ตะลอนเที่ยว : พระคุณของแหล่งเรียนมา จุฬาลงกรณ์ฯ

วันอาทิตย์ ที่ 5 เมษายน พ.ศ. 2569, 06.00 น.

นิสิตพร้อมหน้า สัญญาประคอง ความดีทุกอย่างต่างปอง ผยองพระเกียรติเกริกไกร

ขอตราพระเกี้ยวยั้งยืนยง นิสิตประสงค์เป็นธงชัย ถาวรยศอยู่คู่ไทย เชิดชัย ชโย 

จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยในวันนี้มีอายุครบ 109 ปี เมื่อวันที่ 26 มีนาคม 2569 โดยในช่วงบ่ายแก่ ๆ ของวันที่ 26 มีนาคม สมาคมนิสิตเก่าจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ในพระบรมราชูปถัมภ์ ได้จัดงานคืนเหย้าชาวจุฬาฯ โดยใช้ชื่อ One Night Only คืนเหย้า 109 ปี CU ไม่รู้จบ จัดงาน ณ สนานหน้าพระบรมราชานุสาวรีย์สองรัชกาล

แน่นอนว่า งานในปีนี้เต็มไปด้วยสีสัน ความสนุกสนาน และอวลอบไปด้วยความสัมพันธ์สายใยของน้องพี่สีชมพู แล้วก็เป็นไปตามแบบฉบับของชาวจุฬาฯ คือ นอกจากสนุกสนานแล้ว ยังพร้อมพรั่งบริบูรณ์ไปด้วยอาหารการกินที่เพรียบพร้อม โดยสรรหาร้านอาหารและร้านขนมอร่อย ๆ มาจากทั่วทุกสารทิศ แล้วก็ต้องไม่ลืมการช่วยเหลือสังคม ช่วยเหลือชุมชน และช่วยเหลือนิสิตปัจจุบันที่ขัดสนทุนทรัพย์ แล้วที่สำคัญก็คือ ในงานยังเน้นการคัดแยกขยะเป็นหมวดหมู่ เพื่อไม่สร้างมลภาวะให้กับโลกของเราทุกคน

สำหรับภาคบันเทิงของงานก็เปี่ยมล้นไปด้วยกิจกรรมที่สร้างรอยยิ้ม ความประทับใจ และหวนให้นึกถึงบรรยากาศเก่า ๆ เมื่อวันวานในรั้วจุฬาฯ ใต้ร่มเงาจามจุรี โดยปีนี้มีวงดนตรีสากลสโมสรนิสิตจุฬาฯ เป็นตัวหลักในการบรรเลงดนตรี แล้วก็มีรุ่นพี่ตั้งแต่รุ่น พ.ศ. 2500 กว่า ๆ จนถึงนิสิตรุ่นปัจจุบัน ร่วมกันขับขานบทเพลงต่าง ๆ ทั้งเพลงพระราชนิพนธ์ ในพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และเพลงต่าง ๆ ของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย รวมถึงบทเพลงอื่น ๆ โดยมีนักร้องกิตติมศักดิ์มากมาย อาทิ คุณหญิงผะอบทิพย์ ศาตะมาน (รัฐศาสตร์) หม่อมราชวงศ์เบญจาภา ไกรฤกษ์ (รัฐศาสตร์) จันทนี อุนากูล (อักษรฯ) จิตติมา เจือใจ (บัญชี) ดลชัย บุญยรัตเวช (สถาปัตย์) ลูกหว้า พิจิกา (นิเทศ) ปุ้ย ดวงพร (ครุ) และกิตตินันท์ ชินสำราญ (ศิลปกรรม) เป็นต้น 

