทุนการศึกษา ก่อตั้งกองทุนต้นกล้าราชกุมารี ที่วัดไทยกุสินาราเฉลิมราชย์ เพื่อเป็นทุนการศึกษาแก่นักเรียนเด็กอินเดียที่มาเรียนและให้แก่ครูผู้สอนด้วย นอกจากนี้ยังทำบุญซื้อยาให้กับโรงพยาบาลพระพุทธเจ้าในวัดไทยสำหรับให้คุณหมอของไทยที่เดินทางไปปฏิบัติหน้าที่ใช้รักษาคนป่วยที่เป็นทั้งคนไทยที่เดินทางไปแสวงบุญที่อินเดียและคนอินเดียท้องถิ่นที่มาใช้บริการที่โรงพยาบาล

ทว่า สิ่งที่เชิดหน้าชูตาประเทศก็คือ โยมวิชัยได้บริจาคเงินสร้างตึกขนาดใหญ่ 2 ชั้น ทันสมัย มีห้องพักและสิ่งอำนวยความสะดวกครบวงจร ที่วัดไทยพุทธคยา เพื่อใช้เป็นสถานที่รองรับการประชุมของคณะสงฆ์และรองรับผู้ใหญ่ทางบ้านเมืองทั้งของไทยและอินเดีย รวมทั้งรองรับผู้ที่มาแสวงบุญบางส่วน ขณะนี้อยู่ในช่วงของการก่อสร้าง ส่วนชื่ออาคารยังไม่ตกลงว่าจะใช้ชื่ออะไรแต่มีชื่ออยู่ในใจไว้แล้ว”

หัวหน้าพระธรรมทูตสายประเทศอินเดีย-เนปาล เล่าต่ออีกว่า โครงการบวชอุปสมบทพระภิกษุุ ณ แดนพุทธภูมิ ที่เจ้าพระคุณสมเด็จพระธีรญาณมุนี วัดเทพศิรินทราวาส จัดก็ดี โครงการอุปสมบทพระภิกษุ ณ แดนพุทธภูมิ ที่วัดไทยพุทธคยา ก็ดี เจ้าของคิง เพาเวอร์ผู้ใจบุญผู้นี้จะร่วมทำบุญด้วยทุกครั้งไม่เคยขาด

“นอกจากเป็นคนที่ชอบทำบุญแล้ว ยังชอบสวดมนต์และปฏิบัติธรรมอีกด้วย ทุกครั้งที่โยมวิชัยเดินทางมาแสวงบุญที่อินเดีย ก็จะพักค้างคืนและรับประทานอาหารที่วัดไทยพุทธคยา ซึ่งสิ่งที่อาตมาเห็น คือ โยมวิชัยสามารถที่จะพักโรงแรม 5 ดาว 6 ดาว และกินอาหารหรูๆ ได้สบาย แต่ท่านเลือกนอนในที่ที่ไม่มีดาวคือนอนวัด และรับประทานอาหารที่วัดทำให้เหมือนกับผู้ที่มาแสวงบุญคนอื่นๆ

ตกตอนเย็นก็จะใส่กางเกงและเสื้อคอกลมสีขาว เดินทางไปสวดมนต์และนั่งสมาธิที่ใต้ต้นพระศรีมหาโพธิ์ พุทธคยา สถานที่ตรัสรู้ของพระพุทธเจ้า เดินไปเอง บางครั้งก็นั่งสามล้อไป หลังจากปฏิบัติธรรมนั่งสมาธิเสร็จ ออกมาจากพุทธคยาก็จะทำบุญกับแขกคนขอทาน สิ่งหนึ่งที่ทำประจำคือถวายค่าไฟในพุทธคยาทุกครั้งที่มา นี่คือสิ่งที่โยมวิชัยและครอบครัวทำและอาตมาเห็น” พระธรรมโพธิวงศ์ กล่าว

