ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/231857

วันพุธ ที่ 24 สิงหาคม พ.ศ. 2559, 06.00 น.

สวพ.8 กรมวิชาการเกษตร หนุนจัดตั้งชุมชนต้นแบบการปลูกพืชโดยใช้หลักเศรษฐกิจพอเพียง

สำนักวิจัยและพัฒนาการเกษตรเขตที่ 8 กรมวิชาการเกษตร โดยศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรพัทลุง ได้น้อมนำพระราชดำริเศรษฐกิจพอเพียงซึ่งเป็นหลักปรัชญาคำสอนเศรษฐกิจพอเพียงที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ที่ได้พระราชทานมาประยุกต์ใช้ในการผลิตพืชให้เป็นรูปธรรมสำหรับแนะนำเกษตรกรและผู้เกี่ยวข้องนำไปปฏิบัติเพื่อนำไปสู่การพึ่งตนเองตามแนวทางเศรษฐกิจพอเพียง มีภูมิคุ้มกันที่ดีต่อการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจและสังคม ส่งเสริมให้คนในชุมชนสามารถพึ่งพาตนเองได้ในระดับหนึ่ง อยู่ร่วมกับผู้อื่นในสังคมได้อย่างสันติสุข และอยู่ร่วมกับธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมได้อย่างสมดุลและยั่งยืน

นายอนันต์ อักษรศรี ผู้อำนวยการสำนักวิจัยและพัฒนาการเกษตร เขตที่ 8 เปิดเผยว่า สวพ.8 โดยศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรพัทลุง ได้ดำเนินโครงการจัดตั้งชุมชนต้นแบบการปลูกพืชโดยใช้หลักเศรษฐกิจพอเพียง โดยเริ่มจากการคัดเลือกชุมชนและเกษตรกรที่เกิดจากงานวิจัยและพัฒนาระบบการปลูกพืชตามแนวเศรษฐกิจพอเพียงของชุมชนต้นแบบจังหวัดพัทลุง ในพื้นที่บ้านลำ ม.7 ต.ร่มเมือง อ.เมือง จ.พัทลุง ในปี 2556 จนประสบความสำเร็จจึงขยายผลไปยังชุมชนใกล้เคียง ได้แก่ ม.9 ต.ร่มเมือง อ.เมือง และ ม.6 ต.อ่างทอง อ.ศรีนครินทร์ จ.พัทลุง ซึ่งทางผู้นำชุมชนมีความสนใจและได้เห็นความสำคัญในการนำเศรษฐกิจพอเพียงมาประยุกต์ใช้เพื่อให้เกิดประโยชน์กับคนในชุมชน โดยผู้นำชุมชนได้คัดเลือกลูกบ้านด้วยตนเอง จากผู้ที่มีความสนใจและตั้งใจที่จะเข้าร่วมโครงการ ซึ่งการดำเนินการในชุมชนต้นแบบการเกษตรตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง และผลิตพันธุ์พืชจะแบ่งเป็น 9 กลุ่ม ดำเนินการตามแนวทาง 4 เสาหลักสู่ความพอเพียง ประกอบด้วย 1.หัวใจพอเพียง 2.การผลิตพืช 9 กลุ่มพอเพียง 3. ภูมิปัญญาภิวัฒน์พอเพียงและ 4. ดำรงชีพพอเพียง

นายธนวัฒน์ เสนเผือก ผู้อำนวยการศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรพัทลุง อธิบายเพิ่มเติมว่า การดำเนินงานในกิจกรรมต่างๆ ได้แก่ 1.กิจกรรมหัวใจพอเพียง 1.1.จะจัดประชุมกลุ่มย่อยเพื่อให้เกษตรกรศึกษาปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ศึกษาหลักการทรงงานเพื่อนำมาเป็นหลักการปฏิบัติ 1.2เกษตรกรพัฒนาไร่นา เป็นการพัฒนาทักษะการปลูกพืชและพัฒนาทักษะการเป็นผู้นำผ่านกระบวนการเวทีวิจัยสัญจร 1.3 เกษตรกรมีส่วนร่วมอาสาพัฒนาการปลูกพืชของชุมชน 2.กิจกรรมการผลิตพืช 9 พืชผสมผสานพอเพียง หลังจากประชุมชี้แจงโครงการให้กับเกษตรที่สนใจเข้าร่วมโครงการ เจ้าหน้าที่ ศวพ.พัทลุง สำรวจสภาพการปลูกพืช 9 พืชผสมผสานก่อนพัฒนา พบว่า เกษตรกรส่วนใหญ่ปลูกพืชรายได้ ได้แก่ ยางพารา ไม้ผล ถั่วหรั่ง ถั่วลิสง พืชอาหาร เช่น ขมิ้น ข่า ตะไคร้ผักบุ้ง พริก มะละกอ เป็นต้น พืชอาหารสัตว์ เช่น หญ้าพันธุ์ต่างๆ โดยชุมชนมีแผนในการพัฒนา 9 พืชผสมผสาน ซึ่งจากข้อมูลการสำรวจและสัมภาษณ์การปลูก 9 พืชผสมผสานในครัวเรือน จำนวน 60 ครัวเรือน พบว่า เกษตรกรต้องการปลูกพืชอาหารมากที่สุด ได้แก่ มะเขือ พริก มะนาว สะตอ ชะอม มะกรูด และผักหวาน จึงดำเนินการเพาะพันธุ์พืชในชุมชนจำนวน 3,860 ต้น 3.กิจกรรมด้านภูมิปัญญาภิวัฒน์พอเพียง จากการวิเคราะห์สถานการณ์และปัญหาในการผลิตพืชเศรษฐกิจ พบว่า เกษตรกรประสบปัญหากระบวนการผลิตพืชหลายชนิดแต่ที่พบมากที่สุด คือ ถั่วหรั่งและถั่วลิสง เนื่องจากเกษตรกรส่วนใหญ่ขาดความรู้เรื่องการผลิตถั่วลิสงและถั่วหรั่ง วิธีการปลูก การดูแลรักษาและวิธีการผลิตเมล็ดพันธุ์ถั่วหรั่งและถั่วลิสง เนื่องจากเมล็ดพันธุ์มีราคาแพงประมาณ 50-100 บาท/กก. เกษตรกรต้องการผลิตเมล็ดพันธุ์ไว้ใช้เอง ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรพัทลุงจึงจัดอบรมเกษตรกร เรื่องเทคโนโลยีการผลิตเมล็ดพันธุ์ถั่วหรั่งและถั่วลิสงเพื่อการผลิตเมล็ดพันธุ์ หลังจากนั้นดำเนินการปลูกตามวิธีการของกรมวิชาการเกษตรจำนวน 60 ไร่แบ่งเป็นถั่วหรั่งจำนวน 30 ไร่และถั่วลิสงจำนวน30 ไร่ ซึ่งในการปลูกถั่วลิสงปลูกด้วยเมล็ดที่มีความงอกมากกว่า 75% อัตราปลูก 17-18 กิโลกรัมต่อไร่ ระยะปลูก 50X20 เซนติเมตร จำนวน 2-3 เมล็ดต่อหลุม หลุมลึก 10 เซนติเมตร จะได้32,000-48,000 ต้นต่อไร่ ส่วนถั่วหรั่งใช้เมล็ดพันธุ์ที่กะเทาะเปลือกแล้ว 4-5 กิโลกรัม/ไร่ ระยะปลูก 60×60 ซม. จำนวน 2 ต้น/หลุม ปลูกโดยใช้ไม้กระทุ้งเป็นหลุมแล้วหยอดเมล็ด 2-3 เมล็ด แล้วปิดหลุม ซึ่งผลผลิตถั่วหรั่งและถั่วลิสงจะเก็บเกี่ยวในช่วงเดือนกันยายนเพื่อนำเข้าสู่กระบวนการผลิตเป็นเมล็ดพันธุ์สำหรับไว้ใช้ในชุมชนต่อไป