ส่วนนักแสดงประกอบเพลงก็มีมากมายเหลือคณานับ ต้องบอกตรง ๆ ว่าเอ่ยชื่อไม่หมดไม่สิ้น เพราะมีมากมายจริง ๆ แต่ที่ต้องยอมใจเลยก็คือ พี่ ๆ ที่ไปทำหน้าที่นักแสดงประกอบเพลงนั้น บางรายอายุ 70 กว่าปีแล้ว แต่สปิริตของความเป็นชาวจุฬาฯ ยังล้นเหลือ เพราะต้องไปซ่อมเต้น ซ้อมรำเป็นเวลานานนับสัปดาห์ แต่ทุกคนก็บอกว่ายินดีและเต็มใจไปร่วมงาน แม้จะไม่ได้ถูกเอ่ยชื่อเอ่ยนามชัด ๆ ก็ตามที แต่ตั้งใจทำเพราะรำลึกถึงพระคุณของแหล่งเรียนมา จุฬาลงกรณ์ฯ และด้วยความคิดถือเพื่อน ๆ สมัยเป็นนิสิตเมื่อวันวานนานโพ้น 

ส่วนนิสิตเก่าที่ไปร่วมงานก็มีมากมายเกินกว่าจะกล่าวขานชื่อเสียงได้ทั้งหมดทั้งสิ้น แต่เท่าที่ได้พบได้เห็นก็มีดังนี้ หม่อมเจ้าศรีสว่างวงศ์ ยุคล (รัฐศาสตร์) จุฑาพร เริงรณอาษา (รัฐศาสตร์) สุรพล วิรุฬห์รักษ์ (สถาปัตย์) อรรษิษฐ์ สัมพันธรัตน์ (รัฐศาสตร์) สุรเกียรติ เสถียรไทย (นิติ) สีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว (รัฐศาสตร์) เกียรติคุณ ชาติประเสริฐ (รัฐศาสตร์) ภาวิไล บุราราส (อักษร) รวมถึงนักการเมืองปัจจุบัน และอดีตนักการเมือง และอดีตข้าราชการชั้นผู้ใหญ่อีกมากมาย จนไม่สามารถเอ่ยชื่อได้หมดทุกคน 

แล้วงานนี้ก็จบลงในเวลาประมาณ 4 ทุ่มกว่า ซึ่งถือว่าดึกดื่นพอประมาณ แต่ก็ยังคงมีนิสิตเก่าคงอยู่ให้กำลังใจกันและกันอยู่บ้าง ถึงแม้จะบางตามากจนมีการแซวกันว่า เล่นกันเอง ดูกันเอง ก็ยังต้องนับถือในน้ำใจของผู้ที่อยู่จนงานจบ ปิดงาน แล้วก็มีเสียงร่ำลากันและกัน โดยบอกว่า ปีหน้ามาพบกันอีกนะเธอ อย่าเพิ่งล้มหายตายจากไปเสียก่อนนะ ปีหน้าจะรอพบในงานคืนเหย้าชาวจุฬาฯ 110 ปี ณ ที่แห่งนี้

ตะลอนเที่ยว by Mr. Flower

บทความพิเศษ : ‘นิทานแห่งความดี’ สี่สหายนักดนตรี

วันอาทิตย์ ที่ 5 เมษายน พ.ศ. 2569, 06.00 น.

               กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว ที่ประเทศเยอรมัน มีสัตว์สี่ตัวที่เป็นเพื่อนรักกัน คือ พี่ลาตัวใหญ่ หมาจมูกไว แมวเหมียว และเจ้าไก่โต้ง สัตว์ทั้งสี่นี้ไม่ใช่สัตว์ที่หนุ่มสาวและแข็งแรงเท่านั้น แต่มีสิ่งที่วิเศษยิ่งกว่าพละกำลัง นั่นคือ “หัวใจที่รู้จักพลอยยินดีกับเพื่อน  เมื่อเพื่อนได้ดี  “

               วันหนึ่ง สี่สหาย ไม่มีงานทำ จึงตัดสินใจ พากันเดินทางไปที่เมืองบรีเมนซึ่งเป็นเมืองท่าเรือที่เจริญรุ่งเรือง เพื่อจะไปทำงานเป็นนักดนตรี ระหว่างทางที่เหนื่อยล้า พวกเขาไม่ได้บ่นหรืออิจฉากันเลย

