จำปาดะ เป็นผลไม้ที่ชาวปักษ์ใต้นิยมรับประทาน มีลักษณะผลคล้ายกับขนุนแต่มีขนาดเล็กกว่า ผลจำปาดะเป็นรูปทรงกระบอก ผลอ่อนจะมีสีน้ำตาลปนเหลืองเปลือกแข็งมียางมาก เมื่อผลสุกเปลือกจะนิ่มและมียางน้อยลง

เนื้อมีกลิ่นหอมแรงและมีรสชาติหวานจัด จำปาดะจะมีเนื้อนิ่ม ไม่แข็งกรอบเหมือนขนุน เนื้อจำปาดะจะเหนียวเคี้ยวไม่ค่อยขาด รสชาติหวานจัดกว่าขนุน และกลิ่นจะแรงกว่าขนุน  จำปาดะ “ทองตาปาน” เป็นจำปาดะพื้นถิ่นของ ต.เหมาะ อ.กะปง จ.พังงา ถือเป็นจำปาดะ เบอร์ 1 ที่กำลังได้รับความนิยมจากผู้บริโภคทั้งในภาคใต้ และภาคกลาง ซึ่งสร้างรายได้ให้กับเกษตรกรครอบครัวละนับแสนต่อปี

เนื่องจากมีผลใหญ่สีทอง  เนื้อหนาสีเหลืองทอง รสชาติหอมหวาน กลิ่นหอมละมุน จึงได้รับความนิยมรับประทานเพิ่มมากขึ้นอย่างต่อเนื่อง จนมีชื่อเสียงโด่งดังว่าเป็นจำปาดะอันดับต้นๆของประเทศ

นายจรัญ หนูนุ้ย เกษตรกรชาว ม.1 ต.เหมาะ อ.กะปง จ.พังงา เล่าว่า ที่มาของจำปาดะพันธุ์ทองตาปาน มาจากเมื่อกว่า 30 ปีที่แล้ว พี่ชายได้ซื้อสวนมาจากญาติ ซึ่งภายในสวนนั้น มีจำปาดะต้นหนึ่งมีลักษณะที่โดดเด่น ไม่เหมือนกับจำปาดะพื้นบ้านทั่วไป จึงได้นำมาขยายพันธุ์ด้วยการเสียบยอด และได้นำมาปลูกในสวนของตนเองเองประมาณ 200 ต้นในพื้นที่ประมาณ 9 ไร่ เมื่อผลผลิตออกมามีผลและเนื้อในเป็นสีเหลืองทอง จึงตั้งชื่อกันว่า “ทองตาปาน”ซึ่ง “ตาปาน”เป็นชื่อเล่นของพี่ชาย

จุดเด่นของจำปาดะทองตาปาน มีกลิ่นหอมชวนกินไม่เหมือนจำปาดะทั่วไปที่หอมฉุน ผลและเนื้อสีทอง เนื้อหนา รสชาติหวานจัด ผมหรือซังก็หวานกินได้ สำหรับคนไม่เคยกินหรือไม่ชอบกินจำปาดะนั้น ต้องมาลองกินให้ได้เพราะเมื่อได้ลองแล้วส่วนใหญ่ก็กลับมาติดใจ ปัจจุบันมีพ่อค้าขาประจำหลายรายมาซื้อไปจำหน่ายทั้งในภาคใต้และกทม. ในช่วงต้นฤดูกาลสามารถขายส่งได้กิโลกรัมละ 50 บาท ช่วงนี้ผลผลิตออกมาเยอะเหลือกิโลกรัมละ 30 บาท ซึ่งแต่ละปีสามารถทำรายได้กว่า 400,000 บาท

นายวิชิต ชาตไพสิฐ ผู้ว่าราชการจังหวัดสระแก้ว เปิดเผยว่า หนึ่งในนโยบายสำคัญของกลุ่มจังหวัดภาคตะวันออก 2 ซึ่งประกอบด้วย  5 จังหวัด คือ จ.นครนายก จ.จันทบุรี จ.ตราด จ.ปราจีนบุรี และ จ.สระแก้ว คือ การสนับสนุนการพัฒนางานด้านปศุสัตว์ โดยเฉพาะการพัฒนาและยกระดับมาตรฐานเทคโนโลยีการผลิตให้มีความก้าวหน้าและมีความเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม เพื่อให้ได้สินค้าปศุสัตว์ที่มีความปลอดภัยไปสู่ผู้บริโภค รวมทั้งมีการพัฒนาช่องทาการตลาด เพื่อเพิ่มมูลค่าการค้าและขีดความสามารถในการแข่งขันให้เกษตรกรและผู้ประกบการ

