เมื่อวันที่ 16 ม.ค.63 พระภาวนาวิสุทธิญาณเถร หรือ หลวงพ่อแบน ธนากโร เจ้าอาวาส วัดดอยธรรมเจดีย์ ต.ตองโขบ อ.โคกศรีสุพรรณ จ.สกลนคร ได้ละสังขาร สิริอายุ 91 ปี 72 พรรษา กำหนดการ ถวายเพลิงสรีระสังขารองค์หลวงปู่แบน ธนากโร ในวันอาทิตย์ที่19 มกราคม 2563 เวลาประมาณ13.00น. ณ วัดดอยธรรมเจดีย์ จ.สกลนคร

ประวัติและปฏิปทา หลวงพ่อแบน ธนากโร

“พระภาวนาวิสุทธิญาณเถร” หรือ “หลวงพ่อแบน ธนากโร” แห่งวัดดอยธรรมเจดีย์ จ.สกลนคร มีนามเดิมว่า สุวรรณ กองจินดา เกิดเมื่อวันที่ 2 กรกฎาคม พุทธศักราช 2471 ณ บ้านหนองบัว ตำบลหนองบัว อำเภอเมือง จังหวัดจันทบุรี ครอบครัวประกอบอาชีพทำสวนทำไร่

หลังเข้าศึกษาในโรงเรียนประจำหมู่บ้าน จนจบประถมศึกษาปีที่4 ก็ได้มาช่วยบิดามารดาทำสวนทำไร่

ต่อมาเมื่ออายุ 21 ปี หลวงพ่อแบน ได้เข้าไปศึกษาข้อวัตรปฏิบัติกับ หลวงปู่กงมา จิรปุญโญ ที่วัดทรายงาม อำเภอเมือง จังหวัดจันทบุรี จากนั้นจึงได้อุปสมบท เมื่อวันที่ 24 พฤษภาคม พ.ศ. 2493 ที่ วัดเกาะตะเคียน ตำบลหนองบัว อำเภอเมือง จังหวัดจันทบุรี

หลังเข้าสู่อุปสมบทแล้ว ท่านจึงมาอยู่ปฏิบติธรรมกับ หลวงปู่กงมา และ ติดตามหลวงปู่กงมา มาอยู่ที่วัดดอยธรรมเจดีย์ อำเภอโคกศรีสุพรรณ จังหวัดสกลนคร จนกระทั่งหลวงปู่กงมาได้มรณภาพลง ครั้นทำการถวายเพลิงศพของหลวงปู่กงมาแล้ว หลวงพ่อแบน จึงทำหน้าที่เป็นเจ้าอาวาสวัดดอยธรรมเจดีย์ มาจนถึงปัจจุบัน

หลวงพ่อแบนเป็น หนึ่งในเสาหลักพระกรรมฐานในเขตภาคอีสาน ท่านเป็นพระผู้ปฏิบัติดีปฏิบัติชอบ รักษาข้อวัตรปฏิบัติอย่างเด็ดเดี่ยว รวมทั้งอบรมพระภิกษุสามเณร ญาติโยมที่มาขออยู่ปฏิบัติธรรม ให้มีศีลธรรมประจำใจ

ในครั้งที่ พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง พร้อม พระบรมวงศานุวงศ์ เสด็จฯแปรพระราชฐานมาพักอยู่ที่พระตำหนักภูพานราชนิเวศน์ จังหวัดสกลนคร เพื่อออกเยี่ยมเยียนราษฎรในเขตภาคอีสานนั้น ทั้งสองพระองค์ และพระบรมวงศ์ จะเสด็จขึ้นไปกราบนมัสการหลวงพ่อแบน ที่วัดดอยธรรมเจดีย์ และเยี่ยมเยียนประชาชนในแถบนั้นทุกครั้ง

หลวงพ่อแบน ได้เมตตาสงเคราะห์คนหมู่มาก ทั้งพระและฆราวาสจำนวนมาก ได้เมตตาสร้างตึกร่มฟ้า ให้แก่โรงพยาบาลจังหวัดสกลนคร พร้อมทั้งถวายพระราชกุศลแด่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง และสร้างตึกร่มฉัตร เพื่อถวายเป็นพระราชกุศล แด่พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ซึ่งอาคารทั้งสองหลังนี้ เป็นอาหารห้องพิเศษ มีอุปกรณ์ทันสมัยครบครันสมบูรณ์แบบ

