เป็น 1 ใน 9 แผนงานโครงการสำคัญในการแก้ไขปัญหาอุทกภัยในลุ่มน้ำเจ้าพระยาตอนล่าง คือ “โครงการคลองระบายน้ำหลากบางบาล-บางไทร จ.พระนครศรีอยุธยา” ซึ่งเป็นโครงการขนาดใหญ่ ที่รัฐบาลเร่งดำเนินการตามแผนแม่บทการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ 20 ปี ล่าสุดได้ผ่านความเห็นชอบจากคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 8 มกราคม 2562 ที่ผ่านมา โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อบรรเทาปัญหาน้ำท่วมและน้ำแล้งซ้ำซากในพื้นที่ จ.พระนครศรีอยุธยาใช้งบลงทุนประมาณ 15,000 ล้านบาท อย่างไรก็ตามก่อนหน้านี้คณะรัฐมนตรีได้เห็นชอบในหลักการให้กรมชลประทาน ดำเนินการเตรียมความพร้อม และสำรวจปักหลักเขต ออกแบบ รวมทั้งดำเนินการกระบวนการการมีส่วนร่วม ลงพื้นที่รับฟังข้อคิดเห็น ตลอดจนพบปะกับผู้มีส่วนได้ส่วนเสียจากโครงการคลองระบายน้ำหลากบางบาล-บางไทรมาแล้ว

นอกจากนี้พื้นที่ดำเนินโครงการคลองระบายน้ำหลากบางบาล-บางไทร ยังอยู่ในบริเวณพื้นที่ประสบปัญหาอุทกภัยที่จะต้องเร่งดำเนินการแก้ปัญหาอย่างเร่งด่วนอีกด้วย ทั้งนี้จากการสำรวจและได้มีการจัดลำดับความ สำคัญในการแก้ไขปัญหาเชิงพื้นที่อย่างเป็นระบบ (Area Based) พบว่า บริเวณลุ่มน้ำเจ้าพระยาตอนล่าง ประมาณ 4.2 ล้านไร่ เป็นพื้นที่ประสบปัญหาอุทกภัยและภัยแล้งที่จะต้องเร่งแก้ไขเนื่องจากมีมูลค่าทางเศรษฐกิจสูงมาก

ดร.ทองเปลว กองจันทร์ อธิบดีกรมชลประทานกล่าวถึงความคืบหน้าในการดำเนินโครงการว่า ขณะนี้ได้ดำเนินการวางแนวเขตเสร็จสิ้นแล้ว มีราษฎรทำการยื่นขอรังวัดแล้ว 482 แปลงจาก 740 แปลง ล่าสุดทำการดำเนินการจ่ายค่าที่ดินและค่ารื้อย้ายบริเวณปลายคลองระบายน้ำหลากแล้วจำนวน 52 แปลง

โครงการคลองระบายน้ำหลากบางบาล-บางไทร นำศาสตร์พระราชามาขยายผลแก้ไขปัญหาน้ำให้เห็นผลเป็นรูปธรรมตามเป้าหมาย พร้อมยังได้น้อมนำพระราชดำรัสพระราชทานของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ในหลวงรัชกาลที่ 9 เรื่องการเข้าถึง เข้าใจ และพัฒนา มาเป็นแบบอย่างในการดำเนินโครงการ ก่อให้เกิดผลกระทบกับประชาชนน้อยที่สุด ผู้ที่มีส่วนได้ส่วนเสียได้รับความเป็นธรรมมากที่สุดอีกด้วย ซึ่งโครงการดังกล่าวเป็นแนวทางที่จะบรรเทาปัญหาน้ำท่วมที่สร้างความเสียหายซ้ำซากทุกๆปีได้อย่างมีประสิทธิภาพ เนื่องจากจะสามารถระบายน้ำจากแม่น้ำเจ้าพระยาก่อนที่จะไหลผ่านจ.พระนครศรีอยุธยาได้ถึงประมาณ 1,200 ลบ.ม./วินาที ทำให้สามารถรองรับการระบายน้ำของเขื่อนเจ้าพระยาได้ถึง 2,800 ลบ.ม./วินาที โดยไม่มีผลกระทบใดๆต่อพื้นที่ท้ายเขื่อนเจ้าพระยา

การดำเนินโครงการคลองระบายน้ำหลากบางบาล-บางไทร ได้มีการศึกษาความเหมาะสมและวิเคราะห์ผล กระทบสิ่งแวดล้อมอย่างละเอียดแล้ว พบว่า มีความเหมาะสมและสามารถแก้ไขปัญหาพื้นที่น้ำท่วมซ้ำซากบริเวณพื้นที่อำเภอเมืองพระนครศรีอยุธยา อำเภอบางบาล และพื้นที่ตอนเหนือตั้งแต่ท้ายเขื่อนทดน้ำเจ้าพระยาถึงจังหวัดพระนครศรีอยุธยา ที่เกิดจากสภาพคอขวดของแม่น้ำเจ้าพระยาบริเวณจังหวัดพระนครศรีอยุธยา ได้อย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่งในปัจจุบันหากมีการระบายน้ำท้ายเขื่อนทดน้ำเจ้าพระยาที่ประมาณ 1,000 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที จะส่งผลกระทบกับพื้นที่ดังกล่าวข้างต้นทัน แต่หากได้ดำเนินโครงการคลองระบายน้ำหลากบางบาล-บางไทรแล้ว จะสามารถระบายน้ำผ่านเขื่อนทดน้ำเจ้าพระยาสูงสุด 2,800 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที และผลการศึกษายังระบุว่า โครงการมีผลตอบแทนทางเศรษฐศาสตร์ (EIRR) สูงถึง22.33%