ดังนั้น เพื่อเป็นการพัฒนากลไกลสำคัญ ในการขับเคลื่อนยกระดับทักษะการเรียนรู้ด้านการตลาด ตลอดจนเชื่อมโยงเครือข่ายการค้าให้กับเกษตรกรผู้ผลิตและผู้ประกอบการ จ.สระแก้ว โดยสำนักงานปศุสตัว์จังหวัดสระแก้ว จึงได้จัดงาน “มหกรรมสินค้าปศุสัตว์ปลอดภัย” ในระหว่างวันที่ 6-8 กันยายน 2562 ที่บริเวณลานจอดรถโซนหน้า ห้างฯ บิ๊กซี สระแก้ว จ.สระแก้ว ซึ่งถือเป็นห้าง Modern Trade ของจังหวัด เพื่อประชาสัมพันธ์สินค้าและสร้างภาพลักษณ์ให้เป็นที่รู้จักในตลาดท้องถิ่น รวมถึงสร้างโอกาสในการก้าวเข้าสู่ตลาดในระดับประเทศ และช่วยกระตุ้นการขยายตัวของเศรษฐกิจท้องถิ่นให้เกิดความมั่นคงต่อไป

ด้าน นายชัยยุทธ เหลืองบุษราคัม ปศุสัตว์จังหวัดสระแก้ว กล่าวว่า ภายในงานจะมีเกษตรกรผู้ผลิตสินค้าปศุสัตว์และผู้ประกอบการในพื้นที่กลุ่มจังหวัดภาคตะวันออก 2 จำนวน 54 ราย นำสินค้ามาร่วมจัดแสดงและจำหน่าย โดยผู้บริโภคสามารถเลือกซื้อสินค้าปศุสัตว์ปลอดภัยทั้งเนื้อ หมู ไก่ ไข่ และอาหารทะเล ในรูปแบบอาหารสดและแปรรูป รวมถึงพืช ผัก และผลไม้อินทรีย์ ได้จากผู้ผลิตโดยตรง โดยทุกอย่างจะถูกจัดจำหน่ายในราคาพิเศษเฉพาะงานนี้ และรับประกันได้ว่าเป็นราคาที่ถูกกว่าราคาตลาดทั่วไปแน่นอน

นอกจากนี้ ภายในงานตลอดทั้ง 3  วัน ยังจะมีการจัดช่วงเวลา “สินค้านาทีทอง” วันละ 2 รอบ เวลา 13.00 น. และ 18.00 น. ยกเว้นวันแรก คือ วันที่ 6 กันยายน 2562 ที่จะจัดรอบแรกในเวลา 14.00 น. โดยจะมีการนำสินค้าต่าง ๆ มาจัดโปรโมชั่นให้ประชาชนได้เลือกซื้อกันในราคาถูกลงไปอีก เช่น ไข่ไก่แพค 6 ลูก ราคา 6 บาท หมูเนื้อแดงกิโลกรัมละ 100 บาท รวมถึงข้าวสาร ขนมและอาหารแพคละ 20-30 บาท เป็นต้น

ส่วนกิจกรรมอื่น ๆ ที่น่าสนใจ ประกอบด้วย การจัดบูทสาธิต-ชิมฟรีอาหารจากปศุสัตว์สูตรเด็ด เช่น ไก่ทอดเกลือ ปูอัดทอดกรอบ และปอเปี๊ยะไส้กรอกรมควัน, การเปิดสอนอาชีพหลักสูตร “ติดตาต่อกิ่ง” สำหรับขยายพันธุ์พืช หลักสูตรไข่เค็มทำเอง และหลักสูตร “ปลูกอะไรก็กินได้” โดยผู้เข้าเรียนทุกคนจะได้รับสิ่งที่ได้เรียนรู้ตามหลักสูตรกลับไปทำต่อที่บ้านได้ และยังมีกิจกรรมที่ถือเป็นไฮไลท์สำคัญอีกอย่างหนึ่ง คือ การเปิดเวทีสีสรรแห่งความเพลิดเพลิน ในช่วงเย็นของทุกวัน โดยจะมีกิจกรรมบันเทิงบนเวทีต่าง ๆ มากมายให้ผู้ร่วมงานได้รับชม เช่น กลองเพอร์คัสชั่น ก๊อปปี้โชว์ติ๊ก ชิโร่ และมัม ลาโคนิค เป็นต้น