ในปี พ.ศ. 2548 หลวงพ่อแบนได้สร้าง “โรงพยาบาลพระอาจารย์แบน ธนากโร” ที่อำเภอภูพาน จังหวัดสกลนคร เพื่อถวายเป็นพระราชกุศลแด่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เนื่องในวาระที่ทรงเจริญพระชนมายุครบ 72 พรรษา

หลวงพ่อแบน ยังได้เมตตาสร้างวัดเพื่อเป็นสำนักปฏิบัติธรรมกรรมฐานเจริญรอยตามพระบูรพาจารย์หลายแห่งอาทิ วัดป่าภูผาผึ้ง ตำบลกกตูม อำเภอดงหลวง จังหวัดมุกดาหาร, วัดป่าค้อน้อย บ้านค้อน้อย ตำบลค้อใหญ่ อำเภอกุดบาก จังหวัดมุกดาหาร, วัดป่าวังเพิ่ม-พระภาวนา ตำบลพญาเย็น อำเภอมวกเหล็ก จังหวัดสระบุรี

ธรรมะคำสอนของหลวงพ่อแบน ธนากโร

บุญคืออะไร

บุญ คือ การทำใจของเราให้สบาย ให้มีความสุข ให้สงบ ให้ใส ให้เย็น ให้สว่าง บุญ คือ การทำใจของเราให้สมบูรณ์ขึ้นมาด้วยศีลธรรม สิ่งใดเป็นประโยชน์แก่โลก แก่สังคมโลก อันนั้นเรียกว่าบุญได้ทั้งนั้น เพราะบุญ คือสิ่งที่สร้างสรรค์ การทำสิ่งที่สร้างสรรค์นั้นจึงเป็นการทำบุญ

สำเร็จเป็นการบุญ

เรื่องการบริจาคทาน บุญที่จะเกิดขึ้นมากน้อย ขึ้นอยู่กับจิตใจของบุคคลผู้ทำ ไม่ต้องสมมติว่ากองกฐิน ไม่ต้องสมมุติว่ากองผ้าป่า ก็สำเร็จเป็นการบุญ

บุญกุศลมหาศาล

การทานมุ่งในการเสียสละด้วยความบริสุทธิ์ใจ 1 คือไม่มีอะไรแอบแฝงอยู่เบื้องหลัง ไม่ใช่ทานเพื่อมุ่งของตอบแทน ไม่ใช่ทานเพื่อมุ่งให้หน้าตาใหญ่โตอะไร ทานเพื่อเป็นการบูชา สิ่งที่เรานำไปบริจาคนั้น เป็นของที่เกิดจากน้ำพักน้ำแรง คือได้มาด้วยความบริสุทธิ์ 1 แล้วก็บุคคลที่รับไทยทานของเราก็เป็นบุคคลที่มีความบริสุทธิ์ 1 ถ้าหากว่าความบริสุทธิ์สามส่วนนี้มารวมกัน ไม่ต้องเรียกว่าผ้าป่า ไม่ต้องเรียกว่ากฐิน เป็นบุญกุศลมหาศาลทั้งนั้น

ธรรมโอสถ

คนที่จะเห็นคุณค่าของข้าวปลาอาหาร คนนั้นต้องรับประทาอาหารอิ่ม คนที่จะเห็นคุณค่าของยา โรคของเจ้าของต้องหายไป ตามปรกติเราๆ เป็นโรคด้วยกันทุกคน โรครัก โรคชัง โรคอะไรต่ออะไร เป็นโรคทั้งนั้น ธรรมะคำสอนของพระพุทธเจ้าเป็นธรรมแก้โรค

ได้ประโยชน์ทั้งนั้น

ศีลธรรมของพระพุทธเจ้า เอาไปประพฤติปฏิบัติ ได้รับประโยชน์ทั้งนั้น เหมือนกับยา จะสีวรรณะใด ฝรั่งดำ ฝรั่งขาว เขมร ไทย จะสีใดๆ ก็ช่าง ยาเป็นประโยชน์เวลาป่วยไข้ได้ทั้งนั้นไม่เลือกสีสัน ไม่เลือกวรรณะ