4.กิจกรรมด้านดำรงชีพพอเพียง โดยยึดหลัก 3 ห่วง 2 เงื่อนไข ได้แก่ ความพอประมาณ ความมีเหตุผลความมีภูมิคุ้มกัน มีความรอบรู้ มีหลักคุณธรรม ขั้นตอนการพัฒนา คือ วิเคราะห์ระดับความพอเพียงในการดำรงชีพตามแนวเศรษฐกิจพอเพียงแต่ละด้าน วิธีการสำรวจข้อมูลการดำรงชีพตามแนวเศรษฐกิจพอเพียง โดยใช้แบบสัมภาษณ์ข้อมูลการดำรงชีพตามแนวเศรษฐกิจพอเพียง เก็บข้อมูลตัวแปรวัดความพอเพียงในการผลิตพืชก่อนเข้าร่วมโครงการและหลังเข้าร่วมโครงการ 5.จัดเวทีวิจัยสัญจร เป็นการจัดประชุมพบปะแลกเปลี่ยนเรียนรู้ภูมิปัญญา ประสบการณ์ ระหว่างเกษตรกรกับเกษตรกรและนักวิจัย ซึ่งจะจัดประมาณเดือนละครั้งหมุนเวียนกันไปในพื้นที่ไร่นาเกษตรกรแต่ละราย และให้เกษตรกรเป็นเจ้าภาพ จากการจัดเวทีวิจัยได้ส่งผลให้เกิดการพัฒนาการปลูกพืชอย่างรวดเร็ว ทั้งนี้เกิดจากแรงกระตุ้นที่ได้เห็นแบบอย่างจากเวทีวิจัยสัญจรที่บ้านเกษตรกรรายอื่นๆ และแรงกระตุ้นจากการจะต้องเป็นเจ้าภาพในการต้อนรับการศึกษาดูงานของสมาชิก และการจัดเวทีวิจัยได้ทำให้เกิดการพัฒนาการดำรงชีพ คือ ได้เพิ่มทุนทางสังคม เพิ่มทุนมนุษย์ เกิดวัฒนธรรมดีงามในความเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ ร่วมกันวิเคราะห์วางแผนประเมินผลได้ผลเสียในการผลิตพืช และเกิดการสร้างเครือข่ายทางสังคม “การจัดเวทีวิจัยสัญจร” เป็นวิธีที่ได้ผลสัมฤทธิ์สูงกว่าการอบรมเชิงบรรยายที่นิยมใช้กันอยู่ในปัจจุบัน เนื่องจากความรู้ถูกถ่ายทอดจากเกษตรกรสู่เกษตรกรด้วยความไว้วางใจซึ่งกันและกัน ศวพ.พัทลุง ร่วมกับเกษตรกรที่เข้าร่วมโครงการ จัดเวทีวิจัยสัญจรแล้ว โดยผ่านกิจกรรมการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ดังนี้ 1.“ของฝากจากเพื่อนบ้าน” เพื่อรื้อฟื้นวัฒนธรรมการเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ 2.“เรื่องเล่าจากเจ้าของบ้าน” เพื่อการสร้างความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล 3.“การแลกเปลี่ยน เรียนรู้ ภูมิปัญญาการทำการเกษตร” เพื่อการศึกษา เรียนรู้ แบ่งปันภูมิปัญญาความรู้ ประสบการณ์ 4.“การสาธิตความรู้วิชาการ”

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/231089

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/230894

วันพฤหัสบดี ที่ 18 สิงหาคม พ.ศ. 2559, 06.00 น.

สถานการณ์ภัยแล้งแม้จะบรรเทาเบาบางเพราะเปลี่ยนผ่านเข้าสู่ฤดูฝนมาแล้วนั้น แต่ผลพวงจากภัยแล้งและความแปรปรวนของสภาพภูมิอากาศที่ผันผวนรุนแรงในช่วงปีที่ผ่านมาต่อเนื่องถึงกลางปีนี้ ได้ส่งผลต่อภาวะเศรษฐกิจการเกษตร โดยเฉพาะช่วงไตรมาสที่ 2 เดือนเมษายน-มิถุนายน ยังคงหดตัวเมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีที่ผ่านมา

นายสุรพงษ์ เจียสกุล เลขาธิการสำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร (สศก.) กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยว่า สศก.ได้วิเคราะห์และประมาณการภาวะเศรษฐกิจการเกษตร ไตรมาสที่ 2 (เดือนเมษายน – มิถุนายน) ของปี 2559 พบว่า การเติบโตของภาคเกษตร วัดจากปริมาณผลผลิตที่ออกสู่ตลาดในไตรมาสที่ 2 ปี 2559 หดตัว 1.3% เมื่อเทียบกับไตรมาสที่ 2 ปี 2558 โดย สาขาพืชหดตัว 2.5% เนื่องจากได้รับผลกระทบต่อเนื่องจากภัยแล้งโดยเฉพาะข้าวนาปรัง ปี 2559 ซึ่งเก็บเกี่ยวผลผลิตได้รวม 1.8 ล้านตัน ลดลง 24% เมื่อเทียบกับข้าวนาปรัง ปี 2558 ที่มีผลผลิต 2.4 ล้านตัน และผลไม้ (ทุเรียน เงาะ ลิ้นจี่ ลำไย) ซึ่งผลผลิตลดลง จากสภาพอากาศแปรปรวนและภัยแล้ง ทำให้ผลไม้มีผลผลิตเป็น 397,000 ตัน หรือลดลง 40% เมื่อเทียบกับผลผลิตปี 2558 รวม 560,000 ตันรวมทั้งผลผลิตปาล์มน้ำมันลดลง 22% (ไตรมาส 2 ปี 2559 ผลผลิตเป็น 3.2 ล้านตัน จากเดิม 4.1 ล้านตัน หรือลดลง 0.9 ล้านตัน)

สาขาปศุสัตว์ ขยายตัว 3.1% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปี 2558 โดยเฉพาะไก่เนื้อ สุกร ไข่ไก่ และน้ำนมดิบ มีผลผลิตเพิ่มขึ้น 4.8 6.6 8.4 และ 2.1% ตามลำดับ ตามความต้องการของตลาด แม้จะประสบอากาศที่ร้อนและแห้งแล้งบ้าง แต่การเลี้ยงส่วนใหญ่เป็นฟาร์มมาตรฐานระบบปิด และเกษตรกร ภาคเอกชน มีการจัดการคุณภาพอยู่ในเกณฑ์ดีสาขาประมง หดตัว 0.9% เป็นผลมาจากผลผลิตประมงทะเลลดลง โดยปริมาณสัตว์น้ำที่นำขึ้นท่าเทียบเรือในภาคใต้ลดลงร้อยละ 12.7 แต่ผลผลิตกุ้งเพาะเลี้ยง เพิ่มขึ้นร้อยละ 13.8 เนื่องจากมีระบบมาตรฐานการจัดการที่ดีในกระบวนการผลิตและตรวจสอบย้อนกลับ และการจัดการปัญหาโรคกุ้งตายด่วนมีประสิทธิภาพมากขึ้น