เมื่อ พี่ลา เห็น หมา เห่าได้เสียงดัง พี่ลาก็ชมว่า “โอ้โห! เสียงของเจ้ายอดเยี่ยมที่สุดเลย ถ้าไปถึงเมืองบรีเมน ทุกคนต้องชอบเสียงของเจ้าแน่ๆ”
เมื่อ เจ้าไก่ บินขึ้นไปบนกิ่งไม้สูงเพื่อมองทาง เพื่อนๆ ข้างล่างก็ตะโกนบอกว่า “ขอบใจนะเจ้าไก่ เจ้าเก่งมากที่มองเห็นได้ไกลขนาดนี้”

              รู้ไหมว่า การที่สัตว์ทั้งสี่ชมเชยและยินดีในความเก่งของเพื่อนแบบนี้ ภาษาบาลีทางพระ เรียกว่า “ปัตตานุโมทนามัย” คือการร่วมยินดีในความดีของผู้อื่น หรือรวมยินดีเมื่อเห็นผู้อื่นทำความดีนั่นเอง

              คืนหนึ่ง พวกเขาหิวและเหนื่อยจนมาเจอกับบ้านหลังหนึ่งที่มีโจรหัวขโมยอาศัยอยู่ สัตว์ทั้งสี่ไม่ได้แย่งกันว่าใครจะเก่งกว่าใคร แต่ใช้วิธี “ช่วยกันส่งเสริม”

              พี่ลายอมเป็นฐานให้หมาขี่หลัง หมายอมให้แมวปีนขึ้นไป และเจ้าไก่ก็บินขึ้นไปเกาะบนหลังแมว

              พวกเขาร้องประสานเสียงเพลง (ที่อาจจะฟังดูแปลกๆ สักหน่อย!)

                                    ลาร้องเสียง ฮีฮอ….ฮีฮอ….ฮีฮอ

                                    หมาเห่า โฮ่ง… โฮ่ง

                                    ไก่ร้อง ….เอ้กอี๋เอกเอ้ก

                                    แมวร้อง…….เมี้ยว  เมี้ยว

               พวกโจรตกใจ เสียงดนตรีประหลาด จึงพากันวิ่งหนีไปหมดเลย สัตว์ทั้งสี่ต่างกระโดดโลดเต้นและกอดกันด้วยความดีใจ พวกเขาไม่ได้ดีใจแค่ที่ตัวเองรอดชีวิต แต่ “ดีใจที่เห็นเพื่อนๆ ทุกตัวมีความสุขและปลอดภัย”

               ในที่สุด สี่สหายก็ได้อยู่อาศัยในบ้านที่อบอุ่นด้วยกันอย่างมีความสุข แม้จะไม่ได้ไปถึงเมืองบรีเมนตามที่วางแผนไว้ แต่พวกเขาก็มีความสุขที่สุด เพราะในบ้านหลังนั้นไม่มีความอิจฉาริษยา มีแต่คำว่า “ดีใจด้วยนะ” และ “เจ้าทำเก่งมาก”

               จำไว้นะว่า  เวลาที่เห็นเพื่อนเรียนเก่ง เห็นเพื่อนวาดรูปสวย หรือเห็นเพื่อนได้รับคำชมเชย ให้เรายิ้มกว้างๆ แล้วบอกเพื่อนว่า “ดีใจด้วยนะ” จากใจจริง ความรู้สึกอบอุ่นที่เกิดขึ้นในใจเรานั่นแหละคือ ผลบุญความดีจากการพลอยยินดี ซึ่งจะทำให้เราเป็นคนที่มีความสุขที่สุดในโลกเลย

               เรียบเรียงจากนิทานเยอรมัน The Town Musician of Bremen  Die Bremer Stadtmusikanten” (ดี เบรเมอร์ สตัดท์-มูสิกันเท็น) ที่กริมม์รวบรวมจากเรื่องเล่าพื้นบ้านโบราณ

อาทร  จันทวิมล

สกู๊ปพิเศษ : ยกระดับ ‘ศาสตร์พระราชา’ สู่การเรียนรู้ดิจิทัล สร้างประสบการณ์ใหม่ให้คนไทยทุกช่วงวัย

วันอาทิตย์ ที่ 5 เมษายน พ.ศ. 2569, 06.00 น.