สำหรับการขุุดคลองระบายน้ำหลากบางบาล – บางไทร จะเริ่มต้นที่ตำบลบ้านใหม่ อำเภอบางบาล จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ตัดตรงผ่านทุ่งบางบาลถึงตำบลสนามชัย อำเภอบางไทร จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เป็นจุดที่เหมาะสมที่สุด สอดคล้องกับสภาพภูมิประเทศ ไม่กระทบชุมชนขนาดใหญ่ และพื้นที่ศูนย์กลางต่างๆ เช่น วัด โรงเรียน โรงพยาบาล รวมถึงโบราณสถานที่สำคัญ แต่จะกระทบต่อสิ่งปลูกสร้างบ้างประมาณ 500 หลัง โดยจะมีแนวกันเขตก่อสร้างกว้าง 230 เมตร ยาว 22.5 กิโลเมตร

อธิบดีกรมชลประทานกล่าวว่า โครงการคลองระบายน้ำหลากบางบาล-บางไทรอยู่ในพื้นที่ฝั่งตะวันตกของลุ่มเจ้าพระยาตอนล่าง ซึ่งพื้นที่ดังกล่าวจะมีคลองชลประทานอยู่แล้ว แต่ส่วนใหญ่เป็นคลองส่งน้ำไม่ใช่คลองระบายน้ำ ลักษณะต้นคลองใหญ่ ปลายคลองแคบ เมื่อน้ำไหลเข้ามาปริมาณมากจึงระบายออกลำบาก ทำให้ขีดความสามารถระบายน้ำจากด้านเหนือลงไปออกอ่าวไทยค่อนข้างต่ำ เมื่อทุกฤดูน้ำหลากน้ำเหนือจะไหลลงมาเข้าท่วมตัวจังหวัดพระนครศรีอยุธยา ซึ่งเป็นพื้นที่ลุ่มต่ำและมีโบราณสถานสำคัญ วัดเก่าแก่อยู่จำนวนมากทันที สร้างเกิดความเสียหายที่ประเมินค่ามิได้ แม้ที่ผ่านมามีความพยายามป้องกันโดยการทำกำแพง วางกระสอบทราย ทำคันกั้นน้ำก็ตาม แต่ได้ส่งผลกระทบต่อพื้นที่หลังคันกั้นน้ำได้รับความเดือดร้อน

“กรมชลประทานจะได้ดำเนินการขุดคลองระบายน้ำหลากบางบาล-บางไทร ความยาวคลอง 22.5 กิโลเมตร ต้นคลองอยู่บริเวณสะพานบ้านป้อมก่อนถึงตัวเมือง เพื่อตัดยอดน้ำจากแม่น้ำเจ้าพระยาจำนวน 1,200 ลบ.ม.ต่อวินาที ไม่ให้ไหลหลากเข้าไปในเมืองพระนครศรีอยุธยา และพื้นที่ไร่นา พืชผักสวนครัว สามารถลดระดับความลึกของน้ำที่ท่วมในพื้นที่เมือง รวมถึงพื้นที่ลุ่มน้ำเจ้าพระยาตอนล่างเฉลี่ยได้ถึง 1.9-2.5 ล้านไร่ต่อปี นอกจากนี้ยอดน้ำที่ตัดมา สามารถกักเก็บไว้ในคลองระบายน้ำบางบาล-บางไทร จำนวน 25 ล้านลบ.ม. ซึ่งจะจัดสรรน้ำเพื่อใช้อุปโภค-บริโภคจำนวน 15 ล้านลบ.ม. ครอบคลุมให้กับพื้นที่ 48 ตำบล 362 หมู่บ้าน ที่เหลือจะเป็นน้ำต้นทุนสำรองให้พื้นที่ด้านเกษตรกรรมในช่วงฤดูแล้งได้ประมาณ 230,000 ไร่ โดยจะมีการก่อสร้างอาคารจ่ายน้ำ 9 แห่ง สถานีสูบน้ำ 27 แห่ง พร้อมประตูระบายน้ำปลายคลองระบายน้ำหลากอีกจำนวน 1 แห่ง” ดร.ทองเปลวกล่าว

นอกจากนี้คันคลองระบายน้ำหลากบางบาล-บางไทร ยังจะมีการสร้างถนนที่ได้มาตรฐาน พร้อมทางจักรยาน สามารถใช้เป็นเส้นทางคมนาคมเชื่อมโยงระหว่างอำเภอบางบาล-อำเภอบางไทรได้ และยังจะมีการปรับภูมิทัศน์ให้สอดคล้องกับพื้นที่ ทำเกิดเป็นแหล่งพักผ่อน สถานที่ออกกำลังกายแห่งใหม่ อีกทั้งคลองระบายน้ำบางบาล-บางไทรจะใช้เป็นเส้นทางสัญจรของเรือขนาดใหญ่ เพื่อไม่ให้เรือขนาดใหญ่วิ่งเข้าไปในตัวเมืองพระนครศรีอยุธยา ลดปัญหาคลื่นเซาะตลิ่งพัง และอุบัติเหตุได้อีกทางหนึ่ง ทั้งนี้จะใช้ระยะเวลาดำเนินโครงการทั้งหมดประมาณ 5 ปี คาดว่าจะแล้วเสร็จภายในปี 2566