“ในโอกาสนี้ จึงขอเชิญชวนประชาชนใน จ.สระแก้ว และพื้นที่ใกล้เคียง รวมถึงนักท่องเที่ยวทั้ง         ชาวไทยและต่างประเทศที่มีโอกาสเดินทางมา จ.สระแก้ว ในช่วงระหว่างวันที่ 6-8 กันยายน 2562 แวะมาเข้าชมมหกรรมสินค้าปศุสัตว์ปลอดภัย ที่บริเวณลานจอดรถโซน ห้างฯ บิ๊กซี สาขา สระแก้ว เราเปิดตลาดตั้งแต่ 10.00 น. ไปจนถึง 20.00 น. ทุกวัน เชิญมาเลือกชมและอุดหนุนสินค้าปศุสัตว์ปลอดภัย และพืช ผัก ผลไม้ปลอดสารพิษ ที่ส่งตรงจากฟาร์มในพื้นที่กลุ่มจังหวัดภาคตะวันออก 2 ซึ่งจะไม่เพียงการสร้างรายได้และพัฒนาช่องทางการตลาดให้กับเกษตรกรผู้ผลิต สามารถผลักดันสินค้าไปสู่สาธารณชนทั้งในระดับท้องถิ่นและระดับประเทศเท่านั้น แต่ยังเป็นการช่วยกระตุ้นเศรษฐกิจและสร้างความมั่นคงให้กับภาคการเกษตรในท้องถิ่นไปด้วยพร้อม ๆ กัน”  ปศุสัตว์จังหวัดสระแก้ว กล่าว

สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี โปรดเกล้าพระราชทานถ้วยรางวัลการประกวดแพะ เนื่องในงาน”วันแพะแห่งชาติ”ครั้งที่16 เชื่อมโยงการผลิตแพะและการตลาดในเมืองท่องเที่ยวสำคัญระดับโลก

เมื่อเย็นวานนี้ (27 สิงหาคม 2562) ณ เวทีกลาง ประตูเมืองภูเก็ต อ.ถลาง จ.ภูเก็ต นายสัตวแพทย์สรวิศ ธานีโต อธิบดีกรมปศุสัตว์ เป็นประธานเปิดงาน ร่วมกับ นายภัคพงศ์ ทวิพัฒน์ ผู้ว่าราชการจังหวัดภูเก็ต โดยมี รองผู้ว่าราขการจังหวัด นายอำพันธ์ เวฬุตันติ รองอธิบดีกรมปศุสัตว์ นายสุรเดข สมิเปรม รองอธิบดีกรมปศุสัตว์ เหล่ากาขาดจังหวัด ประธานขมรมผู้เลี้ยงแพะแห่งชาติ ผู้เกี่ยวข้องทุกภาคส่วนและเกษตรกรผู้เลี้ยงแพะ และประชาชนผู้สนใจเข้าร่วมงาน

กรมปศุสัตว์ร่วมกับจังหวัดภูเก็ต ได้จัด “งานแพะแห่งชาติ” ครั้งที่ 16 ซึ่งในการจัดงานครั้งนี้เป็นการเชื่อมโยงการผลิตแพะและการตลาดในเมืองท่องเที่ยวที่สำคัญระดับโลก ที่มีนักท่องเที่ยวหลั่งไหลเข้ามาแต่ละปีไม่ต่ำกว่า 10 ล้านคน และในการประกวดแพะปีนี้ ทางคณะผู้จัดงานแพะแห่งชาติฯ ได้รับพระมหากรุณาธิคุณจาก สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี โปรดเกล้าพระราชทานถ้วยรางวัลการประกวดแพะ ประเภทแกรนด์แชมป์เปี้ยน นับว่าเป็นสิ่งที่เป็นมงคลสำหรับเกษตรกรผู้เลี้ยงแพะอย่างยิ่ง