ข้อมูลจาก www.sakoldham.com

เมื่อท่านอายุ 5 หรือ 6 ขวบ ท่านจะไปวัดกับแม่เพื่อไปไหว้พระ มีไต้ซือท่านหนึ่งกล่าวว่าการมาวัดเป็นการ “ปลูกฝังมูลรากที่ดีแก่เจ้า” ตอนอายุ 25 หรือ 26 ปี ท่านจึงไปที่วัดเฉิงเทียน หลังจากนั้นท่านเล่าว่า

“หลังจากที่พ่อแม่ของอาตมาจากไป อาตมาจึงไปที่หนานยางและกินมังสวิรัติ ช่วงเวลานี้ทำให้อาตมารู้สึกลึกๆ ว่าไม่มีความหวังในโลก ชีวิตไม่มีความหมาย พ่อแม่ทิ้งมรดกไว้ถ้าอาตมายังทำไร่ทำนาเหมือนพวกท่าน ก็จะแก่ชราและในที่สุดก็จะตายเวียนว่ายอยู่ในวัฏสงสาร ดังนั้นอาตมาต้องการขอหยุดการเกิดตาย

อายุสาม 36 ปีกลับมาจากหนานยางและไปที่วัดเฉิงเทียนเพื่อบวชเป็นพระอย่างเป็นทางการ หลี่รุ่ยฟางเป็นผู้ปลงผม ในเวลานั้นผู้คนให้ความสนใจกับการทำนาทำไร่ อาตมาไม่ได้เรียนหนังสือ ไม่รู้ศัพท์แสงอะไร เริ่มจากดูแลสวนผัก ทำงานในโรงครัว มีการศึกษาแค่ระดับขั้นพื้นฐาน อาสาทำงานที่ผู้คนไม่ต้องการทำ ในช่วงเวลานั้นอาตมาก็สวดภาวนาพุทธานุสสติและนั่งสมาธิ

หลังจากบวชแล้ว อาตมากลับไปที่วัดเฉิงเทียนเป็นเวลา 3 ปี ฝึกฝนกังฟู และเตรียมตัวปฏิบัติธรรมที่ภูเขา เมื่ออาตมาจะขึ้นไปอยู่บนภูเขา อาตมานำชุดจีวรไป 2 – 3 ชิ้น เข็มเย็บผ้า ข้าว 10 หรือ 20 กิโลกรัม ไม้ขีดไฟ และพบถ้ำหินในชิงหยวนซาน มีถ้ำหนึ่งถ้ำปากเข้าถ้ำสองแห่ง อาตมาเลือกอยู่ในช่องถ้ำหนึ่ง ถ้ำแห่งนี้เงียบมากมีก้อนหินใหญ่อยู่ ยามนั่งสมาธิบนก้อนหินอาตมารู้สึกสบายมาก

เมื่อพระอาทิตย์ตกดิน ทันใดนั้นเสือตัวหนึ่งก็มาถึงที่ถ้ำ อาตมาตกใจ จึงภาวนา “อมิตาภพุทธ” เสือเกิดความกลัวอาตมา ครั้นแล้วอาตมาจึงวิ่งออกไปทันที แต่หลังจากผ่านไประยะหนึ่งก็เข้ามาอีกครั้ง แล้วบอกกับเสือว่า “ท่านขุนพลภูเขา ท่านช่วยเกื้อหนุนอาตมาให้ปฏิบัติธรรมในถ้ำได้หรือไม่ หรือท่านอยากจะกินอาตมาเล่า?”