อย่างไรก็ตามการแก้ไขปัญหาอุทกภัยในลุ่มน้ำเจ้าพระยาตอนล่างให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุดนั้น จะต้องดำเยนงานตาม 9 แผนงานที่วางไว้ทั้งหมด เลขาธิการ สทนช. กล่าวว่า นอกจากนี้ แผนการก่อสร้างโครงการคลองระบายน้ำหลากบางบาล-บางไทร ดังกล่าวแล้ว ยังจะต้องดำเนินแผนงานต่างๆ ดังนี้ แผนการปรับปรุงโครงข่ายระบบชลประทานฝั่งตะวันตก แผนการเพิ่มประสิทธิภาพการระบายน้ำแม่น้ำเจ้าพระยา แผนการเพิ่มประสิทธิภาพการระบายน้ำแม่น้ำท่าจีน แผนการพัฒนาปรับปรุงพื้นที่รับน้ำนอง แผนการปรับปรุงระบบชลประทานเจ้าพระยาฝั่งตะวันออกตอนล่าง แผนการก่อสร้างคลองระบายน้ำหลากเจ้าพระยาฝั่งตะวันออก แผนการก่อสร้างคลองระบายน้ำควบคู่กับถนนวงแหวนรอบที่ 3 และแผนการก่อสร้างคลองระบายน้ำหลากชัยนาท-ป่าสัก

ทั้งแผนการดำเนินโครงการแก้ไขปัญหาอุทกภัยในลุ่มน้ำเจ้าพระยาตอนล่าง ทั้ง 9 แผนงานดังกล่าว บางโครงการก็ได้เริ่มดำเนินการแล้ว บางโครงการยังอยู่ในขั้นตอนการศึกษาการออกแบบ

สำหรับโครงการคลองระบายน้ำหลากบางบาล-บางไทร ขณะนี้เกิดขึ้นอย่างเป็นรูปธรรมรอเพียงวันที่จะแล้วเสร็จเท่านั้น ส่วนโครงการบรรเทาอุทกภัยในลุ่มน้ำเจ้าพระยาตอนล่างตามที่แผนที่วางไว้จะเป็นจริงได้หรือไม่ ปัญหาน้ำในพื้นที่ลุ่มเจ้าพระยาจะหมดไปหรือไม่?…จับตาดู

17 ก.พ.62 นายสัตวแพทย์สรวิศ ธานีโต อธิบดีกรมปศุสัตว์ เปิดเผยว่า จากการรายงานของของคณะกรรมการเกษตรไต้หวัน (Council of Agriculture: COA) ว่ามีการตรวจพบการปนเปื้อนสารพันธุกรรมของเชื้อโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกร ในผลิตภัณฑ์จากสุกรที่นำเข้ามาจากประเทศเวียดนามเป็นครั้งแรก เมื่อวันที่ 15 ก.พ.62 แม้ว่ายังไม่มีการรายงานพบการระบาดของโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกรอย่างเป็นทางการจากรัฐบาลเวียดนาม

อย่างไรก็ตาม จากการให้สัมภาษณ์สื่อมวลชนของ Mr.Phung Duc Tien รองปลัดกระทรวงเกษตรและการพัฒนาชนบทของประเทศเวียดนาม ได้เปิดเผยว่า ปัญหาการลักลอบนาเข้าเนื้อสุกรบริเวณชายแดนระหว่างจีนและเวียดนาม ทำให้เกิดการแพร่ระบาดของโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกรอย่างรุนแรงในประเทศเวียดนาม ประเทศไทยจึงมีความเสี่ยงเพิ่มสูงขึ้น เนื่องจากมีการเคลื่อนย้ายสัตว์ – ซากสัตว์ ภายในภูมิภาคอาเซียน และเชื้ออหิวาต์แอฟริกาในสุกรปนเปื้อนมากับคนและอาหารที่เป็นผลิตภัณฑ์จากสุกรที่ไม่ผ่านการปรุงสุกเพื่อการบริโภค จึงได้แจ้งเตือนให้จังหวัดตามแนวชายแดนที่มีความเสี่ยงสูง ประกาศเป็นเขตเฝ้าระวังโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกร เพื่อยกระดับการเฝ้าระวังในการป้องกันโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกร

อีกทั้งได้มีการประชุมศูนย์ปฏิบัติการเฝ้าระวังและควบคุมโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกร (war room) ทั้งในส่วนกลางและภูมิภาค เพื่อเตรียมความพร้อมตอบโต้ภาวะฉุกเฉินกรณีเกิดโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกร สำหรับความก้าวหน้าของการยกระดับมาตรการ หรือแนวทางการปฏิบัติในการป้องกันควบคุมโรคให้เป็นวาระแห่งชาติ ได้รับความเห็นชอบจาก นายกฤษฎา บุญราช รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เป็นที่เรียบร้อยแล้ว ขณะนี้อยู่ในขั้นตอนเสนอคณะรัฐมนตรี (ครม.) พิจารณาให้ความเห็นชอบต่อไป