ขณะที่การทำบุญกับวัดสุวรรณภูมิพุทธชยันตี จ.สมุทรปราการ พระธรรมโพธิวงศ์เล่าว่า เจ้าของคิง เพาเวอร์ ยังเป็นเจ้าภาพสร้างพระมหาเจดีย์พุทธคยาและพระพุทธเมตตา ซึ่งเป็นพระพุทธรูปประดิษฐานอยู่ในพระมหาเจดีย์อีกด้วย ซึ่งพระพุทธรูปองค์นี้ได้แกะสลักที่อินเดียและโดยช่างชาวอินเดีย

มากกว่าเพื่อนคือกัลยาณมิตร มากกว่าวิธีคิดคือวิถีแห่งปัญญา คำแรกจากใจ คือ “ขอขอบคุณเวทีแห่งปัญญา” ที่ท่านปราโมทย์ได้หยิบยื่นให้ข้าพเจ้าได้มีโอกาสเข้าร่วมสนทนากลุ่มเฉพาะ (Focus Group Discussion) รูปแบบการพัฒนาวิทยากรต้นแบบธรรมะโอดี โดยพุทธสันติวิธี ซึ่งเป็นงานดุษฎีนิพนธ์ของพระปราโมทย์ วาทโกวิโท (พันธพัฒน์) พระนิสิตปริญญาเอก สาขาสันติศึกษา มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย (มจร) ผู้เป็นกัลยาณมิตรตั้งแต่เมื่อครั้งเรียนรู้ฝึกหัด เรียนถูกลองผิดมาด้วยกันในฝ่ายบริการฝึกอบรม ส่วนธรรมนิเทศ มจร เมื่อเกือบ 20 ปีที่ผ่านมา

จากวันนั้นถึงวันนี้ ความเพียรอันหนักแน่นของท่านยังไม่เสื่อมคลาย ยิ่งคมชัดและลึกดิ่งลงให้ข้ออรรถข้อธรรม ด้วยวัยวุฒิที่เจริญขึ้น สันติภายในของท่านยิ่งผลิบาน จากพระหนุ่มที่ไฟแรง มาถึงวันนี้คือพระเถระผู้งามนอกและเย็นใน งามนอกด้วยคุณวุฒิที่สูงขึ้น เย็นในด้วยสันติที่ท่านได้บ่มเพาะมาช่วง 5 ปี ในการเรียนสันติศึกษา

ผู้เป็นกัลยาณมิตรหลายรูปปรารภในทิศทางเดียวกันว่า “ท่านปราโมทย์เปิดใจหนักแน่น งานนอกก็เจริญงานในก็เยือกเย็น การได้นั่งร่วมสนทนาในวงเวทีของดุษฎีชน นักวิจัย ผู้เชี่ยวชาญด้านพระพุทธศาสนา ด้านวิจัย ด้านสันติวิธี ด้านกระบวนการอบรม ผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทาง ได้ร่วมเจียระไนเพชรให้ครบเหลี่ยมเปี่ยมด้วยวิชาและจรณะ นับเป็นเวทีที่อุดมด้วยปัญญาที่ฉายแสงให้ผู้วิจัยและผู้ร่วมสนทนาได้ของขวัญทางปัญญาเต็มเปี่ยมเกือบ 5 ชั่วโมง เสมือนได้อ่านหนังสือคัมภีร์วิทยากรและงานวิจัย 100 เล่ม และได้ฟังคำสอนของอาจารย์เป็น 100 ชั่วโมง

ขอถวายกำลังใจเพื่อนผู้เป็นกัลยาณมิตร ด้วยคำสอนอันเป็นพรธรรมในหลวงพ่อพระพรหมวชิรญาณว่า “คนชมอย่างเดียวไม่มี คนติอย่างเดียวไม่มี” ความโชคดีของนักเผยแผ่ คือทนกับความแตกต่างกับคนที่เราต้องทำงาน เราไม่สามารถเปลี่ยนทุกคนดั่งใจเราได้ การทำงานที่ดีคือทำงานร่วมกับคนอื่นได้ ไม่ใช่เก่งคนเดียว เพราะความท้าทายคือเราต้องสร้างความสุขและสันติเกื้อกูลแก่คณะสงฆ์และสังคม