กรมปศุสัตว์ มีแนวทางส่งเสริมและพัฒนา การเลี้ยงแพะ ทั้งในด้านการผลิตการแปรรูป และการตลาด โดยเน้นตลาดนำการผลิต ตลอดจนพัฒนาสู่รูปแบบการจัดการแบบเกษตรแปลงใหญ่ นอกจากนั้น ยังได้พัฒนาเกษตรกรสู่การเป็น Smart Farmer และให้ความสำคัญกับการพัฒนาระบบปศุสัตว์เข้าสู่ยุค 4.0 ตามนโยบายของรัฐบาล นอกจากนี้ กรมปศุสัตว์ได้กำหนดกรอบนโยบายในการให้ความสำคัญกับการส่งเสริมพีฒนาอาชีพการเลี้ยงแพะแก่เกษตรกรรายย่อย ส่งเสริมให้เกษตรกรผู้เลี้ยงแพะศึกษาพัฒนาการเลี้ยงของตนเอง พัฒนาสายพันธุ์แพะที่เลี้ยง ให้เลี้ยงง่าย โตเร็ว ทนทานต่อโรค และแลกเปลี่ยนเรียนรู้กันระหว่างเพื่อนเกษตรกรผู้เลี้ยงแพะด้วยกัน ดังที่แต่ละภาคที่มีชมรมผู้เลี้ยงแพะอยู่แล้วเกือบทุกจังหวัด และที่สำคัญคือการเรียนรู้การทำอาหาร และผลิตภัณฑ์จากเนื้อแพะ คนเลี้ยงแพะควรจะมีเมนูอาหาร หรือผลิตภัณฑ์ที่ทำจากเนื้อแพะ เพราะหากคนที่เลี้ยงไม่ทานเนื้อแพะจะทำให้เป็นการเลี้ยงเพื่อขายอย่างเดียว อาจทำให้ราคาขึ้นอยู่กับตลาดหรือพ่อค้าคนกลาง และบางครั้งคนเลี้ยงก็จะขายแพะยกฝูงเมื่อราคาไม่จูงใจให้เลี้ยง หากคนเลี้ยงมีเมนูอาหาร หรือผลิตภัณฑ์ที่ทำจากแพะ ก็จะไม่ขายยกฝูงทีเดียวเพราะผู้เลี้ยงเอาไว้ทานเอง หรือแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์เพื่อจำหน่าย ซึ่งในงานนี้ได้จัดให้มีการประกวดการปรุงอาหาร ทั้งผลิตจากเนื้อ และนมแพะ รวมทั้ง มีการปรุงอาหารเมนูแพะโดยเชฟจากโรงแรมชื่อดังในพื้นที่ จ.ภูเก็ต

“รมช.ประภัตร ลั่นเปลี่ยนเกษตรกรไทยสู่ยุคใหม่พ้นยากจน ลุยโครงการโคเนื้อสร้างชาติ เฟสแรก2แสนตัว เลี้ยง4เดือนส่งขายจีนรับไม่อั้น สร้างรายได้เร่งด่วนแก้วิกฤติแล้ง  ดันกรมการข้าว ผลิตข้าวปลูกพันธุ์ดีปีละ2แสนตัน ป้องชาวนาโดนโขลกราคาแถมพันธุ์ปลอมปน จี้รื้อระบบองค์การสะพานปลา ทำแล้วหลวงรวย เกษตรกรรวย อย่าทำจนไม่มีเงินจ่ายเงินเดือนพนักงาน “