สำนักงานพิพิธภัณฑ์เกษตรเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว (องค์การมหาชน) จัดพิธีลงนามบันทึกความเข้าใจความร่วมมือ (MOU) ร่วมกับ มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ โดยวิทยาลัยครีเอทีฟดีไซน์ แอนด์ เอ็นเตอร์เทนเมนต์เทคโนโลยี เพื่อร่วมกันพัฒนาและเผยแพร่พระเกียรติคุณและพระอัจฉริยภาพพระมหากษัตริย์ไทยด้านการเกษตร องค์ความรู้เกษตรเศรษฐกิจพอเพียง และงานวิชาการ ผ่านเทคโนโลยีดิจิทัล ความร่วมมือครั้งนี้มุ่งยกระดับพิพิธภัณฑ์สู่ “แหล่งเรียนรู้เกษตรเศรษฐกิจเชิงดิจิทัล” ที่ทันสมัย โดยจะพัฒนา สื่อดิจิทัล นวัตกรรมการเรียนรู้ และกิจกรรมเชิงประสบการณ์ เพื่อให้ประชาชนสามารถเข้าถึงองค์ความรู้ได้ง่าย สนุก และนำไปใช้ได้จริง

โดยมุ่งให้การเรียนรู้ดังกล่าว ไม่เพียงเป็นการรับรู้ข้อมูล แต่สามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้จริงในชีวิตประจำวัน สร้างทักษะและแนวคิดในการพึ่งตนเองตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง อันจะนำไปสู่การพัฒนาคุณภาพชีวิตอย่างมั่นคงและยั่งยืน โดยมีผู้บริหารของทั้งสองหน่วยงานร่วมลงนามและเป็นสักขีพยานในพิธี

พันจ่าเอก ประเสริฐ มาลัย ผู้อำนวยการสำนักงานพิพิธภัณฑ์เกษตรเฉลิมพระเกียรติฯ กล่าวว่า ความร่วมมือครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์สำคัญในการเผยแพร่พระเกียรติคุณและพระอัจฉริยภาพของสถาบันพระมหากษัตริย์ไทยด้านการเกษตร การส่งเสริม สนับสนุน และพัฒนาพิพิธภัณฑ์สู่การเป็นแหล่งเรียนรู้เกษตรเศรษฐกิจเชิงดิจิทัลที่ทันสมัย ที่เป็นประโยชน์ต่อสังคม ให้เกิดการเรียนรู้ด้านการเกษตร ผสมผสานเข้ากับเทคโนโลยีดิจิทัลที่ทันสมัย เพื่อยกระดับแหล่งเรียนรู้ สร้างแรงบันดาลใจ สู่รูปแบบที่เข้าถึงประชาชนได้อย่างแท้จริง ทุกช่วงวัย

ด้าน ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร. วิลาวัลย์ อินทร์ชำนาญ คณบดีวิทยาลัยครีเอทีฟดีไซต์ แอนด์ เอ็นเตอร์เทนเมนต์เทคโนโลยี มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ กล่าวว่า มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ มีความมุ่งมั่นในการพัฒนาศักยภาพของนักศึกษา และบุคลากรให้พร้อมต่อการเปลี่ยนแปลงในยุคดิจิทัล โดยความร่วมมือในครั้งนี้เป็นโอกาสสำคัญในการเชื่อมการเรียนรู้ของนักศึกษาเข้ากับการทำงานจริง เพื่อสร้างนวัตกรรมที่เกิดประโยชน์ต่อสังคม โดยเฉพาะในเรื่องการพัฒนาสื่อดิจิทัล นวัตกรรมการเรียนรู้ และกิจกรรมเชิงประสบการณ์ เพื่อให้ประชาชนสามารถเข้าถึงองค์ความรู้ได้ง่าย สนุก และนำไปใช้ได้จริง”

หลังเสร็จพิธีลงนาม ผู้บริหารทั้งสองฝ่ายได้เข้าเยี่ยมชมพื้นที่จัดแสดงพิพิธภัณฑ์ในอาคารและฐานการเรียนรู้เกษตรเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อเตรียมขับเคลื่อนความร่วมมือให้เกิดผลเป็นรูปธรรม และภายใต้ความร่วมมือนี้ ครอบคลุมการพัฒนาสื่อดิจิทัล การสร้างนวัตกรรมการเรียนรู้ในพื้นที่พิพิธภัณฑ์ การพัฒนาศักยภาพบุคลากร และการเปิดพื้นที่ให้เกิดการเรียนรู้เชิงปฏิบัติสำหรับนักศึกษา