อาตมาเห็นว่าเสือนั้นไม่ทำอันตราย ดังนั้นอาตมาจึงสอนธรรมะให้ นี่เรียกว่า “ใจสัมผัสใจ” อาตมาไม่ได้เป็นอันตรายต่อเสือ เสือก็ไม่ได้มุ่งร้ายต่ออาตมา

ในวันรุ่งขึ้นเสือก็พาลูกเสือตัวเล็กๆ หลายตัวมาเล่นรอบๆ ถ้ำกระโดดโลดเต้นไปมา มันดูมีความสุขมาก พื้นที่ตรงนี้ดีมาก เป็นดินแดนที่ไม่มีการกินเนื้อสัตว์ นกและลิงไม่ร้องเสียงดัง เป็นโลกที่ไร้เสียงรบกวน สงบเงียบยิ่งนัก”

ในเวลาต่อมาผู้คนจึงเรียกท่านว่า พระอาจารย์กล่อมเสือ

เรียบเรียงโดยกรกิจ ดิษฐาน

ภาพประกอบ ชื่อภาพ “บูรพาจารย์ลับดับที่สอง” วาดโดยสือเค่อ จิตรกรจีนยุคห้าราชวงศ์ อยู่ที่พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติโตเกียว 

ในหลายปีที่ผ่านมาพระเครื่องหลวงพ่อทวด วัดช้างให้ เป็นที่นิยมของนักสะสมทั่วประเทศ รวมถึงต่างชาติ เหตุผลเพราะมีประสบการณ์จากการใช้บูชา โดยเฉพาะเรื่องแคล้วคลาด เมตามหานิยม และเมื่อติดขัดในเรื่องไหนอธิษฐานขอท่านเป็นไม่ผิดหวัง อันเป็นจุดสำคัญยิ่ง

วันนี้มาชมสุดยอดเหรียญพระนิรันตราย เหรียญหลวงพ่อทวด รุ่น 3 พิมพ์สองจุดประคดข้างเดียว ซึ่งสร้างในปี พ.ศ.2504 เหรียญรุ่น 3 พิมพ์นี้ถือได้ว่าเป็นพิมพ์ที่นิยมที่สุดของเหรียญรุ่น 3 ครับ

และในเหรียญหลวงพ่อทวดเสมารุ่น 3 ที่จัดสร้างในปี พ.ศ.2504 นี่เองที่มีจำนวนการสร้างเยอะมาก มีปริมาณเพียงพอที่จะหมุนเวียนในตลาด ทำให้การเช่าหาเปลี่ยนมือคึกคักมาตลอด อีกทั้งจำนวนแม่พิมพ์ของรุ่นสามนี้มีจำนวนมาก การสร้างในแต่ละแม่พิมพ์ มีความเชื่อมโยงกันเพราะถ้าแม่พิมพ์ตัวด้านหน้าและด้านหลังเสียก็มีการแกะใหม่เสริมเข้ามาทำให้เกิดพิมพ์ใหม่ขึ้น จึงทำให้เกิดพิมพ์ย่อยแตกออกมาหลายสิบพิมพ์

มาดูจุดพิจารณาด้านหน้าของเหรียญ รุ่น 3 พิมพ์สองจุดประคดข้างเดียว ปี 2504 ครับ

1.หูเหรียญฝั่งขวาองค์พระมีร่องเล็กๆ

2.ไข่ปลาฝั่งขวาองค์พระมี 6 เม็ด เม็ดล่างสุดมีตำหนิ

3.ไข่ปลาฝั่งซ้ายองค์พระมี 7 เม็ด และจะชัดกว่าฝั่งขวาองค์พระ

4.เส้นหน้าผากคมชัด

5.จมูกจะคดเอียงเล็กน้อย

6.ชายจีวรทั้ง 5 เส้นคมชัด

7.เส้นแตกเหนือหัวยันต์ ฝั่งซ้ายองค์พระไปชนเส้นซุ้ม

8.ประคดข้างเดียว (ที่มาของชื่อพิมพ์)