สาขาบริการทางการเกษตรหดตัว 1.4% โดยการจ้างบริการเตรียมดินไถพรวนดิน และเกี่ยวนวดข้าวลดลง เนื่องจากพื้นที่เพาะปลูกข้าวนาปรังลดลง จากปริมาณน้ำที่ใช้การได้ในเขื่อนภูมิพลและเขื่อนสิริกิติ์ มีปริมาณน้อย ส่วนสาขาป่าไม้ ขยายตัว 2.1% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปี 2558 เนื่องจากไม้ยางพารา และไม้ยูคาลิปตัส เพิ่มขึ้น โดยการขยายตัวของไม้ยางพารามีปัจจัยสนับสนุนมาจากการขยายเป้าหมายพื้นที่ตัดโค่นสวนยางพาราเก่าของ กยท. ประกอบกับไม้ยางพาราเป็นที่ต้องการของตลาดจีนอย่างมาก ขณะที่ตลาดเกาหลี จีน ไต้หวันและญี่ปุ่น มีความต้องการไม้ยูคาลิปตัสสูงมาก

แต่ถ้ามองถึงรายได้เกษตรกรในไตรมาสที่ 2 ปี 2559 พบว่า เพิ่มขึ้น 3.7% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปี 2558 เนื่องจากราคาผลิตผลเกษตรสำคัญที่เกษตรกรขายได้อยู่ในเกณฑ์ดี โดยเฉพาะข้าวเปลือกเจ้า ราคา 8,100 บาทต่อตัน เพิ่มขึ้น 6.2% เมื่อเทียบกับราคาข้าวเปลือกช่วงเดียวกันของปี 2558 ซึ่งอยู่ที่ 7,600 บาทต่อตัน สำหรับผลไม้ (ทุเรียน ลำไย เงาะ) ราคาเพิ่มขึ้นเฉลี่ย 47.7 43.1 และ 24.5% ตามลำดับ ราคาปาล์มน้ำมัน และสับปะรด เพิ่มขึ้น 42.3 และ 4.7% ตามลำดับ โดยปาล์มน้ำมันราคาเพิ่มขึ้นเป็น5.3 บาทต่อกิโลกรัม จากเดิมราคา 3.7 บาทต่อกิโลกรัม เนื่องจากผลผลิตลดลง แต่ความต้องการของตลาดเพิ่มขึ้น อีกทั้งการกำหนดมาตรฐานการซื้อขายที่เป็นที่ยอมรับมากขึ้น เช่น ความต้องการข้าวต้นฤดูเพิ่มขึ้นเพื่อส่งออกเป็นข้าวนึ่งไปยังตลาดแอฟริกา การซื้อขายปาล์มน้ำมันตามเปอร์เซ็นต์น้ำมัน การควบคุมคุณภาพผลผลิตให้ได้มาตรฐาน ได้แก่ ไม่ตัดทุเรียนอ่อน เป็นต้น นอกจากนี้ ราคาสินค้าปศุสัตว์และสินค้าประมงยังปรับเพิ่มขึ้นด้วย

นายสุรพงษ์กล่าวเพิ่มเติมว่า ตลอดช่วงเกิดปรากฏการณ์เอลนีโญ ทำให้เกิดภาวะความแห้งแล้ง กระทบต่อการผลิตการเกษตรของเกษตรกรในช่วงปี’58 จนถึงไตรมาสที่ 2 ปี’59 กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ในฐานะหน่วยงานรับผิดชอบหลักดูแลเกษตรกรและการเกษตรของประเทศ ได้ดำเนินมาตรการช่วยเหลือเกษตรกรและภาคเกษตร เพื่อบรรเทาความเดือดร้อนของเกษตรกรจากปัญหาภัยแล้ง โดยบูรณาการกับหน่วยงานอื่น 13 หน่วยงาน/กระทรวง รวม 8 มาตรการช่วยเหลือ 45 โครงการ นอกจากนี้ยังได้ดำเนินมาตรการและโครงการขับเคลื่อนการเกษตรเพื่อสร้างโอกาสในการแข่งขันตามเป้าหมายของประเทศไปสู่ความ “มั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน” ตามแนวทางประชารัฐ

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/230686

วันพุธ ที่ 17 สิงหาคม พ.ศ. 2559, 06.00 น.

ปัจจุบันเกษตรกรส่วนใหญ่หันมาให้ความสนใจกับการทำเกษตรอินทรีย์มากขึ้น เนื่องจากไม่ยุ่งยาก และมีต้นทุนการผลิตต่ำ เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมและตัวเกษตรกรเอง ทำให้ความต้องการปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูงมีมากขึ้น สถานีพัฒนาที่ดินสตูล ได้เล็งเห็นถึงปัญหาสภาพดินเสื่อมโทรมในพื้นที่จังหวัดสตูล ซึ่งจำเป็นต้องใช้ปุ๋ยอินทรีย์ในการช่วยปรับปรุงบำรุงดิน ประกอบกับความต้องการใช้ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพดีของเกษตรกรในพื้นที่มีมาก จึงได้ดำเนินการจัดตั้งธนาคารปุ๋ยอินทรีย์ขึ้น เพื่อเป็นอีกหนึ่งทางเลือกให้กับเกษตรกรมีปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพดีไว้ใช้อย่างเพียงพอ

วิบูลย์ ศรีปาน

นายวิบูลย์ ศรีปาน นักวิชาการเกษตรชำนาญการ สถานีพัฒนาที่ดินสตูล เปิดเผยว่า ทรัพยากรดินในจังหวัดสตูล มีความอุดมสมบูรณ์ต่ำมาก ส่วนใหญ่เป็นสภาพดินกรด แนวทางของกรมพัฒนาที่ดินในเรื่องของการปรับปรุงบำรุงดิน มีความจำเป็นต้องใช้ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูงเข้ามาช่วยเพิ่มอินทรียวัตถุให้กับดิน สถานีพัฒนาที่ดินสตูลจึงได้ดำเนินงานตามนโยบายของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ และกรมพัฒนาที่ดิน ที่ต้องการลดต้นทุนการผลิตและเพิ่มผลผลิตของเกษตรกรให้มีคุณภาพ โดยการจัดตั้งธนาคารปุ๋ยอินทรีย์ขึ้น ซึ่งสอดคล้องกับความต้องการของเกษตรกรในพื้นที่ โดยทางสถานีพัฒนาที่ดินสตูลได้สนับสนุนงบประมาณและเข้ามาให้คำแนะนำ ควบคุมการผลิตทุกขั้นตอน เพื่อให้ได้มาซึ่งปุ๋ยอินทรีย์ที่มีคุณภาพสูง ซึ่งการดำเนินงานของธนาคารปุ๋ยอินทรีย์จังหวัดสตูล นอกจากมีต้นทุนการผลิตที่ต่ำกว่าปุ๋ยที่จำหน่ายในท้องตลาดแล้ว ยังได้รับการช่วยเหลือด้านช่องทางจัดจำหน่ายจากภาคเอกชนอีกด้วย โดยประชาสัมพันธ์ให้เกษตรกรในจังหวัดสตูลมีความรู้ ความเข้าใจที่ถูกต้องในการใช้ปุ๋ยอินทรีย์มากยิ่งขึ้น และจากการดำเนินการที่ได้รับการสนับสนุนจากหลายฝ่าย ทำให้เกษตรกรหลายรายสนใจเรียนรู้วิธีการปรับปรุงบำรุงดิน และเห็นความสำคัญในการใช้ปุ๋ยอินทรีย์ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง เกษตรกรที่รวมกลุ่มกันทำเกษตรแปลงใหญ่หรือมีพื้นที่เพาะปลูกขนาดใหญ่ซึ่งต้องใช้ปุ๋ยอินทรีย์จำนวนมากจะได้รับประโยชน์จากการใช้ปุ๋ยอินทรีย์อย่างชัดเจน โดยธนาคารปุ๋ยอินทรีย์จะสนับสนุนปุ๋ยอินทรีย์ให้กับกลุ่มเกษตรกรแปลงใหญ่ในจังหวัดสตูลในราคาที่ต่ำกว่าท้องตลาด