การเผยแผ่และเผยแพร่ในสถานการณ์ เราต้องทบทวนว่าเราคิดไม่ใหญ่พอหรือทำได้ไม่ดีพอ ในบริบทสังคมที่กินเร็ว อิ่มเร็ว เราทำกับโมเดลเดิมๆ ไปต่อไม่ได้ แต่เราทำงานเดิมได้แต่วิธีการต้องเปลี่ยน เราฝึกทำงานให้เป็นวิถีจะได้มีวิธีในการทำงาน สถานการณ์อย่างนี้ดีที่สุดก็แค่ไปแย่งน้ำเพื่อนกิน แต่เราควรสร้างหรือหาบ่อน้ำแห่งใหม่ดื่มกินและแบ่งปันจะสง่างามกว่า ดังนวัตธรรมที่ท่านปราโมทย์กำลังสร้างบ่อน้ำแห่งปัญญาแก่พระวิทยากรธรรมะโอดีด้วยพุทธสันติวิธี

พระวิทยากรยุคโซเชียล อย่าหมดความหวัง ต้องฟังให้เป็น เชื่อมโยงประเด็น ปรับทุกข์เข็ญใจ เทศน์ทันสถานการณ์ ทำตนให้เป็นที่พึ่ง ปักธงให้ถูก สื่อธรรมทั้งกายและใจ อย่าตอบจากการคาดเดา ต้องทำงานเผยแผ่ให้หนักแน่น อดทนอดกลั้นต่อคำดูหมิ่นได้ดี ดังโบราณท่านเตือนใจเราว่า “ฟังคำสอนจากราชสีห์ ดีกว่าฟังเสียงเห่าหอนของสุนัข” บ่มเพาะความเพียรให้เต็มที่ เส้นทางที่ยาวไกลพิสูจน์หัวใจและความมุ่งมั่น ค้นหาให้เจอจุดบรรจบของความใช่ ภารกิจของคนเก่งคือเดินไปหาความพอดี

“วิชฺชา จรณ สมฺปนฺโน” พระวิทยากรที่ตอบโจทย์สังคมได้ในวันนี้คือ ผู้ถึงพร้อมด้วยวิชาและจรณะ กล่าวคือวิชาจะดีเพียงไรก็ขาดความประพฤติที่ดีไม่ได้ ดังคำของครูบาอาจารย์ว่า “คนดีทุกคนเป็นคนเก่ง แต่คนเก่งทุกคนอาจไม่ใช่คนดี” ดังคำสอนโบราณว่า “เป็นแค่เด็กถือย่าม อย่าหลงตัวว่าเป็นราชสีห์”

วิชาชีวิต วิถีพระเณร วิธีสันติ วิวิธจิตบริหาร คือคำตอบและปริญญาของพระวิทยากรพุทธสันติวิธี ดังโจทย์การเผยแผ่ในยุค 4.0 ว่า อะไรที่เราได้จากเทคโนโลยี อะไรที่เราจะนำเสนอในเทคโนโลยี และเราจะนำเทคโนโลยีมารับใช้การเผยแผ่และการเผยแพร่พระพุทธศาสนาได้อย่างไร ในภาววิสัยของพระนักเผยแผ่ตามพระธรรมวินัยเราจะได้คำตอบจากงานวิจัยดุษฎีนิพนธ์เล่มนี้

คนที่จะประสบความสำเร็จคือ ทำในสิ่งที่รัก แต่หากไม่สามารถทำได้ก็ขอให้รักในสิ่งที่ทำ การตรวจทานความตั้งใจ อย่าเผลอในสิ่งที่มีวันนี้ ความเชื่อมั่นที่ล้นเกินไป จะเป็นอุปสรรคต่อก้าวต่อไป