ทั้งนี้ บันทึกความเข้าใจความร่วมมือฉบับนี้มีกำหนดระยะเวลา 2 ปี โดยมีเป้าหมายสำคัญในการขยายผลการเรียนรู้สู่การปฏิบัติจริง เพื่อให้ประชาชนสามารถนำองค์ความรู้ไปใช้ในการดำรงชีวิต พึ่งพาตนเองได้ และสร้างความเข้มแข็งให้กับสังคมไทยอย่างยั่งยืน

‘หัวใจข้ามสายน้ำ’ เส้นทางการศึกษาของ ‘เด็กหลังขุนเขา’ ณ หมู่บ้านเหนือเขื่อนภูมิพล

วันอาทิตย์ ที่ 5 เมษายน พ.ศ. 2569, 06.00 น.

เมื่อเรือเล็กออกจากฝั่ง

เช้าตรู่เหนือผืนน้ำกว้างใหญ่ของเขื่อนภูมิพล จ.ตาก หมอกสีขาวบางเบาลอยคลออยู่เหนือผิวน้ำที่สงบนิ่ง ราวกับธรรมชาติกำลังห่มโลกไว้ด้วยผ้าบางๆ ความเงียบของเช้าถูกแทรกด้วยเสียงเครื่องยนต์ของเรือหางยาวที่กำลังติดเครื่อง เรือลำนั้นไม่ได้บรรทุกเพียงผู้โดยสาร แต่มันกำลังบรรทุก ความห่วงใยของครู  ที่กำลังออกเดินทางไปหาเด็กๆ ซึ่งอาศัยอยู่หลังแนวขุนเขาอันไกลโพ้น

เส้นทางฝุ่นแดงหลังสายน้ำ

ภารกิจเยี่ยมบ้านนักเรียนเชิงรุกครั้งนี้ นำโดย นายจิรกร ฐาวิรัตน์ ผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาตาก พร้อมด้วย นายรัติน์พงษ์ สันตติภัค ผู้อำนวยการโรงเรียนสามเงาวิทยาคม และคณะครู จากสันเขื่อนภูมิพล เรือหางยาวล่องผ่านผืนน้ำกว้างใหญ่นานกว่าหนึ่งชั่วโมง ปลายทางแรกคือ หมู่บ้านสันป่าปวย แต่การเดินทางยังไม่สิ้นสุด รถขับเคลื่อนสี่ล้อต้องไต่ผ่านทางดินแดงที่คดเคี้ยวกลางภูเขา ฝุ่นแดงของฤดูร้อนลอยฟุ้งกลางอากาศ บางเวลา เมฆฝนก่อตัวขึ้นเหนือแนวเขา แล้วโปรยสายฝนลงมาราวกับกำลังเต้นระบำกลางผืนป่า แสงแดดแผดจ้าสะท้อนผืนป่าในบางช่วง สลับกับความชุ่มเย็นของสายฝน ธรรมชาติเหมือนกำลังทดสอบหัวใจของผู้เดินทาง กว่าสองชั่วโมงบนเส้นทางลูกรัง ปลายทางที่เรามาถึงคือ บ้านหินลาดนาไฮ หมู่บ้านเล็กๆ ของชาวปะกาเกอะญอ ที่ซ่อนตัวอยู่กลางหุบเขา ที่นี่ไม่มีไฟฟ้าจากสายส่ง มีเพียงแสงไฟเล็กๆจากแผงโซลาร์เซลล์ และวิถีชีวิตที่ดำเนินไปอย่างเรียบง่าย บ้านไม้เรียบง่ายหลายหลัง มุงหลังคาด้วยใบตองตึง ตั้งเรียงรายอยู่ท่ามกลางภูเขาและป่าไม้

“ฝากลูกด้วยนะครู”