ดิษฐ์ ศรีเมือง

นายดิษฐ์ ศรีเมือง ผู้จัดการธนาคารปุ๋ยอินทรีย์จังหวัดสตูล กล่าวเสริมว่า สถานีพัฒนาที่ดินสตูลได้จัดสรรงบประมาณมาสนับสนุนเพื่อผลิตปุ๋ยอินทรีย์ จากนั้นธนาคารปุ๋ยอินทรีย์จังหวัดสตูล จะรวบรวมวัตถุดิบที่ใช้ผลิตปุ๋ยอินทรีย์ในปริมาณมากซึ่งส่วนใหญ่หาได้ในพื้นที่ เพื่อให้ได้ราคาที่ถูกลง แล้วจึงผลิตเป็นปุ๋ยหมักตามคำแนะนำของสถานีพัฒนาที่ดินสตูล ที่เข้ามากำกับดูแลทุกขั้นตอนการผลิตเพื่อให้ได้ปุ๋ยอินทรีย์ที่มีคุณภาพ จนพร้อมจำหน่ายให้กับสมาชิกและเกษตรกรทั่วไป ซึ่งในปีแรกที่ดำเนินการ สถานีพัฒนาที่ดินสตูลสนับสนุนงบประมาณมาดำเนินการผลิตปุ๋ยอินทรีย์ได้ 800 กว่าตัน ทางธนาคารปุ๋ยอินทรีย์จำหน่ายไปเหลือเพียง 100 กว่ากระสอบเท่านั้น แสดงให้เห็นว่า หลังจากสถานีพัฒนาที่ดินสตูลเข้ามาส่งเสริมให้จัดตั้งธนาคารปุ๋ยอินทรีย์และดำเนินการให้ความรู้และประชาสัมพันธ์ถึงประโยชน์ของปุ๋ยอินทรีย์ไปพร้อมๆ กันอย่างทั่วถึงแล้ว ได้สร้างความสนใจให้เกษตรกรนำปุ๋ยอินทรีย์ไปใช้ในการทำเกษตรในพื้นที่ของตัวเองจำนวนมาก เมื่อใช้ได้ผลและมีความพึงพอใจ ปริมาณความต้องการจึงมีเพิ่มขึ้นในปีนี้ โดยเฉพาะในกลุ่มเกษตรกรที่รวมกันทำเกษตรแปลงใหญ่ เพราะช่วยลดต้นได้มากทีเดียว

หวาหาบ ยาบา

นายหวาหาบ ยาบา ประธานกลุ่มปาล์มแปลงใหญ่ จังหวัดสตูล บอกว่า ในแต่ละปีสมาชิกปลูกปาล์มน้ำมันแปลงใหญ่จังหวัดสตูลประมาณ 1,600 กว่าไร่ มีความต้องการใช้ปุ๋ยอินทรีย์ประมาณ 500 ตันต่อปี การที่จะไปซื้อปุ๋ยอินทรีย์ที่จำหน่ายในท้องตลาดมาใช้ บางครั้งไม่ได้คุณภาพหรือมีคุณภาพเหมาะสมกับพืชที่ปลูก อีกทั้งราคาก็จะสูงกว่าปุ๋ยที่ผลิตโดยธนาคารปุ๋ยอินทรีย์ ดังนั้น การที่สถานีพัฒนาที่ดินสตูลเข้ามาสนับสนุนให้จัดตั้งธนาคารปุ๋ยอินทรีย์ จึงเป็นประโยชน์ต่อเกษตรกรมาก เพราะจะได้ใช้ปุ๋ยอินทรีย์ที่มีคุณภาพและราคาถูก ส่งผลให้เกษตรกรมีต้นทุนการผลิตที่ต่ำลงด้วย

จะเห็นว่า การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นของเกษตรกรในจังหวัดสตูล เกิดขึ้นได้อย่างเป็นระบบ เนื่องจากความร่วมแรง
ร่วมมือของคนในชุมชนและหน่วยงานภาครัฐและเอกชน ที่ต้องการเห็นเกษตรกรในพื้นที่ สามารถพึ่งพาตนเองและพึ่งพากันละกันในชุมชน เพื่อสร้างความยั่งยืนและมั่นคงในการดำรงชีวิตต่อไป

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/230387

วันจันทร์ ที่ 15 สิงหาคม พ.ศ. 2559, 06.00 น.

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/230020

วันศุกร์ ที่ 12 สิงหาคม พ.ศ. 2559, 06.00 น.

น้ำถือเป็นปัจจัยสำคัญในการทำเกษตร โดยเฉพาะในพื้นที่ที่ห่างไกลระบบชลประทาน ที่ต้องพึ่งพาน้ำจากแหล่งน้ำจากธรรมชาติในการทำเกษตร เนื่องจากในปัจจุบันสภาพอากาศมีการเปลี่ยนแปลงไป ทำให้เกิดความไม่แน่นอนเกี่ยวกับฤดูกาลเพาะปลูก บ่อยครั้งที่เกษตรกรได้รับความสูญเสีย เช่นเดียวกับที่บ้านร่มเมือง ม.13 ต.ควนมะพร้าว อ.เมือง จ.พัทลุง ที่ประสบปัญหาเรื่องการจัดการดินและน้ำ ทำให้เกษตรกรในพื้นที่ประสบปัญหาขาดแคลนน้ำในช่วงหน้าแล้ง และประสบปัญหาน้ำท่วมในช่วงฤดูน้ำหลากเป็นประจำ สถานีพัฒนาที่ดินพัฒนาที่ดินพัทลุง สำนักงานพัฒนาที่ดินเขต 12 กรมพัฒนาที่ดิน จึงเข้ามาสำรวจพื้นที่และดำเนินแก้ปัญหา จนเกษตรกรสามารถทำการเกษตรได้อย่างยั่งยืน