พระวิทยากรธรรมะโอดีโดยพุทธสันติวิธี ตามปณิธานอันงามยิ่งคือสิ่งที่ท่านปราโมทย์กำลังทำหน้าที่ของนายช่างวิศวกรสันติภาพที่กำลังออกแบบถนน ออกแบบโค้ง ออกแบบระบบไฟเขียว ไฟแดง และความเร็วของการใช้ถนน ส่วนการใช้รถ ใช้ถนนนั้น พระวิทยากรจะเลือกใช้ถนนคอนกรีต ถนนลาดยาง หรือลูกรัง สุดแต่บริบทในฉันทะและวิริยะของท่านพระวิทยากร แต่มีอุปกรณ์คอยเตือนสติเป็นกัลยาณมิตรคือ การเผยแผ่ธรรมตามรอยทางคือพระบรมศาสดาผู้เป็นครูของเทวดาและมนุษย์ทั้งหลายได้มอบมรดกธรรมแก่นักเผยแผ่ไว้คือโอวาทปาฏิโมกข์ หัวใจของพระนักเผยแผ่คือ หลักการ3 วิธีการ 4 อุดมการณ์ 6 และอุดมไปด้วยอริยมรรคมีองค์8 ผู้เขียนขอเรียนรู้และเติมเต็มด้วยความสามารถอันน้อยนิดและความรู้เท่าเพียงกระดาษเปล่าแผ่นหนึ่งที่ช่วยรองรับความรู้ความสามารถและศักยภาพของผู้วิจัย ให้ท่านทำหน้าที่เจียระไนเพชรแห่งพุทธสันติวิธี และเกื้อกูลสังคมสืบไปด้วยสันติศึกษา พัฒนาชีวิตและสังคม อุดมสันติ

ขอบคุณความฝันที่เต็มเปี่ยมด้วยความเพียรอันบริสุทธิ์ของท่านปราโมทย์ที่ทำให้พระธรรมวิทยากรทั่วประเทศชื่นใจว่างานเผยแผ่ที่เราเรียนรู้ฝึกหัดกันมามีงานวิจัยมารองรับ และสามารถพัฒนาตามมรรควิธีพระมหาชนก คือ บ่มเพาะ บำรุงรากแก้ว ชำกิ่ง ทาบกิ่ง ต่อยอด ตอนกิ่ง รมควัน และส่งออก ในนามเพื่อนพ้องน้องพี่เครือข่ายธรรมะอารมณ์ดี ขอถวายกำลังใจอีกครั้งว่า “งานดุษฎีนิพนธ์ของท่านปราโมทย์คืออีกหนึ่งความหวังและคำตอบของพระธรรมวิทยากร” วันที่ 29 ต.ค.นี้ การเดินทางของพระวิทยากรต้นแบบสันติภาพจะเริ่มโบยบิน

ในห้วงเวลา 1-2 อาทิตย์ที่ผ่านมามีการแชร์ข่าววัดสุทธิวราราม แขวงยานนาวา เขตสาทร กรุงเทพฯ เปิดห้องพักให้ประชาชนได้เข้าพักฟรี ซึ่งข่าวนี้สร้างความสนใจและการกล่าวขวัญในหมู่ประชาชนเป็นอย่างมาก พร้อมแสดงความเห็นชื่นชมและอนุโมทนากับสิ่งที่วัดทำ หลายคนแสดงความเห็นถึงขนาดว่า วัดอื่นๆ ที่มีความพร้อมในเรื่องสถานที่ ถ้าทำอย่างวัดสุทธิวรารามได้ก็เป็นสิ่งที่ดี

ความจริงการที่วัดสุทธิวราราม เปิดห้องพักฟรีสำหรับประชาชนนี้ ได้เริ่มดำเนินการมาตั้งแต่ปลายปี 2560 โดยเป็นแนวคิดของ พระสุธีรัตนบัณฑิต (สุทิตย์ อาภากโร) รศ.ดร., เจ้าอาวาสวัดสุทธิวราราม ที่ต้องการบรรเทาความลำบากเรื่องค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับที่พักของคนที่เดินทางเข้ามาในกรุงเทพฯ ด้วยเหตุจำเป็นจริงๆ ย้ำว่าต้องมีเหตุจำเป็นจริงๆ เท่านั้นทางวัดจึงจะอนุญาต

“ในสมัยพุทธกาลเวลาญาติโยมสร้างกุฏิ ศาลา วิหาร ถวายวัดก็จะสร้างเพื่อรองรับพระสงฆ์ที่เดินทางมาจากสี่ทิศเพื่อศึกษาพระธรรมวินัย ปฏิบัติศาสนกิจ อาตมาได้แนวคิดนี้เลยเอามาดัดแปลง โดยใช้ศูนย์การเรียนรู้พระพุทธศาสนาและการพัฒนาสังคมของวัด ซึ่งมีห้องพักหลายห้องเปิดให้คนมาพักโดยเปิดรับเพียง 3 กลุ่มเท่านั้น