9.อักษรตัว “ ท “ และตัว “ ว “ อยู่ติดกัน

10.จุดบนและจุดล่างอันเป็นที่มาของชื่อพิมพ์สองจุด

จุดพิจารณาด้านหลัง

1.หูเหรียญจะมีขอบปลิ้น

2.ขอบเหรียญจะมีรอยปลิ้น

3.เนื้อปลิ้นเป็นร่องที่ขอบเหรียญฝั่งขวาองค์พระ

4.เส้นเกศาคมชัด

5.ปลายยันต์จะมีติ่งแหลมจากการแกะเกิน

6.ดวงตาคมชัด

7.เส้นขอบตาคมชัด

8.ตัว “ พ “ ลักษณะบี้แบน ไม่คมชัด

9.สระอู ไม่คมชัด

10.รอยปลิ้นที่ขอบเหรียญ

ด้านข้างก็จะเห็นรอยตัดซึ่งคมชัดของตัวตัด

ที่มาของพิมพ์ 2 จุดรัดประคดข้างเดียวนั้น คือ ตรงรัดประคดที่คาดเอวหลวงพ่อทวด มีข้างเดียว คือ ข้างซ้ายขององค์พระหลวงพ่อทวด เข้าใจว่าเกิดมาจากความผิดพลาดของช่างผู้แกะแม่พิมพ์ ทำให้กลายเป็นของแปลกและนิยมขึ้นมา ส่วน 2 จุด คือจุดไข่ปลาในกรอบสี่เหลี่ยมข้าวหลามตัดใต้หูเหรียญด้านหน้า เหนือศีรษะหลวงพ่อทวด และที่ด้านล่างในกรอบสี่เหลี่ยมลายกนก ใต้คำว่า “ทวด”

ในการพิจารณาเหรียญปั๊มนั้นเมื่อส่องกล้องต้องสังเกตเส้นเสี้ยนที่สาดกระจายที่พื้นเหรียญ ต้องเข้าใจว่าเครื่องจักรที่ใช้ในการปั๊มในยุคก่อนนั้น มีกำลังม้าไม่เท่ากับเครื่องจักรในยุคปัจจุบัน เมื่อปั๊มเหรียญก็จะปั๊มเต็มกำลังของเครื่องตามธรรมชาติเพื่อให้ตัดเหรียญให้ขาด

และที่สำคัญต้องให้เกิดความคมชัดของตัวอักขระต่างๆ รวมถึงอักษรทั้งหน้าและหลัง รวมถึงถ่ายทอดความสวยงาม ความคมขององค์พระ ทั้งเส้นผม เม็ดตา สังฆาฏิ จีวรของหลวงพ่อทวดและพระอาจารย์ทิม ให้เสมือนจริงมากที่สุดที่ถ่ายทอดแกะลงในแม่พิมพ์  ริ้วรอยต่างๆจากแม่พิมพ์ที่แกะโดยเจตนา และไม่เจตนาก็จะปรากฏให้เห็นจากการปั๊มมาเป็นตำหนิสำคัญในการพิจารณานั่นเอง

ปัจจุบัน เหรียญหลวงพ่อทวด วัดช้างให้ ทุกรุ่นที่ทันยุคพระอาจารย์ทิม ล้วนแต่ได้รับความนิยมจากนักสะสมพระเครื่องของประเทศ เพราะประวัติการสร้างชัดเจนและคนรุ่นใหม่ที่เข้าสู่วงการพระเครื่องสามารถสืบค้นกระบวนการสร้าง และยังมีคนที่ทันการสร้างพระเครื่องในยุคนั้น ถ่ายทอดออกมาให้รับรู้ ทำให้เป็นที่แพร่หลายอย่างมาก อีกทั้งจำนวนของพระเครื่องหลวงพ่อทวดที่ออกมาสู่วงการนักสะสม ก็มีปริมาณมากพอที่ทำให้เกิดการแลกเปลี่ยนหมุนเวียนในตลาดพระเครื่องนั่นเอง

เมื่อต้นสัปดาห์ที่ผ่านมาผู้เขียนไปร่วมฟังคำบรรยายของ ดร.สุวิทย์ เมษินทรีย์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ในคราวไปเยี่ยมมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัยหรือ มจร ท่านฝากให้ มจร เป็นการบ้านหลายเรื่อง เช่น มหาจุฬา ฯ ต้องหันกลับมาสู่ความเป็นอัตลักษณ์ของตนเองในขณะเดียวกันต้องเป็น “ทั้งคันเร่งและเบรค” โดยให้เน้นการพัฒนาเป้าหมายเพื่อยกระดับทุนทางสังคมและทุนมนุษย์