นายณรงค์ ทองเหล่ ผู้อำนวยการสถานีพัฒนาที่ดินพัทลุง เปิดเผยว่า สถานีพัฒนาที่ดินพัทลุง ได้รับแจ้งจากหมอดินอาสาว่า ในพื้นที่บ้านร่มเมือง ม.13ต.ควนมะพร้าว ซึ่งเป็นพื้นที่ราบลุ่มเหมาะสมกับการทำนาประมาณ 3,000 ไร่ มีน้ำต้นทุนอยู่ในคลองส่งน้ำตามธรรมชาติ แต่ไม่สามารถนำน้ำมาใช้ในไร่นาได้เต็มศักยภาพ สถานีพัฒนาที่ดินพัทลุงจึงลงมาสำรวจพื้นที่และวางแผนการจัดการพื้นที่ทั้งในเรื่องดินและน้ำ เพื่อให้เกษตรกรสามารถใช้ประโยชน์ได้อย่างคุ้มค่ามากที่สุด โดยเริ่มจากปรับปรุงเหมืองน้ำเล็กๆ ที่ตื้นเขินให้กว้างขึ้นสามารถเชื่อมต่อจากแหล่งน้ำธรรมชาติให้ไหลลงสู่พื้นที่การทำเกษตรมีการจัดสรรให้มีทางน้ำไหลผ่านสู่แปลงเกษตรของเกษตรกรทุกราย มีการสร้างฝายชะลอน้ำตลอดเส้นทาง เพื่อชะลอน้ำที่ไหลผ่านมาจากแหล่งน้ำธรรมชาติไว้ใช้ในการเกษตรได้อย่างคุ้มค่าที่สุดก่อนจะปล่อยลงสู่ทะเล และยังทำเส้นทางคมนาคมให้เกษตรกรสามารถเดินทางขนส่งสินค้าเกษตรได้สะดวกยิ่งขึ้น ซึ่งนอกจากวางระบบการจัดการน้ำและเส้นทางคมนาคมแล้ว สถานีพัฒนาที่ดินพัฒนาที่ดินพัทลุง ยังแนะนำให้เกษตรกรเรียนรู้การพัฒนาปรับปรุงบำรุงดินโดยใช้ปุ๋ยพืชสดเพื่อเพิ่มอินทรียวัตถุและธาตุอาหารในดิน เริ่มจากพัฒนาพื้นที่นาข้าวด้วยการไถกลบตอซัง แล้วหว่านเมล็ดพันธุ์ปอเทือง เมื่อต้นปอเทืองเจริญเติบโตประมาณ45-60 วัน จะทำการไถกลบอีกครั้ง เพื่อเพิ่มธาตุอาหารให้กับพืช โดยเฉพาะไนโตเจน ทำให้เกษตรกรในพื้นที่สามารถลดต้นทุนการผลิตได้ ซึ่งเมื่อดินดี น้ำดี เกษตรกรก็จะได้ผลผลิตที่ดี มีกำไรจากการทำนามากขึ้น นำไปสู่ความมั่นคงในอาชีพต่อไป

นายคำพร ทิพยโสธร ประธานกลุ่มชาวนาผู้ใช้น้ำบ้านร่มเมือง ต.ควนมะพร้าว อ.เมือง จ.พัทลุง กล่าวว่า ที่ผ่านมา เกษตรกรในพื้นที่ประสบปัญหาเรื่องน้ำมาโดยตลอด ไม่มีน้ำทำนา บางปีทำนาได้ครั้งเดียว บางปีทำนาได้ 2 ครั้ง ไม่มีความแน่นอน เพราะขาดแคลนน้ำเพื่อใช้ทำนา ส่งผลต่อเศรษฐกิจในชุมชน อีกทั้งยังมีปัญหาด้านการคมนาคมเพื่อขนส่งสินค้าเกษตร แต่หลังจากสถานีพัฒนาที่ดินพัทลุง สำนักงานพัฒนาที่ดินเขต 12 กรมพัฒนาที่ดิน เข้ามาสำรวจพื้นที่และสนับสนุนงบประมาณมาเพื่อพัฒนาแหล่งน้ำ และสร้างเส้นทางคมนาคม ก็ทำให้เกษตรกรสามารถทำนาได้ปีละ 2 ครั้งสม่ำเสมอ การขนส่งสินค้าเกษตรสะดวกขึ้น นอกจากนี้ สถานีพัฒนาที่ดินพัทลุงยังให้คำแนะนำในการพัฒนาปรับปรุงบำรุงดินด้วยการทำปุ๋ยพืชสด ก็ทำให้สภาพดินอุดมสมบูรณ์ขึ้น ช่วยลดต้นทุนค่าปุ๋ย ได้เพิ่มผลผลิตเพิ่มขึ้น เกษตรกรมีรายได้เพิ่มขึ้น

“ปัจจุบันเกษตรกรในพื้นที่บ้านร่มเมืองมีความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น เพราะมีน้ำเพียงพอต่อการทำเกษตร สามารถทำนาได้ปีละ 2 ครั้งสม่ำเสมอทุกปี สภาพดินในการทำเกษตรมีความอุดมสมบูรณ์ขึ้น ต้นทุนลดลง ได้ผลผลิตเพิ่มขึ้น เกษตรกรมีความสุข ขอขอบคุณกรมพัฒนาที่ดิน ที่เข้ามาช่วยแก้ปัญหาให้เกษตรกรจนสามารถทำกินบนที่ดินได้อย่างคุ้มค่า” นายคำพร กล่าว

จากความต่อเนื่องในการแก้ปัญหาของสถานีพัฒนาที่ดินพัทลุง ร่วมกับความเสียสละของคนในชุมชน เพื่อวัตถุประสงค์เดียวกัน คือความยั่งยืนในการประกอบอาชีพเกษตรกรรม ทำให้วันนี้ ชุมชนบ้านร่มเมือง ต.ควนมะพร้าว อ.เมือง จ.พัทลุง สามารถแก้ไขปัญหาเรื่องการจัดการน้ำได้เป็นระบบ พึ่งพาตนเองได้อย่างยั่งยืน

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/229890

วันพฤหัสบดี ที่ 11 สิงหาคม พ.ศ. 2559, 06.00 น.

การเลี้ยงโคเนื้อ เป็นอาชีพที่มีความสำคัญในการเกษตรของไทย มีมูลค่าไม่ต่ำกว่า 6.5 หมื่นล้านบาทต่อปี และเกี่ยวข้องกับเกษตรกรไม่น้อยกว่า 1.03 ล้านครอบครัว กรมปศุสัตว์ มีนโยบายส่งเสริมการเลี้ยงโคเนื้อ โดยหวังจะให้การเลี้ยงโคเนื้อ เป็นอาชีพที่ทำรายได้ให้เกษตรกรอย่างสม่ำเสมอ โดยเฉพาะการยกระดับการเลี้ยงโคเนื้อของเกษตรกรให้มีประสิทธิภาพการผลิตดีเพื่อขายได้ราคา โดยส่งเสริมควบคู่กันทั้งการเลี้ยงโคพันธุ์ลูกผสมพื้นเมืองเพื่อจำหน่ายในตลาดระดับล่างและกลาง รวมถึงการเลี้ยงโคลูกผสมพันธุ์ต่างประเทศเพื่อป้อนตลาดเนื้อคุณภาพสูง

น.สพ.ไพโรจน์ เฮงแสงชัย รองอธิบดีกรมปศุสัตว์ กล่าวว่า จากการสำรวจของกรมปศุสัตว์พบว่า ปัจจุบันมีโคเนื้ออยู่ในระบบประมาณ 4,700,000 ตัว ซึ่งยังไม่เพียงพอต่อความต้องการบริโภค ยังขาดโคแม่พันธุ์สำหรับเพิ่มปริมาณโคในประเทศอีกประมาณ 300,000 ตัว กรมปศุสัตว์จึงมีนโยบายส่งเสริมให้มีการผลิตโคเนื้อเพียงพอต่อการบริโภคในประเทศ ลดการนำเข้าเนื้อโคที่มีประมาณปีละหลายพันตัน ด้วยการเร่งขยายจำนวนแม่พันธุ์โคเนื้อผ่านโครงการต่างๆ โดยเฉพาะในปัจจุบันได้มีการส่งเสริมผ่านโครงการปรับเปลี่ยนพื้นที่ไม่เหมาะสมต่อการปลูกพืชตามแผนที่ Agri-Map ตามนโยบายของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ที่มอบหมาย ให้กรมปศุสัตว์ปรับเปลี่ยนพื้นที่ไม่เหมาะสมในการปลูกข้าวจำนวน 150,000 ไร่ มาส่งเสริมให้เกษตรกรเลี้ยงโคเนื้อ-กระบือ รวมถึงแพะ-แกะซึ่งในส่วนของโคเนื้อมีเป้าหมายให้ปรับเปลี่ยนพื้นที่ปลูกข้าวจำนวน 120,000 ไร่ โดยกรมปศุสัตว์จะต้องเพิ่มโคแม่พันธุ์เข้าไปในระบบอีกจำนวน 120,000 ตัว สิ่งสำคัญที่สุดที่กรมปศุสัตว์ต้องดำเนินการคือการพัฒนาสายพันธุ์โคเนื้อที่มีคุณภาพ ได้เนื้อโคตรงตามลักษณะที่ตลาดต้องการ