เมื่อคณะครูเดินทางมาถึง พ่อแม่ผู้ปกครองต่างออกมาต้อนรับ รอยยิ้มของพวกเขาเรียบง่ายเหมือนวิถีชีวิต จัดสำรับข้าวปลาอาหารต้อนรับ คณะผู้บริหารได้มอบถุงยังชีพจากสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาตาก และโรงเรียนสามเงาวิทยาคม ข้าวสาร อาหารแห้ง และของใช้จำเป็น สิ่งของเหล่านั้นอาจดูเล็กน้อยสำหรับคนเมือง แต่สำหรับครอบครัวกลางภูเขา มันคือสัญญาณว่าโรงเรียนยังไม่เคยลืมพวกเขา

แม่ของนักเรียนคนหนึ่ง พูดกับผู้บริหารและครู “ฝากลูกด้วยนะครู อยากให้เขาเรียนให้จบ จะได้มีงานดีๆทำ ชีวิตจะได้ไม่ลำบากเหมือนพ่อแม่” ซึ่งคำพูดนั้นเรียบง่าย แต่หนักแน่นราวกับคำฝากฝังทั้งชีวิต

เด็กชายกับเรือหาปลา

วันที่สองของการเดินทาง คณะครูนั่งเรือออกจากหมู่บ้านสันป่าป๋วย มุ่งหน้าไปยัง หมู่บ้านโสมงหมู่บ้านเล็กๆของผู้คนที่อพยพมาอยู่เหนือเขื่อน

ที่นี่..ชีวิตผูกพันกับสายน้ำ ผู้ชายออกเรือหาปลา ผู้หญิงดูแลบ้านและทำเกษตร เด็กๆเติบโตมากับเรือ และเรียนรู้การหาปลาตั้งแต่ยังเล็ก ในหมู่บ้านแห่งนี้คณะครูได้พบกับเรื่องราวของเด็กหนุ่มคนหนึ่ง

นายเพชรทักษิณ พูลประเสริฐ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 ผู้ใช้เวลาว่างจากการเรียนออกเรือหาปลา ทีละตัว ทีละวัน เงินเล็กๆจากการขายปลา ถูกเก็บสะสมอย่างเงียบๆ จนกลายเป็นเงินก้อนสำหรับค่าเทอม เขากำลังจะเข้าเรียนต่อประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง สาขาวิชาไฟฟ้า คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา ตาก ค่าเทอม 10,300 บาท แม่ของเขาพูดด้วยแววตาภูมิใจ

“แม่จ่ายแค่สามร้อยบาท ที่เหลือลูกขายปลาเก็บเงินจ่ายค่าเทอมเอง”

คำพูดสั้นๆ แต่ทำเอา ผอ.จิรกร ฐาวิรัตน์ ผอ.และคณะครู ถึงกับตื้นตันใจในความวิริยะอุตสาหะของลูกศิษย์คนนี้

การศึกษาที่ต้องเดินทาง

ภารกิจครั้งนี้เกิดขึ้นภายใต้ระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาตาก แนวคิดสำคัญของการศึกษาที่เชื่อมั่นว่า เด็กทุกคนควรได้รับโอกาสอย่างเท่าเทียม ไม่ว่าบ้านของเขาจะอยู่ใกล้เมือง หรือซ่อนตัวอยู่หลังขุนเขาอันห่างไกล สำหรับครูสามเงา การเดินทางครั้งนี้จึงไม่ใช่เพียงการปฏิบัติหน้าที่ แต่มันคือการเดินทาง เพื่อไปบอกเด็กๆว่า ความฝันของพวกเขามีคนคอยดูแล

เรื่องราวเล็กๆของหมู่บ้านเหนือเขื่อนภูมิพลนี้ สะท้อนความหมายของคำว่า “การศึกษา” ได้อย่างลึกซึ้ง ผืนน้ำกว้างใหญ่ของ เขื่อนภูมิพล เขื่อนที่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราชทรงพระราชทานกำเนิดไว้เพื่อหล่อเลี้ยงชีวิตผู้คน

วันนี้ ผืนน้ำเดียวกันนั้น กำลังสะท้อนอีกภารกิจหนึ่งของสังคมไทย ภารกิจของการพาโอกาสทางการศึกษา เดินทางไปถึงเด็กทุกคน แม้บ้านของพวกเขาจะอยู่ไกลเพียงใดก็ตาม เพราะในเส้นทางของการศึกษา จะไม่มีเด็กคนใดถูกทิ้งไว้ข้างหลัง

แหวกฟ้าหาฝัน : 3 Most Beautiful Face in National Museum Stockholm

วันอาทิตย์ ที่ 5 เมษายน พ.ศ. 2569, 06.00 น.