เมื่อวันที่ 28 สิงหาคม 2562 นายประภัตร โพธสุธน รมช.เกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยว่า ในเร็วๆนี้จะเสนอโครงการโคเนื้อสร้างชาติ สร้างรายได้เร่งด่วนให้เกษตรกรระยะเวลาเลี้ยงโคขุน 4 เดือนเพื่อส่งขายจีน ขณะนี้ตลาดจีนมีความต้องการโคเนื้อมีชีวิตอีกมากอย่างไม่จำกัด หากไทยสามารถพัฒนายกระดับศักยภาพการเลี้ยงโคเนื้อได้สำเร็จ จะเป็นฝันที่กลายเป็นจริง ทำให้เกษตรกรพ้นยากจนและมีอาชีพมั่นคงขึ้น ความเป็นอยู่ดีขึ้นได้ ซึ่งตนมีความตั้งใจจริงแก้ปัญหาการผลิตภาคเกษตรทั้งระบบที่มีตลาดแน่นอน เพื่อปรับเปลี่ยนเป็นเกษตรกรยุคใหม่

ทั้งนี้โครงการโคเนื้อสร้างชาติ จะสามารถแก้ไขปัญหาความเดือดร้อนของเกษตรกรได้รวดเร็ว ตามข้อห่วงใยของพล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ที่สั่งการให้ทุกหน่วยงานช่วยเหลือเกษตรกรให้มีโครงการที่เพิ่มรายได้มากขึ้นเสริมจากโครงการจ้างแรงงาน ปลูกพืชใช้น้ำน้อย เพราะจากภาวะฝนน้อยฝนทิ้งช่วงในปีนี้เกษตรกรประสบปัญหาการเพาะปลูกข้าว รวมทั้งพืชเศรษฐกิจเสียหายและทุกภูมิภาคยังเผญิชภาวะสถานการณ์น้ำน้อยต่อไป

โดยโครงการนี้ให้เกษตรกรเลี้ยงครัวเรือนละ 5 ตัว และธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์(ธกส.)ได้เตรียมเขียนแผนโครงการไว้แล้ว เพราะมีตลาดจีนรองรับโคเนื้อมีชีวิตจากไทยได้อีกมากปีละหลายสิบล้านตัว จึงพร้อมให้กู้ดอกเบี้ยต่ำไม่เกินร้อยละ1 ซึ่งรัฐบาลช่วยชดเชยดอกเบี้ยให้ด้วย วงเงินกู้ครัวเรือนละ 2 แสนบาท จะเริ่มเฟสแรก1แสนตัว กรอบวงเงินกู้ 5 พันล้านบาท เข้าครม.โดยเร็ว

“สั่งการปศุสัตว์ทุกจังหวัด เร่งสำรวจปริมาณโค ในแต่ละพื้นที่ให้ดูลูกโคพร้อมที่จะขุน อายุ 1-2 ปี น้ำหนัก 250กก. มีจำนวนเท่าไหร่ และเกษตรกรที่ต้องการจะเลี้ยง โดยได้ให้ตั้งเป็นกลุ่มเกษตรกร หรือวิสาหกิจชุมชน ตั้งกลุ่มเพื่อร่วมกันทำอาหารสำหรับเลี้ยงด้วยจะได้ต้นทุนถูกลง และเป็นสูตรของกรมปศุสัตว์ที่ถูกหลักอนามัย ทำให้เร่งอัตราเติบโตได้น้ำหนักถึง 1.5-2กก.ต่อวัน และกรมปศุสัตว์จัดหาเครื่องบดผสมอาหาร เป็นพี่เลี้ยงแนะนำการเลี้ยงให้เกษตรกร ทำแปลงปลูกหญ้า ผสมอาหารจากวัถตุดิบในท้องถิ่น ไม่เลี้ยงแบบปล่อย พร้อมกับเปิดตลาดกลางซื้อขายโค เพื่อให้เกิดการแข่งขันทั้งเรื่องราคาและพัฒนาการเลี้ยงทุกระดับ ทั้งนี้ได้นำเอกชนเข้ามาวางระบบออนไลน์ปศุสัตว์ทั้งระบบมาทำให้ฟรีโดยรัฐไม่ต้องเสียค่าใช้จ่ายเลย ซี่งส่วนกลาง และพื้นที่ สามารถกดดูได้ตลอดเวลา จำนวนโค ไก่ สุกร ไข่ไก่ และชนิดอื่น อยู่ที่ไหน ใครเลี้ยง เคลื่อนย้ายขนสัตว์ผ่านด่านเข้าออกทั่วประเทศ จะป้องกันโรคระบาดสัตว์ข้ามพรหมแดน และแก้ข้อครหาจ่ายสินบทเจ้าหน้าที่ด่าน” นายประภัตร กล่าว