ทั้งนี้ ปัจจุบันจากรายงานขององค์การโรคระบาดสัตว์ระหว่างประเทศ (OIE) พบโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกร เกิดการระบาดใน 16 ประเทศ แบ่งเป็นทวีปแอฟริกา 4 ประเทศ ทวีปยุโรป 10 ประเทศ และทวีปเอเชีย 2 ประเทศ คือ ประเทศจีน และมองโกเลีย (ยังไม่นับรวมเวียดนาม) สำหรับประเทศไทยยังไม่มีการระบาดของโรคดังกล่าวนี้ พร้อมทั้งได้ขอบคุณทุกภาคส่วนทั้งภาครัฐ เอกชน สถาบันการศึกษา องค์กรวิชาชีพ และสมาคมต่างๆ รวมทั้งพี่น้องเกษตรกรที่ได้มีส่วนร่วมและร่วมแรงร่วมใจกันในการป้องกันโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกรอย่างเต็มที่ และมีประสิทธิภาพ ทำให้ประเทศไทยไม่มีการระบาดของโรคดังกล่าวในตอนนี้

อย่างไรก็ตาม ใคร่ขอความร่วมมือในกรณีผู้ที่เดินทางไปศึกษาดูงานหรือไปทางานในฟาร์มสุกรในประเทศที่เกิดการระบาดและมีความเสี่ยงสูงที่มีการระบาดของโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกร เมื่อเดินทางกลับขอให้งดเข้าฟาร์มเลี้ยงสุกรไม่น้อยกว่า 5 วัน พร้อมทั้งให้ปฏิบัติตามหลักความปลอดภัยทางชีวภาพอย่างเคร่งครัด และผู้ประกอบการร้านอาหาร ภัตตาคาร โรงแรม โรงอาหาร สถานประกอบเลี้ยง ให้งดจำหน่าย จ่าย แจกเศษอาหารเหลือจากการรับประทานให้ผู้ที่นำไปเลี้ยงสุกร เพื่อป้องกันการระบาดของโรคดังกล่าว

จึงขอให้เกษตรกรอย่าได้ตระหนก และขอให้มั่นใจในการดำเนินงานที่เข้มงวดของปศุสัตว์ในการป้องกันโรคไม่ให้เข้ามาสร้างความเสียหายต่ออุตสาหกรรมการผลิตสุกรของประเทศไทย รวมทั้งขอย้ำให้เกษตรกรยกระดับการเลี้ยงสุกรให้มีระบบการป้องกันโรคเข้าสู่ฟาร์มตามมาตรฐาน GAP และหากเป็นรายย่อยให้ใช้มาตรฐานการป้องกันและการเลี้ยงสัตว์ที่เหมาะสม (GFM) โดยเฉพาะอย่างยิ่งการตรวจสอบแหล่งที่มาของสุกรก่อนเข้าฟาร์ม และงดเว้นการนาอาหารที่ไม่ผ่านการปรุงสุกที่อุณหภูมิ 70 องศาเซลเซียส อย่างน้อย 30 นาที มาเลี้ยงสุกร

นอกจากนี้ ให้สังเกตอาการสุกรอย่างใกล้ชิด หากพบสุกรแสดงอาการป่วย เช่น มีไข้สูง เบื่ออาหาร ผิวหนังเป็นปื้นแดง และต่อมาเป็นสีเขียวคล้ำ พบภาวะแท้งในแม่สุกรและมีจำนวนสุกรตายผิดปกติ ให้แจ้งเจ้าหน้าที่ปศุสัตว์ในพื้นที่ทันที หรือ call center 063-225-6888 หรือที่แอพพลิเคชั่น DLD 4.0 “แจ้งการเกิดโรคระบาด” เพื่อเจ้าหน้าที่จะได้เร่งดำเนินการให้การช่วยเหลืออย่างทันท่วงที

17 ก.พ.62 นายสุรสีห์ กิตติมณฑล อธิบดีกรมฝนหลวงและการบินเกษตร เปิดเผยว่า จากการติดตามข้อมูลคุณภาพอากาศบริเวณพื้นที่กรุงเทพมหานครและปริมณฑล พบว่า มีคุณภาพอากาศอยู่ในเกณฑ์ที่ดีถึงดีมาก แต่ยังมีบริเวณพื้นที่ ต.หน้าพระลาน อ.เฉลิมพระเกียรติ จ.สระบุรี ที่ยังมีค่าคุณภาพอากาศเกินเกณฑ์มาตรฐาน (PM10 = 101 ไมโครกรัมต่อลูกบาศก์เมตร, PM2.5  = 39 ไมโครกรัมต่อลูกบาศก์เมตร) ประกอบกับจากการตรวจสภาพอากาศของสถานีเรดาร์สัตหีบ จ.ชลบุรี มีความชื้นที่ระดับการเกิดเมฆ (ระดับการก่อเมฆ) 59% ความชื้นที่ระดับการพัฒนาตัวของเมฆ 36% และค่าดัชนีการยกตัวของอากาศ -0.5 ซึ่งยังไม่เข้าเงื่อนไขสำหรับการปฏิบัติการฝนหลวง หน่วยปฏิบัติการฝนหลวงเคลื่อนที่เร็วจังหวัดระยอง จึงขอติดตามสภาพอากาศสำหรับภารกิจการช่วยคลี่คลายสถานการณ์ฝุ่นละอองระหว่างวันต่อไป