กลุ่มแรก คือ ภิกษุสามเณรต่างจังหวัดหรือพระธรรมทูตที่เดินทางจากต่างประเทศเพื่อมาปฏิบัติศาสนกิจ หรือเข้ารับการรักษาที่โรงพยาบาลในกรุงเทพฯ กลุ่มที่ 2 นักเรียน นักศึกษา สถาบันการศึกษาที่เดินทางมาเพื่อแข่งขันทักษะด้านวิชาการ กีฬา หรือทัศนศึกษา กลุ่มที่ 3 ประชาชนที่มีเหตุจำเป็นจริงๆ เช่น พาแม่มาไปหมอ ไม่มีที่พัก มาสอบที่กรุงเทพฯ ไม่มีที่พัก เป็นต้น

ทุกกลุ่มที่มาเข้าพักต้องแสดงตัว เช่น ภิกษุสามเณรต้องแสดงหนังสือสุทธิหรือบัตรประจำตัวประชาชน เอกสารการปฏิบัติศาสนกิจ หรือเอกสารการพบแพทย์ นักเรียน นักศึกษา สถาบันการศึกษาให้ทำหนังสือแจ้งมาถึงวัดบอกวัตถุประสงค์และขออนุญาตเข้าพัก มีการรับรองจากสถาบันการศึกษาหรือต้นสังกัด ซึ่งต้องมีผู้ควบคุมดูแลมาด้วย บุคคลทั่วไปให้แสดงบัตรประจำตัวประชาชน เอกสารการพบแพทย์ หรือเอกสารอื่นที่เกี่ยวข้อง”

อย่างไรก็ตาม 3 กลุ่มที่เข้ามาพักทางวัดจะเน้นไปที่สองกลุ่มแรกเป็นหลัก คือ กลุ่มพระเณรกับนักเรียน นักศึกษา สถาบันการศึกษาที่มีหนังสือแจ้งมาเป็นทางการเป็นหลัก ส่วนบุคคลทั่วไปทางวัดขอพิจารณาเป็นรายๆ เลือกเฉพาะที่มีความจำเป็นจริงๆ เช่น พาแม่มาหาหมอ มาสอบที่กรุงเทพฯ ไม่มีที่พัก เป็นต้น ส่วนบุคคลทั่วไปที่ไม่มีที่พักอาศัย ตกงาน ไม่มีงานทำ มาขอนอนวัดเป็นเดือนทางวัดจะไม่รับ

“จริงๆ แล้วศูนย์แห่งนี้โดยบทบาทหลักเป็นสถานที่รองรับการจัดกิจกรรมทางด้านพระพุทธศาสนาและการพัฒนาสังคม ซึ่งที่ผ่านมามีการอบรมหลายอย่าง เช่น อบรมโค้ชวิถีพุทธของชมรมโค้ชไทย การอบรมการดูแลผู้สูงอายุของโรงพยาบาลเลิดสิน การอบรมค่ายเยาวชนต้นแบบของโรงเรียนวัดสุทธิวราราม การอบรมพระคิลานุปัฏฐากจิตอาสาคิลานธรรมของพระสงฆ์ทั่วประเทศ แม้กระทั่งโครงการวัดบันดาลใจที่เป็นการพัฒนาภาพถ่ายดิจิทัลสำหรับสังคมเมืองรุ่นใหม่ การจัดกิจกรรมดูหนังหาแก่นธรรม ก็มาจัดที่ศูนย์แห่งนี้