รมช.เกษตรฯ กล่าวว่า เอกชนจากประเทศจีน กำลังมาเซ็นสัญญากับไทยเพราะตลาดจีนยังขาดโคเนื้อหลายสิบล้านตัวต่อปี ซึ่งต้องการซื้อโคมีชีวิต กิโลกรัมละ 100 บาทจากไทย ไปป้อนโรงแปรสภาพเนื้อของจีน มาตั้งที่เมืองสิบสองปันนา มีกำลังการผลิตเนื้อวัว 10 ล้านตันต่อปี ได้ให้เจ้าหน้าที่กรมปศุสัตว์ ไปดูโรงงาน ดูคอกกักสัตว์ที่ประเทศลาว เพื่อทำแผนงานเสนอตนพรุ่งนี้

“ผมทำจริงจังแก้ปัญหาความยากจน เกษตรกรทุกคนสามารถเลี้ยงโคได้ ถ้าไม่มีน้ำ จะเจาะบาดาลให้ และไม่ใช้หนี้เก่า มาเป็นเกณฑ์ ส่วนตัวเกษตรกรสามารถกู้ธกส.ได้ เพราะมีตลาดรองรับเป็นหลักประกันจึงไม่จำกัดจำนวนเกษตรกร เพราะทุกวันนี้การผลิตโคเนื้อก็ยังไม่พอให้บริโภคในประเทศเราด้วย” นายประภัตร กล่าว

นอกจากนี้ได้สั่งการให้อธิบดีกรมการข้าวคนใหม่ ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพให้เพียงพอกับความต้องการของเกษตรกร จะต้องให้ได้อย่างต่ำปีละ 2 แสนตัน เพื่อแก้ปัญหาชาวนาโดนโขลกราคาแพง ยังได้พันธุ์ข้าวปลอมปน กว่าจะรู้ก็ช่วงเก็บเกี่ยวแล้ว กรมการข้าวต้องช่วยชาวนาให้ได้เมล็ดพันธุ์ดี ตนได้ให้เอกชนไปวางระบบออนไลน์ ให้กรมการข้าว เพื่อให้เกษตรกรได้กดดูได้ว่าพันธุ์ข้าวนี้ มีเท่าไหร่ ซื้อได้ที่ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าว ราคาเท่านี้ ป้องกันชาวบ้านโดนข้าวพันธุ์ปลอมปนสารพัด ซึ่งทุกกระสอบต้องตีบาร์โคส เอกชนขายพันธุ์ข้าวปลูก ต้องมาจดทะเบียนให้ถูกต้อง ไม่ให้เกิดปัญหาอย่างปีนี้พันธุ์ข้าวไม่มี ต่อไปทุกศูนย์ข้าวชุมชนจะต้องตื่นตัวมากขึ้น

“ทุกอย่างขึ้นโชว์บนออนไลน์ทั้งหมดจะโกหกไม่ได้ ยุคผมทำออนไลน์ รู้ปริมาณทุกชนิด ผมเรียกบริษัทมาเอง มาวางระบบไม่เสียตังเลยสักบาททำเพื่อชาติ ทุกคนต้องตื่นตัวกับผม รวมทั้งได้ตั้งบอร์ดองค์การสะพานปลา แล้วจะเข้าไปรื้อหมด ให้รัฐวิสาหกิจของกระทรวง ทำแล้วหาเงินเข้าหลวงได้ ทำแล้วให้หลวงรวย เกษตรกรรวย เช่นประเทศอื่นๆรัฐต้องมืออาชีพ ไม่ใช่พอสิ้นเดือนไม่มีเงินจะจ่ายเงินเดือนพนักงาน” นายประภัตร กล่า

“รมว.เกษตรฯ”สั่งการกรมฝนหลวงฯเร่งเติมน้ำในเขื่อน ใช้ห้วงท้ายก่อนสิ้นสุดฤดูฝนช่วงชิงสภาพอากาศทำให้ฝนตกมากที่สุด กำชับกรมชลประทานเร่งเดินหน้าโครงการเพิ่มศักยภาพอ่างเก็บกักน้ำทั้งเพื่อบรรเทาภัยน้ำท่วมและน้ำแล้ง