ทั้งนี้ จากการติดตามภาพถ่ายดาวเทียมและเรดาร์ตรวจอากาศ พบว่า มีกลุ่มเมฆบริเวณจังหวัดตราดกำลังพัฒนาตัว ประกอบกับพื้นที่การเกษตรจังหวัดจันทบุรี และตราด กำลังประสบปัญหาภัยแล้ง มีความต้องการน้ำสำหรับการทำการเกษตร หน่วยปฏิบัติการฯ จังหวัดระยอง จึงวางแผนขึ้นบินปฏิบัติการโจมตีกลุ่มเมฆดังกล่าวในภารกิจที่ 1 เวลา 09.30 น.บริเวณ อ.แหลมงอบ – อ.บ่อไร่ จ.ตราด เพื่อให้ตกเป็นฝน ในพื้นที่การเกษตร จ.ตราด และบินปฏิบัติการต่อเนื่องในภารกิจที่ 2 เวลา 10.15 น.บริเวณ อ.ขลุง – อ.โป่งน้ำร้อน จ.จันทบุรี เพื่อช่วยเหลือพื้นที่การเกษตร จ.จันทบุรี ด้วยการโจมตีโดยใช้สารยูเรียโปรยใต้ฐานเมฆ เพื่อสร้างบรรยากาศใต้ฐานเมฆให้เกิดความเย็นและดึงเมฆให้ต่ำลงเพื่อให้เกิดการควบแน่น ที่จะตกมาเป็นน้ำ ขณะเดียวกันที่บริเวณยอดเมฆ จะใช้เกลือแกงในการโปรยเพิ่มปริมาณความหนาแน่นให้มากขึ้น เพื่อที่จะให้ตกมาเป็นฝนได้จำนวนมากขึ้น

สำหรับบริเวณพื้นที่ทางภาคเหนือ จากข้อมูลการตรวจวัดคุณภาพอากาศ พบว่า มีค่าคุณภาพอากาศที่ยังอยู่ในเกณฑ์เกินค่ามาตรฐานบริเวณ จ.ตาก , จ.เชียงใหม่ และ จ.ลำปาง อยู่ในเกณฑ์เริ่มส่งผลกระทบต่อสุขภาพ บริเวณ จ.ลำพูน ประกอบกับจากการตรวจวัดสภาพอากาศจากสถานีเรดาร์ร้องกวาง จ.แพร่ และสถานีเรดาร์อมก๋อย จ.เชียงใหม่ มีความชื้นที่ระดับการเกิดเมฆ (ระดับการก่อเมฆ) 67% (ร้องกวาง) 42% (อมก๋อย) ความชื้นที่ระดับการพัฒนาตัวของเมฆ 57% (ร้องกวาง) 42% (อมก๋อย) และค่าดัชนีการยกตัวของอากาศ -1.0 (ร้องกวาง) -1.7 (อมก๋อย) ซึ่งเข้าเงื่อนไขสำหรับการปฏิบัติการฝนหลวง และมีแนวโน้มในการพัฒนาตัวของเมฆได้ หน่วยปฏิบัติการฯ จ.พิษณุโลก จึงตัดสินใจขึ้นบินปฏิบัติการในภารกิจช่วยสลายฝุ่นละอองในอากาศภารกิจที่ 1 เวลา 10.00 น.ปฏิบัติการขั้นตอนที่ 1 (ก่อกวน) บริเวณ อ.ลอง – อ.เด่นชัย จ.แพร่ เพื่อก่อเมฆให้มากที่สุด หลังจากนั้นจะบินลงไปที่ จ.เชียงใหม่เพื่อเติมสารและขึ้นบินปฏิบัติการโจมตีกลุ่มเมฆดังกล่าวอีกครั้ง

อีกส่วนหนึ่งที่บริเวณ จ.เชียงใหม่ หน่วยปฏิบัติการฯ จ.พิษณุโลก จะทำการบินในภารกิจที่ 2 บริเวณ อ.แม่แจ่ม – อ.อมก๋อย จ.เชียงใหม่ ปฏิบัติการขั้นตอนที่ 1 (ก่อกวน) เพื่อก่อเมฆให้ได้มากที่สุดและไหลเข้าไปในบริเวณ จ.เชียงใหม่ , จ.ลำพูน และ จ.ลำปาง หลังจากนั้นจะปฏิบัติการโจมตีกลุ่มเมฆทันทีภายหลังจากที่กลุ่มเมฆลอยเข้าไปในพื้นที่เป้าหมาย

อย่างไรก็ตาม สำหรับพื้นที่ภาคกลาง และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ที่ จ.สระบุรี , จ.เลย และ จ.ขอนแก่น ยังมีค่าฝุ่นละอองในอากาศเกินเกณฑ์มาตรฐาน กรมฝนหลวง ได้ตรวจวัดสภาพอากาศแล้วพบว่าสภาพอากาศยังไม่เข้าเงื่อนไขการปฏิบัติการฝนหลวง โดยทางเจ้าหน้าที่จะติดตามสภาพอากาศระหว่างวันอย่างต่อเนื่อง หากมีความเหมาะสม กรมฝนหลวงจะพิจารณาวางแผนขึ้นบินปฏิบัติการฝนหลวงช่วยเหลือทันที ทั้งนี้ สามารถติดตามข้อมูลข่าวสารและการรายงานแผนปฏิบัติการฝนหลวงสลายฝุ่นละอองในอากาศเวลา 10.00 น.และสรุปผลการปฏิบัติการฝนหลวง เวลา 17.30 น.เป็นประจำทุกวันได้ทางเพจเฟซบุ๊ก “กรมฝนหลวงและการบินเกษตร”