เนื่องจากทุนสังคมกายภาพและทุนทางสิ่งแวดล้อมสถาบันอื่นทำอยู่แล้ว หาก มหาจุฬา ทำได้แบบนี้ความเป็นตักศิลา ดังสมเด็จพระสังฆราชฝากรัฐมนตรีเอาไว้ก็บังเกิด (คำว่าตักศิลา เป็นชื่อเมืองอยู่ทางตะวันตกเฉียงเหนือของรัฐปัญจาบเป็นมหาวิทยาลัยและเป็นศูนย์กลางของศิลปวิชาการในอดีตของอินเดียตั้งแต่ก่อนพุทธกาล มีสำนักอาจารย์ทิศาปาโมกข์สั่งสอนศิลปวิทยาต่างๆ แก่ศิษย์ที่มาเล่าเรียนในแถบดินแดนชมพูทวีป บุคคลสำคัญและมีชื่อเสียงหลายท่านที่สำเร็จการศึกษาจากที่แห่งนี้ เช่น พระเจ้าปเสนทิโกศล หมอชีวกโกมารภัจจ์ องคุลีมาล ปัจจุบันนี้ตักศิลาอยู่ในเขตประเทศปากีสถาน และองค์การยูเนสโกขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลก)

หลังจากผู้เขียนไปฟังมาแล้ว กลับถึงบ้านคำว่าทุนทางสังคมและทุนมนุษย์ เป็นคำคุ้น ๆ ว่าเป็นเป้าหมายที่สหประชาชาติ หรือนานาชาติได้มีมติร่วมกันว่าจะพัฒนาร่วมกันและให้บรรลุเป้าหมายในปี พ.ศ. 2573 ลองไปหยิบหนังสือ “ศาสนากับเป้าหมาย การพัฒนาที่ยั่งยืน” บรรยายโดย พระพรหมบัณฑิต กรรมการมหาเถรสมาคม รก.เจ้าคณะใหญ่หนกลาง ท่านสรุปไว้ว่า

“ หลักคิดสำคัญในเรื่องเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนขององค์การสหประชาชาติก็คือว่า การพัฒนาไม่ควรตั้งเป้าหมายไว้ที่การเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจอย่างเดียว เพราะที่ผ่านมาการพัฒนาทางเศรฐกิจจนเจริญเติบโตมากกลับกลายเป็นผลร้าย เพราะมันไปสู่การทำลายสภาพสังคมและสิ่งแวดล้อม ซึ่งทำให้ผลของการพัฒนาไม่ยั่งยืน”

ที่ประชุมนานาชาติจึงสรุปเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนเอาไว้ 5 ข้อ คือ

1.ประชาชน หมายถึงการพัฒนาที่เกี่ยวกับคน คือ มุ่งถึงการพัฒนาด้านสังคม

2. ความมั่งคั่ง หมายถึง การพัฒนาด้านเศรษฐกิจ

3. โลกของเรา หมายถึง การพัฒนาที่ใส่ใจสิ่งแวดล้อม

4. สันติภาพ หมายถึง สันติภาพที่เป็นองค์ประกอบสำคัญของการพัฒนาทุกด้าน ถ้าไม่มีสันติภาพ การพัฒนาทุกด้านก็เป็นไปไม่ได้ การพัฒนาทุกด้านต้องนำไปสู่สันติภาพจึงจะมีความยั่งยืน

5. หุ้นส่วน หมายถึงการเรียกร้องให้ทุกฝ่าย ร่วมด้วยช่วยกัน คนละไม้คนละมือ ในการผลักดันให้บรรลุเป้าหมาย การพัฒนาที่ยั่งยืน

ตรงข้อที่ 5 นี่แหละคำว่า “ทุกฝ่าย” หมายความร่วมถึงคณะสงฆ์ด้วย ต้องมีส่วนร่วมในการพัฒนาเพื่อสู่ความยั่งยืนตามเป้าหมายประสงค์นี้