อย่างที่สอง เป็นศูนย์รวมสำหรับทำกิจกรรมทางสังคมของชุมชนในกรุงเทพฯ หรือพื้นที่ไหนก็ได้แต่ว่ามีกิจกรรมที่จะมาเรียนรู้ร่วมกัน เช่น เครือข่ายประธานนักเรียนโรงเรียนในกรุงเทพมหานคร อาทิ โรงเรียนวัดสุทธิวราราม สวนกุหลาบ เตรียมอุดม บดินทรเดชา พระโขนงวิทยาลัย อัสสัมชัญ ไม่มีสถานที่ที่เป็นโนว์เลดจ์เซ็นเตอร์ก็มาอาศัยศูนย์การเรียนรู้ของวัดทำกิจกรรมร่วมกัน ทั้งนี้ ทุกกิจกรรมที่มาจัดหรือมีการนอนพักค้างคืนที่นี่ไม่มีค่าใช้จ่าย ทุกอย่างฟรีหมด นี่คือบทบาทของศูนย์ ถ้าช่วงไหนมีกิจกรรมของเด็กเยาวชน หรือหน่วยงานต่างๆ มีการค้างคืนทางวัดก็จะไม่รับคนเข้ามาพักเพราะเกรงจะเกิดปัญหา

สำหรับเวลาเข้าพักและออกสำหรับผู้เข้าพัก กำหนดเข้าพักตั้งแต่เวลา 17.00-20.00 น. ของวันที่เข้าพักเท่านั้นนอกเหนือจากนี้ไม่ได้ ส่วนเวลาออกที่พักไปข้างนอกเวลา 06.00-08.00 น.เท่านั้น และต้องคืนกุญแจทุกวัน ณ จุดลงทะเบียนวันต่อวัน เพื่อความสะดวกในการทำความสะอาดห้องพัก ส่วนกฎ กติกา ข้อบังคับสำหรับผู้เข้าพักต้องเข้าพักตามที่ทางวัดกำหนดและอนุญาตเท่านั้น ห้ามนำผู้อื่นที่ไม่ได้ลงทะเบียน บุคคลภายนอกเข้าห้องพักเด็ดขาด ห้ามผู้เข้าพักกระทำการใดๆ ที่ผิดต่อหลักศีลธรรม จริยธรรม กฎหมาย เช่น สิ่งเสพติด เล่นการพนัน ฯลฯ

กรณีสิ่งของใดๆ ของวัดมีการชำรุดเสียหาย หรือสูญหาย อันเกิดขึ้นจากการกระทำของผู้เข้าพัก ผู้เข้าพักต้องรับผิดชอบชดใช้ค่าเสียหายตามที่ทางวัดประเมินความเสียหาย และในการเข้าพักทางวัดไม่มีการเรียกเก็บค่าใช้จ่ายใดๆ ทั้งสิ้น

วัดป่าถ้ำวัว จ.แม่ฮ่องสอน เป็นวัดไทยสายปฏิบัติที่ชาวต่างชาติมากกว่า 140 ประเทศ รู้จักดี และเคยเดินทางมาปฏิบัติธรรมที่วัดปีละไม่ต่ำกว่า 4,000 คน โดยเฉพาะในช่วงหลังๆ ฝรั่งมีมากถึง 80% ในจำนวนนี้มีเหล่าคนดังระดับโลก ทั้งศิลปิน นักร้อง นักแสดงและผู้สร้างภาพยนตร์ฮอลลีวู้ด นักการเมือง นักการทูตนักธุรกิจ สื่อมวลชน ฯลฯ ทุกเชื้อชาติ ศาสนา

วัดป่าถ้ำวัว ตั้งอยู่ที่บ้านสุยะ ต.ห้วยผา อ.เมือง จ.แม่ฮ่องสอน เป็นวัดที่สะอาด สงบ ร่มรื่น และเป็นสถานที่สัปปายะเหมาะกับการปฏิบัติธรรมที่ดีที่สุดติดอันดับ 1 ใน 5 ของโลก มีที่พักรองรับสำหรับผู้ปฏิบัติธรรมได้มากถึง 300 คน/วัน ปัจจุบันมีพระครูวิมลภาวนานุสาสน์ หรือหลวงพ่อสายหยุด ปญฺญาธโร อายุ 66 ปี พรรษา 45 เป็นเจ้าอาวาส