จ.พังงา เตือนเกษตรชาวสวนยางพาราประมาณ 7 แสนไร่ ที่กระจายอยู่ในพื้นที่ 8 อำเภอ เฝ้าระวังโรคระบาดหน้ายางแห้งเสี่ยงที่จะทำให้ต้นยางตาย และระวังไฟป่า ในช่วงยางพาราพลัดใบเข้าสู่ช่วงหน้าแล้ง พร้อมให้เกษตรกรดูแลสวนยาง ที่ต้องหยุดกรีด ในช่วงที่ยางผลัดใบ ต้องให้เกษตรกรดูแลในเรื่องของการกำจัดศัตรูพืชกำจัดเรื่องของวัชพืชเพื่อไม่ให้โรคพืชระบาด

17 ก.พ.62 ผู้สื่อข่าวรายงานว่า นายนิพนธ์ สุขสะอาด เกษตรจังหวัดพังงา กล่าวว่า ในพื้นที่จังหวัดพังงา มีการปลูกยางพาราประมาณ7 แสนไร่ ที่กระจายอยู่ในพื้นที่ 8 อำเภอ ซึ่งถือว่าเป็นพื้นที่ปลูกยางแหล่งใหญ่ซึ่งช่วงฤดูกาลผลัดใบของต้นยางพารา ในพื้นที่ภาคใต้ถือเป็นช่วงปิดกรีดยางเกษตรกรจึงควรให้ต้นยางหยุดพัก เนื่องจากเป็นช่วงที่ไม่มีใบ ทำให้ไม่สามารถสังเคราะห์แสงได้ หากยังฝืนกรีดในช่วงยางผลัดใบจะทำให้เกิดโรคหน้ายางแห้งและเสี่ยงที่จะทำให้ต้นยางตายได้ โดยทั่วไปแล้วหลังจากที่ต้นยางผลิตใบใหม่และเจริญเป็นใบแก่แล้วจึงเริ่มกรีดใหม่จะใช้ระยะเวลา ประมาณ 2 เดือน เนื่องจากการกรีดในช่วงนี้จะส่งผลกระทบต่อการเจริญเติบโตและการให้ผลผลิตเป็นอย่างมาก โดยเฉพาะในระยะที่ต้นยางกำลังผลิใบใหม่ เพราะการกรีดติดต่อกันหลายวันจะทำให้ผลผลิตต่ำ ปริมาณเนื้อยางแห้งลดลง การสิ้นเปลืองสูง ทำให้ระยะเวลาการกรีดถึงเปลือกงอกใหม่น้อยลง เปลือกงอกใหม่บาง กระทบต่อการกรีดซ้ำและต้นยางแสดงอาการเปลือกแห้งสูง ซึ่งมีผลกระทบต่อผลผลิตในระยะยาว การกรีดถี่ทำให้อายุการกรีดสั้นลง เกษตรกรจึงต้องโค่นต้นยางในระยะเวลาเร็วขึ้น ทำให้ได้รับผลผลิตน้ำยางและปริมาณไม้ลดลงตามลำดับ

การหยุดพักกรีดในช่วงฤดูผลัดใบช่วยให้ต้นยางได้สะสมธาตุอาหารเพื่อสร้างความเจริญเติบโต มีความสมบูรณ์และให้ผลผลิตสูง สำหรับการกรีดยางในช่วงที่ยางผลัดใบจะทำให้น้ำยางออกน้อย เพราะฉะนั้น เกษตรกรก็ต้องรอให้ยางผลิตใบใหม่สามารถผลิตน้ำยางได้เติมที่จึงเปิดกรีดยาง จึงจะกรีดยางกันอีกครั้ง ซึ่งในช่วงว่างเว้นการกรีดยางนี้ เกษตรกรควรใช้เวลาในการบำรุงดูแลสวนยางพาราเพื่อให้มีความสมบูรณ์ จะทำให้สามารถกรีดยางได้ในระยะยาว

แม้ว่าขณะนี้ยังไม่พบการระบาดของโรคในสวนยางพารา แต่ที่ผ่านมาเคยพบว่าในพื้นที่จังหวัดพังงา มีการระบาดของโรครากขาว ส่วนใหญ่จะพบในช่วงที่ฝนตกชุบ เพราะในช่วงที่ฝนตกชุกทำให้ดินมีความชื้นสูง โดยเฉพาะในพื้นที่มีน้ำท่วมสูงขังจะทำให้เชื้อราขยายเชื้อได้ดี