ใน National Museum Stockholm มีผลงานชั้นเลิศอยู่มากมาย แต่ภาพเหมือนใบหน้าที่สวยจับใจกลับหาดูได้ยาก ส่วนหนึ่งอาจเพราะคำว่า ‘สวย’ นั้นไร้คำนิยามตายตัว และขึ้นอยู่กับรสนิยมส่วนตัวดังภาษิตที่ว่า Beaty is in the eye of the beholder หรือ ความงามขึ้นอยู่กับสายตาของผู้ดู ถึงกระนั้นก็ตาม ความสวยของใบหน้าก็ยังมีมาตรฐานบางอย่างที่คนส่วนใหญ่สัมผัสได้ตรงกัน ไม่เช่นนั้นคงไม่มีเวทีประกวดนางงามมาจนถึงทุกวันนี้ แม้การใช้สายตาของคนจำนวนมากตัดสินอาจทำให้เราตกลงกันไม่ได้ว่าใบหน้าใดสวยที่สุด แต่เราก็ยังสามารถยอมรับร่วมกันได้ว่า ภายในพิพิธภัณฑ์แห่งนี้มีหลายใบหน้าที่สวยงามในระดับที่ทัดเทียมและน่าประทับใจไม่แพ้กันอยู่ 3 ภาพ

ผลงานชิ้นแรก The Pearl Necklace ของ Charles Chaplin จิตรกรชาวฝรั่งเศสที่มีชื่อคล้ายกับศิลปินตลกชื่อดัง Charles Chaplin ที่มีชื่อเต็มว่า Charles Joshua Chaplin เกิดวันที่ 8 มิถุนายน 1825 ที่ Les Andelys ฝรั่งเศสกับมารดาที่เป็นชาวฝรั่งเศส และบิดาที่เป็นนายหน้าขายภาพชาวอังกฤษ เขาเรียนศิลปะที่ Ecole des Beaux-Arts ในกรุงปารีสก่อนจะศึกษาส่วนตัวที่ห้องภาพของ Michel Martin Drolling ซึ่งเป็นผู้ฝึกศิลปะให้กับศิลปินอีกหลายคน อาทิ Paul Baudry, Jules Breton ก่อนเข้าเป็นอาจารย์ที่ Ecole des Beaux-Arts เขาได้มีโอกาสส่งผลงานเข้าแข่งขันในนิทรรศการ Academie des Beaux-Arts โดยส่งภาพเหมือนเข้าประกวด  วิชาหลักที่เขาสอนก็คือ การวาดภาพเหมือนผู้หญิง แต่เขาก็ยังชำนาญในการวาดภาพทิวทัศน์ด้วยโดยเฉพาะอย่างยิ่งทิวทัศน์ชนบทแถว Auvergne ภาพผู้หญิงกึ่งเปลือยท่อนบนนั่งหน้ากระจกกำลังลองสร้อยไข่มุกซึ่งเป็นภาพตามแบบฉบับดั้งเดิมที่นิยมเขียนกันในวงการศึกษาในช่วงเวลานั้นแสดงให้เห็นถึงอัจฉริยภาพของศิลปินได้อย่างเด่นชัด ไม่ว่าจะเป็นสัดส่วนของร่างกาย ความพริ้วไหวของผืนผ้า และที่สำคัญความสวยงามของใบหน้าที่ดูนุ่มนวลกระจ่างใสราวกับเทพธิดาเลยทีเดียว 