สำหรับพันธุ์โคเนื้อที่กรมปศุสัตว์นำมาพัฒนาปรับปรุงพันธุ์เพื่อส่งเสริมให้เกษตรกรเลี้ยง จะเน้นการใช้โคพันธุ์บราห์มัน เป็นพื้นฐานในการปรับโครงสร้างโค และใช้โคสายพันธุ์ยุโรปในการปรับคุณภาพเนื้อ เช่น ชาโรเล่ แองกัสและสายพันธุ์ที่นำเข้าใหม่คือ บีฟมาสเตอร์ ซึ่งกรมปศุสัตว์จะวางฐานทิศทางที่ชัดเจนให้เกษตรกรนำไปพัฒนากับสายพันธุ์โคที่เลี้ยงอยู่ให้สูงขึ้น คาดว่าภายใน 10 ปี เกษตรกรไทยจะมีโคเนื้อที่มีคุณภาพทัดเทียมกับต่างประเทศ ในขณะเดียวกัน โคเนื้อสายพันธุ์เหล่านี้ โดยเฉพาะพันธุ์แองกัส ที่มีเปอร์เซ็นต์ไขมันแทรกค่อนข้างสูง ก็จะเป็นฐานสำคัญที่นำไปสู่การพัฒนาโคเนื้อเกรดพรีเมี่ยม โดยเฉพาะในกลุ่มโควากิว ซึ่งเป็นโคเนื้อที่มีชื่อเสียงของชาวญี่ปุ่น มีไขมันแทรกสูงกว่าสายพันธุ์อื่นๆ เนื้อนุ่ม กำลังเป็นที่ต้องการของผู้บริโภคในปัจจุบัน หากนำโคพันธุ์วากิวไปผสมกับโคเนื้อพันธุ์ลูกผสมแองกัส ก็ยิ่งจะต่อยอดให้การพัฒนาโควากิวในประเทศไทยเป็นไปอย่างรวดเร็วขึ้น

ทั้งนี้ ปัจจุบันในประเทศไทยสามารถผลิตโคเนื้อวากิวคุณภาพดีเยี่ยมคือโคเนื้อโคราชวากิว โดยทีมนักวิจัยของมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารีร่วมกับสหกรณ์ผู้เลี้ยงโคเนื้อโคราชวากิว สุรนารี จำกัด เพื่อสร้างเนื้อโคคุณภาพเยี่ยมมาตรฐานส่งออก ทดแทนการนำเข้าจากต่างประเทศ โดยกรมปศุสัตว์เข้าไปมีส่วนร่วมในการพัฒนาองค์ความรู้ ทั้งด้านเรื่องการปรับปรุงพันธุ์ ด้านอาหารและรูปแบบการเลี้ยงที่ประณีต เพื่อให้ได้มาตรฐานตามเกณฑ์ของโคเนื้อวากิว ส่วนโคเนื้อเกรดพรีเมียมที่กรมปศุสัตว์ดำเนินการเอง เช่น โคเนื้อพันธุ์ไทยแบล็คที่มีเลือดผสมระหว่างโคพื้นเมืองและโคพันธุ์แองกัส มีความสมบูรณ์พันธุ์สูงอัตราการเจริญเติบโตไม่ต่ำกว่า 1.0 กก/วันในระยะขุน คุณภาพซากความนุ่มและการแทรกของไขมันแบบไม่อิ่มตัวในกล้ามเนื้อตรงตามความต้องการของตลาดเนื้อชั้นสูง ส่วนอีกสายพันธุ์คือ โคทาจิมะภูพานหรือโคดำภูพาน ซึ่งเป็นโคเนื้อพันธุ์พระราชทานจากสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี โดยทรงได้รับทูลเกล้าฯถวายโคพ่อพันธุ์ทาจิมะมาจากรัฐบาลญี่ปุ่น และได้พระราชทานโคเนื้อทาจิมะคู่นี้ให้แก่กรมปศุสัตว์นำมาเลี้ยงที่ศูนย์ศึกษาฯ ภูพาน เพื่อใช้ในการศึกษาวิจัยการปรับปรุงพันธุ์โคเนื้อสำหรับการขุนเพื่อผลิตเนื้อโคขุนคุณภาพสูง โคพันธุ์นี้มีความโดดเด่นที่ให้เนื้อคุณภาพดี เนื้อนุ่ม ไขมันแทรกสูงมีสัดส่วนของกรดไขมันไม่อิ่มตัวต่อกรดไขมันอิ่มตัวสูงกว่าโคทั่วไป จึงปลอดภัยต่อการบริโภค ซึ่งเนื้อโคเกรดพรีเมียมเหล่านี้ กำลังเป็นที่ต้องการของผู้บริโภค และมีราคาสูง หากส่งเสริมให้เกษตรกรหันมาผลิตโคเนื้อเกรดพรีเมียมภายใต้ต้นทุนที่ไม่สูง ก็จะช่วยยกระดับอาชีพการเลี้ยงโคเนื้อของไทยได้ แต่ต้องส่งเสริมไปพร้อมๆ กับการผลิตโคเนื้อเพื่อรองรับตลาดระดับล่างและกลาง ซึ่งเป็นตลาดผู้บริโภคกลุ่มใหญ่ของบ้านเรา

“ตลาดโคเนื้อในประเทศไทยในปัจจุบันแบ่งออกได้เป็น 3 ระดับ คือ 1.ตลาดล่างซึ่งเป็นโคพื้นเมืองหรือพันธุ์ลูกผสมที่เกษตรกรปล่อยเลี้ยงตามทุ่งหญ้าสาธารณะทั่วไป เมื่อได้น้ำหนักที่เหมาะสมเกษตรกรก็จะจำหน่ายออกสู่ตลาด กลุ่มนี้ถือเป็นตลาดใหญ่ของประเทศ 2.ตลาดระดับกลาง เป็นโคเนื้อลูกผสมสายพันธุ์ยุโรปที่เกษตรกรนำมาเข้าสู่ระบบการเลี้ยงขุนเพื่อให้มีอัตราการเจริญเติบโตในระยะเวลาที่กำหนด ให้ได้คุณภาพเนื้อที่มีความนุ่ม มีไขมันแทรก เหมาะสำหรับทำสเต็ก อาหารเกาหลี อาหารญี่ปุ่น เป็นต้น ซึ่งในกลุ่มนี้ตลาดมีความต้องการประมาณปีละ 500,000 ตัว ราคาค่อนข้างสูง 3.ตลาดโคเนื้อคุณภาพเกรดพรีเมียม ซึ่งเป็นตลาดเฉพาะกลุ่ม (Niche Market) ปัจจุบันตลาดมีความต้องการประมาณปีละ 12,000 ตัว แต่ก็ยังผลิตไม่เพียงพอ จึงมองว่าทิศทางโคเนื้อโดยรวมยังสดใส หากมองในแง่รายได้ของเกษตรกรยังมีทิศทางที่ดี เนื่องจากปริมาณโคเนื้อขาดแคลน ส่งผลให้เกษตรกรขายโคได้ราคาดี ยิ่งเปิดตลาดอาเซียน ประเทศไทยก็มีโอกาสทางการตลาดที่ดีทั้งในจีน มาเลเซีย ที่มีความต้องการโคเนื้อและกระบือจากไทยอีกจำนวนมาก” รองอธิบดีกรมปศุสัตว์ กล่าว

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/229701

วันพุธ ที่ 10 สิงหาคม พ.ศ. 2559, 06.00 น.

กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ได้จัดทำแผนที่เกษตรเพื่อการบริหารจัดการเชิงรุก หรือ Agri-Map (Agricultural Map for Adaptive Management) สำหรับเป็นเครื่องมือในการบริหารจัดการ วางแผนพัฒนาการทำเกษตรให้กับเกษตรกรได้อย่างถูกต้องเหมาะสม สอดคล้องกับสภาพพื้นที่และสภาพเศรษฐกิจของจังหวัดนั้นๆ

นางสาวจริยา สุทธิไชยา รองเลขาธิการสำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร (สศก.) กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กล่าวว่า แผนที่เกษตรเพื่อการบริหารจัดการเชิงรุก หรือ Agri-Map นั้นเป็นการบูรณาการข้อมูลจากหน่วยงานในสังกัดกระทรวงเกษตรฯ นำมาใส่ซ้อนทับลงในแผนที่ดังกล่าว ได้แก่ ชั้นที่ 1 เป็นแผนที่ความเหมาะสมของดิน แบ่งเป็นพื้นที่ที่มีความเหมาะสมที่สุด S1 เหมาะสมปานกลาง S2 เหมาะสมน้อย S3 หรือไม่เหมาะสมเลย N แผนที่ชั้นที่ 2 เป็นข้อมูลแหล่งน้ำ ทั้งแหล่งน้ำในพื้นที่เขตชลประทาน คลองส่งน้ำต่างๆ แผนที่ชั้นที่ 3 เป็นแหล่งข้อมูลด้านโลจิสติกส์ แหล่งที่ตั้งโรงงานอุตสาหกรรม หรือจุดรับซื้อผลผลิตภายในจังหวัดนั้นๆ พร้อมกับมีข้อมูลการวิเคราะห์สินค้าที่เหมาะสม ต้นทุนการผลิต ราคาสินค้า ปริมาณผลผลิต ช่วงฤดูกาลเก็บเกี่ยวที่เหมาะสม ไปจนถึงผลตอบแทนที่ได้รับ ฉะนั้น Agri-Map จึงมีข้อมูลทั้งด้านกายภาพและเศรษฐกิจรวบรวมไว้ เป็นข้อมูลของแต่ละจังหวัด

ขณะนี้ได้จัดส่ง Agri-Map ให้กับคณะกรรมการขับเคลื่อนนโยบายกระทรวงเกษตรและสหกรณ์แบบเบ็ดเสร็จ (Single Command)ทั้ง 77 จังหวัดแล้ว เพื่อใช้เป็นกลไกหนึ่งในการสร้างความเข้าใจให้กับเกษตรกร นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการทำการเกษตร ให้มีความเหมาะสมกับสภาพพื้นที่ สภาพภูมิอากาศ ที่สำคัญสอดคล้องความต้องการของตลาดมากขึ้น

โดยล่าสุด พลเอกฉัตรชัยสาริกัลยะ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ได้เปิดปฏิบัติการขับเคลื่อนการปรับเปลี่ยนกิจกรรมทางการเกษตรที่ไม่เหมาะสมตามแผนที่ Agri-Map ที่จังหวัดชัยภูมิ พร้อมกันนี้ได้คัดเลือกจังหวัดชัยภูมิ บุรีรัมย์และอุทัยธานี เป็น 3 จังหวัดนำร่องทำกิจกรรมปรับเปลี่ยนการผลิตในพื้นที่ที่ไม่เหมาะสม โดยใช้เครื่องมือ Agri-Map เป็นตัวนำในการวางแผนการผลิต และดูว่าสินค้าเกษตรในจังหวัดนั้นที่ไม่เหมาะสมกับการผลิต หรือผลิตแล้วมีต้นทุนสูง แข่งขันในตลาดได้ยาก ดังเช่นกรณีของจังหวัดชัยภูมิและบุรีรัมย์ จะพบว่าพื้นที่นาข้าวไม่เหมาะสมเลยอยู่ในระดับ N มีพื้นที่หลายแสนไร่ แต่ตามนโยบายของกระทรวงเกษตรฯ หากพื้นที่นาข้าวที่ไม่เหมาะสมนั้นมีการปลูกข้าวหอมมะลิหรือข้าวเหนียว จะไม่ปรับเปลี่ยน เพราะเป็นข้าวหอมมะลิที่มีคุณภาพ ตลาดมีความต้องการ ขณะที่ข้าวเหนียวเป็นข้าวเพื่อการบริโภคของคนในพื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือรวมถึงภาคเหนือ ดังนั้น จะปรับเปลี่ยนพื้นที่นาข้าวที่ไม่เหมาะสมเฉพาะพื้นที่ที่ปลูกข้าวขาว ซึ่งมีความต้องการค่อนข้างน้อยกว่าปริมาณผลผลิตที่ออกมา เบื้องต้นมีเป้าหมายปรับเปลี่ยนพื้นที่ที่ไม่เหมาะสมของ 3 จังหวัดนำร่องประมาณ 1,300 ไร่ ไปทำกิจกรรมอื่นที่เหมาะสมกว่าแทน

สำหรับกิจกรรมที่จะปรับเปลี่ยนให้กับเกษตรกรในพื้นที่ที่ไม่เหมะสมนั้น กระทรวงเกษตรฯ มีการบูรณาการหลายหน่วยงานในสังกัด ได้แก่ กรมพัฒนาที่ดิน กรมชลประทาน กรมส่งเสริมการเกษตร กรมหม่อนไหม กรมวิชาการเกษตร กรมปศุสัตว์ กรมประมง โดยเลือกโครงการต่างๆ ไปลงในพื้นที่ เพื่อการปรับเปลี่ยนอาชีพจากพื้นที่ไม่เหมาะสม มาเป็นทำเกษตรผสมผสาน เกษตรทฤษฎีใหม่ เลี้ยงปศุสัตว์ ทำประมงและปลูกหม่อนเลี้ยงไหม เช่น ปรับเปลี่ยนจากนาข้าวที่ไม่เหมาะสมที่เป็นพืชเชิงเดี่ยวไปปลูกอ้อยที่เป็นเชิงเดี่ยวใหม่แทน หรือลดความเสี่ยงจากปลูกพืชอย่างเดียวมาทำผสมผสาน หรือไม่ปลูกพืชแล้วแต่หันมาเลี้ยงปศุสัตว์โคเนื้อ โคนม กระบือหรือไก่พื้นเมืองและปลูกหญ้าเลี้ยงสัตว์ควบคู่ไป หรือจะเปลี่ยนมาทำประมง หรือปลูกหม่อนเลี้ยงไหมแต่ขณะเดียวกันก็สามารถปลูกข้าวไว้บริโภคได้