ขณะนี้ ทางสำนักงานเกษตรจังหวัดพังงาร่วมกับชุมชน ในการจัดตั้งศูนย์จัดการศัตรูพืชชุมชนในทุกอำเภอ ทุกหมู่บ้านที่จะทำเชื้อราไตรโคเดอร์ม่า ที่นำไปใช้กับต้นไม้ที่สามารถนำไปควบคุมศัตรูพืชและโรคระบาดต่างๆภายในชุมชน โดยในช่วงนี้เข้าสู่ฤดูแล้ง จึงขอเตือนให้เกษตรกรชาวสวนยางพารา สวนผลไม้และสวนปาล์มน้ำมัน ควรระวังในเรื่องฟืนไฟ โดยทางเกษตรกรต้องมีการจัดการสวนทำแนวกันไฟเพราะในช่วงนี้ใบยางพาราเริ่มผลัดใบและร่วงลงมาทำให้เป็นเชื้อไฟได้อย่างดี ที่อาจจะทำให้ไฟไหม้สวนยางได้ พร้อมให้เกษตรกรดูแลสวนยาง ที่ต้องหยุดกรีดในช่วงที่ยางผลัดใบ ต้องให้เกษตรกรดูแลในเรื่องของการกำจัดศัตรูพืชกำจัดเรื่องของวัชพืชเพื่อไม่ให้โรคพืชระบาด

“บิ๊กตู่” เป็นห่วงบิดเบือนพ.ร.บ.ข้าว ซึ่งอยู่ในชั้นกมธ.สนช.พิจารณา ยันไม่มีโทษปรับ 5 แสนบาทและจำคุก 5 ปี แต่คุ้มครองชาวนา ไม่ให้โรงสีกดราคา หลอกขายเมล็ดพันธุ์ปลอม ยกระดับพันธุ์ข้าวได้มาตรฐาน

เมื่อวันที่ 17กุมภาพันธ์ พล.ท.วีรชน สุคนธปฏิภาค รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยว่า พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี แสดงความเป็นห่วงเรื่องความเข้าใจที่คลาดเคลื่อนและการนำเสนอข่าวที่บิดเบือนเกี่ยวกับร่างพระราชบัญญัติ (พรบ.) ข้าว พ.ศ….ที่อยู่ระหว่างการพิจารณาของสภานิติบัญญัติแห่งชาติ (สนช.) ทั้งที่กฎหมายฉบับนี้จะเป็นกลไกควบคุมการผลิตและจำหน่ายข้าวเปลือกอย่างเป็นธรรม โดยกรณีสื่อมวลชนบางแห่งพาดหัวข่าวทำนองว่า ชาวนาสะอื้น ชาวนาอ่วม หาก พรบ.ดังกล่าวมีผลบังคับใช้ โดยถ้าชาวนาคนใดมีเมล็ดพันธุ์ข้าวไว้ในครอบครองจะมีความผิด และยังเป็นกฎหมายที่เอื้อนายทุนด้วยนั้น รัฐบาลขอยืนยันว่า ข้อมูลดังกล่าวไม่เป็นความจริง ดังนั้นสื่อมวลชนควรระมัดระวังในเรื่องนี้ อีกทั้งยังมีหลายเพจส่งต่อข้อมูลที่อ้างว่า มีการกำหนดบทลงโทษชาวนาที่ฝ่าฝืนกฎหมายดังกล่าว จะต้องถูกจำคุก 5ปี หรือถูกปรับ 500,000บาทนั้น ข้อมูลนี้ก็ไม่ถูกต้อง จึงขอให้ประชาชนใช้วิจารณญาณในการเสพข่าว และผู้ที่โพสต์หรือส่งต่อข้อมูลที่บิดเบือน อาจเข้าข่ายกระทำผิดตามพรบ.ว่าด้วยการกระทำผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ด้วย

รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี กล่าวอีกว่านายกรัฐมนตรียังเน้นย้ำว่า ชาวนาสามารถพัฒนาพันธุ์ข้าวไว้ใช้เองได้โดยไม่มีความผิด แต่หากจะนำไปขาย ต้องไปขอขึ้นทะเบียนกับกรมการข้าว กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เหมือนกับสินค้าอาหารเครื่องดื่มที่ต้องไปขึ้นทะเบียนกับสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) เพื่อรับรองคุณภาพสินค้า ทั้งนี้ตนขอยืนยันว่า พรบ.ข้าวจะช่วยคุ้มครองชาวนาในระยะยาว ไม่ให้ถูกโรงสีเอาเปรียบกดราคา โดยอ้างว่าข้าวเปลือกของชาวนาไม่มีคุณภาพ และยังทำให้พันธุ์ข้าวต่างๆได้รับการขึ้นทะเบียนรับรองมาตรฐาน รวมถึงป้องกันการหลอกขายเมล็ดพันธุ์จากพ่อค้าที่ไร้ความรับผิดชอบ อย่างไรก็ตาม รัฐบาลได้รวบรวมข้อท้วงติงและความคิดเห็นที่เป็นประโยชน์เสนอไปยังคณะกรรมาธิการวิสามัญพิจารณาร่าง พรบ.ฉบับนี้แล้ว

15 ก.พ.62 นายลักษณ์ วจนานวัช รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยว่า จากการประชุมคณะกรรมการวัตถุอันตราย เมื่อวันที่ 14 ก.พ.62 ที่ประชุมมีมติยังไม่แบนการใช้ 3 สารกำจัดศัตรูพืช ได้แก่ พาราควอต , คลอร์ไพริฟอส และไกลโฟเซต แต่ต้องมีการขึ้นทะเบียน รวมทั้งมีมติเห็นชอบมาตรการจำกัดการใช้วัตถุอันตราย ซึ่งกระทรวงเกษตรฯ โดยกรมวิชาการเกษตร เสนอใน 6 มาตรการ ประกอบด้วย 1.มาตรการด้านกฎหมาย โดยเตรียมเสนอร่างประกาศหลักเกณฑ์ วิธีการ การออกกฎหมาย ซึ่งมีสาระสำคัญในการประกาศควบคุม จำกัดปริมาณการใช้ รวมทั้งการกำหนดพื้นที่ ชนิดพืชที่ใช้ได้ เป็นต้น โดยห้ามใช้ในนาข้าวและพืชผัก แต่ยกเว้นพืชไร่พืชสวนบางชนิด เช่น อ้อย ยางพารา และมันสำปะหลัง เป็นต้น