28 สิงหาคม 2562 นายเฉลิมชัย ศรีอ่อน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ตรวจเยี่ยมให้กำลังใจเจ้าหน้าที่หน่วยฝนหลวงจังหวัดขอนแก่น โดยย้ำแก่ นายสุรสีห์ กิตติมณฑล อธิบดีกรมฝนหลวงและการบินเกษตร ว่า ในห้วงเวลาที่เหลืออยู่ประมาณ 1 เดือนกว่า ก่อนสิ้นสุดฤดูฝนซึ่งความชื้นสัมพัทธ์ในอากาศ ดัชนีค่าการยกตัวของเมฆ และความเร็วกระแสลมเหมาะสมนี้ให้ขึ้นบินปฏิบัติการทำฝนอย่างทั่วถึงทั้งประเทศ โดยในภาคตะวันออกเฉียงเหนือนั้น เขื่อนขนาดใหญ่บริเวณตอนกลางของภาคมีน้ำน้อย จึงต้องเพิ่มปริมาตรน้ำ

พร้อมกันนี้ยังได้แสดงความห่วงใยทั้งนักบิน นักวิทยาศาสตร์ และเจ้าหน้าที่ต่างๆ ที่ขึ้นบินปฏิบัติงาน โดยย้ำให้ดูแลอากาศยานให้มีความปลอดภัย อีกทั้งหากยังขาดเครื่องมือและอุปกรณ์ใดๆ ขอให้รายงานมา กระทรวงเกษตรฯ พร้อมสนับสนุนเนื่องจากเป็นภารกิจสำคัญ ส่วนปัญหาการขาดแคลนบุคลากรนั้นจะต้องแก้ไขแน่นอน แต่ในระยะเร่งด่วนนี้ได้ประสานกับเหล่าทัพเข้ามาบูรณาการ ซึ่งได้รับการสนับสนุนทั้งอากาศบาน นักบิน และกำลังพลเพื่อลำเลียงสารฝนหลวงซึ่งที่ผ่านมาทำให้สามารถบินปฏิบัติการได้บ่อยครั้งและทั่วถึงขึ้นยังแก้มลิง

หลังจากนั้นนายเฉลิมชัยได้เดินทางไปยังอ่างเก็บน้ำแก่งน้ำต้อน อำเภอเมืองขอนแก่นและกำชับกรมชลประทานให้เร่งดำเนินโครงการเพิ่มศักภาพการเก็บกักน้ำเพื่อแก้ปัญหาทั้งน้ำท่วม-น้ำแล้งในพื้นที่ ทั้งนี้ในปี 2561 – 2562 กรมชลประทานได้รับงบประมาณจากสำนักงานคณะกรรมการพิเศษเพื่อประสานงาน โครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ (กปร.) 400,000 บาทเพื่อศึกษาความเหมาะสมเบื้องต้นของโครงการฯ คาดว่า จะแล้วเสร็จในเดือนกันยายน 2562 จากนั้นได้รับงบประมาณ 1,568,100 บาท เพื่อสำรวจขอบเขตโครงการ รวมถึงในปี 2561 ได้รับงบประมาณ 200,000 บาท ในการออกแบบโครงการแก้มลิงแก่งน้ำต้อนระยะที่ 1 ปัจจุบันแก่งน้ำต้อนซึ่งมีพื้นที่หนอง 6,196 ไร่ นั้นตื้นเขิน ช่วงฤดูน้ำหลากเกิดปัญหาน้ำท่วมขังพื้นที่บริเวณที่ลุ่มต่ำรอบๆ หนอง เนื่องจากพื้นที่หนองอยู่ติดกับลำน้ำชี ทำให้น้ำจากลำน้ำชีเอ่อล้นเข้าท่วมเป็นประจำ แต่ในช่วงฤดูแล้งมักประสบปัญหาการขาดแคลนน้ำ เนื่องจากการกักเก็บน้ำได้ไม่เต็มศักยภาพความจุจึงทำให้ราษฎร 33,877 คน และพื้นที่การเกษตรโดยรอบกว่า 40,000 ไร่ ขาดแคลนน้ำเพื่ออุปโภค – บริโภค และการเกษตร ดังนั้นจึงต้องเร่งดำเนินการเพื่อช่วยเหลือราษฎร ซึ่งเมื่อมีน้ำเพียงพอแล้วจะให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องน้อมนำแนวทางเกษตรผสมผสานและทฤษฎีใหม่มาให้เกษตรกรปรับเพื่อสร้างรายได้ที่ยั่งยืน