เริ่มสร้างขึ้นในปี 2536 แต่ทว่าเริ่มสร้างอย่างจริงจังในปี 2540 แต่จุดเริ่มต้นของการสร้างวัดมาจากพระอาจารย์สายหยุด เจ้าอาวาสรูปปัจจุบัน หลังจากบวชพระเมื่อปี 2517 ได้มีโอกาสปฏิบัติสมาธิกับศิษย์ของพระอาจารย์ชา แห่งวัดหนองป่าพง รวมทั้งได้ศึกษาจากพระอาจารย์รูปอื่นๆ เช่น หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี หลวงพ่อพุธ ฐานิโย หลวงพ่อพุทธทาส ฯลฯ จากนั้นได้ออกเดินธุดงค์ไปทั่วประเทศเป็นเวลา 10 ปี ก่อนที่ต่อมาได้ธุดงค์มาที่ จ.แม่ฮ่องสอน อันเป็นสถานที่ตั้งวัดในปัจจุบัน

“สถานที่บริเวณนี้เป็นที่นาของชาวบ้าน เป็นสถานที่ที่สงบเงียบและร่มเย็นดี อาตมาได้ธุดงค์มากับพระเณร 2-3 รูป ปักหลักอยู่หลายวัน กำลังจะธุดงค์ต่อไปที่อื่น เพราะเห็นว่าบริเวณนี้เป็นที่นาชาวบ้าน กำลังจะออกเดินทาง ก็มีชาวบ้านมานิมนต์ให้อยู่ต่อบอกว่าใกล้ๆ ที่นี่มีถ้ำให้อยู่ปฏิบัติไปก่อน อยู่ไปๆ ก็มีชาวบ้านมาฝึกสมาธิด้วย

สมัยนั้นผู้ว่าราชการจังหวัดแม่ฮ่องสอน ชื่อ ประมวล รุจนเสรี (ดำรงตำแหน่ง พ.ศ. 2531-2533) ได้เข้ามานมัสการสนทนาธรรมและเห็นคุณค่าของการฝึกสมาธิว่ามีประโยชน์ต่อการทำงาน เช่น มีความอดทน หนักแน่น มีสติในการทำงาน ได้นำผู้ใหญ่บ้าน กำนันทั้งจังหวัดมาปฏิบัติธรรม สมัยก่อนเรียกแผ่นดินธรรมแผ่นดินทอง สมัยนี้เรียกอบรมคุณธรรมจริยธรรมสำหรับผู้นำ

ต่อมาท่านผู้ว่าฯ ประมวล ได้ประชุมข้าราชการ ชาวบ้าน ใครเห็นด้วยไหมที่จะสร้างวัด เอาเสียงส่วนใหญ่ ทุกคนยินดียกมือให้ พอดีเจ้าของนารายหนึ่งอยากขายที่นาจำนวนหนึ่ง ราคา 5 หมื่นบาท ท่านผู้ว่าฯ ก็ไปหาคนมาช่วยได้เงินมา 1 แสนบาท ก็มอบให้เจ้าของที่หมดเลย อีกเจ้าหนึ่งอยากขายเพื่อนำเงินส่งลูกเรียนมหาวิทยาลัยในราคา 3 หมื่นบาท พอดีมีโยมมาปฏิบัติธรรมซื้อถวายให้เงินมา 1 แสนบาท ก็มอบให้เจ้าของนาไปหมดเลย

การสร้างวัดได้เริ่มในปี 2536 โดยทางกรมป่าไม้ได้ให้ที่มา 15 ไร่ ส่วนกรมศาสนาก็ไปจัดการเกี่ยวกับการสร้างวัดเพื่อให้ถูกต้องตามกฎหมาย แต่เริ่มการสร้างจริงจังในปี 2540 โดยผู้ว่าฯ สมัยนั้นชวนชาวบ้านมาพัฒนา เอาไม้ไผ่มาสร้างเป็นกระต๊อบหลังเล็กๆ มุงด้วยหญ้าคา จากนั้นก็เปิดอบรมสั่งสอนคุณธรรมจริยธรรมตั้งแต่นั้นมา ทุกหน่วยงานทั้งเอกชนและภาครัฐ คนก็เริ่มรู้จัก แต่ถ้าชาวต่างชาติจะรู้จักหลังจากปี 2545 เป็นต้นมาถึงปัจจุบัน”