2.มาตรการให้ความรู้แก่ผู้มีส่วนได้ส่วนเสียทั้งระบบ โดยการอบรมให้ความรู้ผู้มีส่วนได้ส่วนเสียทั้งระบบ เพื่อสร้างความมั่นใจให้คนนำไปใช้มีองค์ความรู้ในการใช้อย่างปลอดภัย ซึ่งได้อบรมไปแล้ว 2 หลักสูตร ผู้เข้าอบรม 100 คน และเตรียมขยายผลในวงกว้างต่อไป 3.ให้กรมวิชาการเกษตรไปศึกษาหาแนวทางเพื่อทางเลือกในการทำเกษตรโดยไม่ใช้สารเคมีดังกล่าว รวมทั้งการหาแนวทางนำสารเคมีชนิดอื่นมาทดแทน ซึ่งอยู่ระหว่างการศึกษาวิจัย 4.มาตรการติดตามและบันทึกข้อมูลการใช้วัตถุอันตรายอย่างเป็นระบบ 5.มาตรการประชาสัมพันธ์สร้างการรับรู้ความเข้าใจที่ถูกต้องแก่ประชาชน และ 6.มาตรการสนับสนุนการศึกษาวิจัยที่เกี่ยวข้อง รวมทั้งศึกษาผลกระทบของสารที่มีต่อสิ่งแวดล้อม ผู้ผลิต และผู้บริโภค ซึ่งได้เสนอขอรับทุนการวิจัยจากสำนักงานพัฒนาการวิจัยการเกษตร (องค์การมหาชน) ขณะนี้อยู่ระหว่างการพิจารณา

นอกจากนี้ กระทรวงเกษตรฯ ยังได้แต่งตั้งคณะอำนวยการขับเคลื่อนการจำกัดการใช้สารเคมี โดยมีปลัดกระทรวงเกษตรฯ เป็นประธานคณะทำงานระดับกระทรวง และวางแนวทางในการดำเนินงานร่วมกับกระทรวงมหาดไทยซึ่งมีเจ้าหน้าที่กระจายอยู่ในระดับพื้นที่ โดยจะต้องมีการรายงานความก้าวหน้าทุก 3 เดือน สำหรับประเด็นการตรวจสอบสต็อกสารเคมีภายในสถานประกอบการนั้น ทางกระทรวงเกษตรฯ ได้เร่งรัดให้สารวัตรเกษตรลงพื้นที่สำรวจปริมาณสารเคมี แล้วรายงานกลับมายังกระทรวงเกษตรฯ เพื่อให้เกิดความชัดเจนอีกครั้ง

อย่างไรก็ตาม กระทรวงเกษตรฯ โดยกรมวิชาการเกษตรได้ดำเนินการมาตรการลดการนำเข้าวัตถุอันตรายอย่างจริงจังมาโดยตลอด โดยสามารถลดการนำเข้า สารพาราควอต , ไกลโฟเซต และคลอร์ไพริฟอส ในปี 2562 ได้เท่ากับ 21,709 ตัน 48.501 ตัน และ 1,178 ตัน ตามลำดับ ซึ่งลดลงจากสถิติเฉลี่ยการนำเข้า ปี 2557 ถึง 2559 คิดเป็นร้อยละ 25 (พาราควอต และไกลโฟเซต) และร้อยละ 55 ตามลำดับ นอกจากนี้ รมว.เกษตรฯ ได้ขอให้เร่งรัดดำเนินการ ทั้งงบประมาณ การขอความร่วมมือช่วยเหลือจากทุกภาคส่วน ซึ่งอาจช่วยให้ระยะเวลาดำเนินการเร็วขึ้นใน 2 ปี (ธ.ค.63)

สำหรับรายละเอียดร่างประกาศ ที่กรมวิชาการเกษตรเสนอต่อคณะกรรมการวัตถุอันตราย เมื่อวันที่ 14 ก.พ.62 อาทิ การกำหนดเงื่อนไขให้ผู้ใช้ ผู้จำหน่าย ผู้ให้บริการพ่นสารเคมีจะต้องผ่านการอบรมก่อน รวมทั้งกำหนดให้มีการปิดฉลากที่เห็นได้ชัดเจนบนบรรจุภัณฑ์ของวัตถุอันตราย ทั้ง 3 ชนิด ที่สื่อความหมายว่าสารเคมีดังกล่าวเป็นอันตรายต่อร่างกายและชีวิตมนุษย์ การประกาศเขตห้ามใช้/ครอบครอง/จำหน่ายสารเคมีทั้ง 3 ชนิด ในพื้นที่ต้นน้ำตามประกาศกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ส่วนปริมาณที่เกษตรกรสามารถซื้อได้จะสัมพันธ์กับชนิดพืชที่ปลูกและจำนวนไร่ สอดคล้องกับที่เกษตรกรได้ขึ้นทะเบียนไว้แล้ว