นายทองเปลว กองจันทร์ อธิบดีกรมชลประทาน รายงานว่า โครงการแก้มลิงแก่งน้ำต้อน เป็นหนึ่งในโครงการพัฒนาแหล่งน้ำสองฝั่งลำน้ำชีอันเนื่องมาจาพระราชดำริ ซึ่งพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตรมีพระราชดำริไว้เมื่อครั้งเสด็จพระราชทานปริญญาบัตรมหาวิทยาลัยขอนแก่นด เมื่อวันที่ 19 ธันวาคม 2539 ความว่า “ลำน้ำชีในฤดูน้ำหลากน้ำท่วมพื้นที่สองฝั่งซึ่งเป็นห้วย หนอง บึง และพื้นที่สาธารณะมาก เมื่อถึงเวลาน้ำลด น้ำที่ท่วมพื้นที่ดังกล่าวก็ลดตามไปด้วยทำให้เกิดการขาดแคลนน้ำตามเดิม จึงควรที่จะมีการสำรวจและหาวิธีเก็บกักน้ำให้อยู่ในพื้นที่ดังกล่าว เพื่อประโยชน์ในการเพาะปลูก” และเมื่อวันที่ 18 ธันวาคม 2540 มีพระราชดำริกับแม่ทัพภาคที่ 2 ความว่า “ให้ประสานงานกับกรมชลประทานหรือหน่วยงานอื่นๆ ให้สำรวจพื้นที่อ่างรอบๆ จังหวัดขอนแก่น เพื่อพิจารณาขุดลอกอ่างเก็บน้ำเสริมคันดินกั้นน้ำให้สูง เพื่อให้เก็บน้ำได้มากในฤดูฝน ซึ่งสามารถนำมาใช้ประโยชน์ในการทำนาปรังได้ รวมทั้งช่วยป้องกันน้ำท่วมตัวเมืองขอนแก่น ในฤดูที่มีฝนตกหนัก และนอกจากนั้นจะช่วยให้สามารถนำมาใช้ในโครงการเกษตรน้ำฝนตามทฤษฎีใหม่ได้”

สำหรับแก่งน้ำต้อนอยู่ในพื้นที่ตำบลเมืองเก่าและตำบลดอนช้าง อำเภอเมืองขอนแก่น ศักยภาพเก็บกักน้ำ 7.431 ล้านลูกบาศก์เมตร แต่ปัจจุบันมีสภาพตื้นเขิน ขณะนี้อยู่ระหว่างการออกแบบโครงการแก้มลิงแก่งน้ำต้อนระยะที่ 1 โดยมีแนวทางที่จะขุดลอกขุดลอกพื้นที่บึงแก่งน้ำต้อนพร้อมปรับปรุงคันดินโดยรอบ 6,196 ไร่ ก่อสร้างอาคารบังคับน้ำ 9 แห่ง และก่อสร้างสถานีสูบน้ำด้วยไฟฟ้า พร้อมระบบส่งน้ำอีกกว่า 50 กิโลเมตร จะทำให้ปริมาณน้ำเก็บกักน้ำเพิ่มขึ้นจากเดิม 7 ล้าน ลบ.ม.เป็น 41 ล้าน ลบ.ม.เพิ่มพื้นที่ชลประทานให้ครอบคลุม 40,000 ไร่ เป็นแหล่งรองรับน้ำและเก็บกักน้ำที่สำคัญของลำน้ำชี เพื่อช่วยลดปัญหาน้ำท่วมและปัญหาการขาดแคลนน้ำอุปโภคบริโภคของราษฎร ทั้งยังเก็บกักน้ำไว้สำหรับสนับสนุนการเพาะปลูกในพื้นที่การเกษตร เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของราษฎรในพื้นที่ให้ดีขึ้น