นอกจากการใช้ Agri-Map เป็นเครื่องมือช่วยในการปรับการผลิตที่ไม่เหมาะสม เพื่อลดอุปทานของสินค้าที่ปลูกในพื้นที่ที่ไม่เหมาะสม N แล้วยังมีการใช้เครื่องมือของกระทรวงเกษตรฯ โดยเฉพาะการถ่ายทอดความรู้ให้กับเกษตรกรผ่านศูนย์เรียนรู้การเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตสินค้าเกษตร(ศพก. 882 ศูนย์) และกำกับดูแลโดยSingle Commandอีกทั้งมีผู้ตรวจราชการ
กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ลงพื้นที่ไปตรวจเยี่ยมให้คำแนะนำอย่างต่อเนื่อง ซึ่งจะทำให้การดำเนินการเป็นไปอย่างเป็นระบบและมีประสิทธิภาพเพิ่มขึ้น จาก 3 จังหวัดนำร่อง ก็จะมีจังหวัดที่นำเครื่องมือเหล่านี้ไปปรับใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุดในปีต่อๆ ไปได้

“การปรับเปลี่ยนอาชีพให้มีความเหมาะสมนั้นขึ้นอยู่กับความสมัครใจของเกษตรกร ซึ่งสามารถแบ่งเป็น 2 ระยะ คือ ปรับเปลี่ยนชั่วคราวคือปรับเปลี่ยนกิจกรรมบางกิจกรรม ทำเพิ่มขึ้นมาเพื่อมีรายได้เสริมอาชีพหลัก หรือปรับเปลี่ยนถาวร คือเลิกปลูกพืชแบบเดิมไปทำกิจกรรมใหม่ ซึ่งทั้งหมดนี้ก็ขึ้นอยู่กับความเหมาะสมของชุดดิน สภาพดินฟ้าอากาศ แหล่งน้ำ โลจิสติกส์ และตลาด อย่างไรก็ตาม เกษตรกรต้องมีการรวมกลุ่มกันแม้จะเปลี่ยนไปผลิตอะไรก็ตามเพื่อสร้างความเข้มแข็งและมั่นคง โดยหน่วยงานในสังกัดกระทรวงเกษตรฯ พร้อมจะเข้าไปให้คำแนะนำ ช่วยเหลือในการปรับเปลี่ยนอาชีพให้มีความเหมาะสมเพื่อให้สอดรับกับนโยบายลดต้นทุน เพิ่มโอกาสในการแข่งขัน” รองเลขาธิการ สศก. กล่าว

ศาสตร์เกษตรดินปุ๋ย : ขอบคุณแหล่งข้อมูล : หนังสือพิมพ์แนวหน้า

http://www.naewna.com/local/229354

วันจันทร์ ที่ 8 สิงหาคม พ.ศ. 2559, 06.00 น.

ปัจจุบันยังมีปัญหาการชะล้างพังทลายของดินในอัตราสูงเนื่องจากสิ่งแวดล้อมและทรัพยากรธรรมชาติที่กำลังถูกทำลายลงอย่างรวดเร็ว พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ได้ทรงเล็งเห็นถึงศักยภาพและความสำคัญของหญ้าแฝกกับการจัดการทรัพยากรดิน ทรงมีพระราชดำริเกี่ยวกับการพัฒนาและรณรงค์การใช้หญ้าแฝกเพื่อการอนุรักษ์ดินและน้ำ โดยให้กรมพัฒนาที่ดินเป็นหน่วยงานหลักประสานการดำเนินงานกับส่วนราชการต่างๆ เพื่อดำเนินการศึกษา ทดลอง วิจัย และดำเนินการปลูกหญ้าแฝกเพื่อแก้ไขปัญหาการชะล้างพังทลายของดินจนในปัจจุบันมีการปฏิบัติงานอย่างเป็นรูปธรรมและปรากฏผลสำเร็จอย่างชัดเจน สามารถลดการชะล้างและพังทลายของดิน แก้ไขปรับปรุงและฟื้นฟูดินที่เสื่อมโทรม ให้มีความอุดมสมบูรณ์ สามารถนำกลับมาใช้ประโยชน์ได้อีกครั้ง

นายสุรเดช เตียวตระกูล อธิบดีกรมพัฒนาที่ดิน กล่าวว่า กรมพัฒนาที่ดินในฐานะหน่วยงานที่ดำเนินงานเพื่อสนองพระราชดำริด้านอนุรักษ์ดินและน้ำ ได้น้อมนำพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมาปฏิบัติ ด้วยการส่งเสริมปลูกหญ้าแฝกเพื่อแก้ไขปัญหาการชะล้างพังทลายของดิน ในพื้นที่ที่มีความลาดชัน เพื่อเป็นการเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว จึงได้จัดทำ “โครงการรณรงค์ปลูกหญ้าแฝก เฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เนื่องในโอกาสมหามงคลเสด็จเถลิงถวัลยราชสมบัติครบ 70 ปี 9 มิถุนายน 2559” โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเนื่องในโอกาสมหามงคลเสด็จเถลิงถวัลยราชสมบัติครบ70 ปี 9 มิถุนายน 2559 และน้อมนำวิธีปฏิบัติตามแนวทางพระราชดำริด้านการใช้หญ้าแฝก พร้อมกับสร้างจิตสำนึกที่ดีให้กับเกษตรกรในการอนุรักษ์ดินและน้ำ โดยให้เกษตรกรและประชาชนทั่วไปได้มีส่วนร่วมในการดำเนินกิจกรรม  โดยมีเป้าหมายปลูกหญ้าแฝกจำนวน 70 ล้านกล้า พื้นที่ดำเนินการ 76 จังหวัดทั่วประเทศ ระยะเวลาดำเนินการ ตั้งแต่เดือนมิถุนายน ถึงเดือนธันวาคม 2559

“เราจะคัดเลือกพื้นที่เป้าหมายและกำหนดแนวทางการดำเนินงาน กำหนดวันรณรงค์ปลูกหญ้าแฝก พร้อมทั้งเชิญเกษตรกร นักเรียน นักศึกษา ข้าราชการ ประชาชนทั่วไป และสื่อมวลชนเข้าร่วมกิจกรรมเพื่อเป็นการรณรงค์เผยแพร่ประชาสัมพันธ์ให้ทราบถึงประโยชน์ของหญ้าแฝกและให้ความรู้กับผู้เข้าร่วมโครงการเกี่ยวกับการพัฒนาทรัพยากรดินและน้ำ พร้อมทั้งติดตามผลการดำเนินงานและส่งเสริมให้เกษตรกรมีการดำเนินการอย่างต่อเนื่องด้วยตนเองต่อไป ซึ่งขณะนี้ได้ดำเนินการไปแล้ว 54 ล้านกล้า”อธิบดีกรมพัฒนาที่ดิน กล่าว

ทั้งนี้ คาดว่าโครงการดังกล่าว จะช่วยลดปัญหาการชะล้างพังทลายของดินให้ลดน้อยลง เพิ่มประสิทธิภาพในการดักตะกอนดิน และเพิ่มความชุ่มชื้นในดิน ช่วยรักษาสภาพแวดล้อมให้มีความอุดมสมบูรณ์เพิ่มมากขึ้น เกษตรกรและประชาชนทั่วไปจะได้รับทราบและสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ในฐานะที่ทรงเป็นผู้ริเริ่มการใช้หญ้าแฝกเพื่อการอนุรักษ์ดินและน้ำและปรับปรุงสภาพแวดล้อมในประเทศไทย