ผลงานชิ้นที่สอง Young Man Distracted ของ Jean Raymond Hippolyte Lazerges  แม้เขาจะเป็นคน Algeria และไม่ได้รับการสนับสนุนจากบิดาที่เป็นเจ้าของร้านขายขนมปังให้เรียนศิลปะ แต่หลังจากที่เขารับราชการเป็นทหารจนครบกำหนด เขาตัดสินใจอยู่ปารีสต่อ และเรียนศิลปะกับ David d’Angers และ Francois Bouchot ก่อนเริ่มรังสรรค์งานที่เกี่ยวเนื่องกับศาสนจักรตามที่ได้รับการว่าจ้างจากราชการ แม้เขาจะต้องใช้ชีวิตอย่างยากจนในช่วงเวลานั้น แต่เขากลับได้เริ่มสร้างงานที่ชื่อ Death of the Virgin ในหอสวดมนต์ที่ Palais des Tuileries ซึ่งช่วยให้เขาเริ่มเป็นที่รู้จักมากขึ้น เขาจำเป็นต้องกลับ Algeria เนื่องจากปัญหาสุขภาพ และเริ่มสร้างงานแนวตะวันออก อีกทั้งยังร่วมกับ Joseph Sintes และ Alfred Chataud จัดตั้งแนวทางศิลปะแบบตะวันให้กับอัลจีเรีย หลังจากนั้น 2 ปี เขากลับไปปารีสอีกครั้งและเริ่มรังสรรค์งานเกี่ยวกับชีวิตของพระนางมารีตามหอสวดมนต์ Eglise Notre-dame de Recouvrance d’Orleans จนทำให้เขาได้รับตำแหน่งอัศวิน Legion of Honor แม้ศิลปินจะเลื่องชื่อจากการวาดพระแม่มารี แต่ผลงาน Young Man Distracted ชิ้นนี้กลับพิสูจน์ให้เห็นถึงความอัจฉริยะในการเขียนภาพเหมือนบุรุษ ด้วยการถ่ายทอดผิวสัมผัสที่ดูเรียบเนียน ตัดกับความเข้มของริมฝีปากและเรือนผมสีทองอย่างสมบูรณ์แบบ สายตาที่เหม่อลอยคล้ายตกอยู่ในความฝันสามารถสะกดให้ผู้ชมตกตะลึงจนอดไม่ได้ที่จะต้องเพ่งมองอีกครั้งว่าใบหน้าที่งดงามปานเทพธิดานี้คือบุรุษจริงหรือ

ผลงานชิ้นสุดท้าย The Virgin in Prayer ของ Sassoferato ศิลปินยุคบาโรคชาวอิตาเลี่ยน Sassoferato ที่มีชื่อเต็มว่า Giovanni Battista Salvi da Sassoferrato นี้เกิดที่เมือง Sassoferrato ในแคว้น Marche ในวันที่ 25 สิงหาคม 1609 ประวัติการศึกษาศิลปะของเขาไม่ชัดเจน แต่นักประวัติศาสตร์ศิลป์คาดว่าเขาฝึกงานกับ Domenichino ศิลปินชาวโบโลญญา ผลงานของเขาได้รับอิทธิพลมาจากศิลปินหลายคน อาทิ Albrecht Durer, Guercino และ Raphael แม้เขาจะไม่ได้รับการว่าจ้างมากนัก เขาจึงชอบรังสรรค์งานในเรื่องเดียวกันซ้ำ ๆ อาทิ The Virgin in Prayer ซึ่งคาดว่าน่าจะมีอยู่ถึง 4 ชิ้น ชิ้นที่โด่งดังและได้รับการกล่าวขวัญถึงมากที่สุดอยู่ที่ National Gallery London ภาพวาดพระแม่มารีในขณะภาวนาที่มีขนาดเท่าองค์จริงชิ้นนี้ ทรงพลังจนทำให้ผู้ชมรู้สึกราวกับพระองค์ได้ประทับอยู่ในห้องเดียวกันนี้อย่างน่าอัศจรรย์ แม้พื้นหลังจะถูกฉาบด้วยสีดำสนิท แต่แสงสว่างที่ทอดผ่านผืนผ้าคลุมผมสีขาวกลับช่วยขับเน้นใบหน้าให้กระจ่างใส จนสัมผัสได้ถึงความสงบเยือกเย็นที่แผ่ซ่านออกมาสะกดใจผู้ชม สมกับที่เป็นหนึ่งในใบหน้าที่งดงามที่สุดของพิพิธภัณฑ์แห่งนี้