เป้าหมายสูงสุดตามวิสัยทัศน์ของผู้บริหารมหาจุฬา ฯ ตอนนี้คือ การก้าวไปสู่ “มหาวิทยาลัยระดับโลก” เป้าหมายนี้จะเกิดขึ้นไม่ได้เลยหาก “มหาจุฬาฯ ไม่มุ่งพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ ไม่มุ่งสร้างบัณฑิตเพื่อแก้ปัญหาความขัดแย้ง และรวมทั้ง ไม่สร้างเครือข่ายทั้งในประเทศและนานาชาติ”

ความจริงมหาจุฬา ฯ เป็นสถาบันการศึกษาที่มีบุคลากรมีความรู้ความสามารถมากมายที่สามารถมอบงานแก้ปัญหาความขัดแย้งได้ ทั้งเครื่อข่ายครูสอนศีลธรรมที่มีนับหมื่นรูป,พระนิสิตประจำวิทยาเขตต่าง ๆ และรวมทั้งพระนิสิตที่จะต้องปฎิบัติงานปีสุดท้าย เพียงแต่พระนิสิต เครือข่ายเหล่านี้อาจ “ไม่ถนัด” ในการไกล่เกลี่ย อาจไม่ถนัดในการทำงานมวลชน หรือแม้กระทั้งไม่มีความรู้เรื่อง การแก้ปัญหาความขัดแย้ง และที่สำคัญสไตร์พระสงฆ์คือ “พูดหรือสื่อสารฝ่ายเดียว” อาจไม่อดทนเพียงพอต่อ “ความรับฟัง” ซึ่งเรื่องแบบนี้เป็นหน้าที่ของผู้บริหารมหาจุฬา ฯ ที่จะต้องคิดและทำหลักสูตรอบรม เพิ่มพูนความรู้ความสามารถของคณะสงฆ์ให้หันหวนกลับคืนมาสู่ “จุดเด่นและบทบาทเดิมของคณะสงฆ์” คือ เป็นตัวกลางในการไกล่เกลี่ยความขัดแย้งในสังคมหมู่บ้าน

พูดก็พูดเถอะ แม้แต่โครงการศีล 5 กับโครงกา รวัดประชารัฐสร้างสุข ที่ริเริ่มโดยมหาเถรสมาคม ที่ทุ่มงบ ทุ่มจำนวนคนมหาศาลลงไปตามหมู่บ้าน ตามวัดต่าง ๆ เป้าหมายหลักของโครงการหมู่บ้านศีล 5 คือสร้างความปรองดองให้เกิดขึ้นในชุมชนหมู่บ้าน แต่ ไป ๆ มา ๆ จัดแต่กิจกรรม จัดแต่งานอีเว้น จัดแต่งานสัมมนา มอบป้าย ชาวบ้านระดับฐานรากไม่เคยเห็นเข้ามาร่วมเลย ผู้เขียนยังมองไม่ออกว่าชาวพุทธได้อะไรจากสิ่งเหล่านี้ ที่พูดแบบนี้ เพราะไปสอบถามชาวบ้านมาแล้วหลายชุมชนหลายหมู่บ้าน ชาวบ้านตอบไม่ได้ว่า “ตนเองได้อะไร”

ผู้เขียนคิดว่า หากคณะสงฆ์จะนำหลักการทางพระพุทธศาสนาเพื่อไปสู่ การพัฒนาที่ยั่งยืนจริง ๆ คงต้องคิดใหม่..ทำใหม่ อย่ามีความสุขอยู่กับการที่เห็นมีคนต้อนรับแล้วได้พูดต่อหน้าคนจำนวนมาก อย่าสนุกอยู่กับคำพูดเยินยอปอปั้น ดีไม่ดีบางโครงการบางกิจกรรม พระคุณเจ้าอาจตกเป็นเครื่องมือให้ราชการบางคน

อาจตกเป็นเครื่องมือให้บริษัทจัดอีเว้น ผลาญงบประมาณแผ่นดินหรือเงินบริจาคเปล่า ๆ คณะสงฆ์ต้องดึงสติกลับมาสู่ “จุดแข็งของตัวเอง มาร่วมกันแก้ปัญหาหาทางออกความขัดแย้งในสังคมไทย ในหมู่มนุษยชาติ” นี่ต่างหาก คือ เป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนทั้งของ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าและสหประชาชาติ