พระอาจารย์สายหยุด เล่าว่า ช่วงปี 2545 มีฝรั่งคนหนึ่ง (ทราบต่อมาเป็นบรรณาธิการสื่อหนังสือพิมพ์ในประเทศเนเธอร์แลนด์) ได้หลงเข้ามาสนทนาธรรมและได้ปฏิบัติสมาธิด้วย พร้อมกันนี้ได้สัมภาษณ์และเขียนบทความเกี่ยวกับวัดและรูปแบบการปฏิบัติสมาธิของวัด โดยใช้เวลาเขียนนานถึง 7 วัน จึงเดินทางกลับประเทศ พร้อมลงบทความในหนังสือพิมพ์ของเขาเป็นเวลานานถึง 1 สัปดาห์ จากนั้นก็มีสื่อจากสหรัฐอเมริกาและจากประเทศในยุโรปหลายประเทศเดินทางมาสัมภาษณ์ทำสกู๊ปอยู่เป็นระยะ

“ด้วยอานิสงส์นี้ทำให้คนทั่วโลกเดินทางมาปฏิบัติธรรมที่วัดจำนวนมาก ช่วงแรกอาจจะวันละ 3-4 คน ต่อมาเพิ่มเป็น 10, 20, 30 ปัจจุบันวันละ 100 คนก็มี แต่ปีหนึ่งไม่ต่ำกว่า 4,000 คนที่เป็นชาวต่างชาติ มีทุกเชื้อชาติศาสนา ทั้งยุโรป อเมริกา ตะวันออกกลาง และเอเชีย ทั้งจีน ญี่ปุ่น เกาหลี ไต้หวัน โดยเฉพาะญี่ปุ่นถือว่ามากที่สุดในเอเชียถ้าไม่นับไทย

ต้องยอมรับว่าคนตะวันตกสนใจสมาธิมาก โดยเฉพาะฝรั่งที่มาปฏิบัติมากถึง 80% ทุกคนมาแล้วชอบทุกคน เห็นได้หลังจากฝึกสมาธิเสร็จแล้วก่อนเดินทางกลับจะมีแบบสอบถามให้ทุกคนได้เขียน เขาเขียนจากประสบการณ์จากใจของเขาได้เยี่ยมมาก หลายคนบอกว่าถ้ารู้อย่างนี้ฉันฝึกสมาธิตั้งแต่เด็กๆ แล้ว เยี่ยมมาก ทำให้เขามีความสุข ทำให้เขารู้จักปล่อยวาง รู้จักความเป็นจริงของชีวิต

บางคนเป็นโรคมะเร็งมาฝึกสมาธิ ปรากฏเวทนาทางกายมี แต่จิตไม่มีแล้ว คือ ป่วยแต่กายแต่ใจของเขาไม่ป่วย มีแต่ความสุขใจ บางคนคิดที่จะฆ่าตัวตาย แต่พอมาที่นี่ได้ฝึกสมาธิ ความคิดเปลี่ยน ชีวิตเปลี่ยน จากคนที่เคยคิดฆ่าตัวตายกลายเป็นคนที่มีความสุขและมีชีวิตในการสร้างประโยชน์เพื่อสังคมต่อไป”

พระอาจารย์สายหยุด กล่าวว่า คนเรามีธรรม 3 ประการประจำตัว คือ มีสติอยู่เสมอ เพราะสติจะทำให้งดงามทุกเวลา สอง มีสมาธิ รู้จักข่มใจ อย่าเป็นคนวู่วาม คิดอะไรต้องมีสติ ทำอะไรต้องให้ใจสงบ แล้วทุกอย่างจะเคลียร์ และสาม มีปัญญากลั่นกรองสิ่งดีและไม่ดี เรื่องดีสิ่งดีก็ทำไป ส่วนเรื่องไม่ดี ถ้าทำแล้วเสียหาย เกิดทุกข์ เกิดโทษ เบียดเบียนคนอื่น อย่าไปทำ ให้ใช้หลักเมตตาและปัญญาดีที่สุด โดยเฉพาะสติ ฝึกกันเยอะๆ